IL-QORTI EWROPEA TAL-AWDITURI
12, rue Alcide De Gasperi
1615 Luxembourg
LUXEMBOURG

Tel. +352 4398-1

E-mail: eca-info@eca.europa.eu

Internet: http://eca.europa.eu

Twitter: @EUAuditorsECA

YouTube: EUAuditorsECA

Ħafna informazzjoni addizzjonali dwar l-Unjoni Ewropea hija disponibbli fuq l-Internet.
Jista’ jsir aċċess għaliha permezz tas-server Europa (http://europa.eu).

Il-Lussemburgu: L-Uffiċċju tal-Pubblikazzjonijiet tal-Unjoni Ewropea, 2014

ISBN 978-92-9207-047-2 (epub)
ISBN 978-92-9207-045-8 (verżjoni stampata)

doi:10.2865/11498

© L-Unjoni Ewropea, 2014

Ir-riproduzzjoni hija awtorizzata kemm-il darba jissemma s-sors oriġinali.

Għal kwalunkwe użu jew riproduzzjoni tal-istampa 2, irid jintalab permess direttament mid-detentur tad-drittijiet tal-awtur.

KIF GĦANDEK TAGĦMEL BIEX TIKSEB IL-PUBBLIKAZZJONIJIET TAL-UE

Pubblikazzjonijiet bla ħlas:

•  kopja waħda:
permezz tal-EU Bookshop (http://bookshop.europa.eu);

•  iżjed minn kopja waħda jew posters/mapep:
mir-rappreżentanzi tal-Unjoni Ewropea (http://ec.europa.eu/represent_mt.htm),
mid-delegazzjonijiet f’pajjiżi li mhumiex fl-UE (http://eeas.europa.eu/delegations/index_mt.htm),
billi tikkuntatja s-servizz Europe Direct (http://europa.eu/europedirect/index_mt.htm)
jew ċempel 00 800 6 7 8 9 10 11 (numru tat-telefown bla ħlas minn kullimkien fl-UE) (*).

(*)  L-informazzjoni mogħtija hija b’xejn, kif ukoll it-telefonati ġeneralment huma b’xejn (għalkemm xi operaturi, kabini tat-telefown jew lukandi jistgħu jitolbu ħlas).

Pubblikazzjonijiet bi ħlas:

•  permezz tal-EU Bookshop (http://bookshop.europa.eu).

Abbonamenti bi ħlas:

•  mingħand l-aġenti tal-bejgħ tal-Uffiċċju tal-Pubblikazzjonijiet tal-Unjoni Ewropea
(http://publications.europa.eu/others/agents/index_mt.htm).

MT
2014

Nru 15

Rapport Speċjali

Il-Fond għall-Fruntieri
Esterni rawwem
solidarjetà finanzjarja
iżda jeħtieġ kejl aħjar
tar-riżultati u jeħtieġ
jipprovdi valur miżjud
ulterjuri tal-UE

(skont l-Artikolu 287(4), it-tieni subparagrafu, TFUE)

Werrej

Glossarju

Sommarju eżekuttiv

Introduzzjoni

Il-Fond għall-Fruntieri Esterni

L-FFE fil-kuntest

Rwoli u responsabbiltajiet

Ambitu u approċċ tal-awditjar

Osservazzjonijiet

L-FFE kkontribwixxa għall-ġestjoni tal-fruntieri esterni, iżda r-riżultat kumplessiv ma setax jitkejjel u implimentazzjoni baxxa f’xi Stati Membri tillimita l-impatt

Programmi u proġetti mmirati lejn il-prijoritajiet tal-FFE iżda r-riżultat kumplessiv ma setax jitkejjel

Implimentazzjoni baxxa f’xi Stati Membri

Filwaqt li l-FFE rawwem solidarjetà finanzjarja, il-valur miżjud ulterjuri tal-UE tiegħu kien limitat

Sistema parzjalment ineffettiva għar-rinfurzar tal-prijoritajiet speċifiċi

Ftit li xejn appoġġ tal-kooperazzjoni operazzjonali bejn l-Istati Membri

Il-mekkaniżmu tal-FFE biex jiġu indirizzati dgħufijiet speċifiċi f’punti strateġiċi tal-fruntieri u l-mekkaniżmu ta’ emerġenza kienu parzjalment effettivi

Appoġġ għal proġetti li xorta waħda kienu jiġu ffinanzjati fil-livell nazzjonali, nieqsa minn valutazzjoni tal-ħtiġijiet xierqa jew li fihom spejjeż ineliġibbli sinifikanti

Dgħufijiet strateġiċi u operazzjonali fil-programmazzjoni u l-implimentazzjoni tal-FFE fil-livell tal-Istati Membri u tal-Kummissjoni

Programmi mhux integrati fi strateġiji nazzjonali għall-kontroll fuq il-fruntieri u l-viżi …

… nieqsa minn objettivi SMART u indikaturi li jistgħu jitkejlu

Rekwiżiti ta’ programmazzjoni annwali li jwasslu għal piż amministrattiv eċċessiv u diffikultajiet ta’ implimentazzjoni

Il-proċeduri tal-għażla tal-proġetti ta’ xi Stati Membri ma żgurawx li jiġu ssodisfati l-ħtiġijiet reali tagħhom

Proċeduri ta’ akkwist inadegwati fl-Istati Membri li jpoġġu f’riskju l-ġestjoni finanzjarja tajba

Dgħufijiet fil-monitoraġġ mill-Awtoritajiet Responsabbli u nuqqasijiet serji fl-evalwazzjonijiet ex post mill-Kummissjoni u mill-Istati Membri ma jippermettux valutazzjoni adegwata tal-kisbiet kumplessivi tal-Fond

Nuqqas ta’ monitoraġġ u rappurtar adegwati tal-proġetti mill-Istati Membri

Dewmien u nuqqasijiet serji fl-evalwazzjonijiet ex post kemm fil-livell tal-Istati Membri kif ukoll tal-Kummissjoni

Konklużjonijiet u rakkomandazzjonijiet

L-FFE kkontribwixxa għall-ġestjoni tal-fruntieri esterni, iżda r-riżultat kumplessiv ma setax jitkejjel minħabba n-nuqqas ta’ objettivi SMART u nuqqasijiet serji fl-evalwazzjoni

L-FFE rawwem solidarjetà finanzjarja iżda l-valur miżjud ulterjuri tal-UE kien limitat

Dgħufijiet strateġiċi fil-programmazzjoni tal-FFE

Dgħufijiet fl-implimentazzjoni tal-FFE

Anness – Proġetti awditjati

Risposti tal-Kummissjoni

Glossarju

Acquis ta’ Schengen: is-sett komuni tar-regoli ta’ Schengen li għandu jiġi applikat mill-istati ta’ Schengen inkluż il-kontroll fuq l-art, fuq il-baħar u fil-fruntieri tal-ajru (l-ajruporti), il-ħruġ ta’ viżi, il-kooperazzjoni tal-pulizija u l-protezzjoni ta’ data personali.

Azzjonijiet Komunitarji: Proġetti kofinanzjati mill-FFE li jappoġġaw il-kooperazzjoni bejn l-Istati Membri. It-temi tal-proġetti jiġu ddefiniti fil-Programm ta’ Ħidma Annwali u fis-sejħa għal proposti tal-Kummissjoni. L-Azzjonijiet Komunitarji huma mmaniġġjati direttament mill-Kummissjoni u implimentati mill-Istati Membri.

Azzjonijiet Speċifiċi: Ibbażati fuq Programm ta’ Ħidma Annwali u mmaniġġjati direttament mill-Kummissjoni, l-Azzjonijiet Speċifiċi għandhom jikkontribwixxu għall-iżvilupp tas-sistema integrata Ewropea ta’ ġestjoni tal-fruntieri esterni billi jindirizzaw id-dgħufijiet f’punti strateġiċi tal-fruntieri identifikati f’analiżi tar-riskju tal-Frontex.

Azzjonijiet ta’ Emerġenza: Proġetti kofinanzjati mill-FFE biex jappoġġaw lill-Istati Membri f’sitwazzjonijiet ta’ emerġenza ssostanzjati kif xieraq li jeħtieġu azzjoni urġenti fil-fruntieri esterni. L-Azzjonijiet ta’ Emerġenza huma mmaniġġjati direttament mill-Kummissjoni u implimentati mill-Istati Membri.

DĠ Affarijiet Interni: Id-Direttorat Ġenerali (DĠ) tal-Kummissjoni Ewropea inkarigat mill-qasam ta’ politika magħruf bħala “Affarijiet Interni” (DĠ HOME).

EMSA: L-Aġenzija Ewropea għas-Sigurtà Marittima tappoġġa lill-Kummissjoni Ewropea u lill-Istati Membri fl-iżvilupp u fl-implimentazzjoni tal-leġiżlazzjoni tal-UE dwar is-sikurezza marittima, it-tniġġis mill-vapuri u s-sigurtà marittima. Din ingħatat ukoll kompiti operazzjonali fil-qasam tar-rispons għat-tniġġis biż-żejt, il-monitoraġġ ta’ bastimenti u fl-identifikazzjoni u t-traċċar mill-bogħod ta’ bastimenti.

eu-LISA: Aġenzija Ewropea għat-tmexxija operattiva tas-sistemi tal-IT fuq skala kbira fl-Ispazju ta’ libertà, sigurtà u ġustizzja.

EUROSUR: Is-Sistema Ewropea ta’ Sorveljanza tal-Fruntieri tipprovdi pjattaforma għal skambju ta’ informazzjoni u kooperazzjoni bejn l-awtoritajiet tal-kontroll fuq il-fruntieri tal-Istati Membri kif ukoll mal-Frontex.

EUSatCen: Iċ-Ċentru Satellitari tal-Unjoni Ewropea huwa aġenzija tal-UE fil-qasam tad-difiża u s-sigurtà li jappoġġa t-teħid ta’ deċiżjonijiet tal-Unjoni Ewropea billi jipprovdi analiżi ta’ immaġini satellitari u data oħra.

Evalwazzjonijiet ta’ Schengen: Verifikazzjonijiet imwettqa mill-Kunsill, li jikkontrollaw jekk l-acquis ta’ Schengen jiġix applikat b’mod korrett. B’segwitu għall-adozzjoni tar-Regolament tal-Kunsill (UE) Nru 1053/2013 tas-7 ta’ Ottubru 2013 li jistabbilixxi mekkaniżmu ta’ evalwazzjoni u monitoraġġ biex jivverifika l-applikazzjoni tal-acquis ta’ Schengen, il-Kummissjoni tieħu r-rwol ewlieni.

Fond għas-Sigurtà Interna (FSI) - Fruntieri u Viżi: Il-Fond għas-Sigurtà Interna (FSI) - Fruntieri u Viżi ġie stabbilit għall-perjodu 2014-2020 u jinkorpora l-FFE.

Frontex: Aġenzija Ewropea għall-Ġestjoni tal-Kooperazzjoni Operazzjonali fil-Fruntieri Esterni tal-Istati Membri tal-Unjoni Ewropea. Il-Frontex tikkoordina l-operazzjonijiet tal-Istati Membri fiż-żoni tal-fruntieri taħt pressjoni migratorja sinifikanti, twettaq analiżi tar-riskju u tappoġġa t-taħriġ tal-gwardji tal-fruntieri.

Katalogu ta’ Schengen dwar il-Kontroll tal-fruntieri esterni, Ritorn u riammissjoni: Maħruġ mill-Kunsill tal-Unjoni Ewropea u jinkludi rakkomandazzjonijiet u l-aħjar prattiki sabiex jassisti kemm lill-Istati Membri ta’ Schengen kif ukoll lill-Istati fil-proċess tal-Adeżjoni ma’ Schengen biex japplikaw l-acquis ta’ Schengen b’mod korrett.

Objettivi SMART: Objettivi li jkunu SMART ikunu Speċifiċi, Li jistgħu jitkejlu, Li jistgħu jinkisbu, Rilevanti u Marbuta mal-ħin.

Programm Annwali: Programm ta’ ħidma ta’ Stat Membru li jimplimenta l-programm pluriennali tiegħu.

Programm SOLID: Il-“Programm ġenerali dwar is-Solidarjetà u l-Ġestjoni tal-Flussi ta’ Migrazzjoni għall-perjodu 2007-2013” jikkonsisti minn erba’ fondi (il-Fond Ewropew għall-Integrazzjoni ta’ Ċittadini ta’ Pajjiżi Terzi, il-Fond Ewropew għar-Rifuġjati, il-Fond Ewropew għar-Ritorn u l-Fond għall-Fruntieri Esterni). F’dan ir-rapport it-terminu “Fond” jintuża biex jirreferi għall-Fond għall-Fruntieri Esterni.

Sistema ta’ Ġestjoni u Kontroll: Sett ta’ proċeduri u arranġamenti prattiċi għal Stat Membru biex jimplimenta l-Fondi SOLID.

Sistema ta’ Informazzjoni dwar il-Viża (VIS): Sistema tal-IT fuq skala kbira li tippermetti lill-Istati ta’ Schengen jiskambjaw data dwar il-viżi.

Sistema ta’ Informazzjoni ta’ Schengen (SIS II): Sistema tal-IT fuq skala kbira li tintuża mill-gwardji tal-fruntieri kif ukoll mill-awtoritajiet tal-pulizija, tad-dwana, tal-viża u dawk ġudizzjarji madwar iż-Żona Schengen kollha għall-iskambju tad-data bħal informazzjoni dwar persuni li setgħu kienu involuti fi kriminalità serja jew li jista’ ma jkollhomx dritt li jidħlu jew jirrisjedu fl-UE.

Valur miżjud tal-UE: il-valur li joħloq l-FFE li huwa addizzjonali għal dak li kien jinħoloq li kieku l-Istati Membri kellhom jaġixxu waħedhom. Dan jinkludi s-solidarjetà finanzjarja fejn l-Istati Membri li, għall-benefiċċju tal-UE, jerfgħu piż finanzjarju itqal jirċievu aktar finanzjament. Il-valur miżjud tal-UE huwa ġġenerat aktar bl-appoġġ ta’ prijoritajiet speċifiċi tal-UE, il-kooperazzjoni bejn l-Istati Membri jew l-immirar lejn il-problemi l-aktar urġenti, jiġifieri ż-żoni tal-fruntieri l-aktar mhedda.

Żona Schengen: Żona li tikkonsisti minn 26 pajjiż Ewropew li neħħew il-kontrolli tal-passaporti u l-immigrazzjoni fil-fruntieri komuni tagħhom. Din tikkonsisti minn 22 Stat Membru tal-UE u l-erba’ pajjiżi membri tal-Assoċjazzjoni Ewropea tal-Kummerċ Ħieles (EFTA).

Sommarju eżekuttiv

I

Il-Fond għall-Fruntieri Esterni (FFE) huwa l-istrument finanzjarju prinċipali tal-UE li jappoġġa l-ġestjoni tal-fruntieri esterni, li jammonta għal EUR 1,9 biljun għall-perjodu 2007-2013. L-għan kumplessiv tal-FFE huwa li jgħin lill-Istati attwali u prospettivi ta’ Schengen jiżguraw kontrolli uniformi, effettivi u effiċjenti fil-fruntieri esterni komuni tagħhom.

II

L-awditu tal-Qorti ffoka fuq proċessi relatati mal-effettività tal-FFE, il-valur miżjud tal-UE u l-ilħuq tal-objettivi tal-programmi u l-proġetti. Huwa eżamina t-tfassil, il-programmazzjoni u l-implimentazzjoni kif ukoll il-monitoraġġ u l-evalwazzjoni.

III

L-awditu wera li l-FFE kkontribwixxa għall-ġestjoni tal-fruntieri esterni u li huwa rawwem solidarjetà finanzjarja. Madankollu l-valur miżjud ulterjuri tal-UE kien limitat u r-riżultat kumplessiv ma setax jitkejjel minħabba dgħufijiet fil-monitoraġġ tal-Awtoritajiet Responsabbli u nuqqasijiet serji fl-evalwazzjonijiet ex post mill-Kummissjoni u mill-Istati Membri.

IV

Il-programmi tal-Istati Membri ma kinux integrati fl-istrateġiji nazzjonali għall-kontroll fuq il-fruntieri u l-viżi u kienu nieqsa minn objettivi SMART u indikaturi li jistgħu jitkejlu. Il-proċeduri tal-għażla tal-proġetti ma żgurawx li jintlaħqu l-ħtiġijiet reali tal-Istati Membri u proċeduri ta’ akkwist inadegwati fl-Istati Membri poġġew f’riskju l-ġestjoni finanzjarja tajba.

V

L-awditu sab dgħufijiet serji fil-ġestjoni tal-Fond fi Stati Membri ewlenin (il-Greċja, Spanja, l-Italja u, għas-snin bikrin ta’ finanzjament, Malta). Implimentazzjoni baxxa f’xi pajjiżi llimitat l-effettività tal-Fond. Dawn id-dgħufijiet iwasslu għar-riskju li l-ġestjoni tal-fruntieri mhijiex imsaħħa b’mod adegwat fejn huwa meħtieġ l-aktar.

VI

Il-Qorti tiffoka r-rakkomandazzjoni tagħha fuq erba’ oqsma:

(a)L-iżgurar tad-disponibbiltà ta’ informazzjoni dwar ir-riżultati kumplessivi
L-Istati Membri għandhom jissettjaw miri li jistgħu jitkejlu għall-output, l-eżitu u, fejn possibbli, l-indikaturi tal-impatt u l-indikaturi għandhom jiġu rreġistrati mill-bidu tal-programm bl-użu ta’ sistemi tal-IT xierqa. Il-Kummissjoni għandha tiżgura li r-rapport ta’ evalwazzjoni tagħha jippreżenta lill-partijiet interessati analiżi infurmata u f’waqtha tad-data ta’ bażi.

(b)Iż-żieda fil-valur miżjud tal-UE tal-Fond
Il-Kummissjoni għandha tipprovdi lill-Frontex b’informazzjoni rilevanti, komprensiva u f’waqtha fir-rigward tal-implimentazzjoni tal-FFE, tal-Fond għas-Sigurtà Interna u ta’ strumenti sussegwenti. Ir-reġistrazzjoni tal-assi kofinanzjati fl-akkomunament ta’ tagħmir tal-Frontex għandha ssir obbligatorja għal dawk l-assi li jistgħu jkunu utli għall-ħtiġijiet tagħha. Barra minn hekk, l-Istati Membri u l-Kummissjoni għandhom jikkonċentraw aktar fuq l-istabbiliment ta’ Ċentri Komuni ta’ Applikazzjoni u forom oħra ta’ kooperazzjoni konsulari aktar milli jirrinovaw, jadattaw jew jgħammru l-konsulati.

(c)L-integrazzjoni tal-FFE fi strateġija nazzjonali għall-ġestjoni tal-fruntieri
L-Istati Membri għandhom jiżviluppaw strateġiji nazzjonali komprensivi dwar il-ġestjoni tal-fruntieri bbażati fuq analiżi tar-riskju skont il-Mudell Integrat Komuni għall-Analiżi tar-Riskju u din għandha tkun kundizzjoni ex ante biex jiġi riċevut appoġġ mill-Fond għas-Sigurtà Interna jew minn strumenti sussegwenti.

(d)It-tisħiħ tal-implimentazzjoni tal-Fond
Il-kapaċità amministrattiva, inkluż fir-rigward tal-akkwist, għandha tissaħħaħ, b’mod partikolari fi Stati Membri ewlenin.

Introduzzjoni

Il-Fond għall-Fruntieri Esterni

01

Il-Fond għall-Fruntieri Esterni (FFE) huwa l-istrument finanzjarju prinċipali tal-Unjoni Ewropea (UE) li jappoġġa l-ġestjoni tal-fruntieri esterni, li jammonta għal EUR 1,9 biljun għall-perjodu 2007-2013¹. L-għan kumplessiv tiegħu huwa li jgħin lill-Istati attwali u prospettivi ta’ Schengen jiżguraw kontrolli uniformi, effettivi u effiċjenti fil-fruntieri esterni tal-Istati Membri tal-Unjoni Ewropea.

02

Fiż-żona Schengen, il-kontrolli interni tneħħew bil-konsegwenza li s-sigurtà tal-fruntieri esterni fi kwalunkwe Stat partikolari tolqot lill-oħrajn kollha. Minħabba s-sitwazzjonijiet ġeografiċi differenti tal-pajjiżi, ir-responsabbiltajiet għall-kontrolli fuq il-fruntieri jvarjaw b’mod konsiderevoli. L-FFE għandu l-għan li jistabbilixxi solidarjetà finanzjarja bejn l-Istati Membri² billi jappoġġa lil dawk li għalihom il-kontroll fuq il-fruntieri esterni tal-UE jirrappreżenta piż kbir.

03

Attwalment hemm 28 Stat Membru li qed jimplimenta l-FFE (ara l-Figura 1). L-Istati Membri tal-UE kollha ħlief ir-Renju Unit, l-Irlanda u l-Kroazja jipparteċipaw fl-FFE³.

04

L-għanijiet ġenerali tal-FFE huma li jappoġġa:

(a)organizzazzjoni effiċjenti tal-kontrolli fuq il-fruntieri,

(b)ġestjoni effiċjenti tal-flussi tal-persuni fil-fruntieri esterni, f’konformità mal-acquis ta’ Schengen u l-prinċipji ta’ trattament b’rispett u dinjità,

(c)applikazzjoni uniformi tal-leġiżlazzjoni tal-UE rilevanti, u

(d)iit-titjib tas-servizzi konsulari tal-Istati Membri f’pajjiżi terzi fir-rigward tal-flussi ta’ ċittadini ta’ pajjiżi terzi fit-territorju tal-Istati Membri u tal-kooperazzjoni bejn l-Istati Membri f’dan ir-rigward.

05

Il-kontribuzzjoni tal-FFE għall-ġestjoni tal-fruntieri esterni għandha tinkiseb billi jkun hemm fokus fuq ħames prijoritajiet (Figura 2). Dawn ġew iddefiniti mill-Kummissjoni fil-“Linji Gwida Strateġiċi”⁴. L-Istati Membri jridu jindirizzaw mill-anqas tlieta minnhom fil-programmi pluriennali tal-FFE tagħhom. Fi ħdan kull waħda minn dawn il-ħames prijoritajiet, il-Kummissjoni identifikat għadd ta’ oqsma b’importanza partikolari għall-UE (“prijoritajiet speċifiċi”) u li għalihom kull Stat Membru jista’ jirċievi rata ogħla ta’ kofinanzjament mill-FFE (ara l-paragrafu 9).

Figura 1

Pajjiżi li jipparteċipaw fl-FFE

Sors: Il-Qorti Ewropea tal-Awdituri.

Figura 2

Il-prijoritajiet u l-prijoritajiet speċifiċi tal-FFE

Sors: Fuq il-bażi tad-Deċiżjoni tal-Kummissjoni 2007/599/KE.

06

In-nefqa skont il-prijorità għall-2007-2010 qed tintwera fil-Figura 3. Ibbażata fuq il-pjanijiet tal-Istati Membri għall-2011-2013, l-allokazzjoni għall-prijorità 1 hija mistennija li tiżdied għal 37 % filwaqt li l-allokazzjoni għall-prijorità 2 hija mistennija li tonqos għal 36 %, u l-prijoritajiet l-oħra jibqgħu stabbli.

07

Il-miżuri ffinanzjati mill-FFE jinkludu investiment fl-infrastruttura f’punti ta’ qsim tal-fruntieri; xiri ta’ tagħmir għal intervent fil-fruntieri (bħal vetturi, dgħajjes u inġenji tal-ajru); inizjattivi ta’ kooperazzjoni fil-qasam tas-servizzi konsulari; investiment fis-Sistema ta’ Informazzjoni ta’ Schengen (SIS) u s-Sistema ta’ Informazzjoni dwar il-Viża (VIS), taħriġ tal-persunal, proġetti pilota u studji.

Figura 3

Nefqa tal-FFE għall-programmi annwali 2007–2010 skont il-prijorità¹

¹Id-data l-aktar reċentement disponibbli dwar in-nefqa finali tikkonċerna l-programm annwali 2010. Minħabba l-perjodu ta’ eliġibbiltà ta’ sentejn u nofs, il-fondi minn dan il-programm annwali setgħu jintefqu sa tmiem Ġunju 2012 u kellhom jiġu vverifikati sussegwentement mill-Istati Membri u mill-Kummissjoni. Ir-rapporti dwar programmi annwali aktar reċenti għadhom ma ġewx iffinalizzati.

Sors: Il-Kummissjoni Ewropea.

08

Taħt l-FFE, 7,3 % twarrbu għal Azzjonijiet Komunitarji, li prinċipalment jappoġġaw il-kooperazzjoni bejn l-Istati Membri, Azzjonijiet ta’ Emerġenza (bħala parti mill-Azzjonijiet Komunitarji) u Azzjonijiet Speċifiċi li jindirizzaw dgħufijiet f’punti strateġiċi tal-fruntieri.

09

Il-kontribuzzjoni bażika tal-FFE hija 50 % tal-ispiża totali tal-azzjonijiet jew 75 % għal azzjonijiet f’pajjiżi tal-Fond ta’ Koeżjoni jew f’oqsma ta’ “prijorità speċifika”, u titla’ għal 80 % għal Azzjonijiet Speċifiċi u 90 % għal Azzjonijiet Komunitarji u ta’ Emerġenza.

10

It-Tabella 1 turi l-allokazzjonijiet għall-programmi nazzjonali, skont l-Istat Membru, u għall-azzjonijiet Komunitarji, ta’ Emerġenza u Speċifiċi. Is-sehem tal-akbar riċevituri tal-FFE qed jintwera fil-Figura 4.

Figura 4

Is-sehem tal-Istati Membri mill-allokazzjonijiet tal-FFE

Sors: Il-Kummissjoni Ewropea.

