ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΕΛΕΓΚΤΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ

12, rue Alcide De Gasperi

1615 Luxembourg

LUXEMBOURG

Τηλ.: +352 4398-1

Πληροφορίες: eca.europa.eu/el/Pages/ContactForm.aspx

Ιστότοπος: eca.europa.eu

Twitter: @EUAuditorsECA

Περισσότερες πληροφορίες για την Ευρωπαϊκή Ένωση παρέχονται από το διαδίκτυο (http://europa.eu).

Λουξεμβούργο: Υπηρεσία Εκδόσεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, 2016

Print | ISBN 978-92-872-5051-3 | ISSN 1831-0826 | doi:10.2865/951812 | QJ-AB-16-014-EL-C
PDF | ISBN 978-92-872-5042-1 | ISSN 1977-5660 | doi:10.2865/83841 | QJ-AB-16-014-EL-N
EPUB | ISBN 978-92-872-5060-5 | ISSN 1977-5660 | doi:10.2865/33377 | QJ-AB-16-014-EL-E

© Ευρωπαϊκή Ένωση, 2016

Επιτρέπεται η αναπαραγωγή με αναφορά της πηγής.

Για οποιαδήποτε χρήση ή αναπαραγωγή του πίνακα στη σελίδα 36 και του χάρτη στη σελίδα 37, πρέπει να ζητηθεί άδεια απευθείας από τον δικαιούχο των δικαιωμάτων πνευματικής ιδιοκτησίας.

ΠΩΣ ΘΑ ΠΡΟΜΗΘΕΥΤΕΙΤΕ ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΤΗΣ ΕΕ

Δωρεάν εκδόσεις:

•ένα αντίτυπο:
από το EU Bookshop (http://bookshop.europa.eu).

•περισσότερα από ένα αντίτυπα ή αφίσες/χάρτες:
από τις αντιπροσωπείες της Ευρωπαϊκής Ένωσης (http://ec.europa.eu/represent_el.htm),
από τα γραφεία εκπροσώπησης στις εκτός ΕΕ χώρες (http://eeas.europa.eu/delegations/index_el.htm),
επικοινωνώντας με την υπηρεσία Europe Direct (http://europa.eu/europedirect/index_el.htm) ή
καλώντας τον αριθμό 00 800 6 7 8 9 10 11 (δωρεάν τηλεφωνικός αριθμός από όλη την Ένωση) (*).

(*)Οι πληροφορίες παρέχονται δωρεάν, και οι κλήσεις είναι γενικώς δωρεάν (ενδέχεται όμως κάποιες κλήσεις που πραγματοποιούνται μέσω ορισμένων τηλεπικοινωνιακών φορέων ή από τηλεφωνικούς θαλάμους ή ξενοδοχεία να χρεώνονται).

Εκδόσεις επί πληρωμή:

•από το EU Bookshop (http://bookshop.europa.eu).

Στάδιο | Ημερομηνία
Έγκριση του υπομνήματος σχεδιασμού του ελέγχου / Έναρξη του ελέγχου | 28.4.2015
Επίσημη διαβίβαση του σχεδίου έκθεσης στην Επιτροπή (ή σε άλλη ελεγχόμενη μονάδα) | 15.3.2016
Έγκριση της τελικής έκθεσης μετά τη διαδικασία εκατέρωθεν ακρόασης | 10.5.2016
Παραλαβή των επίσημων απαντήσεων της Επιτροπής (ή άλλης ελεγχόμενης μονάδας) σε όλες τις γλώσσες | 2.6.2016

EL
2016

αριθ. 15

Ειδική έκθεση

Ήταν αποτελεσματική
η διαχείριση από
την Επιτροπή της
ανθρωπιστικής βοήθειας
προς στους πληθυσμούς
που πλήττονται από
συγκρούσεις στην περιοχή
των Μεγάλων Λιμνών της
Αφρικής;

(υποβαλλόμενη δυνάμει του άρθρου 287, παράγραφος 4, δεύτερο εδάφιο, ΣΛΕΕ)

Κλιμάκιο ελέγχου

Οι ειδικές εκθέσεις του ΕΕΣ παρουσιάζουν τα αποτελέσματα των ελέγχων επιδόσεων και των ελέγχων συμμόρφωσης που αυτό διενεργεί επί συγκεκριμένων τομέων του προϋπολογισμού ή επί συγκεκριμένων διαχειριστικών ζητημάτων. Το ΕΕΣ επιλέγει και σχεδιάζει τα εν λόγω ελεγκτικά καθήκοντα κατά τρόπον ώστε αυτά να αποφέρουν τον μέγιστο αντίκτυπο, λαμβανομένων υπόψη των κινδύνων για τις επιδόσεις ή για τη συμμόρφωση, του επιπέδου των σχετικών εσόδων ή δαπανών, των επικείμενων εξελίξεων και του πολιτικού και δημόσιου συμφέροντος.

Ο εν προκειμένω έλεγχος επιδόσεων διενεργήθηκε από το Τμήμα Ελέγχου III του ΕΕΣ, το οποίο είναι αρμόδιο για τον έλεγχο στους τομείς δαπανών που αφορούν τις εξωτερικές δράσεις. Εισηγητής της έκθεσης είναι ο κ. Karel Pinxten, Πρόεδρος του εν λόγω Τμήματος, συνεπικουρούμενος στην κατάρτισή της από τους Gerard Madden, προϊστάμενο του ιδιαίτερου γραφείου του, Gérald Locatelli και Beatrix Lesiewicz, υποστήριξη και έλεγχος ποιότητας, Myriam Cazzaniga, υπεύθυνη έργου, Kim Hublé, Peter Kovacs, Cyril Messein και Roberto Ruiz Ruiz, ελεγκτές.

Από αριστερά: C. Messein, M. Cazzaniga, K. Pinxten, K. Hublé, R. Ruiz Ruiz.

Περιεχόμενα

Αρκτικόλεξα και συντομογραφίες

Σύνοψη

Εισαγωγή

Εμβέλεια και τρόπος προσέγγισης του ελέγχου

Παρατηρήσεις

Η χρηματοδότηση διατέθηκε σε βασικές προτεραιότητες που είχαν καθοριστεί ορθά, ωστόσο η σαφήνεια σε μεταγενέστερο στάδιο ιεράρχησης προτεραιοτήτων ήταν ανεπαρκής

Η Επιτροπή προσδιόρισε ορθά τις ανάγκες όσον αφορά την περιοχή ΜΛΑ

Η ανταπόκριση της Επιτροπής είναι η ενδεδειγμένη

Η διαφάνεια κατά το στάδιο επιλογής έργων ήταν ανεπαρκής

Συνολικά, η παρακολούθηση της Επιτροπής είναι η ενδεδειγμένη, μολονότι οι πληροφορίες που συγκεντρώνονταν θα μπορούσαν να τυγχάνουν καλύτερης αξιοποίησης

Στις περισσότερες περιπτώσεις, η Επιτροπή συγκεντρώνει επαρκείς πληροφορίες για την υλοποίηση των έργων

Δεν δίδεται επαρκής συνέχεια

Στην πλειονότητά τους, τα εξετασθέντα έργα επέφεραν ικανοποιητικά αποτελέσματα

Τα συνολικά αποτελέσματα που επιτεύχθηκαν είναι θετικά, ωστόσο σε ορισμένες περιπτώσεις, η αξιολόγηση της Επιτροπής δεν αιτιολογείτο με σαφήνεια

Η Επιτροπή ανταποκρινόταν στις αλλαγές, ωστόσο θα μπορούσε να αιτιολογεί καλύτερα τις χορηγούμενες παρατάσεις

Υπάρχουν περιορισμένα αποδεικτικά στοιχεία σχετικά με τις ενέργειες για τη σύνδεση της αρωγής, της αποκατάστασης και της ανάπτυξης

Συμπεράσματα και συστάσεις

Παράρτημα I | — | Χάρτης της περιοχής των Μεγάλων Λιμνών της Αφρικής
Παράρτημα II | — | Πρόσφυγες από τη ΛΔΚ στις αρχές του 2016
Παράρτημα III | — | Χάρτης: Μπουρουντιανοί πρόσφυγες στις 26 Ιανουαρίου 2016
Παράρτημα IV | — | Κατάλογος των έργων που εξετάστηκαν
Παράρτημα V | — | Ενδιάμεσες και τελικές εκθέσεις που εξετάστηκαν
Παράρτημα VI | — | Τροποποιήσεις των έργων που εξετάστηκαν

Απαντήσεις της Επιτροπής

Αρκτικόλεξα και συντομογραφίες

ΑΕΒ: Αποθεματικό επείγουσας βοήθειας

ΓΔ ECHO: Γενική Διεύθυνση Ανθρωπιστικής Βοήθειας και Πολιτικής Προστασίας (ECHO)

ΓΔ Διεθνούς συνεργασίας και ανάπτυξης: Γενική Διεύθυνση Διεθνούς Συνεργασίας και Ανάπτυξης

ΔΑΔ: Διεθνές ανθρωπιστικό δίκαιο

ΔΟ: Διεθνής Οργανισμός

ΕΕΠ: Εθνικό ενδεικτικό πρόγραμμα

ΕΕΧ: Εκτοπισθέντες στο εσωτερικό της χώρας

ΕΤΑ: Ευρωπαϊκό Ταμείο Ανάπτυξης

ΕΥΕΔ: Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Εξωτερικής Δράσης

ΛΔΚ: Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό

ΜΕΕ: Μη επισιτιστικά είδη

ΜΚΟ: Μη Κυβερνητική Οργάνωση

ΜΛΑ: Μεγάλες Λίμνες της Αφρικής

ΣΑΑΑ: Σύνδεση αρωγής, αποκατάστασης και ανάπτυξης

HAP: Σχέδιο ανθρωπιστικής δράσης (Humanitarian Action Plan)

HIP: Σχέδιο εφαρμογής ανθρωπιστικής βοήθειας (Humanitarian Implementation Plan)

OCHA: Γραφείο των Ηνωμένων Εθνών για τον συντονισμό των ανθρωπιστικών υποθέσεων

Σύνοψη

I

Η περιοχή των Μεγάλων Λιμνών της Αφρικής επλήγη τις τελευταίες δεκαετίες από συγκρούσεις οι οποίες είχαν ως αποτέλεσμα τον εκτοπισμό τεράστιων πληθυσμών, με σοβαρές ανθρωπιστικές συνέπειες. Η Επιτροπή χρηματοδοτεί ανθρωπιστικά έργα στην περιοχή αυτή από το 1994 και συνεχίζει τις προσπάθειές της για την αντιμετώπιση των συνεπειών των συγκρούσεων και της γενικότερης αναταραχής.

II

Σήμερα, η περιοχή που έχει πληγεί περισσότερο είναι η Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό, με σχεδόν 1,6 εκατομμύρια εκτοπισθέντες στο εσωτερικό της χώρας. Επί του παρόντος, περίπου 437 000 πρόσφυγες από τη Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό βρίσκονται στις γειτονικές χώρες, κυρίως στο Μπουρούντι, τη Ρουάντα, την Ουγκάντα και την Τανζανία. Οι αναταραχές στο Μπουρούντι το 2015 αύξησαν τον συνολικό αριθμό των προσφύγων κατά 236 000 άτομα. Πέραν των προσφύγων και των εκτοπισθέντων, ανθρωπιστική βοήθεια χορηγείται επίσης στους τοπικούς πληθυσμούς που δοκιμάστηκαν από τις συγκρούσεις ή που φιλοξενούν πρόσφυγες ή εκτοπισθέντες.

III

Η εν λόγω βοήθεια συνίσταται στη στέγαση, τη σίτιση και την υγειονομική περίθαλψη και στην παροχή άλλων βασικών υπηρεσιών. Για την παροχή της εν λόγω βοήθειας, η Επιτροπή συνεργάζεται στενά με διεθνείς μη κυβερνητικές οργανώσεις, οργανισμούς των Ηνωμένων Εθνών και άλλους διεθνείς οργανισμούς. Το ποσό που διατέθηκε για ανθρωπιστική βοήθεια στην περιοχή των Μεγάλων Λιμνών της Αφρικής κατά την περίοδο 2011-2015 ανήλθε σε 300 εκατομμύρια ευρώ περίπου.

IV

Οι ελεγκτές κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι η διαχείριση από την Επιτροπή της ανθρωπιστικής βοήθειας που παρασχέθηκε στον δοκιμαζόμενο από τις συγκρούσεις πληθυσμό της περιοχής των Μεγάλων Λιμνών της Αφρικής ήταν κατά κανόνα αποτελεσματική. Διενεργήθηκε ολοκληρωμένη εκτίμηση των αναγκών και εξασφαλίστηκε η ευελιξία ταχείας αντίδρασης στις μεταβαλλόμενες συνθήκες. Στην πλειονότητά τους, τα εξετασθέντα έργα αντιμετώπισαν κατά τρόπο ικανοποιητικό τις ιδιαίτερες προκλήσεις που προέκυψαν. Ωστόσο, διαπιστώθηκαν και ορισμένες αδυναμίες.

V

Η τεκμηρίωση δεν ήταν πλήρης στα στάδια προσδιορισμού των γεωγραφικών προτεραιοτήτων και αξιολόγησης των προτάσεων έργων. Κατά συνέπεια, δεν ήταν δυνατό να προσδιοριστεί αν τα επιλεγέντα έργα συμμορφώνονταν με τα σχετικά κριτήρια και αν επιλέχθηκαν τα πλέον κατάλληλα έργα. Κατά την εξέταση των πλεονεκτημάτων των προτάσεων δεν δόθηκε η δέουσα προσοχή στην αποδοτικότητα των δαπανών.

VI

Το πλαίσιο παρακολούθησης ήταν κατάλληλο, δεδομένου του δυσχερούς περιβάλλοντος εργασίας. Εντούτοις, οι εκθέσεις των εταίρων καθυστερούσαν σε πολλές περιπτώσεις, με αρνητικό αντίκτυπο στη χρησιμότητά τους. Η εμπειρογνωσία του επιτόπιου προσωπικού της Επιτροπής ήταν χρήσιμη για τους εταίρους που έλαβαν χρηματοδότηση, ωστόσο οι εκθέσεις που καταρτίζονταν έπειτα από τις επιτόπιες επισκέψεις δεν ήταν επαρκώς περιεκτικές. Εξαιτίας της ανεπαρκούς καταγραφής της συνέχειας που δόθηκε στα ανακύπτοντα προβλήματα, δεν ήταν δυνατόν να διασφαλιστεί η ικανοποιητική επίλυσή τους. Σε ευρύτερο επίπεδο, το σχέδιο εφαρμογής ανθρωπιστικής βοήθειας (HIP) δεν αποτέλεσε αντικείμενο καμίας έκθεσης στην οποία να παρέχεται επισκόπηση των αποτελεσμάτων και των αντληθέντων διδαγμάτων.

VII

Συνολικά, τα αποτελέσματα που επέφεραν τα εξετασθέντα έργα ήταν ικανοποιητικά. Εντούτοις, ένας εταίρος κατόρθωσε, δαπανώντας το μεγαλύτερο μέρος του προϋπολογισμού του, να επιτύχει μικρό μόνον ποσοστό των προβλεπόμενων αποτελεσμάτων. Σε ορισμένες περιπτώσεις, η αιτιολόγηση των παρατάσεων και των συμπληρωματικών προϋπολογισμών δεν ήταν προφανής. Όσον αφορά την αξιολόγηση των αποτελεσμάτων στην οποία προέβη η ίδια η Επιτροπή, σε ορισμένες περιπτώσεις δεν ήταν σαφής, από τις διαθέσιμες πληροφορίες, ο τρόπος εξαγωγής των συμπερασμάτων.

VIII

Μολονότι η Επιτροπή και άλλοι χορηγοί βοήθειας αναγνωρίζουν ευρέως τη σκοπιμότητα σύνδεσης της αρωγής, της αποκατάστασης και της ανάπτυξης (ΣΑΑΑ), ελάχιστα είναι τα παραδείγματα εφαρμογής της εν λόγω σύνδεσης στην πράξη. Αν ο στόχος αυτός δεν επιδιώκεται με τον πλέον ενεργό τρόπο, υπάρχει ο κίνδυνος να χαθούν ευκαιρίες μετάβασης από την ανθρωπιστική στην αναπτυξιακή βοήθεια.

IX

Στα σημεία 58 έως 63 της έκθεσης διατυπώνονται ορισμένες συστάσεις με σκοπό να βοηθήσουν την Επιτροπή να βελτιώσει τη διαχείριση της ανθρωπιστικής βοήθειας στην περιοχή των Μεγάλων Λιμνών αλλά και ευρύτερα.

Εισαγωγή

01

Η περιοχή των Μεγάλων Λιμνών της Αφρικής (ΜΛΑ) περιλαμβάνει το Μπουρούντι, τη Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό (ΛΔΚ), την Κένυα, τη Ρουάντα, την Τανζανία και την Ουγκάντα (βλέπε χάρτη στο παράρτημα I). Η περιοχή αυτή υπήρξε θέατρο ορισμένων από τις χειρότερες συγκρούσεις στην αφρικανική ήπειρο τις τελευταίες δεκαετίες. Στο Ανατολικό Κονγκό, ένοπλες ομάδες, συμπεριλαμβανομένου του στρατού της ΛΔΚ, εξακολουθούν να καταπατούν τα ανθρώπινα δικαιώματα, να αποσπούν χρήματα, να λεηλατούν και να διαπράττουν βιαιότητες, όπως βιασμούς, απαγωγές και αναγκαστική στρατολόγηση παιδιών. Η επακόλουθη ανθρωπιστική κρίση στη Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό (ΛΔΚ) αποτελεί μια από τις πλέον πολύπλοκες και παρατεταμένες καταστάσεις έκτακτης ανάγκης παγκοσμίως, και μάλιστα σε μία από τις φτωχότερες χώρες του κόσμου¹. Οι προεδρικές εκλογές στο Μπουρούντι, οι οποίες πραγματοποιήθηκαν τον Ιούλιο, πυροδότησαν στο τέλος Απριλίου 2015, κύμα βίας και αναταραχών και εξώθησαν εκατοντάδες χιλιάδες άτομα σε φυγή από τη χώρα τους.

