ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΕΛΕΓΚΤΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙO

12, rue Alcide De Gasperi

1615 Luxembourg

LUXEMBOURG

Τηλ +352 4398-1

E-mail: eca-info@eca.europa.eu

Internet: http://eca.europa.eu

Twitter: @EUAuditorsECA

YouTube: EUAuditorsECA

Facebook: European Court of Auditors

Περισσότερες πληροφορίες για την Ευρωπαϊκή Ένωση παρέχονται από το διαδίκτυο (http://europa.eu).

Λουξεμβούργο: Υπηρεσία Εκδόσεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, 2015

Print | ISBN 978-92-872-2923-6 | doi:10.2865/76521 | QJ-04-15-619-EL-C
PDF | ISBN 978-92-872-2901-4 | doi:10.2865/9822 | QJ-04-15-619-EL-N
EPUB | ISBN 978-92-872-2948-9 | doi:10.2865/809246 | QJ-04-15-619-EL-E

© Ευρωπαϊκή Ένωση, 2015

Επιτρέπεται η αναπαραγωγή με αναφορά της πηγής.

Για κάθε χρήση ή αναπαραγωγή της παρακάτω φωτογραφίας, πρέπει να ζητηθεί άδεια απευθείας από τον κάτοχο των δικαιωμάτων διανοητικής ιδιοκτησίας:

© Ευρωπαϊκή Ένωση, 2015 / Πηγή: Ευρωπαϊκή Επιτροπή - Υπηρεσία Οπτικοακουστικών Μέσων / Φωτογραφία: Nikolay Doychinov, σ. 21 δεξιά.

Η αναπαραγωγή των παρακάτω φωτογραφιών επιτρέπεται υπό την προϋπόθεση της αναφοράς του κατόχου των δικαιωμάτων διανοητικής ιδιοκτησίας, της πηγής και του ονόματος των φωτογράφων (στις περιπτώσεις που αναφέρονται):

© Ευρωπαϊκή Ένωση, 2015 / Πηγή: Ευρωπαϊκή Επιτροπή – Υπηρεσία Οπτικοακουστικών Μέσων / Φωτογραφίες: Etienne Ansotte, σ. 18· Cristof Echard, σ. 22· Nikolay Doychinov, σ. 33· KC Ortiz, σ. 40· Georges Boulougouris, σ. 42.

© Ευρωπαϊκή Ένωση, 2015 / Πηγή: Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο - Υπηρεσία Οπτικοακουστικών Μέσων / Φωτογραφία: Andreas Hillergren, σ. 38.

© Ευρωπαϊκή Ένωση, 2015 / Πηγή: ΕΕΣ, σ. 2, σ. 4, σ. 24, σ. 36, σ. 47.

© Ευρωπαϊκή Ένωση, 2014 / Πηγή: Ευρωπαϊκή Επιτροπή - Υπηρεσία Οπτικοακουστικών Μέσων / Φωτογραφίες: Raigo Pajula, σ. 17· Patricia De Melo Moreira, σ. 26.

© Ευρωπαϊκή Ένωση, 2013 / Πηγή: Ευρωπαϊκή Επιτροπή - Υπηρεσία Οπτικοακουστικών Μέσων / Φωτογραφίες: Jonathan Nackstrand, σ. 29· Daniel Reinhardt, σ. 31.

© Ευρωπαϊκή Ένωση, 2012 / Πηγή: Ευρωπαϊκή Επιτροπή - Υπηρεσία Οπτικοακουστικών Μέσων / Φωτογραφίες: Robin Utrecht, σ. 11· Rodger Bosch, σ. 15· Jennifer Jacquemart, σ. 32.

© Ευρωπαϊκή Ένωση, 2011 / Πηγή: Ευρωπαϊκή Επιτροπή - Υπηρεσία Οπτικοακουστικών Μέσων / Φωτογραφίες: Etienne Ansotte, σ. 21 αριστερά.

ΠΩΣ ΘΑ ΠΡΟΜΗΘΕΥΤΕΙΤΕ ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΤΗΣ ΕΕ

Δωρεάν εκδόσεις:

•ένα αντίτυπο:
από το EU Bookshop (http://bookshop.europa.eu)·

•περισσότερα από ένα αντίτυπα ή αφίσες/χάρτες:
από τις αντιπροσωπείες της Ευρωπαϊκής Ένωσης(http://ec.europa.eu/represent_el.htm),
από τα γραφεία εκπροσώπησης στις εκτός ΕΕ χώρες (http://eeas.europa.eu/delegations/index_el.htm),
επικοινωνώντας με την υπηρεσία Europe Direct (http://europa.eu/europedirect/index_el.htm) ή
καλώντας τον αριθμό 00 800 6 7 8 9 10 11 (δωρεάν τηλεφωνικός αριθμός από όλη την Ένωση) (*).