Tabella 1

Allokazzjonijiet tal-FFE mill-2007–2013

| Allokazzjonijiet għall-2007-2013 f’euro | Sehem mit-total
Spanja | 289 394 768 | 17,92 %
L-Italja | 250 178 433 | 15,49 %
Il-Greċja | 207 816 755 | 12,87 %
Franza | 116 220 276 | 7,20 %
Il-Ġermanja | 76 099 991 | 4,71 %
Il-Polonja | 71 787 665 | 4,45 %
Malta | 70 441 716 | 4,36 %
Ir-Rumanija¹ | 59 467 068 | 3,68 %
L-Ungerija | 59 295 401 | 3,67 %
Il-Finlandja | 51 264 631 | 3,18 %
Is-Slovenja | 49 532 286 | 3,07 %
Il-Bulgarija¹ | 38 131 686 | 2,36 %
Il-Pajjiżi l-Baxxi | 38 035 209 | 2,36 %
Il-Litwanja² | 31 674 480 | 1,96 %
Ċipru | 30 017 404 | 1,86 %
L-Estonja | 27 129 191 | 1,68 %
Il-Portugall | 23 948 902 | 1,48 %
Il-Belġju | 19 944 180 | 1,24 %
L-Isvizzera¹ | 17 677 832 | 1,09 %
Il-Latvja | 16 830 844 | 1,04 %
Ir-Repubblika Ċeka | 15 853 542 | 0,98 %
L-Awstrija | 13 875 936 | 0,86 %
In-Norveġja¹ | 11 479 299 | 0,71 %
L-Isvezja | 10 887 663 | 0,67 %
Is-Slovakkja | 8 675 910 | 0,54 %
Id-Danimarka | 7 874 409 | 0,49 %
Il-Lussemburgu | 598 220 | 0,04 %
L-Islanda | 444 240 | 0,03 %
Total | 1 614 577 936 | 100,00 %
Azzjonijiet Komunitarji/ta’ Emerġenza | 91 214 322 |
Azzjonijiet speċifiċi | 45 000 000 |
Skema ta’ Tranżitu Speċjali għal-Litwanja² | 108 000 000 |
Assistenza Teknika tal-Kummissjoni | 2 794 774 |
Total tal-FFE | 1 861 587 032 |

¹Il-Bulgarija, ir-Rumanija, in-Norveġja, l-Islanda u l-Isvizzera ilhom jipparteċipaw fl-FFE mill-2010 ‘l hawn.

²L-allokazzjoni murija għall-Litwanja ma tinkludix l-Iskema ta’ Tranżitu Speċjali (STS). L-STS hija relatata ma’ tariffi mitlufa u spejjeż addizzjonali mġarrba minħabba l-qsim ta’ ċittadini tal-Federazzjoni Russa lejn u mir-reġjun ta’ Kaliningrad u tammonta għal EUR 15-il miljun fis-sena għall-2007-2010 u EUR 16-il miljun għall-2011-2013.

Sors: Il-Kummissjoni Ewropea.

L-FFE fil-kuntest

11

Il-biċċa l-kbira tan-nefqa relatata mal-ġestjoni tal-fruntieri esterni hija ffinanzjata fil-livell nazzjonali⁵. L-Istati Membri huma responsabbli għall-ġestjoni tal-fruntieri esterni tagħhom, billi japplikaw ir-regoli komuni stabbiliti fl-acquis ta’ Schengen. L-Aġenzija Ewropea għall-Ġestjoni tal-Kooperazzjoni Operazzjonali fil-Fruntieri Esterni tal-Istati Membri tal-Unjoni Ewropea (Frontex) tikkoordina l-kooperazzjoni bejn l-Istati Membri u tipprovdi analiżijiet tar-riskju u taħriġ. Għaldaqstant l-FFE huwa biċċa waħda mill-istampa globali kumplessa fil-qasam tal-ġestjoni tal-fruntieri esterni (ara l-Figura 5).

Figura 5

Partijiet interessati u influwenzi fil-qasam tal-ġestjoni tal-fruntieri u l-viżi

Sors: Il-QEA.

12

L-FFE huwa parti mill-“Programm Ġenerali dwar is-Solidarjetà u l-Ġestjoni tal-Flussi ta’ Migrazzjoni għall-perjodu 2007 – 2013” (programm SOLID) immaniġġjat mid-DĠ Affarijiet Interni. Il-programm SOLID huwa mfassal biex itejjeb il-ġestjoni tal-flussi migratorji fil-livell tal-UE u jgħin biex jiġi kondiviż il-piż finanzjarju li jirriżulta mill-ġestjoni integrata tal-fruntieri esterni komuni u l-implimentazzjoni ta’ politiki komuni dwar l-immigrazzjoni u l-ażil⁶.

13

Fatturi esterni, bħat-taqlib reċenti fl-Afrika ta’ Fuq flimkien mal-kriżijiet politiċi u ekonomiċi kontinwi f’partijiet oħra tad-dinja, irriżultaw fi flussi ta’ migranti massivi li poġġew pressjoni konsiderevoli fuq il-fruntieri esterni tal-UE. Operazzjonijiet ta’ tfittxija u salvataġġ mhumiex fost il-prijoritajiet tal-FFE, madankollu waqt pattulji ta’ sorveljanza tal-fruntieri, tagħmir kofinanzjat mill-FFE jista’ jintuża (u ntuża) għas-salvataġġ ta’ ħajjiet fuq il-baħar.

Rwoli u responsabbiltajiet

14

L-FFE jiġi implimentat prinċipalment permezz ta’ ġestjoni kondiviża⁷. Skont dan il-prinċipju, l-Istati Membri huma responsabbli għall-implimentazzjoni (operazzjonali u finanzjarja) talazzjonijiet iffinanzjati filwaqt li l-Kummissjoni tibqa’ responsabbli għall-eżekuzzjoni kumplessiva talbaġit. Il-Kummissjoni tadotta linji gwida strateġiċi li jistabbilixxu l-qafas ta’ programmazzjoni tal-UE. Kull Stat Membru parteċipanti jħejji programm pluriennali li japplika dawn il-linji gwida strateġiċi abbażi tal-ħtiġijiet tiegħu stess.

15

Il-programm pluriennali jiġi implimentat permezz ta’ programmi annwali. It-tnejn huma suġġetti għall-approvazzjoni tal-Kummissjoni. L-Istati Membri jippreżentaw rapporti finali wara l-ikkompletar ta’ kull prog-ramm annwali.

16

Il-Kummissjoni hija responsabbli wkoll biex tiżgura li l-Istati Membri jkunu stabbilixxew sistemi ta’ ġestjoni u kontroll adegwati, li informazzjoni, pubbliċità u segwitu xierqa jiġu pprovduti għall-proġetti ffinanzjati u li l-azzjonijiet ikunu konsistenti ma’ politiki u inizjattivi rilevanti oħra tal-Unjoni u jikkumplimentawhom.

17

L-implimentazzjoni tal-Istati Membri tiġi mmonitorjata mill-Kummissjoni permezz ta’ analiżi dokumentarja tad-deskrizzjonijiet tas-sistemi ta’ ġestjoni u kontroll u tar-rapporti ta’ progress u dawk finali u permezz ta’ żjarat ta’ awditjar u ta’ monitoraġġ.

18

Fil-livell tal-Istati Membri, is-sistema ta’ ġestjoni u kontroll tinkludi⁸:

(a)L-Awtorità Responsabbli (RA), responsabbli għall-ġestjoni u l-implimentazzjoni tal-programm pluriennali. B’mod partikolari, din tippreżenta programmi pluriennali u annwali lill-Kummissjoni, tagħżel l-operazzjonijiet u tivverifika l-eliġibbiltà tan-nefqa ddikjarata mill-benefiċjarji finali⁹.

(b)L-Awtorità tal-Awditjar (AA) li twettaq awditi biex tivverifika l-funzjonament tas-sistemi ta’ ġestjoni u kontroll¹⁰.

(c)L-Awtorità taċ-Ċertifikazzjoni (CA) tiċċertifika li n-nefqa ddikjarata tikkonforma mar-regoli applikabbli¹¹.

19

Il-kofinanzjament nazzjonali jista’ jkun suġġett għal kontroll u awditjar nazzjonali skont il-proċeduri amministrattivi tal-Istat Membru.

1Id-Deċiżjoni Nru 574/2007/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-23 ta’ Mejju 2007 li tistabbilixxi l-Fond għall-Fruntieri Esterni għall-perjodu mill-2007 sal-2013 bħala parti mill-Programm ġenerali “Solidarjetà u Ġestjoni tal-Flussi ta’ Migrazzjoni” (ĠU L 144, 6.6.2007, p. 22).

2Fuq il-bażi ta’ prattika stabbilita f’dan il-qasam it-terminu “Stati Membri” f’dan ir-rapport jintuża biex ifisser il-pajjiżi li jipparteċipaw fl-FFE, irrispettivament minn jekk humiex Stati Membri tal-UE jew Stati Assoċjati.

3Il-Bulgarija u r-Rumanija ilhom jipparteċipaw mill-2010 ‘l hawn, l-istess bħal tliet Stati Assoċjati (in-Norveġja, l-Islanda u l-Isvizzera). Il-Liechtenstein ilu jħallas kontribuzzjoni lill-Fond mill-2012 ‘l hawn iżda rrinunzja d-dritt li jipparteċipa minħabba n-nuqqas ta’ fruntieri esterni u konsulati tiegħu.

4Id-Deċiżjoni tal-Kummissjoni 2007/599/KE tas-27 ta’ Awwissu 2007 li timplimenta d-Deċiżjoni Nru 574/2007/KE fir-rigward tal-adozzjoni ta’ linji gwida strateġiċi mill-2007 sal-2013 (ĠU L 233, 5.9.2007, p. 3).

5Informazzjoni kompleta u affidabbli dwar in-nefqa nazzjonali tal-Istati Membri fuq il-ġestjoni tal-fruntieri esterni mhijiex disponibbli.

6Elementi oħra tal-programm SOLID huma l-Fond Ewropew għar-Rifuġjati (FER); il-Fond Ewropew għall-integrazzjoni ta’ ċittadini ta’ pajjiżi terzi (EIF) u l-Fond Ewropew għar-Ritorn. L-EIF u l-FER ġew ittrattati fir-Rapport Speċjali tal-Qorti Nru 22/2012 “Il-Fond Ewropew għall-Integrazzjoni u l-Fond Ewropew għar-Rifuġjati jikkontribwixxu b’mod effettiv għall-integrazzjoni ta’ ċittadini ta’ pajjiżi terzi?” (https://eca.europa.eu).

77,3 % tal-Fond ġie mmaniġġjat direttament mill-Kummissjoni. Il-partijiet tal-FFE mmaniġġjati direttamant jinkludu l-Azzjonijiet Komunitarji, (inklużi l-Azzjonijiet ta’ Emerġenza) u l-Azzjonijiet Speċifiċi.

8Ir-Rapport Speċjali tal-Qorti Nru 22/2012 sab li l-istruttura ta’ tliet awtoritajiet wasslet għal piż amministrattiv sproporzjonat. Għall-fondi tal-Ġustizzja u l-Affarijiet Interni għall-2014-2020 il-Kummissjoni pproponiet li tneħħi l-Awtorità taċ-Ċertifikazzjoni.

9L-Artikoli 28 u 29 tad-Deċiżjoni Nru 574/2007/KE.

10L-Artikolu 32 tad-Deċiżjoni Nru 574/2007/KE.

11L-Artikolu 31 tad-Deċiżjoni Nru 574/2007/KE.

Ambitu u approċċ tal-awditjar

20

Il-mistoqsija prinċipali tal-awditu kienet li jiġi vvalutat jekk l-FFE kkontribwixxiex b’mod effettiv għall-ġestjoni tal-fruntieri esterni. Din ġiet maqsuma fis-submistoqsijiet li ġejjin:

(a)Il-programmi u l-proġetti appoġġaw b’mod effettiv il-prijoritajiet tal-FFE fil-ġestjoni tal-fruntieri esterni?

(b)L-FFE pprovda solidarjetà finanzjarja bejn l-Istati Membri, indirizza l-prijoritajiet speċifiċi tal-Fond u b’hekk wassal valur miżjud tal-UE?

(c)Il-proċeduri ta’ programmazzjoni u implimentazzjoni tal-FFE kkontribwixxew għall-effettività tal-Fond?

(d)L-Istati Membri u l-Kummissjoni qed jużaw il-monitoraġġ u l-evalwazzjoni b’mod xieraq biex itejbu l-effettività tal-FFE?

21

L-awditu kopra:

(a)il-partijiet ta’ ġestjoni kondiviża tal-FFE mmaniġġjati u implimentati mill-Istati Membri u

(b)l-Azzjonijiet Komunitarji (inklużi l-Azzjonijiet ta’ Emerġenza) u l-Azzjonijiet Speċifiċi mmaniġġjati direttament mill-Kummissjoni u implimentati mill-Istati Membri.

22

L-awditu ffoka fuq proċessi relatati mal-effettività tal-FFE, il-valur miżjud tal-UE u l-ilħuq tal-objettivi tal-proġetti u l-programmi. Huwa fittex li jeżamina t-tfassil, il-programmazzjoni u l-implimentazzjoni kif ukoll il-monitoraġġ u l-evalwazzjoni ta’ miżuri ffinanzjati mill-FFE. L-awditu ma wettaqx analiżi dettaljata tas-sistemi ta’ ġestjoni u kontroll fl-Istati Membri¹², u lanqas ma ħa kejl dirett tal-impatt miksub permezz ta’ miżuri ffinanzjati mill-FFE iżda bbaża l-valutazzjoni tiegħu fuq data ta’ monitoraġġ u evalwazzjoni tal-Istati Membri u l-Kummissjoni.

23

L-awditu kien ibbażat fuq:

(a)analiżi dokumentarja tar-rapporti finali tal-programmi pluriennali u annwali (li jkopru l-programmi 2007-2010) u l-kontributi għall-evalwazzjonijiet ta’ ħames Stati Membri magħżula¹³; rapporti tal-Kummissjoni dwar l-allokazzjoni tar-riżorsi, ir-rapport intermedju tal-Kummissjoni dwar ir-riżultati miksuba u l-abbozz tal-evalwazzjoni ex post tagħha; dokumenti tal-Kunsill u studji u dokumenti magħżula tal-Frontex;

(b)intervisti u ġbir ta’ informazzjoni fuq il-post fil-livell tal-Kummissjoni, l-Awtoritajiet Responsabbli u l-benefiċjarji finali fil-ħames Stati Membri magħżula. Twettqu wkoll intervisti ma’ partijiet interessati oħra bħall-Kunsill fil-każ tal-evalwazzjonijiet ta’ Schengen¹⁴, il-Frontex u l-Aġenzija tal-UE għad-Drittijiet Fundamentali;

(c)żjarat fuq il-post għal 31 proġett ikkompletat fl-Istati Membri magħżula bbażati fuq kampjun mhux statistiku (mhux aleatorju) (ara l-Anness) li jkopri l-programmi annwali mill-2007-2010;

(d)analiżi dokumentarja ta’ seba’ proġetti kkompletati¹⁵ mmaniġġjati direttament mill-Kummissjoni bbażata fuq kampjun mhux statistiku (mhux aleatorju) li jkopri l-programmi ta’ ħidma annwali mill-2007-2011 (ara l-Anness);

(e)awditu separat¹⁶ li sar f’wieħed mill-Istati Membri magħżula (Spanja) li partijiet minnu kienu jikkonċernaw l-FFE.

24

L-awditu twettaq fl-isfond tal-proposti tal-Kummissjoni għall-perjodu ta’ finanzjament 2014-2020 li se jagħmel il-Fond għas-Sigurtà Interna suċċessur għall-FFE¹⁷, li jipprevedi l-appoġġ finanzjarju għall-ġestjoni tal-fruntieri esterni u tal-viżi. Il-proposti jinvolvu tibdil kemm fil-kontenut kif ukoll fis-sistema ta’ ġestjoni u kontroll. Fejn rilevanti, dawn il-proposti ttieħdu inkunsiderazzjoni f’dan l-awditu.

12Is-sistema ta’ ġestjoni u kontroll tal-fondi SOLID ġiet ittrattata fir-Rapport Speċjali Nru 22/2012.

13Il-Greċja, Spanja, l-Italja, Malta u l-Polonja. L-għażla tal-Istati Membri kienet ibbażata fuq l-allokazzjoni tal-FFE, valutazzjoni tar-riskju bbażata fuq informazzjoni mill-awditi u r-rapporti ta’ monitoraġġ tal-Kummissjoni kif ukoll informazzjoni mill-Frontex, u fuq il-ħtieġa għal bilanċ bejn iż-żoni ta’ fruntieri esterni ta’ riskju prinċipali fil-Mediterran u l-fruntiera tal-Lvant peress li madwar 60 % tal-FFE jmorru għall-fruntiera tan-Nofsinhar (il-Mediterran u l-Gżejjer Kanarji ta’ Spanja) u madwar 25 % għall-fruntiera tal-Lvant. Flimkien l-Istati Membri magħżula jirrappreżentaw 55 % tal-allokazzjoni totali tal-FFE.

14L-Evalwazzjonijiet ta’ Schengen huma verifikazzjonijiet li r-regoli ta’ Schengen jiġu applikati b’mod korrett mill-Istati ta’ Schengen attwali u tal-futur. L-Evalwazzjonijiet ta’ Schengen twettqu mill-Kunsill bħala proċess intergovernattiv. Fuq il-bażi tal-adozzjoni tar-Regolament tal-Kunsill (UE) Nru 1053/2013 tas-7 ta’ Ottubru 2013 li jistabbilixxi mekkaniżmu ta’ evalwazzjoni u monitoraġġ biex jivverika l-applikazzjoni tal-acquis ta’ Schengen u li jħassar id-Deċiżjoni tal-Kumitat Eżekuttiv tas-16 ta’ Settembru 1998 li stabbilixxiet Kumitat Permanenti għall-Evalwazzjoni u l-Implimentazzjoni ta’ Schengen (ĠU L 295, 6.11.2013, p. 27) il-Kummissjoni tieħu r-rwol ewlieni.

15Tliet proġetti ta’ Azzjonijiet ta’ Emerġenza, żewġ proġetti oħra ta’ Azzjonijiet Komunitarji, żewġ proġetti ta’ Azzjoni Speċifika.

16Fil-qafas tad-Dikjarazzjoni ta’ Assigurazzjoni tal-Qorti tal-2013.

17Ir-Regolament (UE) Nru 515/2014 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-16 ta’ April 2014 li jistabbilixxi, bħala parti mill-Fond għas-Sigurtà Interna, l-istrument għall-appoġġ finanzjarju għall-fruntieri esterni u l-viża u li jħassar id-Deċiżjoni Nru 574/2007/KE (ĠU L 150, 20.5.2014, p. 143).

Osservazzjonijiet

25

Il-Qorti tippreżenta s-sejbiet prinċipali tal-awditjar tagħha f’erba’ taqsimiet. L-ewwel taqsima turi li l-FFE kkontribwixxa għall-ġestjoni tal-fruntieri esterni iżda r-riżultat kumplessiv ma setax jitkejjel. It-tieni taqsima tiffoka fuq it-trawwim mill-FFE ta’ solidarjetà finanzjarja u l-valur miżjud tal-UE tiegħu. Il-programmazzjoni u l-implimentazzjoni huma diskussi fit-tielet taqsima. Fl-aħħar nett, il-monitoraġġ u l-evalwazzjoni huma ttrattati fir-raba’ taqsima.

L-FFE kkontribwixxa għall-ġestjoni tal-fruntieri esterni, iżda r-riżultat kumplessiv ma setax jitkejjel u implimentazzjoni baxxa f’xi Stati Membri tillimita l-impatt

Programmi u proġetti mmirati lejn il-prijoritajiet tal-FFE iżda r-riżultat kumplessiv ma setax jitkejjel

26

Il-programmi pluriennali u l-programmi annwali fil-ħames Stati Membri magħżula kienu ġeneralment konformi mal-ħames prijoritajiet tal-FFE kollha u kkontribwixxew għalihom (Figura 2). Madankollu, minħabba d-dgħufijiet fil-monitoraġġ f’dawn l-Istati Membri u n-nuqqasijiet serji fl-evalwazzjonijiet ex post (ara l-paragrafi 71 sa 73) kemm fil-livell tal-Istati Membri kif ukoll f’dak tal-Kummissjoni, ma kienx possibbli għall-Qorti li tagħmel valutazzjoni adegwata tal-kisbiet kumplessivi tal-Fond.

27

Il-biċċa l-kbira tal-proġetti awditjati appoġġaw il-ksib tal-prijoritajiet tal-FFE. Mill-31 proġett awditjati fuq il-post (ara l-Anness) fil-ħames Stati Membri maġħżula, ħamsa appoġġaw il-prijoritajiet tal-FFE parzjalment biss (minħabba li huma kienu jinkludu nfiq għall-proġetti li kien ineliġibbli¹⁸ jew ir-rilevanza ta’ dak l-infiq għall-FFE ma setgħetx tiġi determinata)¹⁹. Il-kontribut ta’ proġett²⁰ wieħed ieħor għall-ksib tal-prijoritajiet marret kontra l-għanijiet tal-FFE²¹ billi ma kkonformatx mal-prinċipju ta’ trattament b’rispett u dinjità (ara l-paragrafu 60).

28

Il-biċċa l-kbira tal-proġetti kisbu l-output intenzjonat tagħhom iżda ma ġewx issettjati miri u indikaturi li jistgħu jitkejlu (ara l-paragrafi 52 sa 54) u r-rapporti ma ddimostrawx b’mod adegwat l-eżitu u l-impatt miksuba (ara l-Figura 6 għal eżempji ta’ indikaturi tal-output, l-eżitu u l-impatt).

Figura 6

Eżempji ta’ indikaturi tal-output, l-eżitu u l-impatt

Sors: Eżempji tal-QEA, ibbażati fuq il-mudell tal-Kummissjoni fejn ir-riżultati jissejħu eżiti.

Implimentazzjoni baxxa f’xi Stati Membri

29

Ir-rata medja ta’ implimentazzjoni tal-programmi nazzjonali tal-FFE 2007-2010 kienet 87,6 %. Madankollu kienu jeżistu problemi f’għadd żgħir ta’ Stati Membri (Figura 7). B’mod partikolari, dan huwa l-każ fil-Greċja fejn l-ippjanar u l-implimentazzjoni fallew sal-punt li ġie implimentat biss 43 % mill-allokazzjoni tal-FFE²².

Figura 7

Rata ta’ implimentazzjoni tal-FFE għall-2007-2010

Sors: Kalkoli li saru mill-Kummissjoni fil-qafas tal-evalwazzjoni ex post kemm fuq programmi magħluqa kif ukoll, fejn il-programmi ma kinux magħluqa, fuq l-istimi mill-Istati Membri. Il-Bulgarija, l-Islanda, in-Norveġja u r-Rumanija pprovdew data għall-programmi annwali 2010 biss. Id-Danimarka u l-Polonja ma pprovdewx data dwar l-implimentazzjoni tal-programm 2010. Ir-rati ta’ implimentazzjoni għal Ċipru u r-Repubblika Ċeka ma kinux finali. Id-Danimarka ma pprovdietx rati ta’ implimentazzjoni għall-baġit totali. Ebda data għall-Isvizzera u l-Lussemburgu. Iċ-ċifra Griega hija bbażata fuq ir-rapporti finali tal-programmi annwali tagħha.

Filwaqt li l-FFE rawwem solidarjetà finanzjarja, il-valur miżjud ulterjuri tal-UE tiegħu kien limitat

30

Il-Qorti fittxet li tistabbilixxi jekk l-għan tal-FFE li jrawwem solidarjetà finanzjarja ntlaħaqx. Hija fittxet ukoll evidenza li l-FFE wassal valur miżjud ulterjuri tal-UE, notevolment billi mmira lejn il-prijoritajiet speċifiċi (ara l-Figura 2), appoġġa l-kooperazzjoni bejn l-Istati Membri jew billi ġie dirett lejn l-aktar problemi urġenti.

31

L-allokazzjonijiet tal-FFE għenu biċ-ċar biex jinfirex il-piż finanzjarju tal-Istati Membri kkawżat mill-introduzzjoni tal-ġestjoni integrata tal-fruntieri esterni komuni tal-Unjoni. L-Istati Membri li jkollhom piż relattivament ogħla jirċievu għajnuna ogħla mill-FFE (ara l-Figura 4). Madankollu, il-Qorti sabet li l-valur miżjud ulterjuri tal-UE tal-FFE kien limitat minħabba:

(a)sistema parzjalment ineffettiva għar-rinfurzar tal-prijoritajiet speċifiċi,

(b)ftit li xejn appoġġ tal-kooperazzjoni operazzjonali bejn l-Istati Membri,

(c)mekkaniżmi mfassla ħażin b’rispons għal dgħufijiet speċifiċi f’punti strateġiċi tal-fruntieri u mekkaniżmi parzjalment effettivi b’rispons għal emerġenzi, u

(d)l-appoġġ ta’ programmi u proġetti li xorta waħda kienu jiġu ffinanzjati fil-livell nazzjonali, nieqsa minn valutazzjoni tal-ħtiġijiet xierqa jew li fihom spejjeż ineliġibbli sinifikanti f’uħud mill-proġetti awditjati.

Ritratt 1

Tliet bastimenti tal-klassi 300 tajbin għal kull temp kofinanzjati mill-FFE, tal-Gwardji tal-Kosta Taljani li joperaw minn Lampedusa, l-Italja

Sors: Il-QEA.

Sistema parzjalment ineffettiva għar-rinfurzar tal-prijoritajiet speċifiċi

32

Il-Kummissjoni fasslet linji gwida strateġiċi biex tiddefinixxi prijoritajiet, ikkumplimentati bi prijoritajiet speċifiċi għall-implimentazzjoni tal-FFE fl-Istati Membri li għandhom valur miżjud tal-UE u biex tipprovdi inċentivi għalihom. Il-proġetti li jappoġġaw prijoritajiet speċifiċi bħas-SIS, il-VIS (Kaxxa 1), il-kooperazzjoni konsulari u l-EUROSUR kienu eliġibbli għal rata ogħla ta’ kofinanzjament. Madankollu, dan l-inċentiv (75 % minflok il-50 % standard) huwa ineffettiv fil-15-il pajjiż tal-Fond ta’ Koeżjoni²³ (li jammontaw għal madwar 60 % mill-allokazzjoni tal-FFE) għax dawn jirċievu kofinanzjament ta’ 75 % xorta waħda. Xi Stati Membri (Spanja u Malta) ikkonfermaw li l-prijoritajiet speċifiċi ma kinux fattur fit-tfassil tal-programmi tagħhom.

33

Barra minn hekk, 3 minn 12-il prijorità speċifika ma kinux ġew ifformulati b’mod ċar mill-Kummissjoni²⁴ jew kienu nieqsa mill-prattiċità, li llimita aktar l-abbiltà tagħhom tagħhom biex iwasslu valur miżjud tal-UE. Mill-programmi annwali 2011 ‘l hawn, il-Kummissjoni ppruvat tiffoka l-finanzjament mill-FFE fuq prijoritajiet speċifiċi iżda, minħabba nuqqas ta’ monitoraġġ, ma hemm ebda evidenza li dan żied l-użu tagħhom.