02

Προς τα τέλη του 2015, υπήρχαν περίπου 1,6 εκατομμύρια εκτοπισθέντες στο εσωτερικό της χώρας (ΕΕΧ) στη ΛΔΚ και περισσότεροι από 437 000 πρόσφυγες από τη ΛΔΚ (βλέπε παράρτημα II) στις γειτονικές χώρες, και συγκεκριμένα στο Μπουρούντι, τη Ρουάντα, την Ουγκάντα και την Τανζανία. Στα τέλη Ιανουαρίου του 2016, 236 000 μπουρουντιανοί υπήκοοι έχουν εγκαταλείψει τη χώρα τους και, ως επί το πλείστον, φιλοξενούνται σε καταυλισμούς προσφύγων στη Ρουάντα και την Τανζανία (βλέπε παράρτημα ΙΙΙ για τον ακριβή αριθμό των μπουρουντιανών προσφύγων σε κάθε χώρα της περιοχής).

Φωτογραφία 1

Καταυλισμός Kibabi - Kishusha στο Masisi του Βόρειου Κίβου που φιλοξενεί εκτοπισθέντες στο εσωτερικό της χώρας (ΕΕΧ) (6 360 άτομα στο τέλος Αυγούστου 2015)

Πηγή: Eυρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο.

03

Το άρθρο 214 της Συνθήκης για τη λειτουργία της ΕΕ υποστηρίζει τη δέσμευση της ΕΕ για την παροχή ανθρωπιστικής βοήθειας, η οποία περιλαμβάνει συνδρομή, αρωγή και προστασία των θυμάτων φυσικών και ανθρωπογενών καταστροφών σε όλο τον κόσμο. Το γενικό πλαίσιο πολιτικής για την ανθρωπιστική βοήθεια περιγράφεται στην «Ευρωπαϊκή κοινή αντίληψη για την ανθρωπιστική βοήθεια» του 2008². Στο εν λόγω έγγραφο πολιτικής ορίζεται το όραμα της ΕΕ βάσει κοινών αρχών που αποσκοπούν στη βελτίωση της συνοχής, της αποτελεσματικότητας και της ποιότητας της ανθρωπιστικής ανταπόκρισης της ΕΕ.

04

Οι πρωταρχικοί στόχοι (βλέπε πλαίσιο 1) και οι διατάξεις για την εκτέλεση και τη διαχείριση της ανθρωπιστικής βοήθειας από την Επιτροπή καθορίζονται στον κανονισμό σχετικά με την ανθρωπιστική βοήθεια του 1996³. Η βοήθεια απευθύνεται στους πλέον ευάλωτους πληθυσμούς και θεμέλιό της είναι οι ανθρωπιστικές αρχές του ανθρωπισμού, της ουδετερότητας, της αμεροληψίας και της ανεξαρτησίας. Υποστηρίζει επίσης την υπεράσπιση του ανθρωπιστικού έργου και τον σεβασμό των ανθρωπιστικών αρχών και του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου (ΔΑΔ).

Πλαίσιο 1

Πρωταρχικοί στόχοι της ανθρωπιστικής βοήθειας της Ένωσης⁴:

α)να διασώζονται και να διαφυλάττονται ζωές σε καταστάσεις έκτακτης ανάγκης και αμέσως μετά από αυτές, καθώς και σε περίπτωση θεομηνιών που έχουν προκαλέσει απώλειες ανθρώπινων ζωών, σωματικές, ψυχολογικές και κοινωνικές δοκιμασίες, καθώς και σοβαρές υλικές ζημίες,

β)να παρέχεται η αναγκαία συνδρομή και αρωγή στους πληθυσμούς που πλήττονται από πιο μακροχρόνιες κρίσεις […] ιδίως όταν οι πληθυσμοί αυτοί δεν είναι δυνατό να λάβουν επαρκή αρωγή από τις αρχές της χώρας τους ή όταν υπάρχει κενό εξουσίας,

γ)να παρέχεται συμβολή στη χρηματοδότηση της διοχέτευσης της βοήθειας προς τους αποδέκτες […],

δ)να διεξάγονται εργασίες αποκατάστασης και ανασυγκρότησης […] λαμβάνοντας υπόψη, ει δυνατόν, τους στόχους μακροπρόθεσμης ανάπτυξης,

ε)να αντιμετωπίζονται οι συνέπειες των μετακινήσεων πληθυσμών (προσφύγων, εκτοπισθέντων και επαναπατριζομένων) οι οποίες έχουν προκληθεί από θεομηνίες ή από τον άνθρωπο και να διεξάγονται δράσεις επαναπατρισμού και βοήθειας για την επανεγκατάσταση στη χώρα καταγωγής […],

στ)να διασφαλίζεται η ετοιμότητα σε περίπτωση κινδύνου θεομηνιών ή ανάλογων συνθηκών έκτακτης ανάγκης και να χρησιμοποιείται κατάλληλο σύστημα έγκαιρης προειδοποίησης και παρέμβασης,

η)να υποστηρίζονται δράσεις μη στρατιωτικού χαρακτήρα για την προστασία των θυμάτων συρράξεων ή ανάλογων καταστάσεων έκτακτης ανάγκης, σύμφωνα με τις ισχύουσες διεθνείς συμβάσεις.

05

Όσον αφορά την περιοχή ΜΛΑ, ο αρχικός προϋπολογισμός⁵ που διέθεσε η Επιτροπή για την ανθρωπιστική βοήθεια κυμαινόταν μεταξύ 52 εκατομμυρίων ευρώ το 2011 και 47 εκατομμυρίων ευρώ το 2015. Το καταβληθέν ποσό, μετά τη διάθεση συμπληρωματικής χρηματοδότησης από το αποθεματικό επείγουσας βοήθειας της ΕΕ (ΑΕΒ)⁶ ή από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Ανάπτυξης (ΕΤΑ)⁷ ανήλθε, κατά μέσο όρο, σε 63 εκατομμύρια ευρώ ετησίως (βλέπε γράφημα 1). Πέραν των ποσών αυτών, η Επιτροπή δαπανούσε ετησίως, περί τα 1,8 εκατομμύρια ευρώ για το τοπικό γραφείο της στη ΛΔΚ και 7 εκατομμύρια ευρώ για αεροπορικές μεταφορές στην περιοχή ΜΛΑ⁸.

06

Ως χορηγός ανθρωπιστικής βοήθειας, η Επιτροπή διοχετεύει τη χρηματοδότησή της σε παγκόσμιο επίπεδο μέσω περίπου 200 εταίρων⁹ με τους οποίους έχει υπογράψει σύμβαση-πλαίσιο εταιρικής σχέσης (ΣΠΕΣ)¹⁰ διάρκειας τεσσάρων έως πέντε ετών. Αυτοί οι εταίροι είναι διεθνείς μη κυβερνητικές οργανώσεις (ΜΚΟ), διεθνείς οργανισμοί (ΔΟ)¹¹ ή οργανισμοί των Ηνωμένων Εθνών (ΟΗΕ). Στην περιοχή ΜΛΑ η κατανομή είχε ως εξής: 46 % ΜΚΟ, 7,3 % ΔΟ και 46,7 % ΟΗΕ. Δεδομένων των ιδιαιτεροτήτων της ανθρωπιστικής βοήθειας, τα χρηματοδοτούμενα έργα διαρκούν από ορισμένους έως και 18 μήνες.

07

Η Επιτροπή λαμβάνει ετησίως απόφαση σχετικά με την κατανομή των αρχικών κονδυλίων του προϋπολογισμού για την ανθρωπιστική βοήθεια σε παγκόσμια κλίμακα. Η προτεινόμενη αντιμετώπιση ανά κρίση, χώρα ή περιοχή, καθώς και ο αντίστοιχος προϋπολογισμός παρουσιάζονται λεπτομερώς στα σχέδια εφαρμογής ανθρωπιστικής βοήθειας (HIP) και στο τεχνικό παράρτημα (συμπεριλαμβανομένων των επιχειρησιακών συστάσεων), τα οποία καταρτίζονται βάσει εκτίμησης των αναγκών. Τα HIP χρησιμεύουν ως όροι αναφοράς για τους εταίρους κατά την προετοιμασία των αιτήσεων χρηματοδότησης.

08

Στην περίπτωση της περιοχής ΜΛΑ, η μείζων αξιολόγηση (ή διαδικασία επιλογής) των παραληφθεισών αιτήσεων χρηματοδότησης πραγματοποιείται στις αρχές του έτους. Πρόσθετες αξιολογήσεις μπορεί να πραγματοποιηθούν στη διάρκεια του έτους ανάλογα με την εξέλιξη της κατάστασης. Η διάρκεια των έργων που επιλέγονται κυμαίνεται από 3 έως 12 μήνες και μπορεί να παραταθεί έως και κατά 6 μήνες ώστε να φτάσει συνολικά τους 18 μήνες το μέγιστο.

Γράφημα 1

Κατανομή των πόρων HIP κατά βασική περιοχή για την περίοδο 2011-2015

Πηγή: Eυρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο.

09

Βασικό χαρακτηριστικό των παρεμβάσεων της Επιτροπής είναι η επιτόπια παρουσία της. Έχει αναπτύξει εκτεταμένο επιτόπιο δίκτυο με γραφεία σε ζώνες κρίσεων, στις οποίες χορηγείται βοήθεια έκτακτης ανάγκης χρηματοδοτούμενη από την ΕΕ¹². Οι κύριες λειτουργίες του εν λόγω δικτύου είναι οι εξής:

α)να παρέχει στις κεντρικές υπηρεσίες στις Βρυξέλλες επικαιροποιημένες πληροφορίες και αναλύσεις σχετικά με τις ανάγκες σε δεδομένη χώρα, περιοχή ή στο πλαίσιο συγκεκριμένης κρίσης,

β)να συμβάλλει στην ανάπτυξη των στρατηγικών ανθρωπιστικής παρέμβασης,

γ)να παρέχει τεχνική υποστήριξη στις ανθρωπιστικές δράσεις που χρηματοδοτούνται από την ΕΕ,

δ)να παρακολουθεί την υλοποίηση έργων χρηματοδοτούμενων από την ΕΕ,

ε)να διευκολύνει τον συντονισμό των χορηγών σε τοπικό επίπεδο.

10

Στη ΛΔΚ, το επιτόπιο δίκτυο αποτελείται από το κεντρικό γραφείο στην Κινσάσα, ένα περιφερειακό γραφείο στη Goma και ένα τοπικό γραφείο στο Bukavu. Διαθέτει 5 εκπατρισμένους εμπειρογνώμονες («τεχνικούς βοηθούς») και 12 τοπικούς υπαλλήλους («εθνικούς υπαλλήλους»). Επιπλέον, αρκετοί εμπειρογνώμονες άλλων τομέων (σε θέματα επισιτισμού, προστασίας, υγείας…) οι οποίοι έχουν την έδρα τους στο γραφείο περιφερειακής υποστήριξης στο Ναϊρόμπι (Κένυα) συμβάλλουν, όταν χρειάζεται, στην επιλογή, παρακολούθηση και αξιολόγηση των έργων στην περιοχή ΜΛΑ¹³.

1Κατατάσσεται στην 176η θέση επί συνόλου 188 χωρών παγκοσμίως, σύμφωνα με τον Δείκτη Ανθρώπινης Ανάπτυξης του Προγράμματος Ανάπτυξης των Ηνωμένων Εθνών (UNDP) για το 2014. Το Μπουρούντι κατατάσσεται στην 184η θέση, η Ρουάντα και η Ουγκάντα στην 163η και η Τανζανία στην 151η θέση.

2Κοινή δήλωση του Συμβουλίου και των αντιπροσώπων των κυβερνήσεων των κρατών μελών, συνερχομένων στα πλαίσια του Συμβουλίου, του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής (ΕΕ C 25 της 30.1.2008, σ. 1).

3Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1257/96 του Συμβουλίου, της 20ής Ιουνίου 1996, σχετικά με την ανθρωπιστική βοήθεια (ΕΕ L 163 της 2.7.1996, σ. 1).

4Άρθρο 2 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1257/96 του Συμβουλίου.

5Από το κεφάλαιο 23 02, «Ανθρωπιστική βοήθεια, επισιτιστική βοήθεια και ετοιμότητα για την αντιμετώπιση καταστροφών», τμήμα 3 του γενικού προϋπολογισμού της ΕΕ.

6Το ΑΕΒ σχεδιάστηκε κατά τρόπο ώστε να καθιστά δυνατή την ταχεία αντιμετώπιση ειδικών απαιτήσεων βοήθειας σε τρίτες χώρες, απαιτήσεις οι οποίες δεν μπορούσαν να προβλεφθούν κατά την κατάρτιση του προϋπολογισμού. Προτεραιότητα δίδεται στις ανθρωπιστικές δράσεις, ωστόσο το αποθεματικό μπορεί επίσης να χρησιμοποιηθεί για τη διαχείριση μη στρατιωτικών κρίσεων και για την προστασία, εφόσον θεωρηθεί αναγκαίο. Οι αποφάσεις για τη χρήση του λαμβάνονται από το Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, βάσει πρότασης της Επιτροπής.

7Ένα αποθεματικό ύψους 204 εκατομμυρίων ευρώ, περίπου το 0,7 % του συνόλου του ενδέκατου ΕΤΑ για την περίοδο 2014-2020, διατίθεται για τη χρηματοδότηση ανθρωπιστικών δράσεων και καταστάσεων έκτακτης ανάγκης στις χώρες ΑΚΕ. Ωστόσο το εν λόγω αποθεματικό χρησιμοποιείται μόνο στις περιπτώσεις έκτακτων αναγκών που δεν μπορούν να καλυφθούν από τα προγραμματισμένα κονδύλια της ΓΔ Ανθρωπιστικής Βοήθειας και Πολιτικής Προστασίας (ECHO). Η εν λόγω γενική διεύθυνση είναι υπεύθυνη για τη διαχείριση του συγκεκριμένου αποθεματικού και μπορεί να χρησιμοποιήσει τα κονδύλιά του αφού λάβει τη σύμφωνη γνώμη της ΕΥΕΔ και της ΓΔ Διεθνούς Συνεργασίας και Ανάπτυξης.

8Το συνολικό ποσό της σύμβασης είναι υψηλότερο. Κι αυτό επειδή η υπηρεσία ECHO Flight πραγματοποιεί επίσης πτήσεις και σε άλλες χώρες εκτός της περιοχής ΜΛΑ, όπως στο Μάλι, την Κένυα και το Τσαντ σε ad hoc βάση.

9Οι διεθνείς ΜΚΟ επιλέγονται μέσω ειδικής διαδικασίας που εφαρμόζει η ΓΔ ECHO. Οι ΔΟ και οι οργανισμοί του ΟΗΕ πρέπει να υποβληθούν σε αξιολόγηση όπως ορίζεται στο άρθρο 60 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) αριθ. 966/2012 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 25ης Οκτωβρίου 2012, σχετικά με τους δημοσιονομικούς κανόνες που εφαρμόζονται στον γενικό προϋπολογισμό της Ένωσης και την κατάργηση του κανονισμού (ΕΚ, Ευρατόμ) αριθ. 1605/2002 του Συμβουλίου (ΕΕ L 298 της 26.10.2012, σ. 1).

10Με τους οργανισμούς του ΟΗΕ υπογράφεται χρηματοδοτική και διοικητική συμφωνία-πλαίσιο.

11Διεθνής Επιτροπή του Ερυθρού Σταυρού, Διεθνής Ομοσπονδία του Ερυθρού Σταυρού και Διεθνής Οργανισμός Μετανάστευσης.

12Στις αρχές του 2016, υπήρχαν 48 τοπικά γραφεία σε 40 χώρες, καθώς και 12 περιφερειακά γραφεία.

13Οι τομεακοί εμπειρογνώμονες που παρέχουν υποστήριξη στα γραφεία χώρας έχουν την έδρα τους σε περιφερειακά γραφεία. Από τα μέσα του 2015, το γραφείο της Κινσάσα είναι περιφερειακό γραφείο που παρέχει υποστήριξη στη Δημοκρατία του Κονγκό, την Ανγκόλα, το Μπουρούντι, τη Ρουάντα και την Τανζανία.

Εμβέλεια και τρόπος προσέγγισης του ελέγχου

11

Εξετάσαμε αν η Επιτροπή διαχειρίστηκε αποτελεσματικά τη χρηματοδότηση για ανθρωπιστική βοήθεια προς τους πληθυσμούς που πλήττονται από συγκρούσεις στην περιοχή των Μεγάλων Λιμνών της Αφρικής. Ο έλεγχός μας επικεντρώθηκε στα ακόλουθα τρία βασικά ερωτήματα:

α)Διέθεσε η Επιτροπή τη χρηματοδότησή της σε ορθά καθορισμένες προτεραιότητες;

β)Ήταν ικανοποιητική η παρακολούθηση των έργων από την Επιτροπή;

γ)Επιτεύχθηκαν οι στόχοι των έργων;

12

Ο έλεγχος κάλυψε τη στήριξη της Επιτροπής κατά την περίοδο 2011-2015 στην περιοχή ΜΛΑ, η οποία περιλαμβάνει τη ΛΔΚ, την Ουγκάντα¹⁴, τη Ρουάντα, το Μπουρούντι και την Τανζανία. Ο έλεγχος διενεργήθηκε από τον Μάιο έως τον Δεκέμβριο του 2015 και περιλάμβανε τα εξής:

α)Εξέταση εγγράφων πολιτικής και εγγράφων στρατηγικής της ΕΕ σχετικά με την ανθρωπιστική βοήθεια, καθώς και εξέταση τεκμηρίωσης και εκθέσεων σχετικών με τον εν λόγω τομέα.

β)Συνεντεύξεις με υπαλλήλους της Επιτροπής και εκπροσώπους εταίρων.

γ)Εξέταση 19 έργων, συνολικού κόστους 42,9 εκατομμυρίων ευρώ (από σύνολο 164 έργων, συνολικού κόστους 255,3 εκατομμυρίων ευρώ), τα οποία υλοποιήθηκαν την περίοδο 2011-2014, καθώς και της σύμβασης παροχής υπηρεσιών αεροπορικών μεταφορών ECHO Flight¹⁵ (βλέπε κατάλογο στο παράρτημα IV). Στα κριτήρια επιλογής περιλαμβάνονταν η σημαντικότητα, η γεωγραφική και τομεακή κάλυψη, η περίοδος υλοποίησης, η φύση της βοήθειας και το είδος των εταίρων.

δ)Επισκέψεις στη ΛΔΚ από τις 16 έως τις 25 Σεπτεμβρίου 2015 και στην Τανζανία, τη Ρουάντα και την Ουγκάντα από τις 30 Σεπτεμβρίου έως τις 8 Οκτωβρίου 2015. Κατά τις επισκέψεις αυτές πραγματοποιήθηκαν συνεντεύξεις με επιτόπιους υπαλλήλους, υπαλλήλους αντιπροσωπειών της ΕΕ, εκπροσώπους των εταίρων και δικαιούχους, καθώς και επιτόπιες επισκέψεις σε 10 έργα.