(*)Οι πληροφορίες παρέχονται δωρεάν, και οι κλήσεις είναι γενικώς δωρεάν (ενδέχεται όμως κάποιες κλήσεις που πραγματοποιούνται μέσω ορισμένων τηλεπικοινωνιακών φορέων ή από τηλεφωνικούς θαλάμους ή ξενοδοχεία να χρεώνονται).

Εκδόσεις επί πληρωμή:

•από το EU Bookshop (http://bookshop.europa.eu).

EL

2014

Ο έλεγχος της ΕΕ εν συντομία

Παρουσίαση των ετήσιων εκθέσεων του Ευρωπαϊκού Ελεγκτικού Συνεδρίου για το οικονομικό έτος 2014

Εισαγωγή του Προέδρου

Στο παρόν έγγραφο με τίτλο «2014 — Ο έλεγχος της ΕΕ εν συντομία» συνοψίζεται και αναλύεται το περιεχόμενο των ετήσιων εκθέσεων του Ευρωπαϊκού Ελεγκτικού Συνεδρίου (ΕΕΣ) σχετικά με την εκτέλεση του προϋπολογισμού της ΕΕ και των Ευρωπαϊκών Ταμείων Ανάπτυξης κατά το 2014.

Στις εκθέσεις αυτές παρέχουμε διασφάλιση σχετικά με τη χρησιμοποίηση των κονδυλίων της ΕΕ κατά τη διάρκεια του εξεταζόμενου έτους, επισημαίνοντας τους τομείς στους οποίους είναι αυξημένος ο κίνδυνος εμφάνισης παρατυπιών. Επίσης, αναλύουμε τους λόγους για τους οποίους εμφανίζονται σφάλματα και διατυπώνουμε συστάσεις για τη βελτίωση της δημοσιονομικής διαχείρισης. Κύριος στόχος μας είναι να συνδράμουμε το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο στον έλεγχο της δημοσιονομικής διαχείρισης της ΕΕ, ο οποίος εντάσσεται στο πλαίσιο της διαδικασίας χορήγησης απαλλαγής σχετικά με την εκτέλεση του προϋπολογισμού της ΕΕ.

Το οικονομικό έτος 2014 ήταν το πρώτο της περιόδου προγραμματισμού 2014-2020 της ΕΕ. Ωστόσο, το μεγαλύτερο μέρος των δαπανών που πραγματοποιήθηκαν από τον προϋπολογισμό της ΕΕ κατά το παρελθόν έτος είχε προγραμματιστεί κατά την περίοδο 2007-2013. Συνεπώς, όπως θα ήταν αναμενόμενο, τα ζητήματα δημοσιονομικής διαχείρισης που επισημαίνονται στην έκθεσή μας παρουσιάζουν πολλές ομοιότητες με τα αντίστοιχα προηγούμενων ετών.

Ήδη επί σειρά ετών διαπιστώνουμε σταθερά υψηλά επίπεδα σφάλματος στις δαπάνες της ΕΕ και, ως εκ τούτου, επισημαίνουμε τρόπους με τους οποίους μπορούν να αξιοποιηθούν καλύτερα τα διαθέσιμα πληροφοριακά στοιχεία και να χρησιμοποιηθούν πλήρως οι υπάρχουσες διορθώσεις με σκοπό την περαιτέρω μείωση των σφαλμάτων και την ανάκτηση ακόμη μεγαλύτερου μέρους των κεφαλαίων που δεν δαπανήθηκαν ορθά.

Αναμφίβολα, επιδίωξη της ΕΕ πρέπει να είναι πάντοτε η κατά το δυνατόν μεγαλύτερη αξιοποίηση των ήδη υπαρχουσών δυνατοτήτων. Για τον λόγο αυτό, υποστηρίζουμε ότι, στο πλαίσιο της εκτέλεσης των δαπανών της ΕΕ, κατά την τρέχουσα περίοδο, πρέπει να δοθεί μεγαλύτερη έμφαση στις επιδόσεις.