34

Madankollu, minħabba n-nuqqas ta’ sistema għall-monitoraġġ tal-użu ta’ prijoritajiet speċifiċi u evalwazzjoni ex post affidabbli u adegwata fil-livell tal-Kummissjoni, il-punt sa fejn ingħata appoġġ għal azzjonijiet b’valur miżjud “għoli” tal-UE ma setax jiġi determinat mill-Qorti.

Ftit li xejn appoġġ tal-koope-razzjoni operazzjonali bejn l-Istati Membri

35

F’żewġ oqsma speċifiċi fejn l-FFE kien intenzjonat li jappoġġa kooperazzjoni bejn l-Istati Membri, jiġifieri kooperazzjoni konsulari u operazzjonijiet tal-Frontex, inkisbu riżultati limitati.

  Kaxxa 1

Kontribuzzjoni tal-FFE għas-SIS II u l-VIS

Minkejja n-nuqqas ta’ monitoraġġ il-Qorti sabet evidenza tal-kontribuzzjoni tal-FFE għall-prijoritajiet speċifiċi li jistabbilixxu s-sistemi tal-IT SIS II u VIS. Matul iż-żjarat fuq il-post tagħha għal tali proġetti l-Qorti sabet li l-appoġġ tal-FFE kien meqjus bħala kruċjali għall-iżvilupp ta’ sistemi nazzjonali²⁵. Madankollu, id-dewmien u t-tibdil fis-sistemi tal-IT fil-livell tal-UE²⁶ kellhom impatt fuq l-effiċjenza u l-effettività tal-FFE peress li kellhom isiru emendi u t-tagħmir li nxtara ma setax jintuża²⁷.

36

L-għan tal-FFE (fi ħdan il-prijorità 3 tiegħu) li jiffinanzja l-iżvilupp ta’ kooperazzjoni konsulari, u b’mod partikolari ta’ Ċentri Komuni ta’ Applikazzjoni, intlaħaq biss sa punt limitat minkejja r-rati ta’ kofinanzjament ta’ 90 % disponibbli taħt l-Azzjonijiet Komunitarji. Ġew iffinanzjati żewġ Ċentri Komuni ta’ Applikazzjoni biss (ara l-Kaxxa 2 għal eżempju wieħed) u Stat Membru wieħed biss (Franza) ippjana proġett ta’ kooperazzjoni konsulari permezz ta’ forom oħra ta’ kooperazzjoni (bħal kolokazzjoni jew esternalizzazzjoni). Minflok, l-Istati Membri użaw l-FFE biex jirrinovaw, jadattaw u jgħammru l-konsulati nazzjonali tagħhom stess - xi kultant fl-istess pajjiżi. L-użu tal-FFE b’dan il-mod naqas milli jisfrutta mill-ekonomiji ta’ skala u milli jibbenefika minn kooperazzjoni bejn l-Istati Membri biex itejjeb il-proċeduri ta’ applikazzjoni għal viżi u jipprevjeni l-frodi tal-viżi.

37

It-tieni qasam ta’ kooperazzjoni fejn l-FFE kellu biss impatt limitat huwa l-appoġġ ta’ operazzjonijiet koordinati mill-Frontex permezz taż-żieda fl-għadd ta’ assi għad-dispożizzjoni tagħha. Il-linji gwida strateġiċi fihom prijorità speċifika li kienet imfassla biex tirrinforza l-kapaċità operazzjonali tal-Frontex. Madankollu, bħal fil-każ ta’ prijoritajiet speċifiċi oħra, il-mekkaniżmu ta’ inċentiv kellu ftit effett (ara l-paragrafu 32) u r-riżultati tiegħu ma ġewx imkejla.

38

Il-Qorti vverifikat jekk l-assi kofinanzjati mill-FFE ġewx irreġistrati fl- akkomunament ta’ tagħmir tal-Frontex. Dan kieku jappoġġa lill-Frontex fl-ippjanar u l-implimentazzjoni tagħha ta’ operazzjonijiet (Konġunti) (Kaxxa 3). Anke jekk ħafna assi kofinanzjati mill-FFE jkunu xierqa għall-missjonijiet tal-Frontex, ma hemm ebda obbligu legali li t-tagħmir kofinanzjat mill-FFE jiġi rreġistrat fl-akkomunament ta’ tagħmir. Il-Qorti sabet li tnejn biss minn kampjun ta’ 16-il inġenju tal-ajru u bastimenti ta’ pattulji ġew irreġistrati b’dan il-mod. Dan jillimita l-abbiltà tal-Frontex li tippjana u timplimenta operazzjonijiet (Konġunti).

  Kaxxa 2

Iċ-Ċentru Komuni ta’ Applikazzjoni “Maison Schengen” f’Kinshasa, ir-Repubblika Demokratika tal-Kongo

Iffinanzjata minn żewġ proġetti ta’ Azzjoni Komunitarja (2007 u 2009, finanzjament totali mill-FFE ta’ EUR 845 704), l-għan tal-inizjattiva Belġjana-Portugiża kien li jinħoloq l-ewwel Ċentru Komuni ta’ Applikazzjoni għall-Viżi ta’ Schengen. Kull Stat Membru parteċipanti jibqa’ responsabbli għall-ipproċessar fil-back office. Madankollu, il-proċessi ta’ applikazzjoni huma ċċentralizzati li jippermetti li diversi Stati Membri jiġbru flimkien u jikkondividu r-riżorsi. Din iċ-ċentralizzazzjoni tappoġġa akkoljenza aħjar, aktar effiċjenti u aktar umana tal-applikanti għal viża kif ukoll il-ġlieda kontra l-“visa shopping”²⁸ u l-frodi. Fl-aħħar tal-2013, iċ-Ċentru kien jirrappreżenta 17-il Stat ta’ Schengen.

  Kaxxa 3

Eżempju ta’ prattika tajba fejn tpoġġew assi għad-dispożizzjoni tal-operazzjonijiet tal-Frontex

Iż-żewġ assi fil-kampjun tal-Qorti rreġistrati fl-akkomunament ta’ tagħmir tal-Frontex kienu inġenji tal-ajru tal-Forzi Armati ta’ Malta.

Minkejja li hija stess tiffaċċja pressjoni ta’ migrazzjoni regolari, Malta għamlet wieħed mill-inġenji tal-ajru ta’ sorveljanza pprovduti mill-FFE disponibbli għal 90 siegħa għal Operazzjoni Konġunta tal-Frontex speċifika fi Spanja f’Ottubru 2012.

Ritratt 2 -
Inġenju tal-ajru bi ġwienaħ fissi għal pattulji marittimi kofinanzjat mill-FFE għat-tisħiħ tal-kapaċitajiet ta’ kontroll fuq il-fruntieri tal-Forzi Armati ta’ Malta

© Il-Forzi Armati ta’ Malta

39

Barra minn hekk, minkejja l-obbligu legali tal-Kummissjoni u t-talbiet tal-Frontex, il-Frontex ma rċeviet ebda informazzjoni mill-Kummissjoni dwar l-implimentazzjoni tal-Fond (bħal assi mixtrija) sa Ġunju 2013, u b’hekk l-abbiltà ta’ ppjanar u dik operazzjonali tagħha kif ukoll il-kontrolli tagħha biex tipprevjeni finanzjament doppju ta’ spejjeż operazzjonali ġew limitati aktar.

40

Għall-perjodu 2014-2020, il-Kummissjoni pproponiet li tagħti inċentivi biss lil żewġ prijoritajiet ta’ programmi nazzjonali, billi żżid il-kofinanzjament mill-UE għal 90 % u billi tipprovdi finanzjament addizzjonali. L-azzjonijiet speċifiċi jitneħħew. Il-prijoritajiet li għandhom jingħataw inċentiv huma dawk fejn il-Qorti sabet valur miżjud tal-UE limitat, jiġifieri kooperazzjoni konsulari u l-kontribuzzjoni tal-Fond għall-operazzjonijiet tal-Frontex. Filwaqt li involviment imsaħħaħ tal-Frontex huwa ppjanat fil-ġestjoni tal-Fond, skambju ta’ informazzjoni komprensiva bejn l-Aġenzija u l-Kummissjoni kemm fil-ġestjoni kondiviża kif ukoll f’dik diretta tal-implimentazzjoni tal-programm mhuwiex previst. Barra minn hekk, xorta għad ma hemm ebda obbligu ġenerali li l-assi ffinanzjati mill-FFE jiddaħħlu fl- akkomunament ta’ tagħmir tekniku tal-Frontex.

Il-mekkaniżmu tal-FFE biex jiġu indirizzati dgħufijiet speċifiċi f’punti strateġiċi tal-fruntieri u l-mekkaniżmu ta’ emerġenza kienu parzjalment effettivi

41

Wieħed mill-element tal-valur potenzjalment miiżjud tal-UE li għandu l-FEE huwa l-abbiltà tiegħu li jiġi dirett lejn il-problemi l-aktar urġenti, li huma tipikament iż-żoni ta’ fruntieri l-aktar mhedda jew sitwazzjonijiet ta’ emerġenza ġenerali. Sabiex tiġi deċiża l-effettività tal-mekkaniżmu tal-FEE biex jirrispondi għal emerġenzi u biex jiġu indirizzati dgħufijiet speċifiċi f’punti strateġiċi tal-fruntieri, il-Qorti eżaminat il-flussi ta’ finanzjament rilevanti tal-FFE. L-awditu wera li l-Azzjonijiet speċifiċi ntużaw bħala sempliċi “żieda” għall-programmi annwali tal-Istati Membri. L-Istati Membri u l-Kummissjoni naqsu milli jiżguraw koordinazzjoni bejn dawn il-partijiet differenti tal-FEE, li rriżulta f’nuqqas ta’ ħarsa ġenerali lejn liema proġett jiġi ffinanzjat, fejn u għaliex.

42

Barra minn hekk, il-Qorti sabet li parti mill-Azzjonijiet ta’ Emerġenza ntużat għal sitwazzjonijiet mhux ta’ emerġenza jew ġiet immaniġġjata b’mod dgħajjef (ara l-Kaxxa 4).

  Kaxxa 4

Sistema parzjalment effettiva ta’ finanzjament għal emerġenzi fil-fruntieri esterni

Każ 1: Appoġġ għal azzjonijiet li ma kinux emerġenzi

L-Azzjonijiet ta’ Emerġenza tal-2011 intużaw kollha kemm huma għal tmien proġetti b’total ta’ madwar EUR 7,5 miljun biex jappoġġaw lill-Istati Membri fl-istadji finali tagħhom tal-iżvilupp tas-SIS II, minkejja li dak il-proġett kien beda fl-2001. Barra minn hekk, f’każ wieħed l-infiq kien diġà ġie ffinanzjat mill-Istat Membru.

Każ 2: Eżempju ta’ ġestjoni dgħajfa ta’ proġetti ta’ emerġenza

L-Azzjonijiet ta’ Emerġenza tal-2010 kienu jikkonsistu fi tliet proġetti mogħtija lill-Italja għal madwar EUR 4 miljun biex tittratta d-dħul ta’ migrazzjoni minħabba r-rebbiegħa Għarbija li minnhom il-Qorti awditjat tnejn. Wieħed minn dawn il-proġetti kien li jiġi ffinanzjat it-trasport intern tal-migranti²⁹. L-applikazzjoni tiegħu ma kien fiha ebda referenza għall-għadd ta’ migranti li setgħu jiġu ttrasportati, li jagħmel il-valutazzjoni tal-valur għall-flus impossibbli. L-għadd reali ta’ migranti ttrasportati ma ġiex irrappurtat u ġie biss ippreżentat wara talba speċifika mill-Kummissjoni, mingħajr informazzjoni dwar il-miri ta’ ħin tat-trasport issettjati jew kwalunkwe dettall ieħor li jippermetti li l-proġett jiġi evalwat. Barra minn hekk, nofs il-baġit tal-proġett biss ġie implimentat u ebda raġuni għal dan ma ngħatat fir-rapport finali tal-proġett. Il-proġett l-ieħor awditjat³⁰ sofra wkoll minn nuqqas ta’ miri kwantifikabbli u rappurtar xieraq.

43

Taħt l-FFE EUR 10 miljun kienu disponibbli kull sena għal proġetti li jindirizzaw dgħufijiet speċifiċi f’punti strateġiċi tal-fruntieri. Dawn l-Azzjonijiet Speċifiċi ma ġewx inklużi fil-proposta tal-FFE tal-Kummissjoni iżda ddaħħlu mill-Kunsill. Il-proċedura biex jintagħżlu l-proġetti ħadet fit-tul u l-perjodu ta’ implimentazzjoni (sitt xhur) kien qasir wisq għal proġetti li jinvolvu akkwist ta’ tagħmir speċjalizzat bħal ħelikopters, li rriżulta f’rata ta’ implimentazzjoni baxxa. Il-Greċja, pereżempju, minkejja l-ħtiġijiet tagħha, ma setgħetx timplimenta 9 minn 11-il proġett approvati taħt il-programmi ta’ Azzjoni Speċifika għall-2008-2010. Miż-żewġ proġetti ta’ Azzjoni Speċifika Taljani awditjati fid-dettall, il-Qorti sabet li xi elementi ntużaw ‘il barra miż-żoni tal-fruntieri u oħrajn intużaw kompletament lil hinn mill-ambitu tal-FFE (ara l-Kaxxa 5).

  Kaxxa 5

Azzjonijiet Speċifiċi użati ‘l barra miż-żona tal-fruntieri

Il-Qorti eżaminat proġett mill-Azzjonijiet Speċifiċi għall-2009 u ieħor mill-2010. It-tnejn ġew implimentati mill-Ministeru Taljan għall-Intern, bl-utent finali tat-tagħmir tkun il-pulizija.

Azzjonijiet Speċifiċi għall-2009: Kiri għal sitt xhur ta’ vetturi biex jintużaw fil-fruntieri marittimi Taljani tan-Nofsinhar

Il-proġett kien rispons għas-sejħa għall-offerti li speċifikat l-ambitu territorjali bħala l-fruntiera marittima tal-Italja (il-baħar Mediterran u l-baħar Siċiljan). L-applikazzjoni għall-għotja ddikjarat li l-proġett iżid l-effettività tal-attività ta’ sorveljanza fiż-żona tal-portijiet u fil-kosta tar-reġjun tal-Mediterran Ċentrali”. Madankollu il-137 karozza twasslu kollha lis-C.I.E. (Ċentru għall-Identifikazzjoni u t-Tkeċċija) li jinsab fit-Tramuntana bħal f’Turin, f’Milan u f’Bolonja u ma ġewx involuti f’sorveljanza tal-fruntieri esterni. Il-Kummissjoni madankollu approvat l-ispejjeż (ammont ta’ għotja finali ta’ EUR 950 688).

Azzjonijiet Speċifiċi għall-2010: Pattulji tal-Fruntieri

Il-proġett ippjana li jixtri vetturi tal-pulizija (l-applikazzjoni hija inkonsistenti dwar kemm għandhom jinxtraw karozzi u dwar l-użu tagħhom) għal pattulji tal-fruntieri marittimi fin-Nofsinhar tal-Italja u speċjalment il-kosta tal-Lbiċ. Madankollu l-vetturi ntużaw qrib is-C.I.E.³¹ u s-C.A.R.A. (Ċentru għall-Ażil u r-Rifuġjati). Fl-evalwazzjoni tar-rapport finali l-Kummissjoni nnutat li l-allokazzjoni ta’ 22 mit-43 vettura mixtrija taħt il-proġett ma kinitx konformi mal-ambitu territorjali tas-sejħa għal proposti peress li ntużaw (bħal hawn fuq) fis-C.I.E. u s-C.A.R.A. jew madwarhom. L-ispejjeż relatati (EUR 337 405) sussegwentement tqiesu ineliġibbli mill-Kummissjoni (ammont ta’ għotja finali ta’ EUR 560 259 mill-EUR 1 192 559 approvati).

44

Minħabba f’dawn ir-restrizzjonijiet ta’ tfassil inerenti fil-leġiżlazzjoni u l-problemi fl-implimentazzjoni, il-Kummissjoni ddeċidiet li ma twettaq ebda Azzjoni Speċifika fl-2013.

Appoġġ għal proġetti li xorta waħda kienu jiġu ffinanzjati fil-livell nazzjonali, nieqsa minn valutazzjoni tal-ħtiġijiet xierqa jew li fihom spejjeż ineliġibbli sinifikanti

45

Il-Qorti sabet li, fi tnejn mill-ħames Stati Membri fil-kampjun tal-Qorti (il-Greċja u Spanja), ħafna proġetti kienu diġà ġew iffinanzjati, jew kienu jiġu ffinanzjati, fil-livell nazzjonali xorta waħda fiż-żmien li ġew inklużi fil-programmi annwali. Dan kien ukoll il-każ għal waħda mit-tliet Azzjonijiet ta’ Emerġenza awditjati fejn l-applikazzjoni tal-proġett diġà ddikjarat li l-Istat Membru kien warrab il-baġit biex jiffinanzjah bis-sħiħ. Għalkemm ir-regoli tal-Fond jippermettu din il-prattika u din iżżid ir-rata ta’ implimentazzjoni, is-sostituzzjoni ta’ nefqa nazzjonali ta’ Stat Membru b’fondi tal-UE tpoġġi f’riskju kwalunkwe valur miżjud tal-UE. Fil-każijiet identifikati hawn fuq ma kien hemm ebda valur miżjud tal-UE.

46

Fi tliet Stati Membri fil-kampjun tal-Qorti (il-Greċja, l-Italja u l-Polonja) il-valur miżjud tal-UE ta’ ċerti proġetti ma setax jiġi stabbilit minħabba n-nuqqas ta’ valutazzjoni adegwata tal-ħtiġijiet li l-proġetti kellhom l-għan li jindirizzaw. F’żewġ Stati Membri (il-Greċja u l-Italja), il-Fond kellu valur miżjud tal-UE limitat peress li xi proġetti kienu jikkonsistu f’appoġġ operattiv bħal fjuwil u oġġetti tal-konsum għal tagħmir aktar milli bini ta’ kapaċità tal-Istati Membri fil-ġestjoni tal-fruntieri esterni. Filwaqt li appoġġ għal tali spejjeż huwa permess u jista’ jiġi ġġustifikat f’sitwazzjonijiet ta’ emerġenza, il-Fond huwa intenzjonat biex jappoġġa, prinċipalment, il-bini ta’ kapaċità³², eż. permezz ta’ infrastruttura jew akkwist ta’ tagħmir, mhux biex jiffinanzja spejjeż ta’ tħaddim.

47

Il-valur miżjud tal-UE tal-FFE jkompli jkun limitat ukoll mill-ammont għoli ta’ spejjeż ineliġibbli f’uħud mill-proġetti awditjati, li jirriżulta minn spejjeż li mhumiex konformi mal-prijoritajiet tal-Fond jew minn tagħmir li ma jaħdimx jew ma joperax kif jew fejn suppost. Fil-biċċa l-kbira tal-każijiet li sabet il-Qorti, dawn l-irregolaritajiet ma nqabdux mis-sistemi nazzjonali ta’ ġestjoni u kontroll stabbiliti (għal eżempji relatati mal-paragrafi 45 sa 47 ara l-Kaxxa 6).

  Kaxxa 6

Eżempji ta’ proġetti b’valur miżjud tal-UE baxx jew mhux magħruf

Finanzjament ta’ proġetti diġà ffinanzjati

Proġett Grieg għall-akkwist ta’ 75 vettura ta’ pattulji tal-pulizija u tal-passiġġieri ġie inkluż f’reviżjoni għall-programm annwali 2009 tal-Greċja f’Marzu 2011, wara li l-vetturi kienu ġew akkwistati u ffinanzjati mill-baġit nazzjonali.

Nuqqas ta’ valutazzjoni tal-ħtiġijiet u spejjeż ineliġibbli

Fl-Italja, il-Qorti awditjat proġett (programm annwali 2010) ta’ akkwist ta’ 355 vettura operazzjonali għall-Guardia di Finanza għall-kompiti tagħha tad-detezzjoni u l-identifikazzjoni ta’ immigranti fil-fruntieri tal-baħar. Il-benefiċjarju finali ma setax jiddimostra bis-sħiħ kif l-għadd ta’ vetturi meħtieġ ġie determinat jew fuq liema bażi dawn kienu ġew allokati lid-diversi unitajiet. L-għadd mixtri taħt il-proġett żdied primarjament minħabba fondi żejda disponibbli. Il-Qorti sabet li l-karozzi jintużaw ukoll għax-xogħol “regolari“ tal-pulizija.

Fid-dawl tan-nuqqas ta’ valutazzjoni tal-ħtiġijiet għat-355 vettura u l-fatt li l-Italja xtrat total ta’ 1 084 vettura taħt il-programmi annwali 2007-2010, hemm riskju li l-finanzjament mill-FFE jintnefaq fuq proġetti li ma jirrispondux għall-prijoritajiet tal-FFE u li ma jintlaħqux il-ħtiġijiet urġenti.

Fi proġett Taljan ieħor li ġie stabbilit biex jestendi l-infrastruttura tas-softwer u tal-kejbils fibrottiċi bejn l-uffiċċji tal-pulizija fl-Italja Ċentrali u tat-Tramuntana, il-Qorti ngħatat informazzjoni kontradittorja mill-awtoritajiet Taljani dwar l-ispejjeż tal-investiment kumplessiv u dwar kif l-ispejjeż eliġibbli ġew ikkalkulati. B’riżultat ta’ dan din ma setgħetx tiddetermina l-punt sa fejn it-EUR 22 miljun iddikjarati bħala spejjeż eliġibbli (li 50 % kellhom jiġu kofinanzjati mill-FFE) fil-programm annwali 2007 kienu relatati mal-FFE.

Problemi simili nstabu f’Malta għal proġett tal-programm annwali 2007 b’total ta’ madwar EUR 540 000 fejn l-Istat Membru ma setax jiddimostra għaliex ċerti spejjeż (prinċipalment relatati ma’ xogħlijiet ta’ bini) ġew assenjati lill-proġett.

Ritratt 3

Vettura ta’ pattulji tal-pulizija fil-Greċja kofinanzjata mill-FFE

Sors: Il-QEA.

Dgħufijiet strateġiċi u operazzjonali fil-programmazzjoni u l-implimentazzjoni tal-FFE fil-livell tal-Istati Membri u tal-Kummissjoni

48

Il-Qorti vvalutat proċessi ewlenin għall-effettività tal-Fond, jiġifieri l-programmazzjoni u l-għażla tal-proġetti, u sabet li l-programmi mhumiex integrati fi strateġiji nazzjonali u huma nieqsa minn objettivi SMART u indikaturi li jistgħu jitkejlu. Ir-rekwiżiti tal-programmazzjoni jwasslu għal piż amministrattiv eċċessiv. F’ċerti Stati Membri, il-proċeduri tal-għażla tal-proġetti ma żgurawx b’mod adegwat li jintlaħqu l-ħtiġijiet tal-Istati Membri. Barra minn hekk, l-awditu sab dgħufijiet fil-proċeduri ta’ akkwist, li jpoġġu f’riskju l-ġestjoni finanzjarja.

Programmi mhux integrati fi strateġiji nazzjonali għall-kontroll fuq il-fruntieri u l-viżi …

49

Fl-Istati Membri magħżula, il-Qorti eżaminat jekk il-programm pluriennali u l-programmi annwali kinux ibbażati fuq strateġija nazzjonali għall-ġestjoni tal-fruntieri u l-kwistjonijiet tal-viżi u jekk dawn kinux ikkoordinati ma’ fondi nazzjonali, fondi oħra tal-UE u internazzjonali. Skont it-tielet verżjoni tal-Katalogu ta’ Schengen dwar il-kontroll tal-fruntieri esterni, ritorn u riammissjoni tali strateġija għandha tiddelega l-kompiti b’mod ċar u tinkludi l-valutazzjonijiet tal-ambjent tax-xogħol, ir-riskji u t-theddid, l-analiżi tar-riżorsi meħtieġa, kif ukoll il-pjanijiet ta’ azzjoni u żvilupp. Huwa biss meta teżisti tali valutazzjoni komprensiva li jistgħu jinkisbu effiċjenza u effettività massimi mill-FFE. Il-Qorti analizzat ukoll, abbażi tal-Evalwazzjonijiet ta’ Schengen, jekk tali strateġija nazzjonali kinitx ibbażata fuq il-Mudell Integrat Komuni għall-Analiżi tar-Riskju (CIRAM)³³ li jivvaluta riskji relattivi minn theddid differenti għall-ġestjoni tal-fruntieri u l-viżi.

50

F’erbgħa mill-ħames Stati Membri fil-kampjun tal-Qorti (jiġifieri, bl-eċċezzjoni tal-Polonja) il-Qorti sabet li l-programm pluriennali u, b’riżultat ta’ dan il-programmi annwali, mhumiex integrati fi strateġija komprensiva sempliċiment għax ma teżisti ebda tali strateġija. Filwaqt li kien hemm ħafna dokumenti ta’ strateġija individwali, ħafna drabi dawn baqgħu konfinati għal awtorità unika. Għalkemm il-programmi pluriennali kienu obbligati jinkludu taqsima dwar kumplimentarjetà bejn il-finanzjament nazzjonali u dak mill-FFE, il-Qorti sabet li l-ispjegazzjonijiet ma kinux kompluti jew ma kinux jeżistu. Fil-ħames Stati Membri kollha l-analiżi integrata komuni tar-riskju jew tinsab biss fl-istadju tal-iżvilupp jew inkella ma tintużax. Dan in-nuqqas ta’ perspettiva komprensiva bbażata fuq analiżi tar-riskju jfisser li la l-Kummissjoni u lanqas l-Istati Membri ma jistgħu jiddeterminaw b’mod oġġettiv jekk il-miżuri ffinanzjati mill-FFE joqogħdux fl-istrateġija ġenerali tal-Istati Membri, humiex immirati lejn il-ħtiġijiet reali u għaliex dawn ġew magħżula biex jiġu ffinanzjati mill-FFE.