14Στον προγραμματισμό για το 2015 η Επιτροπή αποφάσισε να μην συμπεριλάβει την Ουγκάντα στο HIP των ΜΛΑ, αλλά στο HIP του Κέρατος της Αφρικής. Και αυτό επειδή εγκρίθηκαν πόροι για την Ουγκάντα στο πλαίσιο του HIP 2015 της περιοχής του Κέρατος της Αφρικής προκειμένου η χώρα να ανταποκριθεί στην εισροή προσφύγων από το Νότιο Σουδάν και, σύμφωνα με εσωτερικό κανόνα της Επιτροπής, μια χώρα δεν μπορεί να περιλαμβάνεται σε δύο διαφορετικά HIP.

15http://ec.europa.eu/echo/what/humanitarian-aid/humanitarian-air-services_en

Παρατηρήσεις

Η χρηματοδότηση διατέθηκε σε βασικές προτεραιότητες που είχαν καθοριστεί ορθά, ωστόσο η σαφήνεια σε μεταγενέστερο στάδιο ιεράρχησης προτεραιοτήτων ήταν ανεπαρκής

13

Ελέγξαμε αν η Επιτροπή κατένειμε την ανθρωπιστική βοήθεια σύμφωνα με ορθά καθορισμένες προτεραιότητες, εξετάζοντας τον τρόπο κατά τον οποίο προσδιορίστηκαν οι ανθρωπιστικές ανάγκες της περιοχής, την ανταπόκριση που σχεδίασε η Επιτροπή και το κατά πόσον η στήριξή της διοχετεύτηκε στα πλέον συναφή έργα.

Η Επιτροπή προσδιόρισε ορθά τις ανάγκες όσον αφορά την περιοχή ΜΛΑ

Η εκτίμηση αναγκών είναι τεκμηριωμένη

14

Η Επιτροπή διενεργεί ετήσιες εκτιμήσεις αναγκών για όλες τις χώρες / περιοχές στις οποίες καταβάλλει ήδη χρηματοδοτική συνεισφορά. Διενεργεί ad-hoc εκτιμήσεις αναγκών όταν προκύπτει μια αναπάντεχη κρίση, είτε από φυσικά αίτια είτε ανθρωπογενής. Σε περιπτώσεις επιδείνωσης υφιστάμενων κρίσεων οι οποίες ήδη καλύπτονται, η Επιτροπή επικαιροποιεί την αρχική εκτίμηση αναγκών της. Αυτή είναι η κύρια διαδικασία για την προετοιμασία του ετήσιου προγραμματισμού της, ήτοι του σχεδίου εφαρμογής ανθρωπιστικής βοήθειας (HIP).

15

Όσον αφορά την περιοχή ΜΛΑ, η εκτίμηση αναγκών βασίζεται στη συσσωρευμένη γνώση και πείρα της επιχειρησιακής ομάδας στις Βρυξέλλες, καθώς και της ομάδας του τοπικού γραφείου στη ΛΔΚ. Οι άλλες κύριες πηγές πληροφοριών είναι, πρώτον, ένα σύνολο διεθνώς διαθέσιμων δεικτών για τον προσδιορισμό της τιμής του δείκτη κινδύνου ανά χώρα¹⁶ και, δεύτερον, τα επιτόπια ενδιαφερόμενα μέρη, ήτοι το Γραφείο των Ηνωμένων Εθνών για τον συντονισμό των ανθρωπιστικών υποθέσεων (OCHA) όσον αφορά τη ΛΔΚ, καθώς και οι εταίροι της Επιτροπής, οι χορηγοί ανθρωπιστικής βοήθειας.

16

Η εκτίμηση αναγκών για την περιοχή ΜΛΑ παρέχει καλή επισκόπηση της κατάστασης στη ΛΔΚ, τόσο στις περιοχές όπου μαίνονται συγκρούσεις όσο και στις υπόλοιπες, καθώς και στις γειτονικές χώρες. Οι πληθυσμοί που έχουν προσδιοριστεί ως πληγέντες είναι οι εξής:

α)οι εκτοπισθέντες στο εσωτερικό της χώρας (ΕΕΧ) στη ΛΔΚ,

β)οι πρόσφυγες που βρίσκονται στη ΛΔΚ, κυρίως από την Κεντροαφρικανική Δημοκρατία και τη Ρουάντα, καθώς και οι πρόσφυγες από τη ΛΔΚ και το Μπουρούντι που βρίσκονται σε γειτονικές χώρες,

γ)επαναπατριζόμενοι (ΕΕΧ ή πρόσφυγες),

δ)πληθυσμοί της χώρας φιλοξενίας που χρειάζονται βοήθεια προκειμένου να αντεπεξέλθουν στην εισροή προσφύγων και ΕΕΧ,

ε)άλλοι τοπικοί πληθυσμοί που έχουν αποδυναμωθεί από τις συγκρούσεις ή είναι εξαιρετικά ευάλωτοι στους κινδύνους υποσιτισμού ή επιδημιών σε περιοχές που δεν πλήττονται από συγκρούσεις.

17

Οι ανάγκες που προσδιορίστηκαν όσον αφορά τις συγκεκριμένες κατηγορίες του πληθυσμού κάλυπταν ευρύ φάσμα: την προστασία, την επισιτιστική ασφάλεια, τη διατροφή, την υγειονομική περίθαλψη, την ύδρευση και την αποχέτευση, τα μη επισιτιστικά είδη (ΜΕΕ), όπως σκεύη μαγειρικής, ρουχισμό, σαπούνι κ.λπ., καθώς και τη στέγαση. Η εκπαίδευση δεν συμπεριλήφθηκε, καθώς δεν θεωρήθηκε υψηλής προτεραιότητας.

Η ανταπόκριση της Επιτροπής είναι η ενδεδειγμένη

Οι κύριες προτεραιότητες είχαν προσδιοριστεί ορθά

18

Στην περιοχή ΜΛΑ, ο συνολικός στόχος της Επιτροπής είναι να αντιμετωπίζει τις έκτακτες ανάγκες που προκαλούνται από τις μετακινήσεις πληθυσμών στη ζώνη των συγκρούσεων, καθώς τις απειλητικές για τη ζωή καταστάσεις στις περιοχές που δεν πλήττονται από συγκρούσεις, χρησιμοποιώντας τους πλέον κατάλληλους μηχανισμούς αντιμετώπισης¹⁷. Υπάρχουν πέντε «στρατηγικοί στόχοι», οι οποίοι οδηγούν σε έξι προβλεπόμενες δράσεις / προτεραιότητες (βλέπε πλαίσιο 2). Τα ανωτέρω ευθυγραμμίζονται στο σύνολό τους με τους πρωταρχικούς στόχους της Ένωσης για την ανθρωπιστική βοήθεια (βλέπε πλαίσιο 1 στο σημείο 4) και καθιστούν εφικτή την ικανοποίηση των προσδιορισμένων αναγκών. Όλες οι παρεμβάσεις πρέπει να επικεντρώνονται στους πλέον ευάλωτους πληθυσμούς.

Πλαίσιο 2

Κύριες προτεραιότητες:

α)μείωση των κινδύνων και ικανοποίηση των αναγκών σχετικά με την προστασία,

β)παροχή των ελάχιστων βασικών υπηρεσιών (στους τομείς της υγείας, της σίτισης και των και μη επισιτιστικών ειδών) το ταχύτερο δυνατόν σε καταστάσεις έκτακτης ανάγκης,

γ)παροχή υποστήριξης για τη διαχείριση των καταυλισμών προσφύγων στην περιοχή,

δ)παρεμβάσεις στους τομείς του πόσιμου ύδατος, της υγιεινής και της αποχέτευσης σε περιοχές που βρίσκονται σε κίνδυνο, εκτός των περιοχών συγκρούσεων,

ε)παροχή προτεραιότητας σε πολυτομεακές προσεγγίσεις και

στ)υποστήριξη του συντονισμού, της ασφάλειας και της εφοδιαστικής.

19

Οι κυριότεροι περιορισμοί που αντιμετωπίζει η Επιτροπή, και γενικότερα οι χορηγοί βοήθειας, αφορούν τη ΛΔΚ. Συνδέονται με τις προκλήσεις στον τομέα της εφοδιαστικής σε μια χώρα τέτοιας έκτασης, την κακή κατάσταση των υποδομών και την έλλειψη ικανότητας και προθυμίας συμβολής των κυβερνήσεων. Η έλλειψη εταίρων σε ορισμένα τμήματα της χώρας ενδεχομένως να περιορίζει και την ικανότητα πραγματοποίησης παρεμβάσεων. Τέλος, οι περιορισμοί για λόγους ασφαλείας, εξαιτίας των συνεχών μετατοπίσεων στις στρατιωτικές επιχειρήσεις και των επακόλουθων μετακινήσεων των ένοπλων ομάδων, περιστέλλουν τις δραστηριότητες των χορηγών βοήθειας, ιδίως στις πλέον απομακρυσμένες περιοχές.

20

Η αντιμετώπιση της Επιτροπής είναι συνεπής με την ανάλυση της κατάστασης και την εκτίμηση των αναγκών. Αμφότερες ευθυγραμμίζονται με την αντιμετώπιση που περιγράφεται στο ετήσιο σχέδιο ανθρωπιστικής δράσης για τη ΛΔΚ (HAP), το οποίο καταρτίστηκε από ομάδα εκπροσώπων των ανθρωπιστικών οργανώσεων.

Η ευελιξία στον προγραμματισμό και τη χρηματοδότηση είναι διασφαλισμένη

21

Στο HIP, η Επιτροπή δεν επιβάλλει την πραγματοποίηση παρεμβάσεων σε περιοχές/τομείς που ενδεχομένως να είναι παρωχημένες/παρωχημένοι κατά τη χρονική στιγμή της επιλογής. Η παροχή χρηματοδότησης από την Επιτροπή καθοδηγείται από τις πλέον επιτακτικές ανάγκες των περισσότερο ευάλωτων πληθυσμών, βάσει της πείρας των εταίρων στον εν λόγω τομέα, που επιβεβαιώνονται βάσει των πληροφοριών του συντονιστή ανθρωπιστικής βοήθειας και της γνώσης του προσωπικού. Η περαιτέρω ιεράρχηση των προτεραιοτήτων, κυρίως από γεωγραφική άποψη, συντελείται κατά το στάδιο επιλογής (βλέπε σημείο 25).

22

Η Επιτροπή προβαίνει σε ενδιάμεση αναθεώρηση των HIP, βάσει της εκτίμησης αναγκών του επόμενου έτους. Επιπλέον, το HIP αναθεωρείται οποτεδήποτε η εξέλιξη της κατάστασης συνεπάγεται την τροποποίηση του διατιθέμενου ποσού. Όταν εγκρίνεται αύξηση των αρχικών πόρων, η πρόσθετη χρηματοδότηση μπορεί να προέλθει από το επιχειρησιακό αποθεματικό, ήτοι ποσό που προσεγγίζει το 20 % του ετήσιου προϋπολογισμού και το οποίο προορίζεται για απρόβλεπτες καταστάσεις έκτακτης ανάγκης. Η πρόσθετη χρηματοδότηση μπορεί επίσης να προέλθει από το ΑΕΒ της ΕΕ ή από τον προϋπολογισμό του ΕΤΑ.

23

Όσον αφορά την περιοχή ΜΛΑ, η ευελιξία αυτή χρησιμοποιήθηκε αρκετές φορές κατά την υπό εξέταση περίοδο, προκειμένου να αντιμετωπιστούν οι συνέπειες απρόβλεπτων γεγονότων ή η επιδείνωση της κατάστασης (βλέπε γράφημα 2). Μόνον το 2015, το HIP για την περιοχή ΜΛΑ τροποποιήθηκε τρεις φορές, εξαιτίας κυρίως της μπουρουντιανής προσφυγικής κρίσης¹⁸.

24

Επιπροσθέτως, η επιχειρησιακή ομάδα της ΜΛΑ διέθεσε μικρό τμήμα των κονδυλίων του HIP (κατά προσέγγιση 1,5 εκατομμύρια ευρώ για το 2015) προκειμένου να αντιμετωπιστούν αιφνίδιες αυξήσεις των αναγκών κατά τη διάρκεια του έτους. Το τμήμα αυτό χρησιμοποιήθηκε ως συμπληρωματική χρηματοδότηση προς τα εν εξελίξει έργα που αφορούσαν καταυλισμούς προσφύγων στη Ρουάντα και την Τανζανία, μόλις κατέστη γνωστό ότι μεγάλος αριθμός Μπουρουντιανών εγκατέλειψαν τη χώρα τους στα τέλη Απριλίου 2015. Κατά τον τρόπο αυτό ήταν δυνατή η ταχεία αντίδραση στα γεγονότα, εν αναμονή της έγκρισης της πρώτης αύξησης του HIP, η οποία πραγματοποιήθηκε στα τέλη Μαΐου.

Γράφημα 2

Προϋπολογισμός για την περιοχή ΜΛΑ την περίοδο 2011-2015

Πηγή: Eυρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο.

Φωτογραφία 2

Καταυλισμός προσφύγων στη Mahama της Ρουάντα, και συγκεκριμένα το νέο τμήμα του που φιλοξενεί μπουρουντιανούς πρόσφυγες

Πηγή: Eυρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο.

H διαφάνεια κατά το στάδιο επιλογής έργων ήταν ανεπαρκής

Οι γεωγραφικές προτεραιότητες σε περιοχές συγκρούσεων δεν τεκμηριώνονται

25

Στο HIP η γεωγραφική περιοχή παρέμβασης που αντιστοιχεί στις περιοχές συγκρούσεων είναι το Ανατολικό Κονγκό, το οποίο περιλαμβάνει το Βόρειο Κίβου, το Νότιο Κίβου και τις διαφορετικές περιφέρειες της πρώην επαρχίας Κατάνγκα. Σε ασταθές περιβάλλον, όπως αυτό της ΛΔΚ, δεν μπορούν εκ των προτέρων να προσδιοριστούν με μεγαλύτερη ακρίβεια οι περιοχές που θα αντιμετωπίσουν τις επιτακτικότερες ανάγκες ή όπου θα βρεθούν οι πλέον ευάλωτοι πληθυσμοί.

26

Σύμφωνα με την Επιτροπή, αμέσως πριν από την αξιολόγηση των αιτήσεων χρηματοδότησης, η επιχειρησιακή ομάδα καθορίζει τις περιοχές ύψιστης προτεραιότητας για τη διάθεση της στήριξής της, βάσει πληροφοριών σχετικά με τις κινήσεις των ένοπλων ομάδων, συμπεριλαμβανομένων των κινήσεων των ένοπλων δυνάμεων της Λαϊκής Δημοκρατίας του Κονγκό (FARDC), μετακινήσεις πληθυσμών, καθώς και την παρουσία εταίρων. Εντούτοις, δεδομένου ότι όλα αυτά δεν τεκμηριώνονταν, δεν ήταν δυνατόν να εξακριβωθεί αν οι εν λόγω γεωγραφικές προτεραιότητες βασίζονταν σε άρτια στοιχεία ή αν τα επιλεγμένα έργα υλοποιήθηκαν στις περιοχές ύψιστης προτεραιότητας.

Η διαδικασία επιλογής δεν τεκμηριώνεται επαρκώς

27

Κατά την υπό εξέταση περίοδο 2011-2015, η Επιτροπή λάμβανε κατά μέσο όρο 71 αιτήσεις χρηματοδότησης ετησίως, έπειτα από την πρώτη δημοσίευση των HIP και επέλεγε περίπου τις μισές από αυτές. Αναλόγως της εξέλιξης της κατάστασης και της εμφάνισης νέων / αυξημένων αναγκών κατά τη διάρκεια του έτους, η Επιτροπή στήριζε τελικά 40 έργα κατά μέσο όρο. Η κατανομή των πόρων του HIP παρουσιάζεται στο γράφημα 1.

28

Οι εταίροι λαμβάνουν ολοκληρωμένη καθοδήγηση σχετικά με τις αιτήσεις χρηματοδότησής τους, οι οποίες υποβάλλονται μέσω ηλεκτρονικού συστήματος ανταλλαγής και με προκαθορισμένη μορφή. Οι αιτήσεις αξιολογούνται στο σύνολό τους από τις επιχειρησιακές ομάδες στις Βρυξέλλες και επιτόπου και αποτελούν αντικείμενο διαβουλεύσεων μεταξύ των ομάδων αυτών¹⁹. Το τελικό αποτέλεσμα της επιλογής παρουσιάζεται σε εσωτερικό έγγραφο με σκοπό τη λήψη απόφασης. Όσον αφορά τις επιλεγείσες αιτήσεις χρηματοδότησης, στη συνέχεια συμπληρώνεται το τμήμα αξιολόγησης του εγγράφου που χρησιμοποιείται για τη διαχείριση του έργου. Στο εν λόγω έγγραφο παρέχονται πληροφορίες για κάθε σημαντικό στάδιο του κύκλου του έργου: αίτηση χρηματοδότησης, ενδιάμεση έκθεση, επιτόπιες επισκέψεις, αιτήματα τροποποίησης και τελική έκθεση.

29

Εντούτοις, το εν λόγω τμήμα αξιολόγησης δεν διαρθρώνεται κατά τρόπο ώστε να καταδεικνύεται σαφώς ότι τα κριτήρια και οι γενικές αρχές που αναφέρονται λεπτομερώς στο παράρτημα του HIP, αξιολογήθηκαν στην περίπτωση κάθε πρότασης. Ορισμένες σημαντικές πτυχές, όπως η ικανότητα υλοποίησης του εταίρου, η γνώση της χώρας / περιοχής από τον εταίρο, οι πτυχές της προστασίας και της ανθεκτικότητας δεν αναφέρονται καθόλου. Όσον αφορά τα εξετασθέντα έργα, τα οποία ευθυγραμμίζονταν στο σύνολό τους με τις κύριες προτεραιότητες και στόχους του HIP, δεν αξιολογούνταν συστηματικά ορισμένες αρχές²⁰ ή ορισμένες αξιολογήσεις εμφάνιζαν αδυναμίες²¹. Από τις διαθέσιμες πληροφορίες δεν ήταν δυνατόν να προσδιοριστούν τα συγκριτικά πλεονεκτήματα των αιτήσεων χρηματοδότησης που υποβλήθηκαν και, επομένως, να συναχθεί το συμπέρασμα ότι επελέγησαν τα πλέον συναφή έργα.