Το ΕΕΣ θεωρεί επίσης ότι οι υπεύθυνοι για τη χάραξη των πολιτικών της ΕΕ πρέπει να αναπτύξουν μια εντελώς νέα προσέγγιση όσον αφορά τις μελλοντικές δαπάνες και επενδύσεις της ΕΕ. Η επικείμενη ενδιάμεση αξιολόγηση του προγράμματος δημοσιονομικού σχεδιασμού της ΕΕ παρέχει την ευκαιρία να αναζητηθούν οι πλέον ενδεδειγμένοι τρόποι μείωσης των σφαλμάτων και βελτίωσης των συνολικών επιδόσεων του προϋπολογισμού της ΕΕ.

Εν τω μεταξύ, εφιστούμε επίσης την προσοχή στην επιτακτική ανάγκη η Επιτροπή και τα κράτη μέλη να λάβουν μέτρα όσον αφορά τα συσσωρευμένα λόγω μη απορρόφησης κεφάλαια. Σε ορισμένα κράτη μέλη, το συνολικό ποσό το οποίο παραμένει αζήτητο στα ταμεία της ΕΕ αντιστοιχεί σε σημαντικό μερίδιο των ετήσιων κρατικών δαπανών.

Προκειμένου τα θεσμικά όργανα και τα κράτη μέλη της ΕΕ να αξιοποιήσουν πλήρως τις δυνατότητες που παρέχει ο προϋπολογισμός της για επενδύσεις στο μέλλον της Ευρώπης, απαιτούνται συντονισμένες προσπάθειες για τη βελτίωση της αποτελεσματικότητάς του. Αυτό σημαίνει βελτίωση των δυνατοτήτων που προβλέπει ο προϋπολογισμός για επενδύσεις στο μέλλον της Ευρώπης, μέσω της μείωσης των σφαλμάτων, της ταχύτερης απόδοσης δαπανών βάσει ορθών δηλώσεων, επενδύσεων σε έργα που ανταποκρίνονται στους στόχους της και μέτρησης της απόδοσης των εν λόγω επενδύσεων, προκειμένου να διασφαλίζεται ότι οι επενδύσεις αυτές αποφέρουν τα αναμενόμενα αποτελέσματα και προσδίδουν αξία.

Οι πολίτες δικαιούνται να ενημερώνονται για την πρόοδο των επενδύσεων αυτών, καθώς και για τις επιδόσεις τους. Το ΕΕΣ έχει αναλάβει τη δέσμευση να διαδραματίζει καίριο ρόλο στη διασφάλιση της ορθής αξιοποίησης των κεφαλαίων της ΕΕ και της επίτευξης θετικών αποτελεσμάτων, προειδοποιώντας για τυχόν κινδύνους και παρέχοντας συμβουλές για τη βελτίωση των επιδόσεών τους.

Vítor Manuel da SILVA CALDEIRA

Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Ελεγκτικού Συνεδρίου

Περιεχόμενα

Συνολικά αποτελέσματα

Βασικές διαπιστώσεις και μηνύματα

Ο έλεγχός μας

Οι διαπιστώσεις μας

Οι λογαριασμοί της ΕΕ παρέχουν αληθή και ακριβοδίκαιη εικόνα

Το εκτιμώμενο επίπεδο σφάλματος παραμένει σταθερά υψηλότερο του ορίου σημαντικότητας του 2 %

Οι αποδιδόμενες δαπάνες εμφανίζουν τα υψηλότερα επίπεδα σφάλματος

Οι διορθωτικές δράσεις μείωσαν σημαντικά το εκτιμώμενο επίπεδο σφάλματος

Η Επιτροπή μπορεί να βελτιώσει περαιτέρω την αξιολόγηση των κινδύνων και τον αντίκτυπο των διορθωτικών δράσεων

Υψηλό επίπεδο δυνητικών δηλώσεων και πληρωμών που αφορούν την περίοδο προγραμματισμού 2007-2013

Οι εκθέσεις σχετικά με τις επιδόσεις εξακολουθούν να εμφανίζουν αδυναμίες

Τα έσοδα και οι διάφοροι τομείς δαπανών αναλυτικότερα

Έσοδα

Ανταγωνιστικότητα για την ανάπτυξη και την απασχόληση

Οικονομική, κοινωνική και εδαφική συνοχή

Φυσικοί πόροι

Η Ευρώπη ως παγκόσμιος παράγοντας

Διοίκηση

Ευρωπαϊκά Ταμεία Ανάπτυξης (ΕΤΑ)

Γενικές πληροφορίες

Ο τρόπος προσέγγισης του ελέγχου εν συντομία

Το Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο και το έργο του

Συνολικά αποτελέσματα

Βασικές διαπιστώσεις και μηνύματα

Σύνοψη της δήλωσης αξιοπιστίας για το οικονομικό έτος 2014

Το Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο διατυπώνει γνώμη χωρίς επιφύλαξη όσον αφορά την αξιοπιστία των λογαριασμών της Ευρωπαϊκής Ένωσης για το οικονομικό έτος 2014.