51

Fi tliet Stati Membri (Spanja, Malta u l-Polonja) il-Qorti sabet evidenza li l-FFE ma ġiex ikkoordinat kif xieraq ma’ fondi tal-UE³⁴ oħra jew ma’ fondi internazzjonali oħra³⁵. Dan jirriskja telf fl-effiċjenza u l-effettività għall-fondi involuti peress li kull wieħed minn dawn jista’ jkun qed jimmira azzjonijiet simili.

… nieqsa minn objettivi SMART u indikaturi li jistgħu jitkejlu

52

Il-Qorti eżaminat jekk il-programmi u l-proġetti pluriennali u annwali kinux jinkludu objettivi SMART u indikaturi li huma rilevanti, li jistgħu jitkejlu u marbuta ma’ valur tal-mira.

53

Il-ħames Stati Membri fil-kampjun tal-Qorti ma inkludewx objettivi SMART u indikaturi li jistgħu jitkejlu fil-programmi jew fil-proġetti pluriennali u annwali tagħhom. Il-biċċa l-kbira tad-deskrizzjonijiet tal-programmi u tal-proġetti kienu nieqsa minn valuri tal-mira. Barra minn hekk, fil-Greċja l-miri għall-programmi annwali 2008, 2009 u 2010 ġew issettjati biss wara li l-proġetti kienu ġew implimentati, u b’hekk kienu żejda. Analiżi tal-programmi annwali 2012 uriet titjib fil-formulazzjoni tal-indikaturi għal tliet Stati Membri, iżda għal tnejn minnhom ma sar ebda progress dwar l-istabbiliment ta’ miri għall-indikaturi.

54

Għalkemm jista’ jkun diffiċli biex jiġu stabbiliti indikaturi tal-eżitu u l-impatt għall-ġestjoni tal-fruntieri u l-viżi, il-Kummissjoni wriet f’noti ta’ gwida li dan huwa possibbli. Minħabba n-nuqqas ta’ indikaturi komuni obbligatorji, l-Istati Membri użaw settijiet ta’ indikaturi differenti minn xulxin, mhux biss bejn il-programmi iżda wkoll għal miżuri simili, li jagħmilha impossibbli li jkun hemm evalwazzjoni xierqa. Minkejja l-kwalità baxxa tal-objettivi u l-indikaturi fil-programmi tal-Istati Membri, il-Kummissjoni xorta waħda approvathom, fid-dawl tal-ħtieġa li l-Fond jiġi implimentat (ara l-Kaxxa 7).

  Kaxxa 7

Eżempji ta’ indikaturi vagi u mhux xierqa

Proġett wieħed kien jikkonsisti fl-akkwist ta’ żewġ bastimenti ta’ daqs medju għal pattulji tal-baħar u ġie ffinanzjat mill-programm annwali 2008 Spanjol. B’mod simili għal proġetti oħra awditjati fi Spanja³⁶, il-Qorti sabet indikaturi li ma kinux rilevanti, ma ġewx irreġistrati u/jew ġew issettjati mill-Awtorità Responsabbli mingħajr konsultazzjoni xierqa mal-benefiċjarju finali.

Ir-“riżultati mistennija” tal-proġett kienu vagi ħafna u fil-biċċa l-kbira mingħajr spjegazzjoni dwar kif dawn setgħu jitkejlu eż. “effikaċja u effiċjenza msaħħa tar-riżorsi ddedikati għall-missjonijiet ta’ pattulji tal-baħar”, “kundizzjonijiet ta’ sigurtà aħjar fuq il-missjonijiet”, u “aktar sigurtà fil-fruntieri”. L-uniku riżultat mistenni li seta’ jitkejjel kien “tnaqqis fl-għadd ta’ bastimenti li jaslu b’mod illegali fil-kosti Spanjoli-Ewropej”. Madankollu, id-diffikultà b’dan l-indikatur hija li r-rabta ta’ kawżalità bejn l-azzjoni u r-riżultati teħtieġ li tiġi eżaminata bir-reqqa.

55

Il-Kummissjoni diġà rreaġixxiet għal xi wħud mid-dgħufijiet ikkawżati min-nuqqas ta’ indikaturi komuni billi pproponiet indikaturi komuni obbligatorji għall-perjodu ta’ finanzjament 2014-2020. L-Istati Membri se jkollhom jiżviluppaw indikaturi speċifiċi għall-programmi.

Rekwiżiti ta’ programmazzjoni annwali li jwasslu għal piż amministrattiv eċċessiv u diffikultajiet ta’ implimentazzjoni

56

Filwaqt li l-intenzjoni kienet superviżjoni aktar stretta tal-programmi stabbiliti mill-Awtoritajiet Responsabbli, ir-rekwiżit ta’ produzzjoni ta’ programmi annwali flimkien ma’ programmi pluriennali wassal għal piż amministrattiv eċċessiv kemm fil-livell tal-Istati Membri kif ukoll tal-Kummissjoni kif ukoll għal dewmien sinifikanti. Il-preżentazzjoni inizjali ta’ programmi ta’ kwalità fqira mill-Istati Membri - li ħafna drabi ma rrispettawx ir-rekwiżiti stabbiliti fil-bażijiet ġuridiċi – ikkawżat dewmien fl-approvazzjoni tal-programmi annwali. Il-perjodu latenti bejn l-ewwel preżentazzjoni u l-verżjoni finali tal-programmi annwali kien ta’ medja ta’ sitt xhur u nofs. B’riżultat ta’ dan, iż-żmien ta’ implimentazzjoni għall-proġetti ħafna drabi tnaqqas b’mod serju.

57

Lanqas il-programmi annwali tal-FFE ma kienu joqogħdu sew mal-proċeduri twal ta’ akkwist meħtieġa għal tagħmir sofistikat. B’riżultat ta’ dan, kien hemm dewmien fil-proġetti jew dawn ma setgħux jiġu ffinanzjati mill-Fond. B’rikonoxximent tad-diffikultajiet imsemmija hawn fuq, se jiġu stabbiliti programmi pluriennali biss fil-perjodu ta’ finanzjament 2014-2020.

Il-proċeduri tal-għażla tal-proġetti ta’ xi Stati Membri ma żgurawx li jiġu ssodisfati l-ħtiġijiet reali tagħhom

58

Il-Qorti eżaminat il-proċedura użata mill-Istati Membri biex jintagħżlu l-proġetti. Instabu dgħufijiet serji fil-proċeduri tal-għażla tal-proġetti fl-Italja, u għas-snin bikrin biss, f’Malta, li jqajmu dubji dwar kemm ġew magħżula l-aktar proġetti rilevanti.

59

Fl-Italja, l-allokazzjoni tal-fondi bejn l-entitajiet pubbliċi u l-għażla sussegwenti tal-proġetti kellhom diversi difetti. Minħabba nuqqas totali ta’ rendikont tal-entrati, il-Qorti ma setgħetx tivverifika fuq liema bażi l-allokazzjoni bejn il-benefiċjarji finali ġiet deċiża għall-programmi annwali 2007 u 2008. Għal snin aktar reċenti, ir-raġunijiet mogħtija mill-Awtorità Responsabbli għad-distribuzzjoni tal-allokazzjoni jew kienu qarrieqa jew inkella mhux applikati sussegwentement għad-distribuzzjoni tar-riżorsi. B’riżultat ta’ dan, l-allokazzjoni dejjem aktar għolja għall-Ministeru għall-Intern - id-Dipartiment tas-Sigurtà Pubblika - id-Direttorat Ċentrali għall-Pulizija tal-Immigrazzjoni u tal-Fruntieri – il-korp li fih tinsab l-Awtorità Responsabbli – għad-detriment ta’ korpi oħra bħall-Gwardji tal-Kosta, ma setgħetx tiġi ġġustifikata. L-Istess Ministeru kien ukoll l-uniku korp Taljan li bbenefika mill-Azzjonijiet ta’ Emerġenza u dawk Speċifiċi bejn l-2007-2012, ukoll jekk diversi forzi oħra (taħt ministeri differenti) huma involuti fil-ġestjoni tal-fruntieri tal-Italja. L-esklużjoni jew il-marġinalizzazzjoni tal-awtoritajiet tpoġġi f’riskju l-issodisfar tal-ħtiġijiet tagħhom.

60

L-għażla u l-finanzjament sussegwenti ta’ ċentru ta’ detenzjoni temporanja fil-Greċja ma kienx jikkonforma mal-prinċipju ta’ trattament b’rispett u dinjità (ara l-Kaxxa 8).

  Kaxxa 8

Finanzjament għal ċentru ta’ detenzjoni fil-Greċja

Il-Qorti eżaminat l-ispejjeż tal-kiri ta’ ċentru ta’ detenzjoni temporanja f’Pagani (magħruf ukoll bħala l-Faċilità Speċjali ta’ Mytilini għall-Migranti Irregolari) fuq il-gżira ta’ Lesbos. Il-proġett ġie implimentat mill-Awtorità Responsabbli (il-Ministeru għall-Ordni Pubbliku u l-Protezzjoni taċ-Ċittadini).

L-Awtorità Responsabbli inkludiet il-proġett f’reviżjoni tardiva għall-programm annwali 2008, għar-riċeviment ta’ migranti f’lukandi u kmamar. Madankollu, dak li fir-realtà ġie ffinanzjat kienet il-kirja taċ-ċentru ta’ Pagani mill-1 ta’ Jannar 2008 sat-30 ta’ Ġunju 2010 bi spiża totali ta’ EUR 267 405.

Iċ-ċentru ġie kkritikat ripetutament minn organizzazzjonijiet għad-drittijiet tal-bniedem għall-kundizzjonijiet ħżiena tiegħu. Oriġinarjament sit ta’ ħżin għall-merkanzija, dan ġie kkonvertit biex jakkomoda 300 persuna. Fl-2008, kienu qed jinżammu 720 migrant fil-faċilità. Il-kundizzjonijiet ġew deskritti bħala abominabbli u periklu għas-saħħa kemm għall-persunal kif ukoll għad-detenuti³⁷. F’Ottubru 2009, malli żar iċ-ċentru, il-UNHCR sejjaħ għall-għeluq taċ-ċentru. Bejn l-aħħar ta’ Ottubru 2009 u Ġunju 2010 iċ-ċentru ġie gradwalment diżattivat.

Fiż-żmien tad-deċiżjoni biex il-proġett jiġi ffinanzjat, il-kundizzjonijiet inaċċettabbli kienu magħrufa sewwa. L-awtoritajiet Griegi, madankollu, ipprovdew deskrizzjoni qarrieqa tal-proġett lill-Kummissjoni li, mal-analiżi tar-rapport finali, issa qed tippjana li tnaqqas in-nefqa mill-pagament finali.

Proċeduri ta’ akkwist inadeg-wati fl-Istati Membri li jpoġġu f’riskju l-ġestjoni finanzjarja tajba

61

Il-Qorti awditjat il-proċeduri ta’ akkwist fi 11-il proġett. Fi tmienja minnhom il-proċeduri ma ssodisfawx id-dispożizzjonijiet legali rilevanti jew twettqu b’mod li ma żgurax il-kisba ta’ valur għall-flus. Waħda mill-proċeduri ta’ akkwist, l-akkwist ta’ klieb ta’ pattulji fil-Greċja, falliet kompletament minħabba proċedura inadegwata. Għalkemm l-40 vettura twasslu f’Mejju 2012, il-klieb ma kinux ġew akkwistati sa Ġunju 2014.

62

Id-dgħufija prinċipali kienet il-fatt li tliet Stati Membri ma ġġustifikawx b’mod adegwat l-użu tagħhom tal-klawżola ta’ eċċezzjoni għall-akkwisti fil-qasam tad-difiża u s-sigurtà. Pereżempju, taħt il-prog-ramm annwali 2007 tagħha, Spanja akkwistat żewġ inġenji tal-ajru bi ġwienaħ fissi għal pattulji marittimi u l-ġlieda kontra l-immigrazzjoni irregolari bi spiża ta’ EUR 50 miljun. L-awtoritajiet Spanjoli ddikjaraw l-akkwist “sigriet” u użaw il-proċedura nnegozjata mingħajr pubblikazzjoni preċedenti u stiednu biss fornitur wieħed. Setgħu intużaw proċeduri anqas restrittivi mingħajr ma tiġi kompromessa s-sigurtà. Fi Stati Membri oħra akkwisti simili saru bl-użu ta’ offerti miftuħa.

63

Dgħufijiet oħra fil-proċeduri ta’ akkwist kienu l-użu sussegwenti tal-istess fornitur mingħajr kompetizzjoni adeg-wata u nuqqas ta’ kapaċità u għarfien fl-amministrazzjoni pubblika.

64

Il-verifikazzjoni tal-proċeduri ta’ akkwist mill-Awtoritajiet Responsabbli f’erbgħa mill-ħames Stati Membri (kollha bl-eċċezzjoni tal-Polonja) kienet inadegwata jew ma kinitx teżisti minkejja li ġew minfuqa partijiet kbar mill-FFE bl-użu tal-akkwist.

65

B’riżultat ta’ dan, hemm riskju li azzjonijiet b’valur għoli f’ċerti programmi tal-FFE bħall-akkwist ta’ inġenji tal-ajru u bastimenti jistgħu ma jipprovdux valur għall-flus.

Dgħufijiet fil-monitoraġġ mill-Awtoritajiet Responsabbli u nuqqasijiet serji fl-evalwazzjonijiet ex post mill-Kummissjoni u mill-Istati Membri ma jippermettux valutazzjoni adegwata tal-kisbiet kumplessivi tal-Fond

66

Il-Qorti fittxet li tiddetermina jekk l-Istati Membri u l-Kummissjoni jużawx monitoraġġ u evalwazzjoni biex jivva-lutaw u jtejbu l-effettività tal-FFE. Hija sabet li l-monitoraġġ u l-evalwazzjoni kienu kostretti b’mod serju min-nuqqas ta’ objettivi SMART u indikaturi li jistgħu jitkejlu, li hemm nuqqas ta’ monitoraġġ u rappurtar adegwati tal-proġetti fil-livell tal-Istati Membri u li hemm dewmien fl-evalwazzjoni u din issofri minn nuqqasijiet serji.

Nuqqas ta’ monitoraġġ u rappurtar adegwati tal-proġetti mill-Istati Membri

67

Fl-Istati Membri kollha fil-kampjun tal-Qorti, l-Awtorità Responsabbli ma wettqitx monitoraġġ suffiċjenti u/jew adegwat li kien jippermettilha ssegwi l-implimentazzjoni tal-proġetti u tiddetermina devjazzjonijiet mill-objettivi ssettjati. Fejn kienu jeżistu, ir-rapporti ta’ monitoraġġ kienu nieqsa minn informazzjoni importanti bħar-riżultati miksuba fir-rigward tal-indikaturi jew il-miri ssettjati jew tibdil sinifikanti fl-istadju tal-eżekuzzjoni tal-proġetti. Fil-Greċja, ma kien hemm ebda monitoraġġ matul l-implimentazzjoni tal-proġetti għall-2007-2009 għax ġeneralment il-proġetti ġew introdotti fil-programm annwali wara li kienu twettqu. Għalkemm twettqu xi kontrolli fuq il-post, ebda lista ta’ kontroll ma kienet disponibbli biex turi li l-aspetti kwalitattivi tal-proġetti ffinanzjati ġew ivverifikati.

Ritratt 4

Kabina kofinanzjata mill-FFE fuq il-fruntiera Spanjola-Marokkina f’El Tarajal, Ceuta

Sors: Il-QEA.

68

Fil-ħames Stati Membri kollha, kemm fil-livell tal-proġetti kif ukoll għall-programmi annwali, ir-rapporti finali ma rrappurtawx b’mod sodisfaċenti dwar l-indikaturi jew il-miri miksuba. Fi tliet Stati Membri kien hemm diversi inkonsistenzi u żbalji fir-rapporti finali li kellhom impatt fuq l-affidabbiltà tad-data. Spanja ma kinitx teħtieġ rapporti finali tal-proġetti sal-programm annwali 2010 u bdiet biss tagħmel monitoraġġ matul l-implimentazzjoni mill-programm annwali 2009. Fiż-żmien tal-awditu (Frar 2014), il-Greċja kienet għadha ma teħtieġx rapporti finali tal-proġetti, li jirrestrinġi b’mod serju l-informazzjoni disponibbli dwar ir-riżultati tal-proġetti miksuba. L-Awtorità Responsabbli tal-Italja ħabbret l-intenzjoni tagħha li tintroduċi żjarat ta’ monitoraġġ b’riżultat tal-awditu tal-Qorti.

69

Ebda wieħed mill-Istati Membri fil-kampjun tal-Qorti ma kien stabbilixxa sistema tal-IT xierqa mill-bidu tal-Fond biex jirreġistra l-indikaturi. Filwaqt li tliet Stati Membri (Spanja, l-Italja u Malta) bdew jiżviluppaw sistema tal-IT li tappoġġa l-ġestjoni tal-RA fit-tieni nofs tal-perjodu ta’ finanzjament, is-sistema Taljana biss għandha funzjoni li tippermetti li l-indikaturi u l-valuri tagħhom jiġu rreġistrati. Il-gwida tal-Kummissjoni ma spjegatx il-benefiċċji ta’ tali sistemi tal-IT u ntilfu opportunitajiet għal skambju tal-aħjar prattiki.

70

Ir-rappurtar mill-Istati Membri dwar Azzjonijiet Komunitarji u Azzjonijiet Speċifiċi juri nuqqas simili ta’ informazzjoni dwar ir-riżultati miksuba, u ħafna drabi jonqos milli jinkludi anke l-aktar informazzjoni bażika.

Dewmien u nuqqasijiet serji fl-evalwazzjonijiet ex post kemm fil-livell tal-Istati Membri kif ukoll tal-Kummissjoni

71

Il-Kummissjoni, bi sħab mal-Istati Membri, hija responsabbli għall-evalwazzjoni tal-Fond sabiex tivvaluta r-rilevanza, l-effettività u l-impatt tal-azzjonijiet tiegħu. L-ewwel waħda miż-żewġ evalwazzjonijiet ex post, li tkopri l-2007-2010, kellha titwassal mill-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew u lill-istituzzjonijiet l-oħra sal-31 ta’ Diċembru 2012.

72

Il-Qorti analizzat il-kontribut tal-Istati Membri fil-kampjun tal-Qorti għal din l-evalwazzjoni u sabet sensiela ta’ omissjonijiet, żbalji u impreċiżjonijiet fil-ħames rapporti ta’ evalwazzjoni nazzjonali kollha. B’riżultat ta’ dan, l-affidabbiltà tar-rapport ta’ evalwazzjoni ex post kumplessiv tonqos b’mod sinifikanti. Parti mir-raġuni għall-ammont limitat ta’ informazzjoni kwantifikata pprovduta mill-Istati Membri kienet li t-tip ta’ data li kellha tiġi rrappurtata ġie biss stabbilit mill-Kummissjoni fl-2011. Sa dan il-punt l-azzjonijiet kollha għall-inklużjoni fl-evalwazzjoni kienu bdew u l-biċċa l-kbira kienu spiċċaw, u konsegwentement l-Istati Membri ma setgħux jadattaw l-indikaturi li kellhom jinġabru. Dan wassal għal dgħufija ġenerali fil-kwalità tal-informazzjoni kwantitattiva ppreżentata fl-evalwazzjoni, kif ukoll ineffiċjenza u xogħol addizzjonali fi ġbir ta’ data b’mod retroattiv.

73

Fl-analiżi tar-rapport ta’ evalwazzjoni ex post tal-Kummissjoni, il-Qorti sabet sommarji ta’ ammont kbir ta’ informazzjoni kemm kwalitattiva kif ukoll kwantitattiva li kienet inġabret mill-Istati Membri. Madankollu, il-preżentazzjoni tad-data hija ta’ natura deskrittiva, mingħajr analiżi tas-sinifikat tagħha. Pereżempju, id-data hija ppreżentata mingħajr l-ebda bażi utli jew informazzjoni ta’ parametru referenzjarju jew inkella f’format li ma joffrix fehim addizzjonali (eż. “għadd ta’ sistemi akkwistati jew imtejba”). Barra minn hekk, l-evalwazzjoni ma tittrattax l-Azzjonijiet Komunitarji, l-Azzjonijiet ta’ Emerġenza u l-Azzjonijiet Speċifiċi u b’hekk tnaqqas aktar il-valur tagħha. Konsegwentement, l-evalwazzjoni ex post ma tistax titqies bħala rapport utli jew affidabbli biex jiġi vvalutat l-impatt effettiv tal-Fond għall-Fruntieri Esterni.

74

Minkejja skadenza estiża, 8 biss mit-28 Stat Membru bagħtu l-kontribut tagħhom lill-Kummissjoni fil-ħin, u b’hekk naqqsu mill-ħin disponibbli għall-Kummissjoni u l-kuntrattur estern tagħha biex jaħdmu bid-data. Kien hemm dewmien ukoll fil-livell tal-Kummissjoni. Fiż-żmien tal-konklużjoni tax-xogħol tal-awditjar mill-Qorti (Marzu 2014) u aktar minn sena wara l-iskadenza, ir-rapport kien għadu ma ġiex adottat mill-Kummissjoni, li llimita d-disponibbiltà ta’ informazzjoni għall-partijiet interessati tal-FFE.

18Proposta għal vawċers tal-fjuwil ġiet aċċettata mill-Kummissjoni għalkemm kienet kuntrarja għal-linji gwida maħruġa lill-Istat Membri f’dak iż-żmien. Dawn il-linji gwida ġew emendati b’mod retrospettiv fl-2012.

19Il-proġetti Nri 2, 9, 19, 21, 22 tal-Istati Membri fl-Anness.

20Il-proġett Nru 25 tal-Istati Membri fl-Anness.

21L-Artikolu 3(1)(b) tad-Deċiżjoni Nru 574/2007/KE.

22Skont ir-rapporti finali tal-programmi annwali tal-Greċja.

23Erbgħa mill-ħames Stati Membri magħżula għall-awditu tal-Qorti huma pajjiżi tal-Fond ta’ Koeżjoni.

24Pereżempju prijorità speċifika dwar ix-xiri ta’ tagħmir iddikjarat li l-ħtieġa għal tali tagħmir kellha tkun “identifikata b’mod ċar fil-livell Ewropew”. Madankollu l-Qorti sabet li t-tifsira ta’ dan ir-rekwiżit la kienet ċara għall-Kummissjoni u lanqas għall-Istati Membri.

25Mill-ispiża totali ta’ EUR 330 miljun stmata għall-iżvilupp ta’ sistemi nazzjonali, l-FFE kkontribwixxa EUR 95 miljun.

26Ir-Rapport Speċjali tal-Qorti tal-Awdituri Nru 3/2014 “Tagħlimiet mill-iżvilupp imwettaq mill-Kummissjoni Ewropea tas-Sistema ta’ Informazzjoni ta’ Schengen tat-tieni ġenerazzjoni (SIS)” (http://eca.europa.eu).

27Pereżempju, 110 apparati li jinżammu fl-idejn (50 Assistent Personali Diġitali (PDAs) iffinanzjati mill-programm annwali 2007 u 60 iffinanzjati mill-programm annwali 2008) ma setgħux jintużaw mill-pattulji tal-pulizija biex jaqbdu mas-SIS II għax is-soluzzjoni ta’ sigurtà ppjanata ma kinitx prattika u s-SIS II ma kinitx lesta. Fl-2014 l-awtoritajiet Maltin kienu qed jaħdmu biex jirriżolvu din il-problema.

28Il-prattika li jiġu ppreżentati applikazzjonijiet tal-viżi ulterjuri lil Stati Membri tal-UE oħra meta l-ewwel applikazzjoni tkun ġiet irrifjutata.

29Il-Proġett Nru 3 (Trasport intern tal-migranti (SHIFTS).

30Il-Proġett Nru 2 (Rinforz tal-mezzi ta’ trasport biex isiru pattulji fiż-żona tal-punti ta’ qsim tal-fruntieri u ż-żona qrib is-CIE (RECARS)) taħt l-Azzjonijiet ta’ emerġenza, ara l-Anness.

31Is-C.I.E. u s-C.A.R.A jinsabu madwar l-Italja kollha kemm f’żoni kostali kif ukoll f’dawk interni.

32Ara l-Artikoli 3 u 4 tad-Deċiżjoni Nru 574/2007/KE u n-nota tal-Kummissjoni lill-Kumitat SOLID tat-18 ta’ Ottubru 2010.

33Mudell għall-analiżi tar-riskju żviluppat mill-Frontex u l-Istati Membri, użat mill-Frontex u rrakkomandat għall-użu mill-Istati Membri.

34Pereżempju l-Fond Ewropew għall-Iżvilupp Reġjonali (FEŻR).

35Pereżempju l-appoġġ tal-Istati Uniti għal proġetti ta’ ġestjoni tal-fruntieri.

36Il-proġetti tal-Istati Membri Nri 7, 8, 9, 11 u 12 fl-Anness.

37Ir-Rapport lill-Gvern tal-Greċja dwar iż-żjara fil-Greċja mwettqa mill-Kumitat Ewropew għall-Prevenzjoni tat-Tortura u ta’ Trattament jew Kastig Inuman jew Degradanti (CPT) mit-23 sad-29 ta’ Settembru 2008 (CPT/INF (2009)20).

Konklużjonijiet u rakkomandazzjonijiet

75

L-awditu wera li l-FFE kkontribwixxa għall-ġestjoni tal-fruntieri esterni u rawwem solidarjetà finanzjarja. Madankollu l-valur miżjud ulterjuri tal-UE tiegħu kien limitat, ir-riżultat kumplessiv ma setax jitkejjel minħabba dgħufijiet fil-monitoraġġ tal-Awtoritajiet Responsabbli u kien hemm nuqqasijiet serji fl-evalwazzjonijiet ex post mill-Kummissjoni u mill-Istati Membri. B’mod kruċjali, l-awditu sab dgħufijiet serji fil-ġestjoni tal-Fond fi Stati Membri ewlenin, jiġifieri fil-Greċja, Spanja, l-Italja u, għas-snin bikrin ta’ finanzjament, Malta. Dawn id-dgħufijiet iġibu magħhom ir-riskju li l-ġestjoni tal-fruntieri mhijiex imsaħħa b’mod adegwat fejn huwa meħtieġ l-aktar.