Η αποδοτικότητα των δαπανών δεν αναλύεται

30

Όσον αφορά τα εξετασθέντα έργα, οι προϋπολογισμοί που είχαν υποβληθεί με τις αιτήσεις χρηματοδότησης δεν ήταν λεπτομερείς ούτε υποβλήθηκαν σε ανάλυση πριν από την επιλογή. Επομένως, δεν αξιολογήθηκαν ώστε να προσδιοριστεί αν οι προτεινόμενες δαπάνες ήταν εύλογες. Στην περίπτωση των εταίρων, συνήθως οργανισμών των Ηνωμένων Εθνών που αναθέτουν ως υπεργολαβία δραστηριότητες σε φορείς υλοποίησης, δεν υπήρχαν πληροφορίες για το επίπεδο χρηματοδότησης που διατέθηκε σε αυτούς τους φορείς. Γενικώς, δεν ήταν διαθέσιμα στοιχεία για το επίπεδο της βοήθειας που διατέθηκε στους δικαιούχους.

31

Στο πλαίσιο των ολοένα αυξανόμενων ανθρωπιστικών αναγκών και των ολοένα πιο περιορισμένων δυνατοτήτων χρηματοδότησης, οι πτυχές της αποδοτικότητας αποκτούν συνεχώς περισσότερη σημασία. Επιπλέον, χωρίς επαρκείς ελέγχους για την εξακρίβωση του εύλογου χαρακτήρα του προϋπολογισμού κατά το στάδιο επιλογής, οι επακόλουθες αναλύσεις της εκτέλεσης αυτού του προϋπολογισμού έχουν περιορισμένη χρησιμότητα.

Συνολικά, η παρακολούθηση της Επιτροπής είναι η ενδεδειγμένη, μολονότι οι πληροφορίες που συγκεντρώνονταν θα μπορούσαν να τυγχάνουν καλύτερης αξιοποίησης

32

Εξετάσαμε κατά πόσον η Επιτροπή συγκέντρωσε επαρκείς πληροφορίες από τις εκθέσεις που είχαν υποβληθεί σχετικά με το εκάστοτε έργο, προκειμένου να παρακολουθήσει την πρόοδό τους και κατά πόσον έλαβε κατάλληλα και έγκαιρα μέτρα όταν ήταν αναγκαίο.

Στις περισσότερες περιπτώσεις, η Επιτροπή συγκεντρώνει επαρκείς πληροφορίες για την υλοποίηση των έργων

Το ισχύον πλαίσιο παρακολούθησης είναι κατάλληλο

33

Το πλαίσιο αυτό βασίζεται στα εξής:

α)μια ενδιάμεση έκθεση η οποία υποβάλλεται τρεις μήνες πριν από το τέλος των δράσεων, των οποίων η διάρκεια υπερβαίνει τους 10 μήνες, και μια τελική έκθεση η οποία υποβάλλεται εντός τριών μηνών από την ολοκλήρωση του έργου και ενεργοποιεί την τελική πληρωμή (βλέπε παράρτημα V),

β)τουλάχιστον μία επιτόπια επίσκεψη ανά έργο από τους υπαλλήλους της Επιτροπής, με την επιφύλαξη τυχόν περιορισμών που συνδέονται με ζητήματα ασφάλειας ή τυχόν υλικοτεχνικών περιορισμών²².

34

Πέραν αυτών, η Επιτροπή διενεργεί περιοδικές, συνήθως ετήσιες, αξιολογήσεις των εταίρων, επικεντρωνόμενη στην οικονομική ευρωστία τους. Επίσης, η Επιτροπή αναλαμβάνει την εποπτεία των ελέγχων, οι οποίοι ανατίθενται με υπεργολαβία σε εξωτερικές ελεγκτικές εταιρείες, στις κεντρικές υπηρεσίες των εταίρων και επιτόπου. Δεδομένης της φύσης και της διάρκειας των δράσεων, το ισχύον πλαίσιο παρακολούθησης είναι ικανοποιητικό.

Ορισμένες εκθέσεις δεν πληρούσαν σε ικανοποιητικό βαθμό τα κριτήρια του έγκαιρου χαρακτήρα και της ποιότητας

35

Οι ενδιάμεσες και τελικές εκθέσεις υποβάλλονται μέσω ηλεκτρονικού συστήματος ανταλλαγής σε προκαθορισμένη μορφή. Πρέπει να περιλαμβάνουν ενημερωμένες επιχειρησιακές πληροφορίες σχετικά με τις τιμές που επιτεύχθηκαν ανά δείκτη και χρηματοοικονομικές πληροφορίες, ήτοι σχετικά με την ανάλωση του προϋπολογισμού, προκειμένου η Επιτροπή να μπορεί να καταλήγει σε συμπέρασμα για τη συνολική πρόοδο της δράσης. Η ανάλυση των εκθέσεων αυτών και η υποβολή αναφορών σχετικά με τις επιτόπιες επισκέψεις ενσωματώνονται στο έγγραφο εποπτείας της Επιτροπής.

36

Πολλές ενδιάμεσες και τελικές εκθέσεις υποβλήθηκαν με μεγάλη καθυστέρηση, ενώ δεν ζητήθηκαν εξηγήσεις για τις καθυστερήσεις αυτές από την Επιτροπή. Συγκεκριμένα, μεγάλο ποσοστό ενδιάμεσων και τελικών εκθέσεων για έργα που υλοποίησαν οργανισμοί των Ηνωμένων Εθνών και ΔΟ δεν υποβλήθηκαν εγκαίρως (βλέπε πίνακα 1). Η καθυστερημένη υποβολή ενδιάμεσων εκθέσεων περιορίζει την ικανότητα της Επιτροπής να αντιμετωπίσει τυχόν προβλήματα που εντοπίζονται.

37

Μολονότι η ποιότητα των ενδιάμεσων εκθέσεων ήταν συνολικά ικανοποιητική, φρονούμε ότι μόνον τρεις από τις 18 τελικές εκθέσεις²³ ήταν ικανοποιητικές. Στις υπόλοιπες 15 περιπτώσεις, οι αρχικές πληροφορίες που αναφέρθηκαν δεν ήταν επαρκείς για να αιτιολογηθεί το επίπεδο των επιδόσεων που επιτεύχθηκε, η μη χρήση ορισμένων δεικτών ή η μη υλοποίηση ορισμένων δραστηριοτήτων. Σε ορισμένες εκθέσεις δεν υπήρχε τεκμηρίωση για τα υποβαλλόμενα στοιχεία και οι χρηματοοικονομικές πληροφορίες δεν ήταν αρκετά λεπτομερείς. Σε όλες τις περιπτώσεις πλην μίας²⁴, η Επιτροπή ζήτησε συμπληρωματικές διευκρινίσεις από τους εταίρους. Οι εταίροι προέβησαν στην παροχή πρόσθετων πληροφοριών, οι οποίες σε όλες τις περιπτώσεις πλην δύο²⁵, κρίθηκαν ικανοποιητικές.

Πίνακας 1

Έγκαιρος χαρακτήρας των υποβαλλόμενων εκθέσεων

| Οργανώσεις των Ηνωμένων Εθνών | Διεθνείς οργανισμοί | ΜΚΟ | Σύνολο
Ενδιάμεσες εκθέσεις
Συνολικός αριθμός ενδιάμεσων εκθέσεων που υποβλήθηκαν | 5 | 3 | 7 | 15
Αριθμός ενδιάμεσων εκθέσεων που καθυστέρησαν | 2 | 2 | 2 | 6
Ποσοστό καθυστερημένων ενδιάμεσων εκθέσεων | 40 % | 67 % | 29 % | 40 %
Μέση καθυστέρηση (ημέρες) | 32 | 17 | 9 | 19
Τελικές εκθέσεις
Συνολικός αριθμός τελικών εκθέσεων που υποβλήθηκαν | 8 | 3 | 8 | 19
Αριθμός τελικών εκθέσεων που καθυστέρησαν | 8 | 2 | 3 | 13
Ποσοστό καθυστερημένων τελικών εκθέσεων | 100 % | 67 % | 38 % | 68 %
Μέση καθυστέρηση (ημέρες) | 34 | 102 | 17 | 41

38

Βασικό χαρακτηριστικό της παρέμβασης της Επιτροπής στην περιοχή ΜΛΑ, συγκριτικά με τους περισσότερους άλλους χορηγούς ανθρωπιστικής βοήθειας, είναι η επιτόπια παρουσία της (βλέπε σημεία 9 και 10). Με τον τρόπο αυτό επιτυγχάνεται η συνεργασία και η ανταλλαγή πληροφοριών με τους εταίρους και η Επιτροπή έχει εμπεριστατωμένη γνώση των έργων. Οι εταίροι με τους οποίους πραγματοποιήθηκαν συναντήσεις κατά τη διάρκεια του ελέγχου δήλωσαν ότι εκτιμούν πολύ την επιτόπια παρουσία της Επιτροπής, καθώς και την υποστήριξη και εμπειρογνωσία των υπαλλήλων της Επιτροπής.

39

Εντούτοις, το ένα τέταρτο²⁶ των εκθέσεων που καταρτίστηκαν μετά τις επιτόπιες επισκέψεις δεν ήταν ολοκληρωμένες, καθώς σχολιάζονταν ορισμένες μόνο πτυχές ενώ δεν αναφέρονταν άλλα ζητήματα, όπως η χρηματοοικονομική υλοποίηση. Σε ορισμένες περιπτώσεις, δεν αναλύθηκαν οι ενδεχόμενες επιπτώσεις των ζητημάτων που εντοπίστηκαν στα αποτελέσματα ή στην εκτέλεση του προϋπολογισμού (βλέπε παραδείγματα στο πλαίσιο 3) ενώ δεν προτάθηκαν πιθανά μέτρα μετριασμού των επιπτώσεων.

Πλαίσιο 3

Παραδείγματα μη ανάλυσης των επιπτώσεων των ζητημάτων που εντοπίστηκαν στις εκθέσεις των επιτόπιων επισκέψεων

Σε δύο περιπτώσεις, αφενός, στο πλαίσιο ενός έργου για τη βελτίωση της κατάστασης της επισιτιστικής ασφάλειας στους πληθυσμούς που είχαν πληγεί από τις συγκρούσεις στην Κατάνγκα (αριθ.°11) και, αφετέρου, στο πλαίσιο ενός άλλου έργου που αποσκοπούσε στην παροχή δωρεάν υγειονομικής περίθαλψης σε ευάλωτους πληθυσμούς στο Νότιο Κίβου (αριθ.°19), η διάρκεια των έργων παρατάθηκε επειδή, λόγω των καθυστερήσεων στην υλοποίηση, υπήρξε υποχρησιμοποίηση του προϋπολογισμού των έργων. Οι παρατάσεις εγκρίθηκαν λίγο πριν τη λήξη των έργων.

Στις εκθέσεις που καταρτίστηκαν μετά τις επιτόπιες επισκέψεις, οι οποίες πραγματοποιήθηκαν λίγο πριν από τη χορήγηση των παρατάσεων, δεν αναλύονται οι επιπτώσεις για τον προϋπολογισμό ούτε αναφέρεται η αναγκαιότητα χορήγησης παράτασης.

Επιπλέον, στην πλέον πρόσφατη έκθεση επιτόπιας επίσκεψης για το έργο της επισιτιστικής ασφάλειας στην Κατάνγκα δεν τονίζεται ο αντίκτυπος στους στόχους του έργου (αριθμός δικαιούχων, δείκτες διανομής και κατανάλωσης τροφίμων, κ.λπ.) του γεγονότος ότι δεν ελήφθη χρηματοδότηση από άλλους χορηγούς βοήθειας (ο οριστικός προϋπολογισμός ανήλθε σε λιγότερο από το 50 % του αρχικού προϋπολογισμού).

40

Η Επιτροπή δεν ήταν σε θέση να διευκρινίσει με ποιον τρόπο η χρησιμοποιηθείσα μεθοδολογία εφαρμόστηκε για την επιλογή των εταίρων/έργων που αποτέλεσαν αντικείμενο ελέγχου σε κάθε έτος της περιόδου 2011-2015. Η έλλειψη σαφούς μεθοδολογίας για τον προγραμματισμό των ελέγχων τόσο στις κεντρικές υπηρεσίες των εταίρων όσο και επιτόπου μπορεί να έχει ως αποτέλεσμα η στρατηγική και η κάλυψη του ελέγχου να μην είναι οι κατάλληλες και να δυσχεραίνονται οι συνέργειες με το ισχύον πλαίσιο παρακολούθησης.

Δεν δίδεται επαρκής συνέχεια

Δεν υπάρχει ενοποιημένο πλαίσιο υποβολής εκθέσεων το οποίο να παρέχει γενική επισκόπηση της υλοποίησης του HIP

41

Η Επιτροπή αξιολογεί μόνον τα αποτελέσματα σε επίπεδο έργου, ενώ δεν υπάρχει γενική επισκόπηση για δεδομένη χώρα ή HIP. Κατά συνέπεια, δεν είναι διαθέσιμες συγκεντρωτικές αναλύσεις σε επίπεδο HIP ούτε είναι δυνατή η συγκριτική αξιολόγηση μεταξύ των HIP. Ομοίως, δεν αναφέρονται τα βασικά διδάγματα που αντλήθηκαν, οι βέλτιστες πρακτικές ούτε η προστιθέμενη αξία της Επιτροπής που διαπιστώθηκαν στη διάρκεια της υλοποίησης.

42

Κάθε χρόνο η Επιτροπή επιλέγει και αξιολογεί ορισμένο αριθμό θεματικών τομέων και γεωγραφικών περιοχών παρέμβασης, σύμφωνα με την προγραμματισμένη πολυετή κάλυψη. Οι πλέον πρόσφατες αξιολογήσεις σχετικά με την περιοχή ΜΛΑ ήταν οι αξιολογήσεις ανά χώρα, οι οποίες διενεργήθηκαν το 2009 για το Μπουρούντι, το 2010 για τη ΛΔΚ και το 2011 για την Ουγκάντα.

Η παρακολούθηση της συνέχειας που δίδεται στα εντοπιζόμενα ζητήματα σε επίπεδο έργου δεν είναι συστηματική και παρουσιάζει ελλείψεις στην τεκμηρίωση

43

Κάθε έγγραφο διαχείρισης διαθέτει συγκεκριμένο πλαίσιο για «ζητήματα στα οποία πρέπει να δοθεί συνέχεια». Ορισμένα ζητήματα, τα οποία εθίγησαν κατά τις επιτόπιες επισκέψεις και στις εκθέσεις των εταίρων, δεν αναφέρθηκαν στο συγκεκριμένο πλαίσιο ακόμη και όταν απαιτείτο προφανέστατα η λήψη διορθωτικών μέτρων. Επιπλέον, στις περιπτώσεις που αναφέρθηκαν ζητήματα στα οποία έπρεπε να δοθεί συνέχεια, δεν υπήρχε κάτι που να υποδηλώνει ότι τα ζητήματα αυτά είχαν τεθεί υπόψη του εταίρου του έργου. Τέλος, δεν υπήρχε καμία ένδειξη ότι τα εν λόγω προβλήματα είχαν διευθετηθεί.

44

«Ζητήματα στα οποία πρέπει να δοθεί συνέχεια» είχαν προσδιοριστεί συγκεκριμένα για 14 έργα τα οποία αποτέλεσαν αντικείμενο εξέτασης στο πλαίσιο του ελέγχου μας, ωστόσο μόνο δύο εταίροι αναφέρθηκαν άμεσα στα μέτρα που ελήφθησαν. Μολονότι σε ορισμένες περιπτώσεις υπήρχαν ενδείξεις ότι οι εταίροι είχαν λάβει μέτρα, δεν υπάρχει διασφάλιση ότι αυτό είναι κάτι που γίνεται συστηματικά.

Στην πλειονότητά τους, τα εξετασθέντα έργα επέφεραν ικανοποιητικά αποτελέσματα

45

Εξετάσαμε κατά πόσον τα επιδιωκόμενα αποτελέσματα των έργων επιτεύχθηκαν σύμφωνα με τον αρχικό σχεδιασμό, καθώς και αν η Επιτροπή ανταποκρίθηκε σε αλλαγές που συνέβησαν στην περιοχή.

Τα συνολικά αποτελέσματα που επιτεύχθηκαν είναι θετικά, ωστόσο, σε ορισμένες περιπτώσεις η αξιολόγηση της Επιτροπής δεν αιτιολογείτο με σαφήνεια

46

Τα έργα που εξετάσαμε ευθυγραμμίζονταν στο σύνολό τους με τους στόχους της Επιτροπής και με τις προβλεπόμενες δράσεις για την περιοχή. Από τα 20 έργα που εξετάστηκαν, 19²⁷ διαπιστώθηκε ότι πέτυχαν ικανοποιητικά αποτελέσματα παρά τη μερική επίτευξη των στόχων (βλέπε παράδειγμα επιτυχούς έργου στο πλαίσιο 4). Η αξιολόγηση των αποτελεσμάτων των έργων βασίζεται σε σύγκριση των τεθέντων και των επιτευχθέντων στόχων, λαμβάνοντας υπόψη τις ιδιαίτερες δυσκολίες που ενδεχομένως προέκυψαν στον συγκεκριμένο τομέα δράσης.

Πλαίσιο 4

Παράδειγμα επιτυχούς έργου: Ταχεία αντίδραση σε μετακινήσεις πληθυσμών (αριθ.°15):

Το έργο αυτό αποτελεί ένα από τα κύρια εργαλεία της Επιτροπής για την ανταπόκριση σε καταστάσεις έκτακτης ανάγκης που σχετίζονται με μετακινήσεις πληθυσμών στη ΛΔΚ. Πρόκειται για επαναλαμβανόμενο έργο και η χρηματοδότηση της Επιτροπής την περίοδο 2011-2015 ανήλθε σε 31,5 εκατομμύρια ευρώ.

Το έργο αποσκοπεί στην παροχή πολυτομεακής βοήθειας, στέγασης, μη επισιτιστικών ειδών (σκεύη μαγειρικής, ρουχισμός, σαπούνι κ.λπ.), πόσιμου νερού, υποδομών αποχέτευσης και υγειονομικής περίθαλψης σε περιοχές στις οποίες δεν δραστηριοποιούνται άλλες ανθρωπιστικές οργανώσεις. Οι παρεμβάσεις συνίστανται στη διανομή μη επισιτιστικών ειδών και προσωρινών καταλυμάτων, την παροχή πόσιμου νερού, υποδομών αποχέτευσης και υγειονομικής περίθαλψης στους πλέον ευάλωτους πληθυσμούς, οι οποίοι είτε διέφυγαν από ένοπλες ομάδες είτε είναι επαναπατριζόμενοι που μόλις επέστρεψαν στα χωριά τους αλλά δεν έχουν πλέον τίποτε. Οι παρεμβάσεις περιορίζονται συνήθως στους τρεις μήνες.