L-FFE kkontribwixxa għall-ġestjoni tal-fruntieri esterni, iżda r-riżultat kumplessiv ma setax jitkej-jel minħabba n-nuqqas ta’ objettivi SMART u nuqqasijiet serji fl-evalwazzjoni

76

Il-Qorti sabet li ma setgħetx tivvaluta l-punt sa fejn l-FFE appoġġa l-prijoritajiet tal-Fond. Il-programmi tal-Istati Membri kienu nieqsa minn objettivi SMART u indikaturi li jistgħu jitkejlu li, flimkien man-nuqqas ta’ indikaturi komuni, jrendi l-evalwazzjoni xierqa mill-Kummissjoni impossibbli. Minkejja l-kwalità baxxa tal-objettivi u l-indikaturi, il-Kummissjoni approvat il-programmi tal-Istati Membri, fid-dawl tal-ħtieġa li jiġi implimentat il-Fond (ara l-paragrafi 53 sa 54).

77

L-Awtoritajiet Responsabbli ma mmonitorjawx il-ksib tar-riżultati jew immonitarjawh biss b’mod insuffiċjenti. Il-monitoraġġ u r-rapporti finali kienu nieqsa minn informazzjoni rilevanti dwar l-effettività u/jew l-informazzjoni ma kinitx affidabbli. Ebda wieħed mill-Istati Membri fil-kampjun tal-Qorti ma kellu sistema tal-IT biex jiġbor data ta’ monitoraġġ mill-bidu. L-Italja biss kienet qed tiżviluppa tali sistema għal użu futur (ara l-paragrafu 72). Il-kontributi tal-Istati Membri għall-evalwazzjoni ex post u r-rapport tal-Kummissjoni sofrew minn dewmien u kellhom nuqqasijiet serji (ara l-paragrafu 73).

78

Il-Kummissjoni pproponiet indikaturi komuni obbligatorji għall-perjodu ta’ finanzjament 2014-2020 u l-Istati Membri se jkollhom jiżviluppaw l-indikaturi tagħhom stess speċifiċi għall-programmi.

Rakkomandazzjoni 1

Il-Kummissjoni għandha:

-tiżgura li l-indikaturi kollha li għandhom jintużaw huma rilevanti, li jistgħu jitkejlu, u fejn possibbli, marbuta ma’ valur tal-mira;

-tiżgura li l-indikaturi jinġabru mill-bidu u, fejn ma jkunux diġà stabbiliti, jiġu żviluppati sistemi tal-IT;

-tipprovdi linji gwida ċari lill-Istati Membri sabiex dawn ikollhom fehim komuni tal-indikaturi obbligatorji sabiex l-aggregazzjoni għall-għanijiet ta’ monitoraġġ u evalwazzjoni tkun possibbli;

-twassal ir-rapport ta’ evalwazzjoni tagħha fil-ħin u tippreżenta lill-partijiet interessati b’analiżi tad-data ta’ bażi.

Rakkomandazzjoni 2

L-Istati Membri għandhom:

-ikollhom kompetenza xierqa disponibbli fl-amministrazzjoni għat-tfassil u l-applikazzjoni ta’ objettivi SMART u indikaturi li jistgħu jitkejlu;

-jissettjaw miri għall-indikaturi tal-output, l-eżitu u, fejn possibbli, tal-impatt;

-jiġbru valuri reali tal-indikaturi mill-bidu tal-programm bl-użu ta’ sistemi tal-IT xierqa u jiżguraw li l-informazzjoni hija affidabbli;

-japplikaw l-esperjenza tagħhom ma’ sistemi tal-IT simili miksuba fil-qasam tal-Fondi Strutturali.

L-FFE rawwem solidarjetà finanzjarja iżda l-valur miżjud ulterjuri tal-UE kien limitat

79

Il-Qorti sabet li l-FFE għen biex jinfirex il-piż finanzjarju tal-Istati Membri li jirriżulta mill-ġestjoni integrata tal-fruntieri esterni iżda li l-valur miżjud ulterjuri tal-UE tal-Fond kien limitat:

(a)fil-kooperazzjoni konsulari;

(b)fl-appoġġ tal-operazzjonijiet tal-Frontex;

(c)fuq Azzjonijiet ta’ Emerġenza u Azzjonijiet Speċifiċi;

(d)bil-finanzjament ta’ azzjonijiet li ġew jew kienu jiġu ffinanzjati fil-livell nazzjonali.

Il-potenzjal sħiħ tal-Fond ma ġiex sfruttat minħabba dgħufijiet fit-tfassil tas-sistema tal-inċentivi.

80

Għall-perjodu 2014-2020, il-Kummissjoni pproponiet li l-kooperazzjoni konsulari u l-kontribuzzjoni tal-Fond għall-operazzjonijiet tal-Frontex jiġu inċentivizzati. Filwaqt li involviment imsaħħaħ tal-Frontex huwa ppjanat fil-ġestjoni tal-Fond, mhuwiex previst skambju ta’ informazzjoni komprensiv bejn l-Aġenzija u l-Kummissjoni kemm fil-ġestjoni kondiviża kif ukoll f’dik diretta tal-implimentazzjoni tal-programm. Barra minn hekk, xorta għad ma hemm ebda obbligu ġenerali li l-assi ffinanzjati mill-FFE/FSI li kieku jkunu ta’ użu għall-Frontex jiddaħħlu fl-akkomunament ta’ tagħmir tekniku tal-Frontex.

Rakkomandazzjoni 3

Biex jappoġġaw il-kooperazzjoni konsulari:

-l-Istati Membri u l-Kummissjoni għandhom jikkonċentraw aktar fuq l-istabbiliment ta’ Ċentri Komuni ta’ Applikazzjoni u forom oħra ta’ kooperazzjoni konsulari aktar milli jirrinovaw, jadattaw jew jgħammru l-konsulati.

Rakkomandazzjoni 4

Biex jappoġġaw ix-xogħol tal-Frontex:

-il-leġiżlatur għandu jqis li jagħmel obbligatorju d-dħul ta’ assi kofinanzjati mill-FSI rilevanti fl-akkomunament ta’ tagħmir tekniku tal-Frontex;

-il-Kummissjoni għandha tipprovdi lill-Frontex b’informazzjoni rilevanti, komprensiva u f’waqtha fir-rigward tal-implimentazzjoni tal-FFE/FSI fl-Istati Membri bħal programmi, rapporti ta’ implimentazzjoni u evalwazzjonijiet annwali kif ukoll informazzjoni dwar programmi u proġetti mmaniġġjati direttament. L-informazzjoni għandha tieħu inkunsiderazzjoni l-possibbiltà ta’ “appoġġ operatorju” introdotta bil-qafas 2014-2020 il-ġdid u jeħtieġ li tiġi stabbilita sistema robusta biex jiġi evitat finanzjament doppju.

Dgħufijiet strateġiċi fil-programmazzjoni tal-FFE

81

L-awditu sab li erbgħa minn ħames Stati Membri ma jipprogrammawx l-FFE bħala parti mill-istrateġija nazz-jonali komprensiva tagħhom dwar il-ġestjoni tal-fruntieri u l-viżi. Fl-Istati Membri kollha fil-kampjun tal-Qorti, analiżi integrata komuni tar-riskju jew għadha qed tiġi żviluppata jew inkella ma tintużax.

Rakkomandazzjoni 5

Il-programmi nazzjonali tal-FFE għandhom ikunu bbażati fuq strateġija komprensiva għall-ġestjoni tal-fruntieri, bl-Istati Membri jibbażaw l-istrateġija tagħhom fuq analiżi tar-riskju bl-użu tal-Mudell Integrat Komuni għall-Analiżi tar-Riskju.

Rakkomandazzjoni 6

Il-leġiżlatur għandu jqis li jagħmel il-konformità mar-rakkomandazzjonijiet tal-Katalogu ta’ Schengen dwar strateġija u analiżi tar-riskju kundizzjoni ex ante għall-appoġġ futur mill-FSI.

Dgħufijiet fl-implimentazzjoni tal-FFE

82

Fit-tliet Stati Membri riċevituri prinċipali (il-Greċja, Spanja u l-Italja) il-Qorti sabet nuqqasijiet rikorrenti fl-ippjanar, l-implimentazzjoni, il-monitoraġġ u l-evalwazzjoni tal-FFE, li kellhom impatt fuq l-effettività tal-FFE.

83

Fl-Istati Membri fil-kampjun tal-Qorti (minbarra l-Polonja) il-Qorti sabet proċeduri ta’ akkwist inadegwati li jpoġġu f’riskju l-ġestjoni finanzjarja tajba tal-Fond.

Rakkomandazzjoni 7

Jeħtieġ li tissaħħaħ il-kapaċità amministrattiva, pereżempju permezz ta’ taħriġ iffukat mill-Kummissjoni jew permezz tal-kondiviżjoni tal-aħjar prattiki bejn l-Istati Membri.

Rakkomandazzjoni 8

L-Istati Membri għandhom isaħħu l-kapaċità amministrattiva fl-akkwist u jwettqu l-akkwist tal-assi tal-FFE/FSI permezz tal-aktar proċeduri trasparenti disponibbli.

Dan ir-Rapport ġie adottat mill-Awla IV, immexxija mis-Sur Milan Martin CVIKL, Membru tal-Qorti tal-Awdituri, fil-Lussemburgu fil-laqgħa tagħha tal-24 ta’ Ġunju 2014.

Għall-Qorti tal-Awdituri

Vítor Manuel da SILVA CALDEIRA
President

Anness

Anness

Proġetti awditjati

Benefiċjarju finali
Isem il-proġett
Programm annwali
Total tan-nefqa finali tal-FFE f’EUR¹

Malta

1
Il-Pulizija ta’ Malta – it-Taqsima tal-Pulizija tal-Immigrazzjoni
Tisħiħ tal-kapaċità tal-Pulizija tal-Immigrazzjoni għas-sorveljanza u l-pattulji tal-fruntieri
L-għan ta’ dan il-proġett kien li jissaħħu l-kapaċitajiet operazzjonali u l-possibbiltajiet ta’ sorveljanza tal-Pulizija tal-Immigrazzjoni b’mod partikolari fil-ġlieda kontra l-fenomenu tal-immigrazzjoni illegali billi jiġi pprovdut it-tagħmir neċessarju.
2007
491 567

2
VISET Malta plc
It-Terminals tal-Passiġġieri bil-Baħar isiru konformi mar-Rekwiżiti tal-acquis ta’ Schengen (VISET)
L-objettiv tal-proġett kien li l-faċilitajiet tat-trattament tal-passiġġieri fil-Port tal-Belt Valletta jsiru konformi mar-rekwiżiti tal-acquis ta’ Schengen u mal-aħjar prattiki
2007
540 234

3
Il-Ministeru għall-Affarijiet Barranin
Stabbiliment ta’ missjoni ġdida ta’ riskju/volum għoli u t-tħejjija tagħha għallġbir ta’ data bijometrika
L-għan ta’ dan il-proġett kien li jiġi rrinovat bis-sħiħ il-bini akkwistat reċentement fejn tinsab it-taqsima konsulari l-ġdida f’Moska. Il-proġett ta’ rinnovament kien intenzjonat li jinkludi l-aspetti ta’ sigurtà neċessarji u jippermetti lill-missjoni tħejji ruħha għall-ġbir eventwali ta’ data bijometrika.
2007
285 335

4
Il-Forzi Armati ta’ Malta
Akkwist ta’ bastimenti ta’ pattulji qrib il-kosta għall-Forzi Armati ta’ Malta
Il-proġett ipprovda lill-Forzi Armati ta’ Malta b’sostituzzjoni ta’ inġenji ta’ pattulji qrib il-kosta sabiex ikollhom preżenza msaħħa fuq il-baħar u kapaċitajiet ta’ intervent aktar rapidu.
2008
7 200 000

5
Il-Pulizija ta’ Malta
Migrazzjoni mis-SIS1 għas-SIS2 u mis-SIReNE1 għas-SIReNE2
L-objettiv kumplessiv kien li jiġi ffinalizzat il-kapitolu finali tal-integrazzjoni tas-Sistema ta’ Informazzjoni ta’ Schengen II mas-sistemi tal-pulizija nazzjonali
2008
2 037 810

6
Il-Forzi Armati ta’ Malta
Tisħiħ tal-kapaċitajiet ta’ kontroll fuq il-fruntieri tal-Forzi Armati ta’ Malta – Akkwist ta’ inġenju tal-ajru bi ġwienaħ fissi għal pattulji marittimi
L-għan ta’ dan il-proġett kien li jissaħħu l-kapaċitajiet ta’ kontroll fuq il-fruntieri bl-akkwist ta’ inġenju tal-ajru bi ġwienaħ fissi għal pattulji marittimi.
2009
7 269 636

Spanja

7
Il-Ministeru għall-Intern: id-DĠ għall-Infrastruttura u l-Materjal għas-Sigurtà
Appoġġ tekniku għas-Sistema ta’ Informazzjoni ta’ Schengen
Appoġġ tekniku speċjalizzat għas-Sistema ta’ Informazzjoni ta’ Schengen, għall-korrezzjoni, il-perfezzjonament u l-evoluzzjoni ta’ din is-sistema.
2010
129 129

8
Il-Ministeru għall-Intern: il-korpi tal-pulizija nazzjonali, parti mid-Direttorat Ġenerali għall-Pulizija Nazzjonali u l-Guardia Civil
Akkwist ta’ tagħmir operazzjonali għall-kontroll fuq il-fruntieri esterni
L-għan tal-azzjoni kien li l-punti ta’ qsim tal-fruntieri jiġu pprovduti b’tagħmir tal-ogħla livell (bħal tagħmir għall-ispezzjoni tad-dokumenti jew lampi UV) sabiex jiżdiedu l-kwalità u l-effiċjenza tal-kontroll fuq il-fruntieri.
2007
274 885

9
Il-Ministeru għall-Intern: id-Direttorat Ġenerali għall-Infrastrutturi u l-Materjal għas-Sigurtà (DGIMS)
Akkwist ta’ żewġ bastimenti ta’ daqs medju għal pattulji tal-baħar (20 metru)
Dan l-akkwist kellu l-għan li jsaħħaħ il-kapaċità ta’ sorveljanza u intervent tas-Servizz Marittimu tal-Guardia Civil fuq il-baħar li jippermetti lis-Servizz Marittimu jikkompleta b’suċċess il-missjonijiet tiegħu, speċjalement il-ġlieda kontra l-immigrazzjoni illegali, billi jippermetti azzjoni rapida fl-ibħra territorjali. Dawn il-bastimenti ta’ pattulji kienu ppjanati li jintużaw fiż-żona kostali Mediterranja.
2008
2 143 680

10
Il-Ministeru għall-Intern: id-Direttorat Ġenerali għall-Infrastrutturi u l-Materjal għas-Sigurtà (DGIMS)
Xogħol u rinnovament tal-filtri tal-kabini fil-qsim tal-fruntiera f’El Tarajal fil-belt ta’ Ceuta
Xogħlijiet u rinnovamenti li jappoġġaw ix-xogħol tal-Uffiċjali tal-Korpi tal-Pulizija Nazzjonali dwar kontroll fuq l-aċċess u l-ħruġ tal-persuni fit-territorju nazzjonali
2010
36 426

11
Il-Ministeru għall-Intern: id-Direttorat Ġenerali għall-Infrastrutturi u l-Materjal għas-Sigurtà (DGIMS)
Rinnovament, titjib u xogħlijiet ta’ rikostruzzjoni fil-limiti tal-fruntiera bejn Spanja u l-Marokk (Ceuta u Melilla)
Dan il-proġett appoġġa l-finanzjament ta’ tagħmir ta’ kamera CCTV, faċilitajiet għad-drenaġġ fil-fruntieri, xtiebi li jduru f’Ceuta u wkoll torri tal-għassa f’Melilla.
2010
164 386

12
Il-Ministeru għall-Intern: id-Direttorat Ġenerali għall-Pulizija u l-Gwardja Ċivili, il-qasam tal-Gwardja Ċivili
Titjib għaż-żewġ inġenji tal-ajru għal pattulji marittimi u l-ġlieda kontra l-immigrazzjoni irregolari, għas-Servizz tal-Ajru tal-Guardia Civil (mixtrija taħt il-programm annwali 2007 tal-FFE)
Ix-xiri taż-żewġ inġenji tal-ajru ġie kofinanzjat taħt il-programm annwali 2007 tal-FFE u kellu valur kumplessiv tal-kuntratt ta’ EUR 50 miljun. Dan ix-xiri kien inkluż ukoll fl-awditu tal-Qorti tal-proġett sussegwenti ta’ titjib.
Skont il-programm annwali 2010 l-inġenji tal-ajru, minħabba ħafna sigħat ta’ sorveljanza, kienu jeħtieġu titjib sabiex ikunu jistgħu jwettqu attivitajiet ta’ sorveljanza; bħal xogħlijiet ta’ titjib strutturali u l-akkwist ta’ spare parts bażiċi.
2010
6 398 873

13
Id-Direttorat għas-Servizzi Ġenerali tal-Ministeru għall-Affarijiet Barranin
Rinnovament u adattament tal-konsulati
Il-proġett jikkonċerna l-adattament, l-espansjoni, it-tfassil mill-ġdid u r-rilokazzjoni tal-konsulati biex jiġi żgurat li dawn ikunu mgħammra kif xieraq, li l-impjegati jkunu sikuri u li l-proċess tal-applikazzjonijiet tal-viżi jkun effiċjenti.
2010
835 695

Il-Polonja

14
Il-Ministeru għall-Affarijiet Barranin
Forniment ta’ tagħmir u softwer għal ġbir ta’ data bijometrika lill-uffiċċji konsulari
L-għan tal-proġett kien li jipprovdi lill-uffiċċji konsulari b’tagħmir u softwer għal ġbir ta’ data bijometrika (eż. skanners tal-marki tas-swaba’). Il-proġett ġie ffinanzjat minn żewġ programmi annwali.
2007 u 2008
389 604

15
Il-Gwardja tal-Fruntieri Pollakka
Titjib tal-kwalifiki tal-persunal li jwettaq operazzjonijiet ta’ protezzjoni tal-fruntieri bl-użu ta’ inġenji tal-ajru
Provvediment ta’ korsijiet ta’ taħriġ speċjalizzat tal-inġenji tal-ajru għall-piloti u l-mekkaniks tal-Gwardja tal-Fruntieri biex iħaddmu tipi partikolari ta’ inġenju tal-ajru (il-ħelikopters Sokol u Kania, l-ajruplan Skytruck), inklużi taħriġ dwar gogils għall-viżjoni bil-lejl u taħriġ bħala ħarrieġa. Il-proġett ġie ffinanzjat minn tliet programmi annwali.
2007-10
803 034

16
Il-Gwardja tal-Fruntieri Pollakka
Forniment ta’ mezzi ta’ trasport speċjalizzati lill-gwardja tal-fruntieri
Il-proġett ikkonsista fl-akkwist ta’ vetturi għas-servizzi tal-Gwardja tal-Fruntieri u ġie ffinanzjat minn żewġ programmi annwali.
2008 u 2009
3 571 588

17
Il-Provinċja ta’ Podkarpacie
Rikostruzzjoni ta’ Bini għall-kontroll iddettaljat fid-dħul għall-pajjiż fil-qsim tal-fruntiera bit-triq f’Medyka-Szegine
Tkabbir ta’ bini għall-kontroll tal-vetturi fil-punt ta’ qsim tal-fruntiera mal-Ukraina f’Medyka-Szegine, li jżid l-għadd tal-ispazji ta’ spezzjoni tal-vetturi minn wieħed għal erbgħa u jipprovdi tagħmir ġdid għall-ispezzjoni.
2009
645 113

18
Il-Gwardja tal-Fruntieri Pollakka
Estensjoni u manutenzjoni tal-pjattaforma teleinformatika tal-Gwardja tal-Fruntieri biex timplimenta s-SIS II u l-VIS
Il-proġett ikkonsista minn erba’ subproġetti:

1)Żvilupp u manutenzjoni ta’ sistema għar-replikazzjoni u r-riproduzzjoni tad-data – il-fażi 1

2)Modernizzazzjoni u manutenzjoni ta’ sistema għar-reġistrazzjoni ta’ konverżazzjonijiet

3)Modernizzazzjoni u manutenzjoni ta’ pjattaforma ta’ ħardwer u softwer għar-rekwiżiti tas-sistema ta’ appoġġ

4)Xiri ta’ kompjuters għall-ħtiġijiet tad-Database Ċentrali tal-Gwardja tal-Fruntieri

2010
1 078 749

L-Italja

19
Il-Ministeru għall-Intern (Polizia di Stato)
Tisħiħ tal-infrastruttura tan-netwerk tat-trasferiment u estensjoni tal-proċedura SIA u VISA għall-benefiċċju tal-Uffiċċji tal-Immigrazzjoni u l-uffiċċji tal-Pulizija tal-Fruntieri li joperaw fir-reġjuni Taljani ċentrali u tat-Tramuntana
L-azzjoni kellha l-għan li tippjana, tipprovdi u timplimenta sistema ta’ telekomunikazzjoni għall-estensjoni tan-netwerk fibrottiku ta’ madwar 2 600 km addizzjonali neċessarja biex torbot flimkien l-uffiċċji tal-Pulizija tal-Fruntieri, il-Questure u l-għases tal-Pulizija kif ukoll issaħħaħ u testendi s-Sistema ta’ Informazzjoni Kontra l-Immigrazzjoni (SIA) fl-Italja ċentrali u tat-Tramuntana.
2007
11 023 303

20
Il-Korpi tal-Kaptani tal-Port (Gwardji tal-Kosta)
Akkwist ta’ 4 bastimenti ta’ pattulji lil hinn mill-kosta
Din l-azzjoni hija kontinwazzjoni ta’ proġett mill-programm annwali 2007. Iż-żewġ proġetti jkopru x-xiri ta’ erba’ bastimenti tal-klassi 300 li jiddrittaw lilhom infushom awtomatikament u li ma jegħrqux tajbin għal kull temp.
L-erba’ bastimenti ta’ pattulji joperaw fl-ibħra territorjali madwar Sqallija u Sardinja.
2008
3 866 000

21
Il-Ministeru għall-Intern (Polizia di Stato)
Xiri ta’ vawċers tal-fjuwil meħtieġa biex jiġu appoġġati attivitajiet addizzjonali għall-prevenzjoni u l-kontroll relatati mill-qrib mal-emerġenza attwali ta’ immigrazzjoni fin-Nofsinhar tal-Italja
Xiri ta’ vawċers tal-fjuwil għad-diżil u l-petrol intenzjonati għall-karozzi tal-pulizija tal-fruntieri. Il-fjuwil jippermetti li l-karozzi jagħmlu pattulji żejda b’rispons għall-fluss ta’ migranti mill-Afrika ta’ Fuq (ir-Rebbiegħa Għarbija / il-bidla fir-reġim f’pajjiżi bħal-Libja u t-Tuneżija).
2009
572 312

22
Guardia di Finanza
Xiri ta’ vetturi operazzjonali
L-għan tal-proġett kien li jipprovdi lill-Guardia di Finanza b’vetturi bil-mutur għat-twettiq tal-kompiti relatati mad-detezzjoni u l-identifikazzjoni tal-immigranti fil-fruntieri tal-baħar fil-kuntest tal-ġlieda kontra l-immigrazzjoni illegali. Inxtraw 355 vettura.
2010
3 612 768

23
Il-Ministeru għall-Intern (Polizia di Stato)
Xiri ta’ inġenju tal-ajru bi ġwienaħ fissi għall-pulizija tal-fruntieri
Ix-xiri tat-tieni inġenju tal-ajru (l-ewwel inġenju tal-ajru nxtara mill-programm annwali 2009) għall-pulizija tal-fruntieri biex tiġi żgurata koordinazzjoni tal-attivitajiet operazzjonali, speċjalment b’rabta mal-ġestjoni ta’ sitwazzjonijiet ta’ kriżi li jistgħu jinqalgħu mingħajr twissija f’ċerti postijiet tat-territorju nazzjonali
2010
3 377 748

Il-Greċja

24
Il-Ministeru għall-Protezzjoni taċ-Ċittadini / Il-Pulizija Ellenika
L-inkorporazzjoni tal-istandard komuni ta’ taħriġ għall-persunal tal-pulizija tal-pajjiż
Il-proġett kellu l-għan li jinkorpora l-Istandard Komuni ta’ Taħriġ tal-Frontex fis-sistema ta’ taħriġ tal-pulizija tal-Greċja, billi jħarreġ 448 parteċipant fi 3 livelli ta’ korsijiet. L-Istandard Komuni jipprevedi taħriġ bażiku u perjodiku tal-uffiċjali tal-pulizija u l-gwardji tal-fruntieri involuti fil-ġestjoni tal-flussi migratorji.
2007
600 079

25
Il-Ministeru għall-Ordni Pubbliku u l-Protezzjoni taċ-Ċittadini
Spejjeż tal-kiri ta’ ċentru ta’ detenzjoni temporanja fuq il-Gżira ta’ Lesbos
Il-proġett kien jikkonċerna l-ispiża tal-kiri ta’ ċentru ta’ detenzjoni temporanja f’Pagani, qrib Mytilini fuq il-gżira ta’ Lesbos.
2008
200 554

26
Il-Ministeru għall-Protezzjoni taċ-Ċittadini / Il-Pulizija Ellenika
Xiri ta’ Vetturi ta’ Pattulji tal-Passiġġieri
Il-proġett għandu l-għan li jixtri 75 vettura (maqsuma bejn karozzi ta’ pattulji bil-livrija tal-pulizija u karozzi tal-passiġġieri bla marki) biex jintużaw għal pattulji tat-toroq qrib il-fruntieri, bil-għan li l-fruntieri esterni jiġu kkontrollati u protetti mid-dħul illegali ta’ immigranti.
2009
1 115 807

27
Il-Ministeru għall-Protezzjoni taċ-Ċittadini / Il-Pulizija Ellenika
Xiri ta’ vetturi ta’ pattulji tal-pulizija 4x4 (tip ġip)
Total ta’ 69 vettura ta’ pattulji tal-pulizija ġew akkwistati permezz ta’ dan il-proġett. Dawn il-vetturi se jintużaw għal pattulji f’reġjunijiet tal-fruntieri inaċċessibbli u muntanjużi bil-għan li l-immigranti illegali ma jitħallewx jidħlu fit-territorju Grieg.
2009
1 275 989

28
Il-Ministeru għall-Affarijiet Barranin
Appoġġ għall-Istallazzjoni tas-Sistema ta’ Informazzjoni dwar il-Viża
L-objettiv tal-azzjoni kien li tiġi kkofinanzjata l-implimentazzjoni tas-sistemi tal-IT N-VIS u NET-VIS, fir-rigward tal-ispejjeż għat-tfassil, l-implimentazzjoni, it-tnedija tas-sistema u t-taħriġ tal-persunal. Din hija parti minn azzjoni pluriennali li għandha l-għan li tistalla s-Sistema ta’ Informazzjoni dwar il-Viża (VIS) tal-UE fil-konsulati tal-Greċja.
2009
2 984 335

29
Il-Ministeru għall-Protezzjoni taċ-Ċittadini
Il-kostruzzjoni u t-titjib tal-infrastruttura tal-fruntieri esterni fuq l-art mal-Albanija u t-Turkija għal servizzi tal-pulizija involuti fil-kontroll fuq il-fruntieri
L-għan ta’ din l-azzjoni kien li tittejjeb l-infrastruttura tal-fruntieri ta’ bejn il-Greċja u l-Albanija u bejn il-Greċja u t-Turkija permezz tal-kostruzzjoni ta’ żewġ stazzjonijiet ġodda f’Delvinaki u f’Feres.
2010
2 117 706

30
Il-Ministeru għall-Protezzjoni taċ-Ċittadini / Il-Pulizija Ellenika
Xiri ta’ Klieb ta’ Pattulji tal-Pulizija u vetturi tal-Pulizija għat-trasport tagħhom
Il-proġett kellu l-għan li jipprovdi madwar 40 kelb tal-pulizija u vetturi għat-trasportazzjoni tagħhom, bil-għan li jinqabdu migranti irregolari li jippruvaw jaqsmu l-fruntiera esterna fuq l-art. Il-vetturi previsti kienu station wagons b’sistema tal-ingranaġġ fuq l-erba’ roti, biex jaħdmu fuq art mhux lixxa fil-fruntieri.
2010
880 268

31
Il-Ministeru għall-Protezzjoni taċ-Ċittadini / Il-Pulizija Ellenika
Appoġġ tal-ispejjeż operazzjonali relatati mal-implimentazzjoni tas-sistema integrata ta’ ġestjoni tal-fruntieri fuq l-art bejn il-Greċja u t-Turkija u ċ-Ċentri ta’ Akkoljenza Inizjali u ta’ Detenzjoni għal immigranti illegali fir-reġjun ta’ Evros
Spejjeż operazzjonali tas-Servizzi tal-Pulizija Ellenika inklużi spejjeż ta’ manutenzjoni għall-vetturi/bastimenti ta’ pattulji u tagħmir, fjuwil u spare parts oħra għall-vetturi/bastimenti involuti f’attivitajiet ta’ kontroll fuq il-fruntieri. Film fotografiku, stampar ta’ ritratti, lampi fluworexxenti, tajers u bojler ukoll.
2010
706 011

1Iċ-ċifri murija għall-Greċja huma dawk ivverifikati u rrappurtati mill-Awtorità Responsabbli. Dawn għadhom ma ġewx approvati mill-Kummissjoni.

Anness

Azzjonijiet ta’ Emerġenza, Azzjonijiet Komunitarji u Azzjonijiet Speċifiċi

Benefiċjarju Finali
Isem il-proġett
Programm ta’ Ħidma Annwali
Nefqa finali tal-FFE f’EUR

Azzjonijiet ta’ Emerġenza

1
Police Grand Ducale de Luxembourg, il-Lussemburgu
Titjib tal-LU NS.SIS II minn Żvilupp għal Struttura ta’ Produzzjoni Sħiħa fil-livell ICD 3.0
Akkwist ta’ ħardwer u liċenzji bażiċi ta’ softwer biex tittejjeb l-istruttura ta’ żvilupp fuq is-sit ta’ back-up għal tnedija ta’ produzzjoni sħiħa. Dan it-titjib huwa neċessarju biex jintlaħqu l-miri fit-triq għall-Bidu tal-Operat tas-SIS II.
2011
575 857

2
Il-Ministeru għall-Intern, id-Direttorat Ċentrali għall-Immigrazzjoni u l-Pulizija tal-Fruntieri, id-Dipartiment għas-Sigurtà Pubblika, l-Italja
Rinforz tal-mezzi ta’ trasport biex isiru pattulji fiż-żona tal-punti ta’ qsim tal-fruntieri u ż-żona qrib is-CIE (RECARS)
Il-proġett ikkonsista mix-xiri ta’ 40 vettura tal-pulizija għall-forniment tar-rinforz tal-mezzi ta’ trasport fl-Uffiċċji tal-Pulizija tal-Fruntieri marittimi u l-Uffiċċji tal-Immigrazzjoni. L-azzjoni kellha l-għan li tikkontribwixxi għaż-żieda tal-kapaċità ta’ sorveljanza tal-Pulizija fin-Nofsinhar tal-Italja u fiż-żoni fit-territorju Taljan kollu, b’mod partikolari qrib iċ-Ċentru għall-Identifikazzjoni u t-Tkeċċija (CIE) fin-Nofsinhar.
2010
1 367 856

3
Il-Ministeru għall-Intern, id-Direttorat Ċentrali għall-Immigrazzjoni u l-Pulizija tal-Fruntieri, id-Dipartiment għas-Sigurtà Pubblika, l-Italja
Trasport intern tal-migranti (SHIFTS)
L-azzjoni kkonsistiet fl-organizzazzjoni tal-ispustament tal-migranti minn Lampedusa bl-ajru, fuq l-art jew fuq il-baħar, biex jiġu identifikati l-migranti u tingħatalhom assistenza f’diversi postijiet differenti mgħammra kif xieraq.
2010
1 665 247

Azzjonijiet Komunitarji

4
Is-Servizz Pubbliku Federali għall-Affarijiet Barranin tal-Istat Belġjan, il-Kooperazzjoni għall-Kummerċ Barrani u l-Iżvilupp, il-Belġju
Iċ-Ċentru ta’ Applikazzjoni għall-Viżi ta’ Schengen f’Kinshasa
L-għan tal-proġett kien li jinħoloq l-ewwel Ċentru Komuni ta’ Applikazzjoni għall-Viżi ta’ Schengen reali. Filwaqt li kull Stat Membru parteċipanti jkun responsabbli għat-trattament tal-back office, il-proċessi tal-applikazzjoni jkunu ċċentralizzati li jippermetti lil diversi Stati Membri jiġbru flimkien u jikkondividu r-riżorsi fir-Repubblika Demokratika tal-Kongo (RDK). Is-sieħeb tal-Belġju fil-proġett kien il-Portugall (Ministerio Dos Negocios Estrangeiros).
2007
395 349

5
Is-Servizz Pubbliku Federali għall-Affarijiet Barranin tal-Istat Belġjan, il-Kooperazzjoni għall-Kummerċ Barrani u l-Iżvilupp, il-Belġju
Maison Schengen f’Kinshasa
Kontinwazzjoni tal-Proġett “Ċentru ta’ Applikazzjoni għall-Viżi ta’ Schengen f’Kinshasa” tal-2007 peress li dan il-proġett sofra minn dewmien u ma setax jitwettaq bis-sħiħ fil-Programm ta’ Ħidma Annwali 2007. Fl-aħħar tal-2013, iċ-Ċentru kien jirrappreżenta 17-il Stat ta’ Schengen.
2009
450 356

Azzjonijiet Speċifiċi

6
Il-Ministeru Taljan għall-Intern, id-Dipartiment għas-Sigurtà Pubblika – id-Direttorat Ċentrali għall-Immigrazzjoni u l-Pulizija tal-Fruntieri, l-Italja
Kiri għal sitt xhur ta’ vetturi biex jitwasslu fil-fruntieri marittimi Taljani tan-Nofsinhar (CAR2)
Il-proġett ippreveda l-kiri ta’ 137 vettura mgħammra tajjeb biex jiġi pprovdut rinforz tal-mezzi fi ħdan l-uffiċċji tal-pulizija tal-fruntieri marittimi biex tittejjeb il-kapaċità ta’ sorveljanza tal-Pulizija fin-Nofsinhar tal-Italja. Iż-żieda tal-vetturi disponibbli għal pattulji tal-kosta tippermetti li jiġu interċettati migranti li jippruvaw jaqsmu l-fruntieri b’mod illegali.
2009
950 688

7
Il-Ministeru Taljan għall-Intern, id-Dipartiment għas-Sigurtà Pubblika – id-Direttorat Ċentrali għall-Immigrazzjoni u l-Pulizija tal-Fruntieri, l-Italja
Pattulji tal-Fruntieri (Bor-trol)
Il-pjan kien li jinxtraw 80 vettura tal-pulizija biex jiġi pprovdut rinforz tal-mezzi fi ħdan uffiċċji tal-pulizija tal-fruntieri marittimi għat-titjib tal-kapaċità ta’ sorveljanza tal-pulizija fin-Nofsinhar tal-Italja speċjalment fil- kosta tal-Lbiċ fejn inqalgħet sitwazzjoni partikolari. Eventwalment ġew akkwistati 43 vettura.
2010
560 259

Risposta tal-Kummissjoni

Sommarju eżekuttiv

I

Skont il-premessa 4 tad-Deċiżjoni tal-FFE, il-FFE kien ikkonċepit bħala “mekkaniżmu ta’ solidarjetà finanzjarja tal-Komunità biex ikunu appoġġjati dawk l-Istati Membri li jbatu, għall-ġid tal-Komunità, piż finanzjarju tqil u dejjiemi”.

Minħabba dan ir-raġunament ċar sottostanti għall-istabbiliment tal-Fond, l-evalwazzjoni tal-Valur Miżjud tal-UE tal-Fond għandha titwettaq l-ewwel fuq il-kapaċità tal-Fond biex jiżdiedu l-kapaċitajiet tal-Istati Membri, speċjalment dawk li qegħdin iħabbtu wiċċhom ma’ piż ikbar minn oħrajn, sabiex jissodisfaw ir-rwoli u l-obbligi tagħhom biex jiżguraw kontrolli uniformi, effettivi u effiċjenti fil-fruntieri esterni tal-Istati Membri tal-Unjoni Ewropea u li japplikaw l-acquis ta’ Schengen.

Filwaqt li wieħed iżomm f’moħħu, li ż-żona Schengen tirrappreżenta valur miżjud tal-UE fiha nnifisha, l-FFE kien minqux fir-raġunament bażiku tal-governanza ta’ Schengen fejn l-obbligu għall-protezzjoni tal-fruntieri esterni tal-UE huwa f’idejn l-Istati Membri individwali. Għaldaqstant it-tisħiħ tal-kapaċitajiet tal-Istati Membri inkwistjoni permezz tal-investiment tal-FFE fl-isforzi tagħhom stess biex jikkontrollaw il-fruntieri jidher li huwa l-aħjar mod biex tiġi żgurata l-ġestjoni effettiva tal-fruntieri esterni tal-UE, speċjalment biex tiġi indirizzata l-pressjoni migratorja partikolari.

Il-leġiżlatur matul il-proċess tat-teħid tad-deċiżjoni għall-istabbiliment tal-Fond iddeċieda deliberatament li ma jinkludix il-prinċipju ta’ addizzjonalità skont l-Artikolu 8 tad-Deċiżjoni tal-FFE li jelenka l-prinċipji ta’ assistenza għall-kuntrarju tat-test tal-Kummissjoni inizjalment propost. Għalhekk, għall-kuntrarju tal-Fondi Strutturali, il-prinċipju ta’ addizzjonalità ma kienx stabbilit fit-tfassil tal-FFE li suppost kellu jkun irregolat mill-prinċipji ta’ komplementarjetà, konsistenza u konformità.

III

Apparti t-trawwim tas-solidarjetà finanzjarja, l-appoġġ finanzjarju kruċjali lill-Istati Membri biex jimplimentaw proġetti tal-ogħla prijorità bħal SIS II, VIS u Eurosur urew li l-Fond kellu valur miżjud Ewropew veru.

Madankollu l-problemi inizjali fit-twaqqif ta’ indikaturi fil-programmi nazzjonali u nuqqasijiet fl-evalwazzjoni ta’ nofs it-term għamluwha diffiċli biex tittieħed stampa preċiża tal-kisbiet tal-Fond.

IV

Ma kien hemm l-ebda obbligu biex il-programmazzjoni tal-FFE tiġi inkorporata fi strateġija nazzjonali għall-kontroll tal-fruntieri u l-viżi.

Il-benefiċjarji tal-FFE huma kważi esklussivament awtoritajiet nazzjonali li għandhom kompetenza esklużiva f’dan il-qasam; għalhekk għall-FFE l-għażla tal-benefiċjarji kienet ġeneralment sempliċi.

Madankollu, ċerti Stati Membri għandhom isaħħu l-proċeduri ta’ akkwist tagħhom sabiex jikkonformaw bis-sħiħ mal-prinċipju ta’ ġestjoni finanzjarja soda.

V

Għal Spanja u l-Greċja, ċerti aspetti tal-ġestjoni tal-Fond jistgħu jikkwalifikaw bħala nuqqasijiet serji, b’mod partikolari l-implimentazzjoni baxxa għall-Greċja iżda dan huwa validu biss għall-ewwel snin tal-implimentazzjoni tal-Fond u kien dovut l-aktar minħabba l-adozzjoni tard tal-bażi ġuridika tal-kapaċità tal-Fond u proċeduri ta’ akkwist twal.

Għal Malta u l-Italja, in-novità tal-Fond u l-inesperjenza tal-awtoritajiet responsabbli fil-biċċa l-kbira jistgħu jispjegaw il-kwistjonijiet li nstabu mill-Qorti.

VI (a)

Il-Kummissjoni tqis li r-rakkomandazzjoni relatata ma’ indikaturi ġiet implimentata fil-bażi ġuridika tal-Fond għas-Sigurtà Interna ma’ indikaturi obbligatorji fir-rigward tal-perjodu 2014-2020.

Dwar it-tieni kwistjoni, il-Kummissjoni taċċetta r-rakkomandazzjoni u hija fiduċjuża li r-rapport ta’ evalwazzjoni finali se jindirizzaha.

VI (b)

Il-Kummissjoni taċċetta l-ewwel parti tar-rakkomandazzjoni (l-informazzjoni tal-Frontex dwar l-implimentazzjoni tal-FFE) u tqis li din ġiet implimentata fil-bażi ġuridika tar-regolament tal-Fond għas-Sigurtà Interna fir-rigward tal-perjodu 2014-2020.

Madankollu, il-Kummissjoni tista’ taqbel biss parzjalment li assi kofinanzjati għandhom jiġu rreġistrati sistematikament fil-ġabra ta’ tagħmir tal-Frontex. Ir-reġistrazzjoni u t-tqegħid għad-dispożizzjoni tal-Frontex tat-tagħmir huma rregolati minn regolamenti tal-Frontex u mhux mill-bażi ġuridika tal-Fond. Il-Kummissjoni se tippromwovi ċentri ta’ applikazzjoni komuni u fondi oħra ta’ kooperazzjoni konsulari barra mir-rinnovazzjonijiet, adattament u jew attrezzament ta’ konsulati.

Oġġetti mixtrija skont il-fruntieri ISF u azzjonijiet speċifiċi tal-Viżi li se jikkorrispondu għall-bżonnijiet tal-Frontex ikollhom jiġu rreġistrati fil-ġabra ta’ tagħmir tal-Frontex.

VI (c)

Il-Kummissjoni ma taqbilx li l-appoġġ tal-ISF isir kundizzjonali fuq l-elaborazzjoni ta’ strateġija nazzjonali. Il-kundizzjonalità fir-rigward tal-acquis ta’ Schengen ġiet introdotta fil-bażi ġuridika tal-ISF għal-appoġġ operattiv.

VI (d)

Il-Kummissjoni taqbel mal-fatt li proċeduri tal-akkwist pubbliku għandhom jissaħħu f’ċerti Stati Membri u diġà qed tagħti attenzjoni partikolari lil dan il-punt.

Introduzzjoni

11

Għal Stati Membri kbar, il-Kummissjoni taqbel li l-biċċa l-kbira tan-nefqa tista’ tiġi ffinanzjata nazzjonalment iżda dan jista’ jkun ħafna inqas minnu għal Stati Membri żgħar li jirċievu allokazzjoni tal-FFE relattivament għolja li jista’ jkollu effett ta’ lieva kbir fuq il-kapaċità ta’ investiment tal-Istati Membri f’din iż-żona.

Il-Fond huwa għodda prinċipali li tagħti espressjoni konkreta lis-solidarjetà finanzjarja bejn l-Istati Membri għall-ġestjoni tal-Fruntieri esterni taż-żona ta’ Schengen.

Osservazzjonijiet

26

Il-Kummissjoni tirrikonoxxi li anki jekk informazzjoni parzjali li ġejja minn sorsi differenti (rapporti finali, evalwazzjoni ex post) hija disponibbli u permessa għall-kejl ta’ ċerti riżultati tal-Fond, ir-riżultat globali tal-Fond ma setgħax jitkejjel sa issa. Dan se jsir fil-kuntest tal-evalwazzjoni ex post finali. Kien hemm dgħufijiet fil-monitoraġġ u l-evalwazzjoni fi ftit Stati Membri fl-ewwel programmi annwali b’mod partikolari n-nuqqas ta’ indikaturi SMART. Dan kien marbut man-novità tal-Fond u n-nuqqas ta’ esperjenza tal-awtoritajiet responsabbli kkonċernati. Is-sitwazzjoni tjiebet mill-2012.

27

Mill-ħames proġetti identifikati mill-Qorti tlieta (il-proġetti 9, 21 u 22) jappoġġjaw bis-sħiħ il-prijoritajiet tal-FFE u jappoġġjaw biss nefqa eliġibbli. B’mod partikolari, ix-xiri ta’ dgħajjes tal-pattulja (il-proġett 9) mill-awtoritajiet Spanjoli għas-sorveljanza tal-fruntieri esterni marittimi kien eliġibbli bis-sħiħ għall-Fond peress li ġie użat fuq fruntieri esterni marittimi. Il-fatt li huwa ma kienx eżerċitat fl-aktar fruntieri marittimi esterni riskjużi ma jagħmlux ineliġibbli u huwa marbut mal-ġestjoni ta’ mezzi ta’ sorveljanza mill-awtoritajiet Spanjoli fil-kuntest ta’ flotta.

Il-Kummissjoni hija konxja tal-problemi relatati mal-proġett imsemmi fil-paragrafu 60 u l-ispejjeż ineliġibbli se jitnaqqsu min-nefqa eliġibbli meta jingħalaq il-programm annwali.

28

Kien hemm titjib reali rigward l-użu ta’ indikaturi mill-Istati Membri peress li l-problemi inizjali tal-Programmi Annwali tal-2011 kienu dovuti għan-nuqqas ta’ esperjenza u diffikultà għall-Istati Membri biex jistabbilixxu indikaturi li jistgħu jitkejlu waqt l-istadju tal-programmazzjoni, minkejja gwida inizjali pprovduta mill-Kummissjoni.

29

Ir-rata ta’ implimentazzjoni tal-FFE globali hija sodisfaċenti minkejja l-fatt li kien Fond ġdid. Rigward il-Greċja l-ewwel programmi annwali juru rata ta’ implimentazzjoni pjuttost baxxa minħabba kapaċità amministrattiva limitata u proċeduri ta’ akkwist twal li minn dak iż-żmien ġew indirizzati bl-għajnuna tal-Kummissjoni sabiex, inter alia, tiżdied ir-rata ta’ assorbiment tal-Fondi tal-UE u huwa mistenni li dawn l-isforzi jkollhom riżultati pożittivi fuq l-implimentazzjoni mill-2011.

30

Il-FFE kien imnaqqax fir-raġunament bażiku tal-governanza ta’ Schengen fejn l-obbligu għall-protezzjoni tal-fruntieri esterni tal-UE huwa f’idejn l-Istati Membri individwali. Għaldaqstant it-tisħiħ tal-kapaċitajiet tal-Istati Membri inkwistjoni permezz tal-investiment tal-FFE fl-isforzi tagħhom stess biex jikkontrollaw il-fruntieri jidher li huwa l-aħjar mod biex tiġi żgurata l-ġestjoni effettiva tal-fruntieri esterni tal-UE, speċjalment biex tiġi indirizzata l-pressjoni migratorja partikolari.

Filwaqt li l-ħolqien ta’ kapaċitajiet addizzjonali permezz tal-kooperazzjoni tal-Istati Membri kien ukoll imħeġġeġ u appoġġjat mill-Fond, dan l-aspett ġie meqjus bħala element anċillari.

31 (a)

Jekk jogħġbok ara t-tweġibiet għall-punti 32-34. Il-prijoritajiet speċifiċi kienu fil-biċċa l-kbira użati mill-Istati Membri fil-programmi tagħhom, anki mill-Istati Membri li ma għandhomx bżonnhom biex iżidu r-rati ta’ kofinanzjament tagħhom (pajjiżi ta’ Koeżjoni).

31 (c)

Il-mekkaniżmu tal-FFE biex jappoġġja emerġenzi taħt l-Azzjonijiet tal-Komunità kien konsiderevolment effettiv minħabba s-sitwazzjonijiet u ċ-ċirkostanzi speċifiċi fejn l-interventi ta’ emerġenza ġew attivati. Ġie pprovdut finanzjament rilevanti b’rispons għal ċerti sitwazzjonijiet ta’ emerġenza maġġuri u li jappoġġja proġetti b’mod effettiv fi Stati Membri li qed jaffaċċjaw pressjoni partikolari, bħall-Italja u l-Greċja, filwaqt li jikkontribwixxi għat-titjib tas-sitwazzjoni attwali.

Madankollu, il-Kummissjoni taqbel mal-osservazzjoni tal-Qorti fir-rigward tat-tfassil ta’ Azzjonijiet Speċifiċi tal-FFE.

31 (d)

Fl-ewwel snin ta’ implimentazzjoni tal-Fond ċerti proġetti li ġew iffinanzjati mill-FFE kienu xorta jiġu ffinanzjati minn Fondi nazzjonali. Minħabba l-fatt li din kienet l-ewwel ġenerazzjoni ta’ Fondi f’dan il-qasam, dan kien kważi inevitabbli, sabiex ma jintilfux l-ewwel l-allokazzjonijiet tal-ewwel snin. L-eliġibbiltà tal-ispejjeż hija evalwata fiż-żmien tal-għeluq skont il-prinċipji ta’ ġestjoni kondiviża (mhux fl-istadju tal-programmazzjoni). Barra minn hekk, il-Kummissjoni qed twettaq verifiki li jwasslu għal korrezzjonijiet finanzjarji fejn xieraq.

32

Il-Linji Gwida strateġiċi tal-FFE adottati mill-Kummissjoni stabbilixxew qafas li jiżgura li l-Fond huwa pprogrammat u sussegwentement implimentat f’konformità mal-politiki rilevanti tal-UE u mibni madwar il-ħames Prijoritajiet tal-Fond.

Anki jekk il-prijoritajiet speċifiċi ma rriżultawx f’inċentiv finanzjarju addizzjonali għal pajjiżi ta’ koeżjoni bħal Malta u Spanja, l-Istati Membri użaw b’mod wiesa’ l-prijoritajiet speċifiċi fil-programmazzjoni tagħhom: kważi EUR 720 miljun kienu pprogrammati skont dan, li jirrappreżentaw 45 % tal-allokazzjonijiet tal-FFE totali għall-2007-2013 għall-Istati Membri kollha.

33

Ċerti elementi/rekwiżiti tal-prijoritajiet speċifiċi huma miftuħa għall-interpretazzjoni; madankollu, għall-maġġor parti tal-prijoritajiet speċifiċi (9 minn 12), ir-rekwiżiti kienu ċari u ppermettew l-applikazzjoni effettiva tagħhom mill-Istati Membri matul il-proċess ta’ programmazzjoni.

Rigward ir-rifokalizzazzjoni tal-programmazzjoni tal-FFE fuq ftit prijoritajiet strateġiċi ewlenin (VIS, SISII, Eurosur, kooperazzjoni konsulari, tagħmir tal-ogħla livell), filwaqt li r-rappurtar rilevanti xorta għandu jiġi analizzat, it-tnedija b’suċċess ta’ VIS, SIS II u Eurosur fl-Istati Membri kollha wriet il-kontribuzzjoni tal-FFE f’dan ir-rigward.

34

Skont it-tweġiba għall-punt 32, il-Kummissjoni tissorvelja sa fejn il-prijoritajiet speċifiċi huma applikati billi tirrevedi l-attivitajiet konkreti ffinanzjati skont prijoritajiet speċifiċi bħala parti mill-ħidma ġenerali mwettqa dwar l-għeluq tal-pakketti taħt kull programm annwali individwali kif ukoll bħala parti mill-attivitajiet ta’ monitoraġġ ġenerali mwettqa mill-Kummissjoni dwar programmi nazzjonali (inklużi missjonijiet ta’ monitoraġġ).

Kaxxa 1

Kif imwieġeb għall-punti 33-34, il-Kummissjoni wettqet monitoraġġ tal-użu ta’ prijoritajiet speċifiċi bħala parti mill-monitoraġġ ta’ programmi annwali implimentati mill-Istati Membri fl-istadji tal-analiżi ta’ abbozz tal-programm u matul l-implimentazzjoni u fl-għeluq.

It-tnedija b’suċċess ta’ VIS u SIS II fl-Istati Membri kollha turi r-rwol kruċjali tal-Fond fil-kisba ta’ dawn iż-żewġ proġetti tal-IT ta’ skala kbira. Minkejja l-ambjent diffiċli għall-iżvilupp u t-tnedija taż-żewġ sistemi, il-flessibbiltà offruta mill-FFE (b’mod partikolari permezz ta’ rieżaminazzjonijiet) ippermettiet finanzjament bla xkiel ta’ SIS II u VIS.

36

Inizjattivi minn Stati Membri baqgħu limitati u l-Istati Membri ppreferew li jiffinanzjaw rinnovazzjonijiet u aġġornament tat-taqsimiet tal-Viża tagħhom taħt il-programmi annwali tagħhom sabiex jikkonformaw mar-rekwiżiti tal-Kodiċi dwar il-Viżi u tar-Regolament VIS, li huwa wkoll kruċjali biex tiġi żgurata ġestjoni tal-fruntieri esterni xierqa.