Από τον Μάιο έως τον Δεκέμβριο του 2014, στο πλαίσιο του έργου κατέστη δυνατή η παροχή βοήθειας σε σχεδόν 1,3 εκατομμύρια δικαιούχους, κυρίως στο Βόρειο και το Νότιο Κίβου, στη Μανιέμα και στην Ανατολική Επαρχία.

Κατά μέσο όρο, το 35 % των παρεμβάσεων πραγματοποιήθηκε εντός 30 ημερών από την προειδοποίηση για τη μετακίνηση του πληθυσμού σε σύγκριση με τον στόχο του 40 % των παρεμβάσεων.

Παρά τη μερική επίτευξη ορισμένων αρχικών στόχων, το συγκεκριμένο έργο κρίθηκε επιτυχές, λαμβανομένου υπόψη του πλαισίου στο οποίο υλοποιήθηκε και τον μεγάλο αριθμό των δικαιούχων του.

Φωτογραφία 3

Ταχεία αντίδραση σε μετακινήσεις πληθυσμών: διανομή μη επισιτιστικών ειδών στους δικαιούχους, στο Lulingu, περιοχή της Shabunda, Νότιο Κίβου

Πηγή: Eυρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο.

47

Σε ορισμένες περιπτώσεις, στις οποίες η αξιολόγηση της Επιτροπής ήταν θετική παρά τη μερική επίτευξη των στόχων, δεν παρείχε επαρκείς διευκρινίσεις για την τεκμηρίωση της θέσης της. Σε τέσσερις περιπτώσεις διαπιστώσαμε ότι η αξιολόγηση των συνολικών επιτευγμάτων του έργου και των επιδόσεων του εταίρου ήταν ανεπαρκής και δεν διατυπώθηκε σαφές συμπέρασμα σχετικά με το έργο. Επομένως, δεν κατέστη δυνατή η σαφής λογική σύνδεση μεταξύ του συνολικού συμπεράσματος της Επιτροπής για το έργο και των επιτευχθέντων αποτελεσμάτων.

48

Όσον αφορά τα εξετασθέντα έργα, διαπιστώθηκε ότι ένα δεν επέφερε ικανοποιητικά αποτελέσματα (βλέπε πλαίσιο 5). Βάσει των όρων της σύμβασης, η Επιτροπή μπορεί να μειώσει την παρέμβασή της σε περιπτώσεις πλημμελούς, μερικής ή καθυστερημένης υλοποίησης ενός έργου, σε περίπτωση που η αιτιολόγηση του εταίρου δεν θεωρηθεί παραδεκτή. Η συγκεκριμένη δυνατότητα έχει χρησιμοποιηθεί σε μία περίπτωση έργου με μη ικανοποιητικά αποτελέσματα, ωστόσο σπανίως χρησιμοποιείται, επειδή είναι επαχθής στην εφαρμογή της και μπορεί να έχει ως αποτέλεσμα την απώλεια κονδυλίων του προϋπολογισμού. Επομένως, σε περίπτωση που τα αποτελέσματα και/ή οι επιδόσεις του εταίρου δεν ήταν ικανοποιητικού επιπέδου, η Επιτροπή προτιμούσε να μειώνει τη συνεισφορά της το επόμενο έτος²⁸ ή να παύει κάθε συνεργασία με τους εταίρους²⁹.

Πλαίσιο 5

Διαχείριση και συντονισμός πρόχειρων καταυλισμών στη ΛΔΚ (αριθ.°18)

Το έργο άρχισε το 2013 και χρηματοδοτήθηκε από την Επιτροπή με 2 εκατομμύρια ευρώ. Η χρηματοδότηση προς τον συγκεκριμένο εταίρο έφτασε τα 3 εκατομμύρια ευρώ έως το τέλος του 2015.

Οι στόχοι του έργου ήταν οι εξής:

α)συγκέντρωση και διάδοση πληροφοριών σχετικά με τους υπό διαχείριση καταυλισμούς,

β)διαχείριση και συντονισμός της παροχής βοήθειας, όπως πόσιμο νερό, υποδομές αποχέτευσης, στέγαση και μη επισιτιστικά είδη,

γ)ψηφιακή καταγραφή των ΕΕΧ στους υπό διαχείριση καταυλισμούς.

Οι τιμές-στόχοι όσον αφορά τον πρώτο και δεύτερο στόχο τελικά επιτεύχθηκαν, ωστόσο λόγω καθυστέρησης στην προμήθεια του εξοπλισμού η παροχή των μη επισιτιστικών ειδών καθυστέρησε 14 μήνες. Όσον αφορά τον τρίτο στόχο, η ψηφιακή καταγραφή καθυστέρησε 10 μήνες και έφθασε μόνον το 25 % του αριθμού-στόχου. Το έργο κατάφερε να καλύψει συνολικά μόλις το 24 % των δικαιούχων που προβλεπόταν να καλύψει.

Η ΓΔ ECHO θεώρησε ότι οι επιδόσεις του εταίρου δεν ήταν ικανοποιητικές: οι ικανότητές του όσον αφορά τη διαχείριση του έργου ήταν περιορισμένες, οι διοικητικές διαδικασίες ήταν επαχθείς και η παρακολούθηση του εταίρου υλοποίησης ήταν ανεπαρκής. Όλα τα ανωτέρω επέδρασαν αρνητικά στο αποτέλεσμα της δράσης.

Παρά τη μη ικανοποιητική υλοποίηση, η Επιτροπή μείωσε τη συνεισφορά της κατά μόλις 57 000 ευρώ. Επιπροσθέτως, υπεγράφη σύμβαση με τον εν λόγω εταίρο και την επόμενη χρονιά, αλλά με μικρότερο ποσό συνεισφοράς.

Η Επιτροπή εντόπισε επίσης μη επιλέξιμες δαπάνες, εντούτοις, επειδή το συνολικό ποσό των επιλέξιμων δαπανών υπερέβαινε τη μέγιστη συνεισφορά της Επιτροπής, οι μη επιλέξιμες δαπάνες δεν είχαν αντίκτυπο στο ποσό της καταβληθείσας συνεισφοράς.

49

Όσον αφορά τη μοναδική σύμβαση που επιλέχθηκε κατόπιν διαδικασίας διαγωνισμού, η οποία αφορούσε το ECHO Flight (αριθ.°16), περισσότεροι από 10 500 άνθρωποι και 250 τόνοι εμπορευμάτων μεταφέρθηκαν στη ΛΔΚ³⁰ από τον Μάιο του 2014 έως τον Μάρτιο του 2015 (11 μήνες). Μέσω της σύμβασης αυτής, η Επιτροπή διασφάλισε την ασφαλή και ταχεία πρόσβαση των εταίρων της και των φορτίων τους σε απομακρυσμένες περιοχές, οι οποίες διαφορετικά θα ήταν σχεδόν αδύνατον να προσεγγιστούν. Με τον τρόπο αυτό πρόσφερε ανθρωπιστική βοήθεια σε ευάλωτους πληθυσμούς και υλοποίησε μια από τις κύριες προτεραιότητες του HIP.

Η Επιτροπή ανταποκρινόταν στις αλλαγές, ωστόσο θα μπορούσε να αιτιολογεί καλύτερα τις χορηγούμενες παρατάσεις

50

Περίπου το ήμισυ³¹ των έργων στο ελεγκτικό δείγμα υλοποιήθηκαν σε χρονικό διάστημα δύο έως έξι μήνες μεγαλύτερο από το αρχικώς προβλεπόμενο,ή με μεγαλύτερο προϋπολογισμό (βλέπε λεπτομέρειες στο παράρτημα VI). Πέντε από τις επτά παρατάσεις, χωρίς αύξηση του προϋπολογισμού, χορηγήθηκαν σε περιπτώσεις υποχρησιμοποίησης του προϋπολογισμού λόγω καθυστερήσεων στην υλοποίηση, οι οποίες ως επί το πλείστον αιτιολογούνταν από εξωτερικούς παράγοντες. Οι περισσότερες αυξήσεις στον προϋπολογισμό, πέντε από τις επτά, αφορούσαν πρόσθετες ανάγκες που προέκυψαν από την επιδείνωση της κατάστασης ή τη μη σταθεροποίηση.

51

Σε μία περίπτωση, ο βασικός λόγος για τη χορήγηση παράτασης ήταν να δοθεί επιπλέον χρόνος στον εταίρο να «οργανώσει τη μετάβαση από τη χρηματοδότηση της Επιτροπής σε άλλο μηχανισμό». Η ίδια η Επιτροπή αναγνώρισε στην αξιολόγηση του αιτήματος τροποποίησης που υπέβαλε ο εταίρος ότι «δεν είχε δώσει προτεραιότητα στο έργο αυτό για το 2014»³².

52

Σε δύο περιπτώσεις, χορηγήθηκαν παρατάσεις μολονότι για τις καθυστερήσεις στην υλοποίηση ευθύνονταν κυρίως οι εταίροι. Στις περιπτώσεις αυτές, η Επιτροπή αποφάσισε να μην ανακτήσει τμήμα της χρηματοδότησης και να μην το διαθέσει εκ νέου σε άλλα έργα (βλέπε σημείο 48). Αντιθέτως, αποφάσισε να δώσει στους εταίρους την ευκαιρία να υλοποιήσουν όσον το δυνατόν μεγαλύτερο ποσοστό του έργου, διασφαλίζοντας έτσι ότι οι δικαιούχοι θα λάβουν τη βοήθεια. Εντούτοις, η παράταση της διάρκειας δεν οφειλόταν κατά κύριο λόγο σε ανάγκες και αδυναμίες που είχε κριθεί ότι πρέπει να αντιμετωπιστούν κατά προτεραιότητα.

Υπάρχουν περιορισμένα αποδεικτικά στοιχεία σχετικά με τις ενέργειες για τη σύνδεση της αρωγής, της αποκατάστασης και της ανάπτυξης

53

Η σύνδεση της αρωγής, της αποκατάστασης και της ανάπτυξης (ΣΑΑΑ), καθώς και ο καλύτερος συντονισμός μεταξύ της ανάπτυξης και των ανθρωπιστικών δραστηριοτήτων αποτελούν προτεραιότητες πολιτικής στο πλαίσιο της στρατηγικής της Επιτροπής. Εντούτοις, δεν είχε πραγματοποιηθεί ανάλυση των προγραμμάτων που ενδεχομένως θα μπορούσαν να συνδυαστούν και όσων θα μπορούσαν να υλοποιηθούν στην περιοχή. Παραδείγματος χάριν, δεν υπάρχει καμία αναφορά στην ενδεχόμενη συμμετοχή της Επιτροπής στη χάραξη της στρατηγικής που αφορά τη σύνδεση αρωγής, αποκατάστασης και ανάπτυξης (ΣΑΑΑ) στον τομέα της υγείας. Η ΣΑΑΑ αποτελεί συγκεκριμένο στόχο της υγείας ως κεντρικού τομέα του εθνικού ενδεικτικού προγράμματος (ΕΕΠ), στο πλαίσιο του ενδέκατου Ευρωπαϊκού Ταμείου Ανάπτυξης της περιόδου 2014-2020 για τη ΛΔΚ³³.

54

Όσον αφορά την υπό εξέταση περίοδο, υπήρξε μόνον ένα παράδειγμα ανθρωπιστικού έργου το οποίο ενσωματώθηκε στο πρόγραμμα για την υγεία του ΕΕΠ σχετικά με τη ΛΔΚ για την περίοδο 2014-2020³⁴. Στην Ουγκάντα δόθηκε στους πρόσφυγες έκταση γης και ορισμένα δικαιώματα προκειμένου να συμμετέχουν στην τοπική οικονομία³⁵. Επίσης, ο τοπικός πληθυσμός χρησιμοποίησε τις υπηρεσίες υποστήριξης της ανθρωπιστικής βοήθειας, παραδείγματος χάριν την υγειονομική περίθαλψη. Αυτό αποτελεί βέλτιστη πρακτική προκειμένου να μην επωμισθούν όλο το βάρος οι κοινότητες υποδοχής και να αποφευχθούν εντάσεις με τους πρόσφυγες. Εντούτοις, δεν υπάρχουν παραδείγματα συνεργειών με αναπτυξιακά προγράμματα. Αυτό μπορεί να οδηγήσει στην υποκατάσταση άλλων βιώσιμων λύσεων, όπως η επιστροφή, η επανεγκατάσταση σε άλλη χώρα ή η ενσωμάτωση στην τοπική κοινωνία, από την ανθρωπιστική βοήθεια.

55

Το OCHA, ο συντονιστής ανθρωπιστικής βοήθειας για τη ΛΔΚ, αναγνώρισε ότι πρέπει να καταβληθούν περισσότερες προσπάθειες για τον συντονισμό μεταξύ των φορέων ανθρωπιστικής και αναπτυξιακής βοήθειας. Το ζήτημα αυτό θεωρήθηκε τομέας προτεραιότητας για το 2015 από το φόρουμ των χορηγών ανθρωπιστικής βοήθειας για τη ΛΔΚ, το οποίο ονομάζεται Good Humanitarian Donorship group³⁶. Σε πρόσφατη έκθεση της Παγκόσμιας Τράπεζας³⁷ διατυπώθηκε επίσης η σύσταση οι αναπτυξιακοί οργανισμοί να συμμετάσχουν περισσότερο στην αντιμετώπιση των εκτοπισμών πληθυσμών στην περιοχή των Μεγάλων Λιμνών.

16Βλέπε τον ιστότοπο: http://www.inform-index.org/Home

17Τέταρτη έκδοση του HIP σχετικά με τις ΜΛΑ για το 2015 (HIP AGL 2015), σημείο 4 σχετικά με την προβλεπόμενη απάντηση της ΓΔ ECHO, σ. 10.

18Στους αρχικούς πόρους που θα διατίθεντο στην περιοχή ΜΛΑ το 2015 προστέθηκαν 2 εκατομμύρια ευρώ, λόγω της εισροής κατά προσέγγιση 80 000 Κεντροαφρικανών στη ΛΔΚ.

19Το μεγαλύτερο ποσοστό των αιτήσεων χρηματοδότησης υποβάλλονται περίπου κατά την ενδεικτική ημερομηνία που αναφέρεται στην πρώτη εκδοχή του HIP, συνήθως κατά τα τέλη του έτους ή τις αρχές του επόμενου.

201) Προσαρμογή στις ειδικές ανάγκες που σχετίζονται με το φύλο και την ηλικία. 2) Ενσωμάτωση δραστηριοτήτων ανθεκτικότητας, προσδιορίζοντας τις δυνατότητες μείωσης πιθανών κινδύνων για ευάλωτα άτομα και ενίσχυσης των μέσων διαβίωσής τους, στο οποίο περιλαμβάνεται επίσης η σύσταση από την Επιτροπή προς τους εταίρους να διερευνούν από την αρχή πιθανές συνέργειες και περιπτώσεις συμπληρωματικότητας με τους φορείς που δραστηριοποιούνται στον τομέα της ανάπτυξης και με εθνικούς φορείς. 3) Ενσωμάτωση δραστηριοτήτων προστασίας, των οποίων στόχος είναι η μείωση της ανασφάλειας σε σωματικό και ψυχολογικό επίπεδο για επαπειλούμενα άτομα και ομάδες.

21Η μη άρτια ή ελλιπής αξιολόγηση έργου είχε επίσης αναφερθεί από την Υπηρεσία εσωτερικού λογιστικού ελέγχου της Επιτροπής στην έκθεση ελέγχου της, της 19.6.2014, σχετικά με τις συμφωνίες συνεισφοράς με οργανισμούς των Ηνωμένων Εθνών και άλλους διεθνείς οργανισμούς.

22Κάθε εξαίρεση πρέπει να αιτιολογείται, όπως συνέβη στις περιπτώσεις δύο έργων του δείγματός μας.

23Μία τελική έκθεση δεν είχε παραληφθεί στο τέλος του ελέγχου.

24Σε μία περίπτωση, η ΓΔ ECHO δεν τήρησε τις προθεσμίες για την εξέταση των τελικών εκθέσεων και, κατά συνέπεια, δεν μπορούσε να ζητήσει την παροχή πρόσθετων πληροφοριών.

25Επισιτιστική βοήθεια για τους πρόσφυγες στη Βορειοδυτική Τανζανία και Διαχείριση και συντονισμός πρόχειρων καταυλισμών στη ΛΔΚ.

26Για τα 20 εξετασθέντα έργα, πραγματοποιήθηκαν 33 επιτόπιες επισκέψεις. Για 9 εξ αυτών, η έκθεση παρακολούθησης περιλάμβανε λίγα σχόλια.

27Ένα έργο δεν ήταν ικανοποιητικό.

28Αυτό συνέβη με δύο τουλάχιστον εταίρους το 2015.

29Παραδείγματος χάριν, κατά τη διαδικασία επιλογής για το 2015, η ΓΔ ECHO απέρριψε τρεις αιτήσεις χρηματοδότησης, εν μέρει επειδή είχε διαπιστώσει προβλήματα στην υλοποίηση κατά την παρακολούθηση έργων που είχαν χρηματοδοτηθεί στο παρελθόν.

30Στο πλαίσιο της σύμβασης παρέχονται υπηρεσίες αεροπορικών μεταφορών για φορτία και για φορείς παροχής ανθρωπιστικής βοήθειας και στην Κένυα και σε άλλες περιοχές όταν χρειάζεται (Μάλι, Τσαντ κ.λπ.).

3110 από τα 20 έργα. Δεν έχουν υπολογιστεί οι αυξήσεις που σχετίζονται με την έλλειψη πιστώσεων πληρωμών του 2014. Όλες οι παρατάσεις επισημοποιήθηκαν με τροποποιητικές πράξεις της σύμβασης.

32Έργο αριθ. 6· απόσπασμα της επιτόπιας αξιολόγησης του τεχνικού βοηθού της ΓΔ ECHO σχετικά με το αίτημα τροποποίησης που υπέβαλε ο εταίρος.

33Βλέπε σ. 10-12 του ΕΕΠ για την περίοδο 2014-2020.

34Στο HIP 2015 αναφερόταν ότι η Επιτροπή θα συνέχιζε να χρηματοδοτεί το έργο το 2014 μέσω της ανθρωπιστικής βοήθειας, έως ότου οριστικοποιηθεί η συμφωνία για τη χρηματοδότηση αναπτυξιακής βοήθειας.