Ir-raġunijiet li għalihom il-Fond kellu effett limitat fuq l-iżvilupp ta’ proġetti ta’ kooperazzjoni konsulari ġew analizzati u l-lezzjonijiet ġew mitgħallma għall-perjodu ta’ programmazzjoni li jmiss. B’mod partikolari, l-ambitu tal-kooperazzjoni konsulari ġie estiż għal forom oħra ta’ kooperazzjoni konsulari apparti miċ-ċentri ta’ applikazzjoni komuni kif previst mill-Kodiċi Komunitarju dwar il-Viżi (kollokazzjoni, rappreżentazzjoni, esternalizzazzjoni), li jagħti aktar possibbiltajiet lill-Istati Membri. Dan issa huwa rifless fil-bażi ġuridika tal-Fond għas-Sigurtà Interna (Fruntieri u Viża – azzjonijiet speċifiċi) għall-perjodu 2014-2020.

37

Il-FFE ma ġiex maħsub biex jappoġġja direttament “operazzjonijiet ikkoordinati mill-Frontex” iżda biex jappoġġja l-isforzi tal-Istati Membri biex jimmaniġġjaw il-fruntieri esterni tal-Unjoni Ewropea u b’mod partikolari dawk li l-aktar jinsabu esposti għall-pressjoni migratorja. Operazzjonijiet konġunti huma ffinanzjati mill-baġit proprju tal-Frontex. Madankollu, il-Kummissjoni pproponiet prijorità speċifika 3(1) biex iżżid il-kapaċità tal-Istati Membri sabiex jipparteċipaw u/jew jikkontribwixxu għal kooperazzjoni operattiva kkoordinata mill-Frontex. Kważi EUR 30 miljun ġew allokati għall-programmi annwali tal-2007-2013 tal-Istati Membri (kważi 2 % tal-allokazzjoni totali tal-FFE għall-Istati Membri) taħt din il-prijorità speċifika.

38

Mhux it-tagħmir kollu mixtri mill-Istati Membri bl-appoġġ tal-FFE jkun meħtieġ b’mod sistematiku mill-Frontex għall-operazzjonijiet konġunti tagħha. Barra minn hekk, ir-reġistrazzjoni fil-ġabra tal-Frontex u t-tqegħid għad-dispożizzjoni tat-tagħmir huma rregolati minn regolamenti ta’ fondazzjoni tal-Frontex, għalhekk kwistjonijiet li jirrigwardaw id-disponibbiltà ta’ mezzi tekniċi jistgħu jissolvew biss fil-kuntest tar-regolamentazzjoni tal-Frontex.

Dan jispjega għalfejn il-leġiżlaturi ma stabbilixxewx din il-kundizzjoni fid-Deċiżjoni tal-FFE Fil-Fruntieri tal-Fond għas-Sigurtà Interna u l-viża 2014-2020, l-obbligu li jirreġistraw fil-ġabra tat-tagħmir tal-Frontex ġie introdott iżda biss għal tagħmir mixtri permezz ta’ finanzjament speċifiku allokat għal tagħmir meħtieġ għal operazzjonijiet konġunti tal-Frontex, li huwa l-aħjar mod biex jinstab bilanċ bejn li jitqiegħdu l-obbligi fuq l-Istati Membri u li jiġi pprovdut lill-Frontex b’tagħmir xieraq għall-operazzjonijiet konġunti tagħha.

39

Skont l-Artikolu 53(3) tad-Deċiżjon tal-FFE, il-Kummissjoni tikkomunika lill-Aġenzija r-rapporti approvati finali kollha dwar l-implimentazzjoni ta’ programmi annwali. L-informazzjoni ġiet trażmessa lill-Frontex b’xi dewmien, filwaqt li wieħed għandu jżomm f’moħħu li l-biċċa l-kbira tal-programmi annwali relatati mal-perjodu 2007-2010 ingħalqu fl-2012-2013.

Madankollu, dan ma llimitax l-abbiltà tal-ippjanar u operazzjonali tal-Frontex peress li l-ippjanar operattiv annwali tal-Frontex huwa bbażat fuq informazzjoni minn Stati Membri f’taħdidiet annwali bilaterali u f’termini tad-disponibbiltà ta’ assi tekniċi hija tibbaża fuq l-informazzjoni mill-ġabra tal-Frontex ta’ mezzi tekniċi.

40

Sabiex jissaħħu l-isforzi għall-iskambju ta’ informazzjoni mal-Frontex, il-pjattaforma elettronika CIRCABC ġiet stabbilita fl-2014 mill-Kummissjoni biex torganizza u tittrażmetti l-informazzjoni meħtieġa u biex toħloq repożitorju permanenti dwar dokumenti tal-FFE li jistgħu jintużaw faċilment minn servizzi/unitajiet differenti fi ħdan il-Frontex.

Din il-pjattaforma se tiżgura l-aċċessibilità sħiħa tar-rapporti finali tal-FFE u informazzjoni rilevanti oħra dwar il-finanzjament tal-FFE, b’mod partikolari l-programmi annwali tal-FFE attwali, proġetti ffinanzjati skont il-Komunità tal-FFE u Azzjonijiet Speċifiċi.

Apparti mit-tqegħid għad-dispożizzjoni d-dokumenti tal-FFE, il-Kummissjoni offriet ukoll li toħroġ b’tagħrif aktar immirat, b’mod partikolari, se jiġu pprovduti skedi tal-pajjiżi dwar APs tal-FFE għall-2007-2013 għal kull Stat Membru. Barra minn hekk, jistgħu wkoll isiru disponibbli xi skedi tematiċi (jiġifieri fuq taħriġ, Eurosur) jekk ikun xieraq.

L-informazzjoni se tiġi pprovduta mill-Kummissjoni lill-Frontex dwar il-miżuri li għandhom jiġu ffinanzjati permezz ta’ ġestjoni kondiviża u ċentralizzata. Skambju ta’ informazzjoni effettiv se jeħtieġ ukoll li l-Frontex taqsam mal-Kummissjoni informazzjoni mit-taħditiet bilaterali annwali tagħha u oħrajn mal-Istati Membri u l-Kummissjoni talbet għal dan f’għadd ta’ okkażjonijiet.

41

Ġew inklużi azzjonijiet speċifiċi matul in-negozjati tal-bażi ġuridika u ma kinux parti tal-proposta inizjali tal-Kummissjoni. L-esperjenza uriet li l-qafas ġuridiku għall-implimentazzjoni ta’ azzjonjiet speċifiċi ppreżenta ċerti difetti li urew li huma ta’ detriment għall-implimentazzjoni mingħajr xkiel ta’ dawn l-azzjonijiet: il-proċess ferm ikkumplikat li jwassal għad-definizzjoni ta’ żoni ġeografiċi kkonċernati minn azzjonijiet speċifiċi (bil-problema ta’ riskji li jiċċaqalqu malajr li ma jistgħux jitqiesu immedjatament) u l-perjodu ferm qasir għall-implimentazzjoni.

Għalhekk il-Kummissjoni tista’ taqbel mal-fatt li azzjonijiet speċifiċi ma kinux imfassla tajjeb mill-bidu.

L-użu ta’ azzjonijiet tal-komunità biex jiffinanzjaw azzjonijiet ta’ emerġenza u l-possibbiltà li jiġu riveduti programmi annwali sabiex jindirizzaw sitwazzjonijiet urġenti ntużaw sal-potenzjal sħiħ tagħhom fil-każ ta’ ċerti Stati Membri li jiffaċċjaw pressjoni migratorja għolja. Minn perspettiva tal-valur miżjud Ewropew dan jista’ jkun ikkritikat bil-qawwa peress li azzjonijiet li ġew iffinanzjati kienu mwettqa għall-benefiċċju taż-żona sħiħa ta’ Schengen fuq sezzjonijiet ta’ fruntieri esterni li għalihom il-livell ta’ sigurtà tpoġġa f’riskju f’kuntest ta’ pressjoni migratorja għolja. Irid jiġi enfasizzat li l-Istati Membri affettwati indirettament minn kriżi migratorja kienu qed jappoġġjaw ukoll l-allokazzjoni ta’ fondi addizzjonali permezz ta’ finanzjament ta’ emerġenza sabiex jgħin l-Istati Membri li huma l-iktar milquta bħall-Italja jew il-Greċja.

42

Anke jekk il-qafas ġuridiku għal azzjonijiet ta’ emerġenza taħt azzjonijiet tal-komunità ma kienx ideali, l-iffinanzjar tal-azzjonijiet taħt dan il-mekkaniżmu dejjem kien leġittimu u kien jikkorrispondi għal emerġenza/sitwazzjoni ta’ kriżi. It-tagħlimiet mill-2007-2013 ġew applikati fil-Fond għas-Sigurtà Interna 2014-2020.

In-nuqqas ta’ ċerta informazzjoni fl-applikazzjoni tal-għotja ma jfissirx awtomatikament li l-azzjoni ġiet ġestita b’mod ħażin. Dan irid jiġi vvalutat fid-dawl tal-kuntest imprevedibbli li fih dawn l-azzjonijiet huma ġestiti, li jagħmilhom differenti minn azzjoni tal-komunità normali, b’mod partikolari fir-rigward ta’ informazzjoni dettaljata ex ante li għandha tiġi pprovduta dwar ir-riżultati mistennija tal-azzjoni ffinanzjata.

Kaxxa 4, Każ 1

Il-finanzjament tal-passi ta’ żvilupp finali ta’ SISII għal xi pajjiżi kkostitwixxa emerġenza minħabba li nuqqas jew dewmien min-naħa ta’ Stat Membru uniku fit-tlestija tat-testijiet ta’ SISII skedati fit-tieni nofs tal-2011 kien jirriżulta f’dewmien għall-proġett kollu.

Għaldaqstant, l-għoti ta’ appoġġ finanzjarju lil dawk l-Istati Membri li t-tlestija tagħhom biex jiġu kompluti t-testijiet fl-2011 kienet tiddependi fuqu, kien jirrappreżenta azzjoni ta’ emerġenza skont l-Artikolu 7/c tal-bażi ġuridika tal-FFE

Din hija r-raġuni għaliex il-Kummissjoni għamlet sforzi sinifikanti fl-2011 biex tnaqqas ir-riskju ta’ dewmien mill-Istati Membri biex jaderixxu mal-iskeda ta’ SIS II minħabba nuqqas ta’ riżorsi finanzjarji biex jitlestew l-iżvilupp u l-ittestjar ta’ komponenti nazzjonali ta’ SIS II. Il-Kummissjoni stiednet lill-awtoritajiet nazzjonali biex jagħtu prijorità ogħla lil SIS II skont l-allokazzjonijiet nazzjonali tal-FFE eżistenti tagħhom. Hija organizzat ukoll sejħa ta’ interess għal azzjonijiet ta’ emerġenza taħt l-azzjonijiet tal-Komunità tal-FFE taħt liem EUR 7,5 miljun żejda kienu pprovduti lit-tmien Stati Membri li l-aktar għandhom bżonn ta’ riżorsi addizzjonali (pajjiżi b’allokazzjonijiet FFE baxxi ħafna u/jew li r-riżorsi tal-FFE tagħhom kienu assorbiti minn prijoritajiet ewlenin oħra fil-qasam tal-fruntieri esterni).

Kaxxa 4, Każ 2

L-għan tal-proġett kien li “jiġi żgurat trasport bl-ajru, bl-art u bil-baħar ta’ migranti li waslu fix-xtut tan-Nofsinhar tal-Italja matul is-sajf tal-2011”. F’dak iż-żmien is-sitwazzjoni tas-sottomissjoni tal-proġett SHIFTS, il-konsegwenzi tas-sitwazzjoni kritika f’pajjiżi bħal-Libja kienu għadhom mhux prevedibbli u għalhekk ma ppermettewx li jkun hemm viżjoni ċara dwar żviluppi futuri dwar in-numru eżatt ta’ migranti u applikanti għall-ażil mistennija fl-Italja. Barra minn hekk, kien impossibbli li wieħed ibassar kemm postijiet addizzjonali kienu se jkunu disponibbli f’faċilitajiet ta’ akkoljenza kontinentali, fejn u kemm immigranti kienu se jiġu. Il-kisba ta’ progress għal dan it-tip ta’ azzjoni ta’ emerġenza setgħet titkejjel biss fuq bażi ex post minħabba d-diffikultà li jitwaqqfu indikaturi f’kuntest ta’ avvenimenti imprevedibbli u ambjent operattiv diffiċli. Il-proġett ivverifikat l-ieħor jikkonċerna x-xiri ta’ vetturi għal skopijiet ta’ għassa. It-trasportazzjoni ta’ migranti kienet għan sekondarju. Għaldaqstant, il-Kummissjoni tqis li, b’differenza għall-proġett SHIFTS, in-numru ta’ migranti trasportati ma kienx indikatur rilevanti għall-evalwazzjoni tal-azzjoni.

43

Ġew mitgħallma lezzjonijiet mill-problemi li nqalgħu fl-implimentazzjoni ta’ azzjonijiet speċifiċi u dan il-mekkaniżmu ma jibqax jeżisti fil-Fond għas-Sigurtà Interna għall-perjodu 2014-2020.

Ċerti azzjonijiet taħt il-Programm 2008-2010 kienu implimentati barra ż-żoni tal-fruntiera speċifikati fis-Sejħiet għal Proposti. Madankollu, għall-ewwel waħda, id-deroga kienet espliċitament mitluba mill-benefiċjarju u l-Kummissjoni aċċettat peress li d-deroga kienet marbuta direttament ma’ miżuri biex tiġi indirizzata s-sitwazzjoni fiż-żoni tal-fruntieri kkonċernati (jekk jogħġbok ara l-ispjegazzjoni hawn taħt għal Kaxxa 5). Għat-tieni waħda, kif innotat il-Qorti (Kaxxa 5, il-paragrafu 3), il-Kummissjoni ħadet il-miżuri meħtieġa biex tirkupra l-ispejjeż ta’ karozzi li ntużaw barra ż-żoni tal-fruntieri eliġibbli taħt is-Sejħa kkonċernata.

Kaxxa 5, Azzjonijiet Speċifiċi għall-2009

Għalkemm is-Sejħa għal Proposti għal Azzjonijiet Speċifiċi tal-2009 illimitat il-kamp ta’ applikazzjoni territorjali lill-fruntieri marittimi tal-Italja, matul l-implimentazzjoni tal-proġett il-benefiċjarju talab formalment (estensjoni ġeografika tal-proġett għal żoni affettwati indirettament minn pressjoni migratorja ta’ emerġenza kkaġunata mir-Rebbiegħa Għarbija, jiġifieri żoni ta’ Ċentri ta’ Identifikazzjoni u Tkeċċija (CIE) fejn il-migranti kienu qed jiġu trasferiti. Dan il-proġett kopra l-perjodu Marzu-Awwissu 2011, li matulu l-flussi ta’ migrazzjoni ‘l barra mit-Tuneżija laħqu l-quċċata tagħhom wara r-revoluzzjonijiet Tuneżini u Libjani. Fit-talba tagħhom għal emenda l-awtoritajiet Taljani speċifikament semmew il-ħtieġa li jittaffa l-piż fuq iż-żoni tan-Nofsinhar (madwar 40 000 migrant waslu sal-fruntiera Taljana) billi l-migranti jiġu ttrasportati lejn ċentri ta’ akkomodazzjoni oħra fit-territorju nazzjonali u billi tiġi żgurata sigurtà adegwata madwar dawn iċ-ċentri permezz ta’ preżenza miżjuda ta’ vetturi. F’kuntest ta’ wasliet enormi fiż-żona magħżula fis-sejħa, kien kruċjali li l-migranti jiġu trasferiti f’postijiet fejn jistgħu jkunu skrinjati sewwa sabiex jittaffa l-piż fuq l-infrastrutturi li jinsabu f’żoni eliġibbli. Għalhekk, din l-estensjoni mogħtija mill-Kummissjoni baqgħet fil-kamp ta’ applikazzjoni tal-objettivi tal-Fondi u ma tbegħditx mill-fokus ġeografiku msemmi fis-sejħa speċifika peress li s-sitwazzjoni f’dawn iż-żoni kienet dipendenti fuq azzjoni f’żoni oħra. Bħala riżultat, il-Kummissjoni kkunsidrat b’mod konsistenti bħala eliġibbli u aċċettat l-ispejjeż relatati ma’ żoni lil hinn mill-fruntieri marittimi tan-Nofsinhar wara evalwazzjoni tat-talba tal-ispejjeż finali.

Kaxxa 5, Azzjonijiet Speċifiċi għall-2010

Fil-kuntest ta’ dan il-proġett, il-finanzjament ta’ karozzi użati lil hinn miż-żoni identifikati fir-rapport ta’ analiżi tar-riskju tal-Frontex ma kienx iġġustifikat. Konsegwentement, l-ispiża tal-karozzi użati barra miż-żoni eliġibbli ġiet miċħuda mill-Kummissjoni.

45

Rigward il-programmi annwali tal-2007 u l-2008, għandu jiġi enfasizzat li l-adozzjoni tard tal-bażi ġuridika tal-FFE u konsegwentement l-adozzjoni tard tal-programmi multiannwali u l-programmi annwali tal-2007 u l-2008 tal-FFE ma tat l-ebda għażla oħra għal ħafna Stati Membri ħlief li jintegraw fl-ewwel programmi annwali azzjonijiet diġà deċiżi. F’każ ta’ sottoimplimentazzjoni serja tal-ewwel programmi annwali, il-Kummissjoni u l-Istati Membri kienu jiġu kkritikati talli ma jkunux użaw l-opportunità offruta mill-Fond u dan kien ikun ta’ dannu għar-reputazzjoni tal-Fond u kien jipperikola t-tnedija tiegħu. Barra minn hekk, kieku l-Istati Membri stennew biex inedu l-proċedura ta’ akkwist pubbliku meħtieġa biex jinxtara t-tagħmir, il-fondi disponibbli taħt il-programmi annwali tal-2007 u l-2008 kienu jintilfu, bħal ma kien il-każ fil-Greċja.

46

L-awtoritajiet nazzjonali ġeneralment jonfqu r-riżorsi tagħhom fuq proġetti rilevanti f’dan il-qasam ferm sensittiv u li għalhekk għandhom valur miżjud Ewropew peress li dawn l-investimenti jaqdu l-interessi tal-Istati Membri li jipparteċipaw fiż-żona Schengen.

In-natura tal-ispejjeż iffinanzjati mill-Fond ma tillimitax neċessarjament il-limitu tal-valur miżjud ta’ proġetti relatati. L-azzjonijiet iffinanzjati fil-Greċja u l-Italja kienu jikkonsistu fl-għajnuna biex jintużaw kapaċitajiet ta’ sorveljanza addizzjonali u mhux ta’ spejjeż ta’ finanzjament li normalment kienu jiġu mġarrba f’kuntest mhux marbut ma’ kriżi/emerġenza.

Fl-ewwel snin ta’ implimentazzjoni tiegħu l-FFE ffoka fuq l-għan fit-tul tal-bini tal-kapaċità fl-Istat Membru (2007-2010). Aktar tard, kien neċessarju li jiġi adattat għall-pressjoni imposta fil-kuntest ta’ emerġenza minħabba inkwiet politiku fir-reġjun tan-Nofsinhar tal-Mediterran, u biex jirrispondi b’mod effettiv billi jsaħħaħ id-dimensjoni operattiva tal-Fond. Għalhekk, il-Kummissjoni ddeċidiet li tappoġġja ċerti proġetti li għandhom l-għan li jsaħħu l-kapaċitajiet ta’ sorveljanza marbuta ma’ sitwazzjonijiet ta’ emerġenza fl-Italja u l-Greċja.

F’dan il-kuntest, il-Kummissjoni temmen li l-valur miżjud tal-UE tal-Fond jinsab ukoll fl-assistenza lill-Istati Membri li jiffaċċjaw sitwazzjoni ta’ kriżi minħabba ż-żieda fil-pressjoni migratorja.

47

Il-fatt li l-infiq ineliġibbli ma jiġix osservat mis-sistemi nazzjonali ta’ ġestjoni u kontroll ma jfissirx neċessarjament li huwa mħallas mill-Fond nazzjonali. Meta l-Kummissjoni tiskopri nuqqasijiet fis-sistemi nazzjonali ta’ ġestjoni u kontroll, jistgħu jiġu applikati korrezzjonijiet finanzjarji.

Kaxxa 6, Nuqqas ta’ valutazzjoni tal-ħtiġijiet u spejjeż ineliġibbli

Ix-xiri ta’ 355 vettura kien kompletament iġġustifikat permezz tal-fluss kbir ta’ immigranti li ppruvaw jidħlu fit-territorju Taljan wara r-Rebbiegħa Għarbija fl-2011 (62 692 persuna identifikata kontra 9573 fl-2009 u 4406 fl-2010). Dawn il-karozzi mhux biss kienu meħtieġa biex jissorveljaw il-kosta iżda wkoll biex jipprevjenu movimenti sekondarji mir-reġjuni kostali lejn ir-reġjuni interni u jissodisfaw il-missjonijiet kollha relatati mat-trasportazzjoni ta’ persuni nazzjonali ta’ pajjiżi terzi arrestati lejn iċ-ċentri ta’ detenzjoni, qrati, eċċ. Naturalment dawn il-missjonijiet kienu jimplikaw użu tal-vetturi li ma kienx strettament limitat għall-fruntieri esterni iżda li kien kompletament iġġustifikat minħabba l-kuntest ta’ emerġenza fejn l-arrest ta’ migranti irregolari li jkunu għadhom kif qasmu l-fruntieri esterni mhux kwistjoni ta’ infurzar tal-liġi normali iżda ta’ ġestjoni tal-fruntieri u tal-migrazzjoni.

Fid-dawl tan-natura kompletament imprevedibbli tar-”Rebbiegħa Għarbija”, kien impossibbli li l-awtoritajiet Taljani jwettqu valutazzjoni tal-ħtiġijiet fuq in-numru suffiċjenti ta’ karozzi meħtieġa biex jindirizzaw il-fluss f’daqqa ta’ migranti irregolari fl-2011.

48

Minħabba l-limitazzjonijiet taż-żmien għall-adozzjoni tal-programmi, xi wħud minnhom ma kellhomx indikaturi SMART. L-elaborazzjoni ta’ strateġiji nazzjonali ma kinitx obbligu ġuridiku impost mill-FFE fuq l-Istati Membri li kellhom jirċievu appoġġ mill-Fond. Għal Stat Membru partikolari, l-għażla ta’ benefiċjarji setgħet ġiet dokumentata aħjar iżda dan ma affettwax l-effettività tal-Fond. Il-Kummissjoni hija konxja tar-riskju marbut mal-akkwist pubbliku u qed tapplika korrezzjonijiet finanzjarji fejn meħtieġ.

49

L-obbligi/ir-rekwiżiti deskritti mill-Qorti mhu-miex inklużi fil-bażi ġuridika tal-FFE. It-tielet verżjoni tal-katalogu ta’ Schengen mhux strument vinkolanti li kien jimponi l-obbligu lill-Istati Membri li jkollhom strateġija nazzjonali għall-ġestjoni tal-fruntieri esterni biex jirċievu appoġġ mill-Fond għall-Fruntieri Esterni tal-preparazzjoni tal-programm multiannwali.

50

L-Istati Membri huma responsabbli biex ifasslu l-programm multiannwali u l-programmi annwali tagħhom. Il-programmi multiannwali kien fihom tliet partijiet (sitwazzjoni fl-Istat Membru, analiżi tal-ħtiġijiet u strateġija biex jintlaħqu l-objettivi) li f’ħafna każijiet ippermettew lill-Kummissjoni tifhem is-sitwazzjoni, il-ħtiġijiet u l-istrateġija tal-Istati Membri, anki jekk il-kwalità varjat minn pajjiż għal ieħor. Għandu jiġi osservat li CIRAM ġie żviluppat mill-Frontex fis-snin li għaddew u ma kienx disponibbli fiż-żmien tal-preparazzjoni tal-programmi multiannwali. Barra minn hekk, minħabba li s-sitwazzjoni rigward il-ġestjoni tal-fruntieri tista’ tkun soġġetta għal tibdil matul iż-żmien minħabba rotot migratorji irregolari li qed jinbidlu, l-approċċ għandu jiġi adattat għar-realtà, li jispjega r-reviżjoni tal-programmi multiannwali u programmi annwali peress li ħarġu ħtiġijiet ġodda u l-prijoritajiet nbidlu matul il-perjodu ta’ programmazzjoni. Il-komplementarjetà dejjem ġiet verifikata mill-Kummissjoni mal-adozzjoni ta’ programmi annwali ma’ Dipartimenti oħra li jimmaniġġjaw Fondi tal-UE u ma tqajmu l-ebda problemi maġġuri ta’ komplementarjetà.

51

Id-DĠ HOME ikkonsulta sistematikament dipartimenti oħra tal-Kummissjoni dwar il-kontenut tal-programmi annwali, biex b’hekk jittaffa r-riskju ta’ mmirar fuq azzjonijiet simili. Il-Kummissjoni mhijiex konxja tal-ebda finanzjament doppju tal-istess proġett minn żewġ strumenti finanzjarji tal-UE.

53

Għat-tħejjija tal-ewwel programmi annwali, il-maġġoranza tal-awtoritajiet responsabbli ma kellhomx esperjenza fil-ġestjoni ta’ Fondi tal-UE. Il-kompiti tal-awtoritajiet responsabbli li jitolbu mingħand il-benefiċjarji li jimpenjaw ruħhom f’miri li jistgħu jitkejlu urew li kienu diffiċli f’qasam ta’ attività fejn ir-responsabilità tista’ ma tkunx daqshekk żviluppata bħal f’oqsma oħra, minħabba raġunijiet ta’ sigurtà/sikurezza pubblika.

54

Għalkemm il-Kummissjoni insistiet vis-à-vis l-Istati Membri dwar il-ħtieġa li tikseb indikaturi li jistgħu jitkejlu (tal-inqas indikaturi ta’ input), ma waqqfitx l-adozzjoni tal-ewwel programmi annwali peress li ċerti azzjonijiet kienu nieqsa minn indikaturi li jistgħu jitkejlu peress li dan kien ikun sproporzjonat u xorta ma kienx jirriżulta f’titjib sostanzjali tal-indikaturi għall-ewwel programmi annwali (2007 u 2008) li ġew adottati flimkien. Madankollu, matul l-adozzjoni tal-programmi annwali, ġie nnutat progress fejn jidħlu l-indikaturi mdaħħla mill-Istati Membri mill-2012. Pereżempju, il-programmi annwali Spanjoli inizjali kienu jinkludu numru żgħir ħafna ta’ indikaturi kwantifikati filwaqt li mill-programmi annwali tal-2012 u l-2013 ġew ikkwantifikati ħafna indikaturi tar-riżultati u tal-impatt, li juru miri li jitkejlu.

55

Għall-perjodu ta’ programmazzjoni li jmiss, l-Istati Membri se jkollhom jirrappurtaw b’mod obbligatorju fuq indikaturi komuni. Barra minn hekk, l-indikaturi speċifiċi għall-programm se jiġu definiti skont l-ispeċifiċitajiet tal-programmi nazzjonali. Ir-rappurtar dwar l-indikaturi se jkun ġestit permezz ta’ sistema tal-IT żviluppata mill-Kummissjoni.

56

Il-Programmi Annwali jirrappreżentaw piż amministrattiv sproporzjonat għall-Istati Membri u għall-Kummissjoni fil-perjodu 2007-2013. Madankollu, kien deliberatament magħżul mill-Kummissjoni għax fuq naħa waħda jista’ jirreaġixxi malajr għal sitwazzjonijiet li qed jinbidlu fil-fruntieri esterni u min-naħa l-oħra jippermetti skrutinju aħjar dwar l-eliġibilità ta’ azzjonijiet meta wieħed iqis in-novità tal-Fond u l-inesperjenza ta’ awtoritajiet responsabbli bħala riskji inerenti.

57

L-esperjenza miksuba mill-Istati Membri matul il-perjodu ta’ programmazzjoni 2007-2013 tippermetti bdil għal qafas ta’ ġestjoni tal-programm multiannwali għall-perjodu 2014-2020. Kif innutat mill-Qorti, dan se jiffaċilita l-implimentazzjoni ta’ akkwist pubbliku għal tagħmir kbir u sofistikat li jista’ jkun twil ħafna.

58

Minħabba n-natura speċifika tal-benefiċjarji tal-FFE (korpi pubbliċi responsabbli għall-ġestjoni tal-fruntieri u l-ħruġ tal-viża) u n-numru pjuttost limitat tagħhom f’kull Stat Membru, f’ħafna mill-Istati Membri, l-għażla ta’ proġetti rilevanti għandha tkun ċentralizzata. Madankollu, fl-istess ħin ħafna drabi kienet imwettqa jew approvata bil-parteċipazzjoni ta’ livell politiku għoli li jiggarantixxi l-użu tal-allokazzjoni tal-FFE biex jiġu indirizzati l-aktar prijoritajiet u bżonnijiet rilevanti li jiffaċċja l-Istat Membru.

59

Il-Fond hu allokat bejn id-diversi entitajiet pubbliċi li huma responsabbli tal-ġestjoni tal-fruntieri esterni.

Rigward il-parteċipazzjoni f’Azzjonijiet Speċifiċi u miżuri ta’ emerġenza, kull awtorità pubblika rilevanti tista’ tapplika direttament għal finanzjament mingħajr ma tinvolvi l-Awtorità Responsabbli. Allura dan in-nuqqas ta’ parteċipazzjoni f’dawn l-istrumenti ta’ awtoritajiet pubbliċi Taljani oħra apparti minn dik istituzzjonalment konnessa mal-awtorità responsabbli ma għandux jitqies bħala esklużjoni jew emarġinazzjoni iżda bħala rwol istituzzjonali prominenti tal-Ministeru tal-Intern (f’kollaborazzjoni ma’ entitajiet pubbliċi oħra bħall-Marina Militare, Guardia di Finanza, Capitaneria di Porto, il-Ministeru għall-Affarijiet Barranin) fil-ġestjoni tal-fruntieri esterni.

60

Wara l-valutazzjoni tar-rapport ta’ implimentazzjoni finali rilevanti mill-Kummissjoni, dan il-proġett speċifiku nstab li qed jikser il-prinċipji bażiċi tal-Fond. Għalhekk, l-ispejjeż rispettivi se jitnaqqsu mill-pagament finali tal-programm annwali tal-FFE kkonċernat.

Fiż-żewġ stadji tal-involviment tal-Kummissjoni fl-implimentazzjoni tal-FFE, jiġifieri l-adozzjoni ta’ programmi nazzjonali u l-għeluq finali tagħhom, il-Kummissjoni tagħti attenzjoni partikolari li l-proġetti tal-FFE implimentati mill-Istati Membri jkunu konformi mal-liġi tal-UE, inkluż ir-rispett tad-drittijiet fundamentali.

61

L-akkwist ta’ klieb tal-għassa inizjalment kien parti mill-istess proċedura ta’ akkwist tal-karozzi tal-għassa. Meta l-Greċja indunat li ż-żewġ komponenti (il-klieb u l-karozzi) ma setgħux jiġu akkwistati flimkien, huma komplew bix-xiri tal-karozzi u l-akkwist tal-klieb ġie pospost.

62

L-użu tal-klawsola ta’ eċċezzjoni għal akkwisti ta’ difiża u ta’ sigurtà huwa għażla valida jekk jkunu ssodisfati l-kundizzjonijiet stipulati mill-qafas ġuridiku dwar l-akkwist biex tintuża din il-possibbiltà.

Ġew regolarment mibgħuta messaġġi ċari mill-Kummissjoni lill-Istati Membri dwar il-bżonn li jikkonformaw mal-qafas ġuridiku rilevanti u biex jiddokumentaw kif xieraq ir-raġunijiet għalfejn tkun intużat proċedura nnegozjata mill-benefiċjarji u mhux proċeduri miftuħa jew ristretti. Il-Kummissjoni tapplika wkoll korrezzjonijiet speċifiċi għall-proġett jew, fejn xieraq, korrezzjonijiet finanzjarji b’rata fissa meta tidentifika fil-kuntest tal-għeluq ta’ programmi annwali proċeduri ta’ akkwist irregolari jew nuqqas ta’ dokumentazzjoni dwar il-ġustifikazzjoni tal-għażla ta’ proċeduri li jistgħu jiżvelaw nuqqas sistematiku fis-sistema ta’ ġestjoni u kontroll. Dawn il-korrezzjonijiet finanzjarji huma kkalkolati bl-istess regoli bħal dawk għall-Fondi Strutturali. Barra minn hekk, l-istrateġija ta’ verifika ex post se tikkomplementa l-isforzi biex jitnaqqas ir-riskju ta’ żbalji residwi fin-nefqa ddikjarata li ma jkunux instabu fiż-żmien tal-għeluq.

63

Din il-kwistjoni hija kkontrollata regolarment mill-Kummissjoni fl-istadju tal-għeluq u permezz ta’ verifiki ex post. Jiġu applikati korrezzjonijiet finanzjarji meta jinstabu irregolaritajiet fil-proċeduri ta’ akkwist.

64

Il-Kummissjoni regolarment tiġbed l-attenzjoni tal-awtoritajiet responsabbli dwar il-ħtieġa li jivverifikaw l-legalità tal-proċeduri ta’ akkwist li jikkonċernaw kuntratti li n-nefqa għalihom tkun iddikjarata lill-Fond. Tali verifiki jaqgħu fil-kamp ta’ applikazzjoni tal-verifiki ta’ ġestjoni tal-Awtorità Responsabbli. L-Awtorità Responsabbli qed issir aktar u aktar konxja tal-importanza li tiżgura li l-benefiċjarji jipprovdu ġustifikazzjoni dokumentata sew u raġunament ta’ appoġġ meta jagħżlu proċeduri inqas trasparenti, bħala dokumentazzjoni ta’ appoġġ mat-talba tagħhom għar-rimborż għall-ispejjeż imġarrba. Barra minn hekk, bħala parti mix-xogħol ta’ verifika, l-Awtorità tal-Awditjar tivverifika wkoll jekk il-proċeduri tal-akkwist pubbliku ġewx applikati b’mod korrett.

65

F’każ ta’ verifikazzjoni insuffiċjenti ta’ proċeduri ta’ akkwist u/jew l-użu ta’ proċeduri ta’ akkwist mhux xierqa, jista’ jkun hemm riskju ta’ inqas valur għall-flus, li hija r-raġuni għalfejn il-Kummissjoni tagħti attenzjoni partikolari lil din il-kwistjoni u tapplika korrezzjonijiet finanzjarji fejn meħtieġ.

66

Rigward in-nuqqas ta’ indikaturi SMART, il-Kummissjoni tirrikonoxxi li minkejja l-gwida tagħha lill-Istati Membri, kien verament diffiċli biex tikseb riżultat affidabbli u indikaturi tal-impatt għal raġunijiet spjegati fil-punti 53 u 54. Dan jispjega wkoll għalfejn ma kienx verament possibbli li jiġi sfruttat ir-rappurtar mill-Istati Membri dwar indikaturi inkluż fl-ewwel programmi annwali għall-evalwazzjoni tal-2007-2010 u li l-evalwazzjoni kellha titwettaq fuq il-bażi ta’ kwestjonarju ad hoc mibgħut lill-Istati Membri għall-iskop ta’ evalwazzjoni.

67

L-obbligi tal-awtoritajiet responsabbli fir-rigward tal-monitoraġġ mhux dejjem tħarsu biżżejjed. Il-Kummissjoni madankollu osservat li s-sitwazzjoni tjiebet f’ħafna mill-Istati Membri sa mill-2010. Dan huwa madankollu mtaffi mill-fatt li l-biċċa l-kbira tal-benefiċjarji tal-Fond għall-Fruntieri Esterni huma entitajiet pubbliċi kbar li jridu jikkonformaw ma’ kontrolli minn Ministeri tal-Finanzi sabiex jipproċedu għall-ħlas mit-teżor nazzjonali/Ministeru tal-Finanzi (kontrolli kontra tagħmir mogħti, konformità ma’ ordnijiet, eċċ…).

68

Ħafna Stati Membri qed iwettqu żjarat ta’ monitoraġġ (fuq il-post) anki jekk is-sitwazzjoni tvarja minn Stat Membru għal ieħor. Għall-Italja, dawn il-kontrolli fuq il-post, għalkemm imwettqa ex post, irrappreżentaw 50 % tat-total tal-allokazzjoni bejn l-2007 u l-2012. Għal Spanja, sa mill-2010 seħħew żjarat ta’ monitoraġġ fuq bażi regolari.

69

It-twaqqif ta’ sistema tal-IT biex tirreġistra indikaturi ma kienx obbligu fl-att bażiku fir-regoli ta’ implimentazzjoni tal-Fond. Madankollu, il-Kummissjoni ħeġġet lill-Istati Membri biex jiżviluppaw sistema kompjuterizzata li tirreġistra d-dejta dwar il-proġetti matul iż-żjarat ta’ monitoraġġ tagħha u rawwmet l-iskambju tal-aħjar prattiki f’dan il-qasam. Pereżempju, matul il-Kumitat ta’ SOLID tal-11 ta’ Mejju 2012, Stat Membru ppreżenta eżempju tal-aħjar prattiki f’dan il-qasam (ġestjoni elettronika tal-Fondi) lil Stati Membri oħra.

70

Filwaqt li f’xi każijiet ir-rapporti riċevuti minn ċerti Stati Membri għandhom limitazzjonijiet fl-informazzjoni pprovduta, b’mod partikolari fit-termini ta’ dejta kwantifikabbli fuq riżultati fil-qafas tal-proġett, dan huwa mitigat permezz ta’ skambji addizzjonali mal-benefiċjarju sakemm tiġi riċevuta informazzjoni sodisfaċenti. Mudelli għall-applikazzjonijiet u għar-rappurtar finali ġew modifikati biex jindirizzaw din il-kwistjoni għall-Azzjonijiet Komunitarji u Azzjonijiet Speċifiċi tal-FFE.

72

Ġew mitgħallma lezzjonijiet mill-proċess ta’ evalwazzjoni li ġew awditjati mill-Qorti. B’mod partikolari l-lezzjoni ewlenija mitgħallma kienet li l-involviment ta’ entità esterna li se tkun responsabbli tal-proċess sħiħ ta’ evalwazzjoni għandu jkun preferut. L-evalwazzjoni ex post tal-2011-2013 għalhekk se titwettaq permezz ta’ proċess pjuttost differenti. Barra minn hekk, l-azzjonijiet ġestiti direttament, li ma kinux inklużi bis-sħiħ fil-kamp ta’ applikazzjoni tal-evalwazzjoni, se jiġu inklużi fl-evalwazzjoni ex post li jmiss.

Barra minn hekk, in-nuqqas ta’ indikaturi komuni li fuqhom l-Istati Membri kellhom jirrappurtaw mill-bidu għamlu d-definizzjoni ta’ indikaturi obbligatorja fiżżmien tar-rieżami ta’ nofs il-perjodu. L-Istati Membri kellhom jiġbru dejta minn benefiċjarji fuq dawn lindikaturi li tispjega d-dewmien. Għal evalwazzjonijiet futuri tal-Fond għas-Sigurtà Interna, indikaturi komuni u indikaturi speċifiċi għall-programm se jintużaw għall-evalwazzjoni, li jagħmluha aktar faċli u aktar effikaċi.

73

Ir-rapporti ta’ evalwazzjoni (li ttejbu wara r-rimarki li saru mill-Qorti matul il-verifika) fihom dejta kwantitattiva li tagħti ħarsa ġenerali interessanti lejn l-assi mixtrija jew żviluppati bl-għajnuna tal-Fond. Il-Kummissjoni tirrikonoxxi li, madankollu, minħabba nuqqas ta’ ħin u informazzjoni insuffiċjenti disponibbli, kien diffiċli li tmur lil hinn minn analiżi deskrittiva ta’ dak li nkiseb mill-Istati Membri mill-Fond matul l-ewwel erba’ snin tal-implimentazzjoni tiegħu. Din hija r-raġuni għalfejn il-Kummissjoni tqis li r-riżultati ġenerali tal-Fond jistgħu jkunu parzjalment mkejla.

L-evalwazzjoni ex post li se titwettaq fl-2015 se tinkludi kapitolu ddettaljat dwar azzjonijiet Speċifiċi u Komunitarji, filwaqt li jitqiesu r-riżultati fuq il-perjodu 2007-2010.

74

Kien hemm dewmien fil-livell tal-Istati Membri fit-trażmissjoni ta’ rapporti tal-Istati Membri. Verifiki u talbiet għal kjarifiki addizzjonali kellhom jintbagħtu mill-Kummissjoni lill-Istati Membri, li wasslu għal aktar dewmien. Ir-rapport kien ippubblikat fuq il-websajt tal-Kummissjoni f’Mejju 2014.

Konklużjonijiet u rakkomandazzjonijiet

75

Il-valur miżjud tal-Fond huwa relatat mas-solidarjetà finanzjarja stabbilita permezz tal-Istati Membri li jiffaċċjaw sitwazzjonijiet differenti b’mod drastiku fil-fruntieri esterni tagħhom. B’dan il-mod, il-Fond ħoloq solidarjetà tanġibbli bejn il-pajjiżi l-aktar esposti għal pressjoni migratorja fuq il-fruntieri u dawk inqas esposti. Bis-saħħa tal-mekkaniżmu ta’ allokazzjoni, il-biċċa l-kbira tar-riżorsi kienu diretti lejn l-aktar pajjiżi esposti (l-aktar dawk tan-Nofsinhar tal-Mediterran). Barra minn hekk, il-valur miżjud Ewropew huwa rrappreżentat ukoll mill-fatt li proġetti ewlenin għaż-żona Schengen kienu appoġġjati b’suċċess mill-Fond (VIS, SIS II, u EUROSUR). Rigward in-nuqqasijiet li nstabu mill-Qorti, dawn huma prinċipalment ikkawżati minħabba kapaċità amministrattiva insuffiċjenti fl-ewwel snin ta’ implimentazzjoni tal-Fond għal Stat Membru wieħed u għall-oħrajn minħabba nuqqas ta’ esperjenza fl-awtorità responsabbli u l-benefiċjarji fil-ġestjoni tal-fondi tal-UE iktar milli nuqqasijiet sistemiċi u persistenti. Huma wkoll marbuta mad-dewmien fit-tnedija tal-Fond minħabba l-adozzjoni tard ta’ bażijiet ġuridiċi. Fil-fehma tal-Kummissjoni, is-sitwazzjoni tal-Italja u ta’ Malta ma tistax tiġi kkwalifikata bħala li turi “dgħufijiet serji” fil-ġestjoni tal-Fond.

76

Il-Fond appoġġja l-prijoritajiet tal-Fond, jiġifieri SISII, VIS, u EUROSUR. In-nuqqas ta’ indikaturi SMART għal ċerti programmi, minħabba n-nuqqas ta’ esperjenza tal-awtoritajiet responsabbli fil-ġestjoni tal-Fondi tal-UE, ma waqqafx l-użu tal-Fond mill-Istati Membri biex jappoġġjaw il-prijoritajiet tal-Fond. Dan intlaħaq permezz ta’ skrutinju mill-qrib tal-Kummissjoni dwar il-kontenut tal-programmi annwali u gwida xierqa (b’mod partikolari mill-2010) li ppermettiet li r-riżorsi tal-programmi jiġu diretti lejn il-prijoritajiet tal-Fond.

Ċerti programmi multiannwali u l-ewwel programmi annwali kienu tabilħaqq approvati mingħajr ma jkunu mgħammra b’indikaturi SMART robusti. Għal din l-unika raġuni n-nuqqas ta’ adozzjoni possibbli tal-prog-rammi kien ikun estremament ta’ ħsara għall-Istati Membri kkonċernati u għar-reputazzjoni tal-Fond (u għall-Unjoni Ewropea) u kien jiġi kkunsidrat bħala approċċ purament burokratiku u riġidu.

77

Is-Slovenja żviluppat għodda integrata għall-ġestjoni tal-Fond u biex tiġbor id-dejta mill-bidu. Pajjiżi oħra għamlu dan billi ma kien hemm l-ebda obbligu ġuridiku biex idaħħlu sistema bħal din. Ċerti sistemi diġà jeżistu f’uħud mill-Istati Membri.

Rigward il-kontenut tal-evalwazzjoni ex post il-biċċa l-kbira tal-kwistjonijiet li nstabu mill-Qorti kienu kkoreġuti fil-verżjoni finali.

Rakkomandazzjoni 1

Il-Kummissjoni tqis li din ir-rakkomandazzjoni diġà ġiet implimentata fil-bażijiet ġuridiċi tal-Fondi ġodda. Linji gwida addizzjonali se jiġu pprovduti lill-Istati Membri.

Rakkomandazzjoni 2

Din ir-rakkomandazzjoni hija indirizzata lill-Istati Membri u li hija appoġġjata mill-Kummissjoni.

79

Il-Kummissjoni tagħraf li l-qafas ġuridiku tal-Fond ma kienx imfassal tajjeb sa fejn huma kkonċernati l-azzjonijiet speċifiċi. Il-Kummissjoni tirrikonoxxi wkoll li l-Fond, filwaqt li joffri opportunitajiet għall-finanzjament ta’ kooperazzjoni konsulari permezz ta’ azzjonijiet komunitari, ma kisibx riżultati sinifikanti f’dan ir-rigward. Għalkemm l-inizjattiva ta’ tali azzjonijiet tiddependi l-aktar fuq l-Istati Membri, din ittieħdet inkonsiderazzjoni meta ġie elaborat it-tfassil tal-Fond għas-Sigurtà Interna l-ġdid sabiex jipprovdi inċentiv addizzjonali għall-istabbiliment ta’ mekkaniżmi ta’ kooperazzjoni konsulari.

80

Il-Frontex se tkun assoċjata mill-qrib mal-implimentazzjoni tal-Fond għas-Sigurtà Interna l-ġdid. Skont il-bażi ġuridika, hija se tiġi kkonsultata fuq l-abbozzi ta’ programmi nazzjonali tal-Istati Membri (l-Artikolu 9.4 tar-regolament dwar il-Fruntieri ISF), dwar azzjonijiet biex jirrimedjaw nuqqasijiet identifikati fil-kuntest ta’ evalwazzjoni ta’ Schengen (l-Artikolu 12). Input mill-Frontex se jkun kruċjali wkoll għall-allokazzjoni ta’ rieżami ta’ nofs il-perjodu (l-Artikolu 8) u l-Frontex se jkollha rwol prinċipali fl-allokazzjoni ta’ azzjonijiet speċifiċi, b’mod partikolari għal tagħmir li jitqiegħed għad-dispożizzjoni tal-operazzjonijiet konġunti tagħha. Peress li l-ħidma fuq il-programmi nazzjonali 2014-2020 diġà bdiet, il-Frontex hija diġà involuta f’dawn il-proċessi. Pjattaforma ta’ skambju ta’ informazzjoni elettronika diġà ġiet stabbilita biex tiffaċilita l-iskambji ta’ dokumenti bejn il-Kummissjoni u l-Frontex.

Ir-reġistrazzjoni fil-ġabra tal-Frontex ta’ tagħmir u t-tqegħid għad-dispożizzjoni ta’ tagħmir għall-operazzjonijiet tal-Frontex huma rregolati mir-regolamenti tal-Frontex u mhux mill-Fond. Mhux it-tagħmir kollu mixtri mill-Istati Membri bl-appoġġ tal-FFE jkun meħtieġ b’mod sistematiku mill-Frontex għall-operazzjonijiet konġunti tagħha. Fil-Fond għas-Sigurtà Interna, tagħmir li jikkorrispondi għall-ħtiġijiet tal-Frontex għall-operazzjonijiet tagħha se jkun mixtri skont l-azzjonijiet speċifiċi u jiddaħħal fil-ġabra ta’ tagħmir tekniku tal-Frontex.

Għat-tagħmir tal-Frontex irreferi għar-rakkomandazzjoni 4.

Rakkomandazzjoni 3

Il-Kummissjoni taqbel ma’ din ir-rakkomandazzjoni parzjalment. Il-Kummissjoni se tippromwovi l-istabbiliment ta’ ċentri ta’ applikazzjoni komuni u forom oħra ta’ kooperazzjoni konsulari barra mir-rinnovazzjonijiet, l-adattament u l-attrezzament ta’ konsulati. Ir-rinnovazzjoni/l-attrezzament ta’ konsulat li jipproċessa mijiet ta’ viżi kuljum jista’ jagħmel aktar sens kultant milli l-finanzjament ta’ azzjoni ta’ kooperazzjoni konsulari li tikkonċerna ftit mijiet ta’ applikazzjonijiet għall-viża kull sena. Ir-rinnovazzjoni u l-attrezzament ta’ uffiċċji konsulari kbar biex ikunu jistgħu jipproċessaw l-applikazzjonijiet b’mod aktar li jiffavorixxi l-klijent, b’manjiera mgħaġġla bl-għajnuna ta’ tagħmir avvanzat (IT) huwa ugwalment importanti daqs li jiġu appoġġjati proġetti ta’ kooperazzjoni konsulari. Barra minn hekk “attrezzament” tista’ tfisser ukoll tagħmir relatat ma’ VIS li hija prijorità importanti. Irrispettivament mill-intensifikazzjoni ta’ kooperazzjoni konsulari, l-Istati Membri għandhom ivaraw il-VIS madwar id-dinja skont l-iskeda ta’ introduzzjoni.

Rakkomandazzjoni 4

L-ewwel inċiż: Filwaqt li din ir-rakkomandazzjoni hija ġeneralment indirizzata lil-leġiżlatur, il-Kummissjoni ma taċċettahiex. Il-Fond kien maħsub għall-ewwel bħala mekkaniżmu li jaqsam il-piżijiet li jappoġġja l-kapaċitajiet tal-Istati Membri bħala l-aktar mod effettiv biex jiġu sodisfatti r-rwoli u l-obbligi tagħhom stess għall-kontroll tal-fruntieri esterni tal-UE. Fil-Fond għas-Sigurtà Interna, tagħmir li jikkorrispondi għall-ħtiġijiet tal-Frontex għall-operazzjonijiet tagħha se jkun mixtri skont komponent finanzjarju allokat speċifiku (azzjonijiet speċifiċi) u jiddaħħal fil-ġabra ta’ tagħmir tekniku tal-Frontex.

It-tieni inċiż: Il-Kummissjoni taċċetta din ir-rakkomandazzjoni. Il-miżuri diġà ġew implimentati biex titqiegħed fil-prattika din il-kooperazzjoni/skambju ta’ informazzjoni.

Rakkomandazzjoni 5

Din ir-rakkomandazzjoni hija indirizzata lill-Istati Membri. L-elaborazzjoni ta’ strateġija komprensiva għall-Fruntieri Esterni biex jippreparaw il-programm multiannwali tal-FFE ma kinitx obbligu li jirriżulta mill-bażi ġuridika tal-FFE u ta’ kwalunkwe att ġuridiku ieħor.

Rakkomandazzjoni 6

Il-Kummissjoni ma taċċettax din ir-rakkomandazzjoni. Il-Kummissjoni madankollu tirrimarka li l-Fond għas-Sigurtà Interna (fruntieri u viża) integra l-kundizzjonalità u li l-finanzjament ta’ appoġġ operattiv se jiddependi fuq il-konformità mal-acquis ta’ Schengen.

Rakkomandazzjoni 7

Il-Kummissjoni taċċetta din ir-rakkomandazzjoni mingħajr preġudizzju għar-rwoli rispettivi tal-Kummissjoni u tal-Istati Membri f’ġestjoni kondiviża

Rakkomandazzjoni 8

Din ir-rakkomandazzjoni hija indirizzata lill-Istati Membri. Il-Kummissjoni tappoġġja din ir-rakkomandazzjoni.

QJ-AB-14-015-MT-E  ISSN 1977-5741

L-għan tal-Fond għall-Fruntieri Esterni (FFE) huwa li jgħin lill-Istati Membri jiżguraw kontrolli uniformi, effettivi u effiċjenti fil-fruntieri esterni komuni tagħhom.
L-awditu tal-Qorti eżamina l-effettività tal-FFE u l-ilħuq tal-objettivi tiegħu.
Il-Qorti sabet li l-FFE rawwem solidarjetà finanzjarja billi kkonċentra l-assistenza fuq l-Istati Membri li jerfgħu piż finanzjarju itqal.
Madankollu, il-valur miżjud ulterjuri tal-UE kien limitat u r-riżultat kumplessiv ma setax jitkejjel minħabba dgħufijiet fil-monitoraġġ u fl-evalwazzjonijiet ex post. Barra minn hekk, l-awditu sab dgħufijiet serji fil-ġestjoni tal-Fond fi Stati Membri ewlenin, li jista’ jfisser li l-ġestjoni tal-fruntieri mhijiex imsaħħa b’mod adegwat fejn huwa meħtieġ l-aktar.