35Η Ουγκάντα φιλοξενεί επίσης, σε άλλα τμήματα της χώρας, πρόσφυγες από το Νότιο Σουδάν και την Κεντροαφρικανική Δημοκρατία, οι οποίοι δεν ενέπιπταν στην εμβέλεια του ελέγχου μας. Επομένως, τα σχόλιά μας στη συγκεκριμένη έκθεση αφορούν μόνον τους καταυλισμούς των προσφύγων από τη ΛΔΚ.

36Βλέπε περισσότερες λεπτομέρειες στον ιστότοπο http://www.ghdinitiative.org/.

37http://documents.worldbank.org/curated/en/2015/01/24356083/forced-displacement-great-lakes-region, βλέπε σ. 11.

Συμπεράσματα και συστάσεις

56

Η διαχείριση από την Επιτροπή της ανθρωπιστικής βοήθειας που παρασχέθηκε στους δοκιμαζόμενους από τις συγκρούσεις πληθυσμούς στην περιοχή των Μεγάλων Λιμνών της Αφρικής ήταν, κατά κανόνα, αποτελεσματική. Η εκτίμηση αναγκών ήταν λεπτομερής και η προσέγγιση που υιοθετήθηκε προέβλεπε επαρκή ευελιξία για την αντιμετώπιση των ταχέως μεταβαλλόμενων συνθηκών στις περιοχές που πλήττονταν από τις συγκρούσεις. Σε περιπτώσεις καταστάσεων έκτακτης ανάγκης διατέθηκε επιπλέον χρηματοδότηση, όπως έπειτα από την κρίση στο Μπουρούντι. Τα εξετασθέντα έργα πέτυχαν, ως επί το πλείστον, την αντιμετώπιση έκτακτων αναγκών.

57

Διαπιστώθηκαν ορισμένες αδυναμίες, κάποιες από τις οποίες αφορούσαν την ανεπαρκή διαφάνεια σε βασικά στάδια του κύκλου ζωής των έργων. Μολονότι το σύστημα πληροφοριών για τη διαχείριση των έργων, το οποίο διατηρεί η Επιτροπή, παρέχει χρήσιμα στοιχεία για τον κύκλο ζωής του έργου, δεν ανταποκρίνεται στις απαιτήσεις πληροφόρησης σε ορισμένους ειδικούς τομείς.

58

Οι κύριες προτεραιότητες για την περιοχή καθορίστηκαν βάσει των εκτιμήσεων αναγκών και η χρηματοδότηση διατέθηκε βάσει των εν λόγω προτεραιοτήτων. Εντούτοις, δεν ήταν δυνατόν να προσδιοριστεί αν οι προτάσεις που επελέγησαν αφορούσαν τις περιοχές προτεραιότητας, δεδομένου ότι αυτή η περαιτέρω ιεράρχηση δεν είχε τεκμηριωθεί. Ακόμη, δεν υπήρχαν επαρκή στοιχεία που να καταδεικνύουν ότι εφαρμόστηκαν όλα τα σχετικά κριτήρια και οι γενικές αρχές κατά την επιλογή των προτάσεων έργων, επειδή η διαδικασία αυτή δεν τεκμηριωνόταν με διαφανή τρόπο. Το σύστημα δεν παρείχε επαρκείς πληροφορίες για την αξιολόγηση των συγκριτικών πλεονεκτημάτων των έργων και την εξαγωγή συμπεράσματος για το αν επελέγησαν τα πλέον κατάλληλα έργα.

Σύσταση 1
Η Επιτροπή πρέπει να επιδείξει μεγαλύτερη διαφάνεια κατά τη διαδικασία επιλογής

Τα βασικά στάδια της διαδικασίας επιλογής πρέπει να τεκμηριώνονται με σαφήνεια, προκειμένου να καταδεικνύεται ότι επιλέγονται οι πλέον κατάλληλες προτάσεις και να διασφαλίζεται η διαφάνεια της διαδικασίας επιλογής. Η σύσταση αυτή πρέπει να υλοποιηθεί έως την επόμενη φάση επιλογής.

59

Επιπλέον, οι προϋπολογισμοί που συνόδευαν τις προτάσεις δεν εξετάστηκαν ώστε να αξιολογηθεί ο εύλογος χαρακτήρας των προβλεπόμενων δαπανών. Μάλιστα, σε ορισμένες περιπτώσεις οι προϋπολογισμοί που υποβλήθηκαν ήταν ακατάλληλοι, με αποτέλεσμα να είναι αδύνατη η αξιολόγησή τους. Αυτό δεν έχει συνέπειες μόνο στο στάδιο της έγκρισης του έργου, αλλά σημαίνει επίσης ότι η ανάλυση των δαπανών σε μεταγενέστερα στάδια για ελεγκτικούς σκοπούς μπορεί να μην έχει άρτια βάση.

Σύσταση 2
Οι δαπάνες των προτάσεων πρέπει να αναλύονται καλύτερα πριν από την αποδοχή τους

Η Επιτροπή πρέπει να δίδει μεγαλύτερη προσοχή στις προτεινόμενες δαπάνες των έργων και, σε κάθε περίπτωση, πρέπει να αξιολογείται ο εύλογος χαρακτήρας των δαπανών. Επ’ αυτού, η Επιτροπή πρέπει να επιμείνει ώστε οι εταίροι της να υποβάλλουν προϋπολογισμούς στους οποίους να αναφέρονται οι αναγκαίες για την ανάλυση πληροφορίες. Θα μπορούσε να καθιερωθεί ένας σύντομος κατάλογος σημείων προς έλεγχο ώστε να τεκμηριώνεται η συμμόρφωση με αυτά τα χαρακτηριστικά ελέγχου. Η σύσταση αυτή πρέπει να υλοποιηθεί έως την επόμενη φάση επιλογής.

60

Όσον αφορά τη φύση των δράσεων, το ισχύον πλαίσιο παρακολούθησης είναι ικανοποιητικό, δεδομένου ότι εξισορροπεί την ανάγκη της ΓΔ ECHO για ενημέρωση με την απαίτηση για ελαχιστοποίηση του διοικητικού φόρτου. Εντούτοις, οι πληροφορίες που παρέχουν οι εταίροι στις ενδιάμεσες και τις τελικές εκθέσεις τους έφταναν συχνά με καθυστέρηση, με αποτέλεσμα τον περιορισμό της ικανότητας της Επιτροπής να αντιμετωπίσει ταχέως τυχόν ανακύπτοντα ζητήματα και να αντλήσει διδάγματα για τον μελλοντικό προγραμματισμό. Μολονότι υπάρχουν ενδείξεις ότι, σε ορισμένες περιπτώσεις, δόθηκε συνέχεια, αυτό δεν διασφαλιζόταν, δεδομένου ότι τα προβλήματα και τα επακόλουθα μέτρα που ελήφθησαν δεν καταγράφονταν συστηματικά. Σημαντικό χαρακτηριστικό της παρακολούθησης είναι η παρουσία στην περιοχή των επιτόπου εγκατεστημένων υπαλλήλων, η οποία έχει αμοιβαία οφέλη για τους εταίρους και την Επιτροπή. Εντούτοις, στις εκθέσεις που υπέβαλλαν οι επιτόπου εγκατεστημένοι υπάλληλοι δεν εντοπίζονταν, σε ορισμένες περιπτώσεις, βασικά ζητήματα. Συνολικά, η παρακολούθηση είναι κατάλληλη, ωστόσο απαιτείται να δίδεται διεξοδικότερη συνέχεια.

Σύσταση 3
Η Επιτροπή πρέπει να αποσαφηνίσει σε ποιο βαθμό διευθετήθηκαν τα προβλήματα που είχαν επιλεγεί για παρακολούθηση της συνέχειάς τους

Έως το τέλος του τρέχοντος έτους πρέπει να αναθεωρηθούν τα έγγραφα διαχείρισης όλων των έργων ώστε να συμπεριλάβουν τα αναγκαία χαρακτηριστικά που θα διευκολύνουν τον σαφή εντοπισμό των ζητημάτων σε σχέση με τα οποία πρέπει να ληφθούν περαιτέρω μέτρα και στα οποία πρέπει να δοθεί συνέχεια.

Σύσταση 4
Καλύτερη υποβολή εκθέσεων από τους εταίρους και το επιτόπιο προσωπικό θα διευκολύνει την ανάληψη ταχείας δράσης

Πρέπει να υπενθυμίζεται συνεχώς στους εταίρους η ευθύνη τους για έγκαιρη υποβολή αναλυτικών εκθέσεων. Πρέπει να καταρτιστεί κατάλογος σημείων προς έλεγχο για το προσωπικό της Επιτροπής, προς χρήση κατά τις επιτόπιες επισκέψεις, προκειμένου να καλύπτονται τα βασικά ζητήματα. Η σύσταση αυτή πρέπει να υλοποιηθεί έως το τέλος του τρέχοντος έτους.

61

Η συνολική υλοποίηση του Σχεδίου εφαρμογής ανθρωπιστικής βοήθειας (HIP) δεν αξιολογείται. Κατά συνέπεια, τα διδάγματα που θα μπορούσαν να αντληθούν από τα πλεονεκτήματα και τις αδυναμίες του δεν εντοπίζονται με σκοπό να χρησιμοποιηθούν στο μέλλον. Επιπροσθέτως, μια τέτοιου είδους αξιολόγηση θα μπορούσε να παρέχει χρήσιμες συνοπτικές πληροφορίες για τους σκοπούς της διαχείρισης. Επισημαίνεται επίσης ότι καμία αξιολόγηση δεν έχει διενεργηθεί τα τελευταία χρόνια στην περιοχή των Μεγάλων Λιμνών της Αφρικής.

Σύσταση 5
Η Επιτροπή πρέπει να καθιερώσει ένα συνολικό σύστημα υποβολής εκθέσεων σχετικά με την υλοποίηση του HIP

Η Επιτροπή πρέπει να καθιερώσει ένα σύστημα υποβολής εκθέσεων στο επίπεδο του HIP, στο οποίο να περιγράφονται οι κύριες εκροές και αποτελέσματα, να εντοπίζονται τα κύρια διδάγματα που αντλήθηκαν, καθώς και οι βέλτιστες πρακτικές που θα εφαρμοστούν στα HIP των επόμενων ετών. Πρέπει επίσης να ασχοληθεί με ζητήματα στρατηγικής, όπως η προσέγγιση που πρέπει να υιοθετηθεί σε περίπτωση παρατεταμένης κρίσης.

62

Συνολικά, τα αποτελέσματα που επιτεύχθηκαν στο δείγμα των εξετασθέντων έργων ήταν ικανοποιητικά. Εντούτοις, ένας εταίρος κατόρθωσε, δαπανώντας το μεγαλύτερο μέρος του προϋπολογισμού του, να επιτύχει μικρό μόνον ποσοστό των προβλεπόμενων αποτελεσμάτων. Σε ορισμένες περιπτώσεις, η αιτιολόγηση των παρατάσεων και των συμπληρωματικών προϋπολογισμών δεν ήταν προφανής. Όσον αφορά την αξιολόγηση των αποτελεσμάτων στην οποία προέβη η ίδια η Επιτροπή, σε ορισμένες περιπτώσεις δεν ήταν σαφής, από τις διαθέσιμες πληροφορίες, ο τρόπος εξαγωγής των συμπερασμάτων.

Σύσταση 6
Η Επιτροπή πρέπει να συνδέσει σαφώς τα επιτευχθέντα αποτελέσματα ενός έργου με την αξιολόγηση που χρησιμοποιήθηκε για την καταβολή της πληρωμής

Η Επιτροπή πρέπει να σχεδιάζει, να διαρθρώνει και να τεκμηριώνει καλύτερα την αξιολόγηση μιας δράσης που επιτεύχθηκε μόνον εν μέρει και να συνδέει σαφώς τα επιτευχθέντα αποτελέσματα με τη συνολική ολοκλήρωση ενός έργου, προτού εγκρίνει την καταβολή της τελικής πληρωμής. Αυτό πρέπει να γίνεται σε όσο το δυνατόν αρχικότερο στάδιο.

Σύσταση 7
Οι παρατάσεις και η πρόσθετη χρηματοδότηση για έργα πρέπει να αιτιολογούνται σαφώς

Η Επιτροπή πρέπει να αιτιολογεί σαφώς την πρόσθετη χρηματοδότηση και τις παρατάσεις που χορηγούνται στους εταίρους και πρέπει να αντιμετωπίζει με αυστηρότητα όλες τις περιπτώσεις χαμηλών επιδόσεων. Η σύσταση αυτή πρέπει να υλοποιηθεί σε όλα τα μελλοντικά αιτήματα παρατάσεων.

63

Μολονότι η σύνδεση αρωγής, αποκατάστασης και ανάπτυξης αποτελεί εκπεφρασμένη πολιτική της Επιτροπής, δεν υπάρχουν αρκετά αποδεικτικά στοιχεία για τον τρόπο υλοποίησής της. Στην πράξη είναι πιθανότερη η χρήση ανθρωπιστικής βοήθειας σε περιπτώσεις στις οποίες άλλες βιώσιμες λύσεις, όπως η επιστροφή, η επανεγκατάσταση σε άλλη χώρα ή η ενσωμάτωση στην τοπική κοινωνία, θα ήταν περισσότερο κατάλληλες.

Σύσταση 8
Η Επιτροπή πρέπει να θέσει ως προτεραιότητα τη σύνδεση της αρωγής, της αποκατάστασης και της ανάπτυξης

Πρέπει να αξιοποιηθούν όλες οι ευκαιρίες για τη σύνδεση των προσπαθειών στους τομείς της αρωγής, της αποκατάστασης και της ανάπτυξης. Για τον σκοπό αυτό, το εν λόγω ζήτημα πρέπει να τίθεται υψηλά στην ημερήσια διάταξη σε βασικά στάδια της διαδικασίας σχεδιασμού.

Η παρούσα έκθεση εγκρίθηκε από το Τμήμα III, του οποίου προεδρεύει ο κ. Karel PINXTEN, Μέλος του Ελεγκτικού Συνεδρίου, στο Λουξεμβούργο, κατά τη συνεδρίασή του της 10ης Μαΐου 2016.

Για το Ελεγκτικό Συνέδριο

Vítor Manuel da SILVA CALDEIRA
Πρόεδρος

Παραρτήματα

Παράρτημα I

Χάρτης της περιοχής των Μεγάλων Λιμνών της Αφρικής

Παράρτημα II

Πρόσφυγες από τη ΛΔΚ στις αρχές του 2016

Πηγή: http://data.unhcr.org/drc/regional.php

Παράρτημα ΙΙΙ

Χάρτης: Μπουρουντιανοί πρόσφυγες στις 26 Ιανουαρίου 2016

©UNHCR, Υπηρεσία Χαρτογράφησης των Ηνωμένων Εθνών, Συντάκτης: Κέντρο περιφερειακών υπηρεσιών της UNHCR στο Ναϊρόμπι. Πηγή: http://data.unhcr.org/burundi/regional.php (βλέπε ενότητα Χάρτες).

Παράρτημα ΙV

Κατάλογος των έργων που εξετάστηκαν

α)Συνεχίστηκε στο πλαίσιο περιφερειακού έργου.

β)Το έργο συνεχίστηκε αλλά με διαφορετικό εταίρο το 2015, ωστόσο ο εταίρος υλοποίησης παραμένει ο ίδιος.

 τελική πληρωμή δεν έχει ακόμη καταβληθεί, το ποσό είναι ακόμη προσωρινό

Παράρτημα V

Ενδιάμεσες και τελικές εκθέσεις που εξετάστηκαν

Παράρτημα VΙ

Τροποποιήσεις των έργων που εξετάστηκαν

 Αύξηση του προϋπολογισμού λόγω ανεπάρκειας πιστώσεων πληρωμών το 2014

 Παράταση σε περιπτώσεις που υπήρχαν ακόμη διαθέσιμοι πόροι προς το τέλος ενός έργου

 Αύξηση του προϋπολογισμού λόγω νέων/πρόσθετων αναγκών

 Έργα με αύξηση στη χρηματοδότηση και/ή παράταση

Απαντήσεις της Επιτροπής

Σύνοψη

V

Μια πιο επίσημη τεκμηρίωση όσον αφορά τη συμμόρφωση με τα υποχρεωτικά κριτήρια θα μπορούσε να είναι χρήσιμη. Ωστόσο, η επεξεργασία και προσαρμογή των γεωγραφικών προτεραιοτήτων πραγματοποιείται, σε σταθερή βάση, με την παρουσία του επιτόπιου προσωπικού της Επιτροπής σε φόρα ανθρωπιστικού συντονισμού και με γραπτές εβδομαδιαίες ενημερώσεις σχετικά με την ανθρωπιστική κατάσταση. Τέλος, η Επιτροπή αναλύει τον εύλογο χαρακτήρα και την πληρότητα της γενικής δομής του προϋπολογισμού και τη συνέπειά της ως προς τις προτεινόμενες δράσεις.

VI

Λόγω του συνολικού πλαισίου των διαύλων επικοινωνίας και των εργαλείων παρακολούθησης που έχει ορίσει η Επιτροπή, δεν μπορεί να στοιχειοθετηθεί καμία συστηματική σύνδεση μεταξύ της καθυστερημένης υποβολής έκθεσης και του καθυστερημένου εντοπισμού προβλημάτων.

VII

Όσον αφορά την αιτιολόγηση των παρατάσεων και των συμπληρωματικών προϋπολογισμών, η Επιτροπή επισημαίνει ότι, για κάθε τροποποίηση έργου, το FichOp¹ περιέχει αιτιολόγηση για την παράταση της διάρκειας του έργου σύμφωνα με τις ισχύουσες διαδικασίες.

VIII

Αναγνωρίζοντας ότι η πτυχή αυτή εξακολουθεί να αποτελεί προτεραιότητα, η Επιτροπή επισημαίνει ότι οι περιορισμοί που συνδέονται με την υλοποίηση της ΣΑΑΑ στη ΛΔΚ είναι σημαντικοί και πρέπει να ληφθούν υπόψη. Η Γενική Διεύθυνση Διεθνούς Συνεργασίας και Ανάπτυξης (DEVCO) και η Γενική Διεύθυνση Ανθρωπιστικής Βοήθειας και Πολιτικής Προστασίας (ECHO) συνεργάζονται στενά προκειμένου να εξασφαλιστεί η ΣΑΑΑ και η ανταλλαγή πληροφοριών σχετικά με την ανθρωπιστική κατάσταση στους διάφορους τομείς, με αποτέλεσμα, για παράδειγμα, ένα πρόγραμμα ΣΑΑΑ για την υγεία στη ΛΔΚ μέσω του 11ου ΕΤΑ.

Παρατηρήσεις

17

Από το 2016, η εκπαίδευση σε καταστάσεις έκτακτης ανάγκης αποτελεί πλέον προτεραιότητα για παρεμβάσεις ανθρωπιστικής βοήθειας παγκοσμίως, με διάθεση ποσοστού 4 % του συνολικού προϋπολογισμού.

Ανεπαρκής διαφάνεια κατά το στάδιο επιλογής των έργων

Η Επιτροπή θεωρεί ότι το πρόβλημα έγκειται μάλλον στην ανεπαρκή επίσημη τεκμηρίωση παρά στην ανεπαρκή διαφάνεια.

26

Η επεξεργασία και προσαρμογή των γεωγραφικών προτεραιοτήτων πραγματοποιείται σε σταθερή βάση με την παρουσία των επιτόπου εμπειρογνωμόνων μας σε όλα τα φόρα ανθρωπιστικού συντονισμού. Επιπλέον, εβδομαδιαίες γραπτές ενημερώσεις όσον αφορά την ανθρωπιστική κατάσταση παρέχουν πληροφόρηση για τις πλέον πρόσφατες εξελίξεις και συμβάλλουν στη διαδικασία προγραμματισμού.

Λαμβάνοντας υπόψη την επιτόπου παρουσία της Επιτροπής, τη στενή συνεργασία με άλλους φορείς και τα σαφή κριτήρια επιλεξιμότητας για τις παρεμβάσεις της Επιτροπής (πληθυσμός που έχει εκτοπιστεί λόγω ένοπλων συγκρούσεων με αποτέλεσμα σοβαρές ανθρωπιστικές ανάγκες), δεν υπάρχει αμφιβολία ότι τα επιλεχθέντα έργα αφορούν περιοχές ύψιστης προτεραιότητας. Ωστόσο, όλα τα έργα που υποβάλλονται για μια περιοχή προτεραιότητας δεν επιλέγονται συστηματικά εάν δεν πληρούνται οποιαδήποτε άλλα υποχρεωτικά κριτήρια και/ή λόγω έλλειψης χρηματοδότησης.

Επιπλέον, η Επιτροπή επιλέγει όλο και περισσότερο τους εταίρους της ανάλογα με την ετοιμότητα και την ικανότητά τους να ανταποκριθούν σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης σε ευρείες γεωγραφικές περιοχές, ώστε να λογοδοτούν για όλες τις περιοχές όπου εξελίσσονται κρίσεις κατά τη διάρκεια του έτους και βρίσκονται στο ανατολικό τμήμα της ΛΔΚ.

29

Οι κατευθυντήριες γραμμές σχετικά με το FichOp, που εγκρίθηκαν από τη διοίκηση τον Μάρτιο 2016, παρέχουν καθοδήγηση σχετικά με την ανάλυση των προτάσεων προκειμένου να στηρίξουν τα προς κοινοποίηση συμπεράσματα.

Σε ό,τι αφορά τις γενικές αρχές οι οποίες δεν αξιολογούντο συστηματικά, η Επιτροπή υπογραμμίζει ότι οι δείκτες φύλου και ηλικίας/ανθεκτικότητας θεσπίστηκαν μόλις πρόσφατα και είναι υποχρεωτικοί από τον Ιούλιο 2014 και τον Ιανουάριο 2015 αντίστοιχα. Ωστόσο, το δείγμα που ελήφθη από το Συνέδριο (όλα τα έργα εκτός από ένα ξεκίνησαν πριν από την 1η Ιουλίου 2014) αντιστοιχεί σε περίοδο κατά την οποία οι εν λόγω δείκτες δεν είχαν ακόμη καθοριστεί.

Όσον αφορά την προστασία, μόνο σε ελάχιστες περιπτώσεις η παράμετρος αυτή δεν είχε αξιολογηθεί σαφώς στην εκτίμηση της αίτησης.

30

Όσον αφορά το επίπεδο λεπτομέρειας των προϋπολογισμών που υποβλήθηκαν με τις αιτήσεις χρηματοδότησης, η Επιτροπή θεωρεί ότι το επίπεδο λεπτομέρειας του προϋπολογισμού που παρέχεται από τους εταίρους επαρκεί για να αξιολογηθεί κατά πόσον είναι εύλογες οι προτεινόμενες δαπάνες. Το επίπεδο λεπτομέρειας καθορίζεται στους γενικούς όρους και στις κατευθυντήριες γραμμές της συμφωνίας-πλαίσιο εταιρικής σχέσης (ΣΠΕΣ), καθώς και στη χρηματοδοτική και διοικητική συμφωνία-πλαίσιο (ΧΔΣΠ).

Η Επιτροπή εξετάζει, μεταξύ άλλων, τη συνολική δομή του προϋπολογισμού και τη συνέπειά της με την προτεινόμενη δράση. Οι υπηρεσίες της Επιτροπής αναλύουν τον εύλογο χαρακτήρα και την πληρότητα του προϋπολογισμού (και την κατανομή του), καθώς και την εναρμόνισή του με τις προτεινόμενες δράσεις, μέσω ιστορικών στοιχείων αναφοράς, εφόσον υπάρχουν, ή πληροφοριών για την τοπική αγορά.

31

Βλ. απάντηση της Επιτροπής στο σημείο 30 ανωτέρω.

33 β)

Η Επιτροπή θα ήθελε να προσθέσει ότι σχεδόν το ήμισυ των ελεγχθέντων έργων είχε παρακολουθηθεί δύο φορές.

36

Η καθυστερημένη υποβολή ενδιάμεσων εκθέσεων δεν περιορίζει συστηματικά την ικανότητα της Επιτροπής να αντιμετωπίσει τυχόν προβλήματα που εντοπίζονται. Πράγματι, και όπως προκύπτει από άλλους διαύλους επικοινωνίας και εργαλεία παρακολούθησης, δεν μπορεί να στοιχειοθετηθεί καμία συστηματική σύνδεση μεταξύ της καθυστερημένης υποβολής έκθεσης και της αντιμετώπισης προβλημάτων που μπορούν να εντοπιστούν ακόμη και πριν από την παραλαβή των ενδιάμεσων εκθέσεων.

Η Επιτροπή έχει συνολικό πλαίσιο παρακολούθησης το οποίο περιλαμβάνει επιτόπιες επισκέψεις. Οι εν λόγω τακτικές επιτόπιες επισκέψεις που πραγματοποιούνται από εμπειρογνώμονες σε θέματα ανθρωπιστικής βοήθειας αποτελούν το σημαντικότερο μέσο για την αξιολόγηση του κατά πόσον οι προβλεπόμενες δράσεις/τα προσδοκώμενα αποτελέσματα συμφωνούν με τα σχέδια (επαλήθευση). Αυτές οι επιτόπιες επισκέψεις συμπληρώνονται από συνεχή διάλογο με τους εταίρους σε τοπικό επίπεδο. Μέσω της επιτόπιας παρουσίας, κάθε πρόβλημα εντοπίζεται ταχέως και παρακολουθείται μαζί με τον εταίρο.

39

Χρηματοοικονομικά στοιχεία δεν είναι πάντα διαθέσιμα σε τοπικό επίπεδο κατά τη διάρκεια των επιτόπιων επισκέψεων που διενεργούνται από τους υπαλλήλους της Επιτροπής. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο «η χρηματοοικονομική υλοποίηση» τις περισσότερες φορές δεν αναφέρεται στο FichOp. Η Επιτροπή θα μελετήσει τρόπους για την αντιμετώπιση του ζητήματος αυτού.

Πλαίσιο 3 - Παραδείγματα μη ανάλυσης των επιπτώσεων των ζητημάτων που εντοπίστηκαν στις εκθέσεις των επιτόπιων επισκέψεων

Στην περίπτωση του έργου πολλαπλών χορηγών των Ηνωμένων Εθνών για επισιτιστική ασφάλεια στην Κατάνγκα, η παρακολούθηση του προϋπολογισμού της δράσης πραγματοποιείται σε εθνικό και όχι σε περιφερειακό επίπεδο. Το Γραφείο των Ηνωμένων Εθνών για τον συντονισμό των ανθρωπιστικών υποθέσεων απευθύνει έκκληση χρηματοδότησης καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους. Οι συνεισφορές από άλλους χορηγούς είναι συνεχείς και εξελίσσονται σταθερά κατά τη διάρκεια του έτους, οπότε μόνο στο τέλος του έτους ο εταίρος μπορεί να κοινοποιήσει τον συνολικό προϋπολογισμό της δράσης, όταν καταγραφούν όλες οι συνεισφορές. Κατά συνέπεια, δεν υπήρχαν διαθέσιμα χρηματοοικονομικά στοιχεία κατά την επιτόπια επίσκεψη που πραγματοποιήθηκε από υπαλλήλους της Επιτροπής και, ως εκ τούτου, δεν ήταν δυνατό να προκύψει συμπέρασμα επ’ αυτού.

Επιπλέον, σε δράση χρηματοδοτούμενη από πολλαπλούς χορηγούς, εφαρμόζονται οι διατάξεις της ΧΔΣΠ. Σε αυτές τις περιπτώσεις, το σύνολο των επιλέξιμων δαπανών της δράσης οι οποίες αναφέρονται στους ειδικούς όρους θεωρείται εκτίμηση που μπορεί να εξελίσσεται κατά την υλοποίησης της δράσης, δηλαδή, εάν η αναμενόμενη συνεισφορά από άλλους χορηγούς δεν υλοποιείται. Οι τροποποιήσεις στον συνολικό προϋπολογισμό της δράσης δεν θα επιφέρουν, αυτές καθαυτές, κάποια αλλαγή στη συνεισφορά της Επιτροπής. Για τον λόγο αυτόν, ο εταίρος δεν ενημέρωσε επίσημα την Επιτροπή για τις αλλαγές στον συνολικό προϋπολογισμό της δράσης και δεν ήταν υποχρεωμένος να υποβάλει αίτημα τροποποίησης. Για δράσεις πολλαπλών δωρητών με διεθνείς οργανισμούς ή όργανα του ΟΗΕ, ο εταίρος μπορεί να επικαιροποιεί τα στοιχεία μονομερώς κατά το επόμενο στάδιο της υποβολής έκθεσης ώστε να αντικατοπτρίζουν τις αλλαγές στον προϋπολογισμό.

40

Η τρέχουσα στρατηγική ελέγχου έληξε στο τέλος του 2015, και μια νέα στρατηγική ελέγχου για την περίοδο 2016-2020 (που περιλαμβάνει νέα μεθοδολογία δειγματοληψίας) βρίσκεται στο στάδιο της έγκρισης από τα ανώτερα διοικητικά στελέχη της ECHO. Η νέα μεθοδολογία επιδιώκει πράγματι περισσότερες συνέργειες με το πλαίσιο παρακολούθησης, ιδίως λαμβάνοντας υπόψη την ανάλυση κινδύνου για τους εταίρους και τις δράσεις που πραγματοποιούν οι επιχειρησιακές μονάδες.

42

Προβλεπόταν αξιολόγηση για τη ΛΔΚ το 2016 αλλά δεν αποτελεί πλέον προτεραιότητα λόγω του εν εξελίξει λογιστικού ελέγχου επιδόσεων. Είναι πιθανό να προστεθεί στο πρόγραμμα αξιολόγησης του 2017.

44

Πρόκειται σαφώς για θέμα που χρειάζεται ορισμένες προσαρμογές στο υφιστάμενο σύστημα πληροφοριών (APPEL), και η Επιτροπή θα διερευνήσει δυνατότητες για την αντιμετώπιση αυτής της αδυναμίας.

47

Οι κατευθυντήριες γραμμές του FichOp που εγκρίθηκαν στα τέλη Μαρτίου 2016 από την Επιτροπή θα πρέπει πράγματι να συμβάλουν στη βελτίωση της συνέπειας στο επίπεδο των πληροφοριών που περιλαμβάνονται στην αξιολόγηση.

48

Η διαδικασία για τη μείωση της παρέμβασης της Επιτροπής λόγω πλημμελούς, μερικής ή καθυστερημένης υλοποίησης σπάνια χρησιμοποιήθηκε.

Είναι δύσκολο να εκτιμηθεί με ακρίβεια και ορθότητα εάν τα μη ικανοποιητικά αποτελέσματα είναι συνέπεια πλημμελούς επίδοσης, ή εάν συνδέονται με το πλαίσιο (αλλαγή πλαισίου, έλλειψη πρόσβασης, περιορισμοί σχετικοί με την ασφάλεια και την υλικοτεχνική υποδομή).

Οι διατάξεις της νέας ΣΠΕΣ 2014 προβλέπουν ότι η Επιτροπή μπορεί να μειώσει την επιχορήγηση εάν η δράση δεν υλοποιηθεί ή εάν υλοποιηθεί πλημμελώς, μερικώς ή καθυστερημένα. Η Επιτροπή ενίσχυσε και αποσαφήνισε τις εσωτερικές διαδικασίες έτσι ώστε να εξασφαλίσει ότι οποιαδήποτε μείωση είναι νομικά ορθή και ανάλογη προς τη σοβαρότητα και την έκταση της αποτυχίας. Όταν τα αποτελέσματα δεν έχουν επιτευχθεί, η βεβαίωση της ακρίβειας από τον δευτερεύοντα διατάκτη περιλαμβάνει είτε παράρτημα που αιτιολογεί τη μείωση της παρέμβασης λόγω χαμηλών επιδόσεων είτε αιτιολογία βασιζόμενη σε επιχειρήματα «ανωτέρας βίας».

Ωστόσο, υπάρχει πολύ μικρός κίνδυνος η προσφυγή στην προβλεπόμενη διαδικασία σε περίπτωση χαμηλών επιδόσεων να οδηγήσει στην απώλεια κονδυλίων του προϋπολογισμού, καθώς τα ποσά που ενδέχεται να αποδεσμευτούν μπορούν να διατεθούν για άλλα έργα εντός του χρόνου υλοποίησης του σχετικού σχεδίου εφαρμογής ανθρωπιστικής βοήθειας (HIP) (24 μήνες). Την ικανότητα επαναχρησιμοποίησης των πόρων που ενδέχεται να αποδεσμευτούν μαρτυρά το ποσοστό υλοποίησης της ECHO, που παραμένει σταθερά γύρω στο 98 % με την πάροδο των ετών.

Πλαίσιο 5 - Διαχείριση και συντονισμός πρόχειρων καταυλισμών στη ΛΔΚ (αριθ.°18)

Το ποσό των 57 300 ευρώ υπολογίστηκε με βάση το συνολικό κόστος του αποτελέσματος 3 (572 998 ευρώ), που έχει εν μέρει επιτευχθεί λόγω καθυστέρησης στην υλοποίηση. Η Επιτροπή εφάρμοσε ποσοστό χαμηλών επιδόσεων 10 % επιπλέον των μη επιλέξιμων δαπανών που έχουν αφαιρεθεί.

Πράγματι υπεγράφη σύμβαση με τον εταίρο το επόμενο έτος, καθώς είναι ο εξουσιοδοτημένος εταίρος για συντονισμό και διαχείριση του καταυλισμού σε εθνικό επίπεδο και, ως εκ τούτου, είναι βασικός εταίρος για τον χειρισμό θεμάτων σχετικά με τις μετακινήσεις πληθυσμών σε περιοχές συγκρούσεων. Η Επιτροπή αποφάσισε ωστόσο να μειώσει τη συνεισφορά της αλλά να διατηρήσει κάποια υποστήριξη για στρατηγικούς λόγους.

51

Το γεγονός ότι η συσσώρευση προσφύγων είχε μειωθεί σημαντικά με την πάροδο των ετών (από 250 000 σε λιγότερα από 70 000 άτομα) ώθησε την Επιτροπή σε εξορθολογισμό της στήριξής της μέσω του επικεφαλής οργανισμού (μείωση του φόρτου εργασίας και, ως εκ τούτου, μείωση του αριθμού των χρηματοδοτούμενων εταίρων).

Ωστόσο, καθώς η στήριξη της Επιτροπής είχε ήδη χορηγηθεί επί σειρά ετών στον εταίρο για την εν λόγω δράση, θα ήταν επιθυμητή μια στρατηγική ομαλής εξόδου/παράδοσης σε συνεργασία με τον επικεφαλής οργανισμό ώστε να περιοριστούν οι αρνητικές συνέπειες που θα μπορούσε να έχει για τους δικαιούχους (διασφαλίζοντας τη συνέχεια των βασικών υπηρεσιών υγείας). Για τον σκοπό αυτό, στο HIP 2013 προβλέφθηκε τροποποίηση για την παράταση της σύμβασης για έξι επιπλέον μήνες και για πρόσθετη χρηματοδότηση ύψους 450 000 ευρώ, ενώ η χρηματοδότησή της καλύφθηκε με την αξιοποίηση διαθέσιμων κονδυλίων.

52

Η παράταση της διάρκειας της αναφερθείσας δράσης οφειλόταν κατά κύριο λόγο σε ανάγκες και αδυναμίες που είχε κριθεί ότι πρέπει να αντιμετωπιστούν κατά προτεραιότητα. Οι παράγοντες για την αποδοχή των παρατάσεων αυτών συνδέονταν πάντοτε με τις ανάγκες των δικαιούχων —με την παροχή πρόσθετου χρόνου στον εταίρο, η Επιτροπή δίνει σαφώς προτεραιότητα στην ικανοποίηση των αναγκών των άμεσων δικαιούχων. Η επιλογή της ανάκτησης ή της ανακατανομής σε άλλα έργα θα ήταν υπερβολικά χρονοβόρα και οι τρέχουσες ανάγκες θα παρέμεναν ανεκπλήρωτες, ως εκ τούτου δεν θεωρήθηκε ρεαλιστική.

53

Οι Γενικές Διευθύνσεις της Επιτροπής για την ανθρωπιστική βοήθεια και την ανάπτυξη συνεργάζονται στενά διερευνώντας όλες τις δυνατότητες για την εξασφάλιση ΣΑΑΑ και συνήθως ανταλλάσσουν πληροφορίες σχετικά με την ανθρωπιστική κατάσταση στις διάφορες περιοχές της ΛΔΚ. Η πτυχή αυτή εξακολουθεί να αποτελεί προτεραιότητα σε επίπεδο Επιτροπής αλλά οι περιορισμοί που συνδέονται με την υλοποίηση της ΣΑΑΑ είναι σημαντικοί στο πλαίσιο της ΛΔΚ.

Όσον αφορά τη ΛΔΚ, τα αναπτυξιακά έργα της Επιτροπής εκπονούνται υπό το πνεύμα της συμφωνίας του Κοτονού, στο πλαίσιο της οποίας η κυβέρνηση της ΛΔΚ έχει τα ηνία και ορίζει προτεραιότητες. Ο μόνος κεντρικός τομέας με θεωρητικό ενδεχόμενο σύνδεσης με την ανθρωπιστική βοήθεια της Επιτροπής είναι η υγεία. Η κυβέρνηση έχει μια πολιτική συγκέντρωσης της αναπτυξιακής και της διμερούς βοήθειας σε παραμελημένα τμήματα περιοχών που δεν πλήττονται από συγκρούσεις, επειδή φαίνεται να έχουν εγκαταλειφθεί από διεθνείς παράγοντες σε σύγκριση με τις περιοχές που πλήττονται από συγκρούσεις στα ανατολικά της χώρας. Αποτελεί φυσική αντίδραση από την πλευρά των φορέων αναπτυξιακής βοήθειας και των εθνικών αρχών να εστιάζουν στις περιοχές αυτές, διότι προσφέρουν σταθερότητα και ασφάλεια και δεν διατρέχουν τον κίνδυνο να εγκαταλειφθούν έργα λόγω της βίας. Οι επενδύσεις σε σταθερές περιοχές είναι συνεπώς πιο πιθανό να έχουν κάποιαν επίδραση στη μείωση της φτώχειας. Επιπλέον, οι περιοχές των συγκρούσεων στα ανατολικά (όπου επικεντρώνεται η ανθρωπιστική βοήθεια της Επιτροπής) θεωρείται, δικαίως, ότι επωφελούνται από την παρουσία του μεγαλύτερου μέρος της ανθρωπιστικής κοινότητας (ΜΚΟ), ενώ πολύ λίγες οργανώσεις είναι παρούσες στην υπόλοιπη χώρα για να αντιμετωπίσουν τα διαρθρωτικά προβλήματα και τη χρόνια φτώχεια. Δεν μπορεί να αναμένεται από την Επιτροπή να ξεκινήσει συζητήσεις σε θέματα ΣΑΑΑ σε περιοχές όπου τα έργα κινδυνεύουν μεσοπρόθεσμα να εγκαταλειφθούν ή να πληγούν σοβαρά λόγω έκτακτης ανάγκης. Κατά τα τελευταία πέντε έτη, η μόνη περιοχή στα ανατολικά της χώρας, στην οποία παρατηρήθηκε σχετική σταθερότητα ήταν η πληγείσα περιοχή που στο παρελθόν βρισκόταν υπό τον LRA (Lord’s Resistance Army —Στρατό Αντίστασης του Κυρίου) στο Haut Uele και στο Bas Uele (βόρειο τμήμα της Ανατολικής Επαρχίας) και που είναι ακριβώς το μέρος όπου η επιτυχής μετάβαση σε ΣΑΑΑ αποτέλεσε αντικείμενο διαπραγμάτευσης μεταξύ των υπηρεσιών της Επιτροπής. Στις υπόλοιπες περιοχές της ανατολικής ΛΔΚ όπου η ανθρωπιστική βοήθεια της Επιτροπής είναι παρούσα, η αστάθεια παραμένει και δεν υπάρχει ούτε μια περιοχή στον χάρτη χωρίς δραστηριότητα ένοπλων ομάδων, δολοφονίες και/ή εκτοπισμούς για περισσότερο από ένα χρόνο χωρίς διακοπή.

Οι ευκαιρίες είναι συνεπώς περιορισμένες από τη φύση τους, υπό αυτές τις συνθήκες, αλλά όταν πληρούνται οι γεωγραφικές προϋποθέσεις (περιοχές που καθίστανται σταθερές) και συνάδουν με τις κυβερνητικές προτεραιότητες/κεντρικούς τομείς (υγεία) και τις περιοχές προτεραιότητας (Ανατολικό Kasaï, Lomami, Κεντρικό Kasaï, Βόρειο Κίβου, Ituri, Haut Uelé, Κεντρικό Κονγκό), η ΣΑΑΑ ενθαρρύνεται ιδιαίτερα. Το σενάριο αυτό έχει πράγματι συμβεί μία φορά κατά τη χρονική διάρκεια του ελέγχου (βλ. ανωτέρω).

Πιο πρόσφατα, η συμμετοχή της ΓΔ DEVCO και της ΓΔ ECHO σε συζήτηση για τη μεταφορά στήριξης προς το νοσοκομείο του Panzi στην επαρχία του Νότιου Κίβου υλοποιήθηκε με έργο της DEVCO ύψους 3 εκατ. ευρώ (χρηματοδοτούμενο στο πλαίσιο του προγράμματος «Παγκόσμια δημόσια αγαθά και προκλήσεις»). Η εν λόγω δράση θα στοχεύει στην ευθυγράμμιση του κέντρου με τα πρότυπα των γενικών νοσοκομείων που στηρίζονται από το εθνικό πρόγραμμα υγείας στο πλαίσιο του ΕΤΑ, προκειμένου να καταστεί δυνατή μια ενδεχόμενη μελλοντική ένταξη σε αυτό.

Άλλες πρωτοβουλίες ΣΑΑΑ αναπτύσσονται σε περιοχές που δεν πλήττονται από συγκρούσεις (στον τομέα της επισιτιστικής ανασφάλειας στις επαρχίες Kasaï και στους τομείς της υγείας και της ύδρευσης σε περιοχές που πλήττονται από χολέρα).

54

Λαμβάνοντας υπόψη την κατάσταση που επικρατεί στην ανατολική ΛΔΚ, ιδίως από άποψη ασφάλειας, δεν ήταν δυνατό να υλοποιηθούν περισσότερα του ενός έργα ΣΑΑΑ μέχρι σήμερα (υγεία). Ωστόσο, η Επιτροπή θα συνεχίσει να αξιοποιεί κάθε δυνατότητα για τη ΣΑΑΑ (για παράδειγμα: πρωτοβουλία στο Νότιο Κίβου για τη στήριξη του νοσοκομείου του Panzi ή αποστολή στο Βόρειο Κίβου από την αντιπροσωπεία της ΕΕ στη ΛΔΚ). Ειδικός σε θέματα υγείας προσλήφθηκε από την Επιτροπή για να συνεχίσει να μελετά όλες τις δυνατότητες για ΣΑΑΑ.

Όσον αφορά την Ουγκάντα, η Επιτροπή επισημαίνει ότι η κυβέρνηση της Ουγκάντας έχει εκπονήσει ένα σχέδιο ανάπτυξης στο οποίο περιλαμβάνονται πρόσφυγες και μέσω του οποίου οι ανθρωπιστικοί και αναπτυξιακοί φορείς θα αναζητούν από κοινού μακροπρόθεσμες λύσεις για τους πρόσφυγες με τη συμμετοχή των κοινοτήτων υποδοχής.

55

Το γεγονός ότι αυτό το θέμα δεν έχει επιλυθεί και επανέρχεται κάθε έτος ως προτεραιότητα υποδεικνύει ότι υπάρχουν ορισμένοι περιορισμοί/προκλήσεις που εμποδίζουν την επίλυσή του.

Αρκετές γενιές πεπειραμένων εμπειρογνωμόνων σε θέματα ανάπτυξης και ανθρωπιστικής βοήθειας έχουν προσπαθήσει σκληρά για να παρακαμφθεί το ζήτημα αυτό, χωρίς μεγάλη επιτυχία. Ακόμη και η MONUSCO που διαθέτει ειδική μονάδα σταθεροποίησης, κάνει σχέδια και διεξάγει συνεδριάσεις εδώ και δύο χρόνια για τη «σταθεροποίηση» περιοχών που απελευθερώνονται από την εξέγερση του M23, και δεν έχει ούτε ένα έργο να επιδείξει, για να μην αναφέρουμε ότι οι περιοχές που βρίσκονταν υπό την κατοχή του M23 είναι σήμερα ανάμεσα στις λιγότερο ασφαλείς για τους εργαζομένους στον τομέα της ανθρωπιστικής βοήθειας (και ακόμη λιγότερο κατάλληλες για τους αναπτυξιακούς φορείς που έχουν και χαμηλότερο όριο ανάληψης κινδύνων).

Τα βαθύτερα προβλήματα που παρεμποδίζουν την πρόοδο σχετικά με τη ΣΑΑΑ είναι τα ίδια με εκείνα που έχουν εντοπιστεί από τις διάφορες υπηρεσίες της Επιτροπής· ένα πλαίσιο συγκρούσεων, ανασφάλειας και εκτοπισμού πληθυσμών που δεν ευνοεί την ανάπτυξη δράσεων. Η ΣΑΑΑ μπορεί να πραγματοποιηθεί μόνον όταν πληρούνται ορισμένες ελάχιστες προϋποθέσεις και στις περιοχές συγκρούσεων όπου εργάζεται η ECHO, οι προϋποθέσεις αυτές δεν υφίστανται.

Συμπεράσματα και συστάσεις

57

Η Επιτροπή θεωρεί ότι το πρόβλημα έγκειται μάλλον στην ανεπαρκή επίσημη τεκμηρίωση παρά στην ανεπαρκή διαφάνεια.

Σύσταση 1

Η Επιτροπή αποδέχεται τη σύσταση. Θεωρεί ότι το πρόβλημα έγκειται μάλλον στην ανεπαρκή επίσημη τεκμηρίωση παρά στην ανεπαρκή διαφάνεια.

Η Επιτροπή έχει ήδη λάβει σχετικά μέτρα με την έγκριση των κατευθυντήριων γραμμών του FichOp τον Μάρτιο 2016. Επίσης, θα σχεδιαστεί ένα πρόγραμμα συνεχούς κατάρτισης ώστε να εξασφαλίζεται ότι το προσωπικό είναι εξοικειωμένο και σε θέση να ακολουθεί αυτές τις κατευθυντήριες γραμμές.

59

Το επίπεδο λεπτομέρειας του προϋπολογισμού που παρέχεται από τους εταίρους καθορίζεται στους γενικούς όρους και στις κατευθυντήριες γραμμές των ΣΠΕΣ. Αυτό το επίπεδο λεπτομέρειας θεωρείται επαρκές για την αξιολόγηση του εύλογου χαρακτήρα των προτεινόμενων δαπανών. Η αύξηση του επιπέδου ενημέρωσης δεν θα είχε πραγματική προστιθέμενη αξία.

Σύσταση 2

Η Επιτροπή αποδέχεται τη συγκεκριμένη σύσταση.

Αφενός, η Επιτροπή σημειώνει ότι ο προϋπολογισμός, σύμφωνα με τον ορισμό που περιλαμβάνεται στους γενικούς όρους και στις κατευθυντήριες γραμμές για τους εταίρους της ΣΠΕΣ και της ΧΔΣΠ, είναι επαρκώς λεπτομερής προκειμένου να προβαίνει σε εκτίμηση του εύλογου χαρακτήρα των δαπανών που απαιτούνται για την επίτευξη των αποτελεσμάτων. Οι υπηρεσίες της Επιτροπής αναλύουν ήδη τον εύλογο χαρακτήρα, την πληρότητα και τη συνοχή του προϋπολογισμού (και της κατανομής του) με τις προτεινόμενες δράσεις, μέσω ιστορικών στοιχείων αναφοράς, εφόσον υπάρχουν, ή πληροφοριών για την τοπική αγορά.

Αφετέρου, μπορεί να χρειαστεί ένας κατάλογος σημείων προς έλεγχο για την τεκμηρίωση της ανάλυσης αυτής ή σύντομες κατευθυντήριες γραμμές σχετικά με την αξιολόγηση.

60

Η καθυστερημένη υποβολή στοιχείων από τους εταίρους δεν παρεμποδίζει συστηματικά την ικανότητα της Επιτροπής να αντιμετωπίζει γρήγορα τα ζητήματα που τίθενται και να αντλεί διδάγματα για μελλοντικά προγράμματα. Χάρη στο πλαίσιο επικοινωνίας και παρακολούθησης που καταρτίζει η Επιτροπή μαζί με τους εταίρους της, δεν μπορεί να στοιχειοθετηθεί καμία συστηματική σύνδεση μεταξύ της καθυστερημένης υποβολής έκθεσης και των τυχόν δυσκολιών για τον έγκαιρο εντοπισμό προβλημάτων. Οι τακτικές επιτόπιες επισκέψεις από το προσωπικό της Επιτροπής αποτελούν μέσο για την αξιολόγηση του κατά πόσον οι προβλεπόμενες δράσεις/τα προσδοκώμενα αποτελέσματα συμφωνούν με τα σχέδια (επαλήθευση). Αυτές οι επιτόπιες επισκέψεις συμπληρώνονται από συνεχή διάλογο με τους εταίρους σε τοπικό επίπεδο.

Σύσταση 3

Η Επιτροπή αποδέχεται τη σύσταση και θα εξετάσει τρόπους για τη βελτίωση του εσωτερικού συστήματος υποβολής εκθέσεων σχετικά με το θέμα αυτό.

Σύσταση 4

Η Επιτροπή αποδέχεται τη σύσταση ότι οι επισκέψεις παρακολούθησης θα πρέπει να οδηγούν σε συστηματική αξιολόγηση των βασικών θεμάτων. Οι κατευθυντήριες γραμμές του FichOp που θεσπίστηκαν τον Μάρτιο 2016 περιλαμβάνουν μια ενότητα η οποία αφορά την παρακολούθηση και παρέχει καθοδήγηση στο προσωπικό της Επιτροπής που πραγματοποιεί επισκέψεις παρακολούθησης. Προβλέπεται η διοργάνωση σεμιναρίων κατάρτισης με σκοπό την προώθηση και τη διασφάλιση της συστηματικής χρήσης αυτών των κατευθυντήριων γραμμών. Ωστόσο, η κατάρτιση καταλόγου σημείων προς έλεγχο θεωρείται περιττή.

61

Προβλεπόταν αξιολόγηση για τη ΛΔΚ το 2016 αλλά δεν αποτελεί πλέον προτεραιότητα λόγω του εν εξελίξει λογιστικού ελέγχου επιδόσεων. Είναι πιθανό να προστεθεί στο πρόγραμμα αξιολόγησης του 2017.

Σύσταση 5

Η Επιτροπή αποδέχεται τη σύσταση και θα εξετάσει επιλογές που θα εξυπηρετούν τον σκοπό της σύστασης, λαμβάνοντας υπόψη την αποτελεσματικότητα της συνολικής αρχιτεκτονικής υποβολής εκθέσεων.

Σύσταση 6

Η Επιτροπή αποδέχεται τη σύσταση αυτή και θεωρεί ότι έχει ήδη λάβει σχετικά μέτρα με την έγκριση των κατευθυντήριων γραμμών του FichOp τον Μάρτιο 2016. Οι κατευθυντήριες γραμμές θα πρέπει πράγματι να συμβάλουν ώστε να βελτιωθεί η συνοχή στο επίπεδο των πληροφοριών που περιέχονται στην αξιολόγηση και να στοιχειοθετηθεί η απαιτούμενη σύνδεση μεταξύ των επιτευχθέντων αποτελεσμάτων και της συνολικής ολοκλήρωσης του έργου.

Σύσταση 7

Η Επιτροπή αποδέχεται ότι η σαφής αιτιολόγηση για πρόσθετη χρηματοδότηση και παράταση των προθεσμιών είναι αναγκαία. Στην πραγματικότητα, το κατάλληλο πλαίσιο υφίσταται ήδη. Όλες οι παρατάσεις και η πρόσθετη χρηματοδότηση για τα έργα εγκρίνονται με βάση την αιτιολόγηση που προσκόμισε ο εταίρος. Η αιτιολόγηση της αξιολόγησης από το επιτόπιο προσωπικό και από το προσωπικό της κεντρικής υπηρεσίας, τελικώς καταγράφονται στο FichOp προς έγκριση από τη διοίκηση.

Σύσταση 8

Η Επιτροπή αποδέχεται τη σύσταση για την κατά προτεραιότητα σύνδεση της αρωγής, της αποκατάστασης και της ανάπτυξης, και θα συνεχίσει τις πολλαπλές προσπάθειές της για να υλοποιήσει αυτήν την προτεραιότητα σε συγκεκριμένες δράσεις.

Μολονότι η Επιτροπή εξακολουθεί να διατηρεί αυτόν τον γενικό στόχο ψηλά στην ημερήσια διάταξή της, οι ιδιαιτερότητες του πλαισίου της ΛΔΚ τον καθιστούν εξαιρετικά δύσκολο να επιτευχθεί καθώς οι περιορισμοί δύσκολα μπορούν να ξεπεραστούν.

1Το FichOp («fiche opérationnelle») είναι ένα εργαλείο που χρησιμοποιείται από τη ΓΔ Ανθρωπιστικής Βοήθειας και Πολιτικής Προστασίας (ECHO) το οποίο παρέχει τεκμηρίωση για όλες τις κύριες πτυχές της επιχειρησιακής ανάλυσης και παρακολούθησης από επί τόπου εμπειρογνώμονες, αρμόδιους υπαλλήλους και βοηθούς, καθώς και δημοσιονομικούς διαχειριστές για τις ανθρωπιστικές δράσεις καθ’ όλο τον κύκλο της δράσης και χρησιμεύει —σε μεταγενέστερο στάδιο— για στατιστικούς σκοπούς και διαδρομή ελέγχου. Αναφέρεται στην παράγραφο 28 της παρούσας έκθεσης.

QJ-AB-16-014-EL-E    ISSN 1977-5660

Οι ελεγκτές καταλήγουν στο συμπέρασμα ότι η διαχείριση από την Επιτροπή της ανθρωπιστικής βοήθειας προς τους πληθυσμούς που πλήττονται από συγκρούσεις στην περιοχή των Μεγάλων Λιμνών της Αφρικής ήταν, γενικώς, αποτελεσματική.
Η χρηματοδότηση διατέθηκε σε ορθά καθορισμένες βασικές προτεραιότητες, ωστόσο η σαφήνεια σε μεταγενέστερο στάδιο ιεράρχησης προτεραιοτήτων και επιλογής έργων ήταν ανεπαρκής. Δεν ήταν δυνατό να αποφασισθεί αν επιλέχθηκαν τα πλέον κατάλληλα έργα.
Συνολικά, η παρακολούθηση της Επιτροπής ήταν η ενδεδειγμένη, μολονότι θα μπορούσε να είχε αξιοποιήσει καλύτερα τις πληροφορίες που συγκέντρωνε. Τέλος, εάν ληφθούν υπόψη οι ιδιαίτερες προκλήσεις που αντιμετωπίζει η συγκεκριμένη περιοχή, τα περισσότερα από τα εξετασθέντα έργα παρήγαγαν ικανοποιητικά αποτελέσματα.