Τα έσοδα για το 2014, λαμβανόμενα ως σύνολο, είναι νόμιμα και κανονικά.

Οι πληρωμές για το 2014 περιέχουν ουσιώδη σφάλματα. Συνεπώς, διατυπώνουμε αρνητική γνώμη όσον αφορά τη νομιμότητα και κανονικότητά τους.

Για το πλήρες κείμενο της δήλωσης αξιοπιστίας, ανατρέξετε στο κεφάλαιο 1 της ετήσιας έκθεσης για το οικονομικό έτος 2014.

οΟι λογαριασμοί της ΕΕ για το 2014 καταρτίστηκαν ορθά σύμφωνα με τα διεθνή πρότυπα και παρέχουν αληθή και ακριβοδίκαιη εικόνα των οικονομικών αποτελεσμάτων της. Συνεπώς, διατυπώσαμε εκ νέου γνώμη χωρίς επιφύλαξη σχετικά με την αξιοπιστία τους. Ωστόσο, διατυπώσαμε αρνητική γνώμη όσον αφορά την κανονικότητα των πληρωμών.

οΌσον αφορά τις πληρωμές του 2014, το εκτιμώμενο επίπεδο σφάλματος, το οποίο εκφράζει το επίπεδο παρατυπίας, είναι 4,4 %, ήτοι προσεγγίζει το αντίστοιχο του 2013 (4,5 %), εξακολουθεί δε να υπερβαίνει το επίπεδο σημαντικότητας του 2 %.

οΔιαπιστώσαμε το ίδιο εκτιμώμενο επίπεδο σφάλματος (4,6 %) στο πλαίσιο της επιμερισμένης διαχείρισης με τα κράτη μέλη και στις δαπάνες που τελούν υπό την άμεση διαχείριση της Επιτροπής. Τα υψηλότερα επίπεδα σφάλματος διαπιστώθηκαν στις δαπάνες των τομέων «Οικονομική, κοινωνική και εδαφική συνοχή» (5,7 %) και «Ανταγωνιστικότητα για την ανάπτυξη και την απασχόληση» (5,6 %). Οι διοικητικές δαπάνες εμφάνιζαν το χαμηλότερο εκτιμώμενο επίπεδο σφάλματος (0,5 %).

οΥπάρχει σαφής σχέση μεταξύ του είδους των δαπανών και των επιπέδων του σφάλματος. Κατά την εκτίμησή μας, το επίπεδο σφάλματος για τα συστήματα απόδοσης δαπανών (5,5 %), στο πλαίσιο των οποίων η ΕΕ αποδίδει επιλέξιμες δαπάνες για επιλέξιμες δραστηριότητες βάσει δηλώσεων δαπανών υποβαλλόμενων από τους δικαιούχους, είναι διπλάσιο του αντίστοιχου για τα προγράμματα βάσει δικαιωμάτων (2,7 %), στο πλαίσιο των οποίων οι πληρωμές εξαρτώνται από την πλήρωση ορισμένων προϋποθέσεων και όχι από την απόδοση δαπανών.

οΟι διορθωτικές δράσεις εκ μέρους των αρμόδιων αρχών των κρατών μελών και της Επιτροπής επέδρασαν θετικά στο εκτιμώμενο επίπεδο σφάλματος. Χωρίς αυτές, το συνολικό εκτιμώμενο επίπεδο σφάλματος θα ήταν 5,5 %. Η Επιτροπή μπορεί να βελτιώσει περαιτέρω την αξιολόγηση των κινδύνων και τον αντίκτυπο των διορθωτικών δράσεων.

οΕάν η Επιτροπή, οι αρμόδιες αρχές των κρατών μελών ή οι ανεξάρτητοι ελεγκτές είχαν χρησιμοποιήσει όλα τα διαθέσιμα πληροφοριακά στοιχεία, θα είχαν προλάβει ή εντοπίσει και διορθώσει σημαντικό ποσοστό των σφαλμάτων πριν από την εμφάνισή τους.

οΤα ποσά που πρέπει να καταβληθούν κατά το τρέχον ή σε μελλοντικά έτη παραμένουν πολύ υψηλά. Η Επιτροπή είναι αναγκαίο να λάβει μέτρα για την επίλυση αυτού του χρόνιου προβλήματος. Στην περίπτωση ορισμένων κρατών μελών, τα συσσωρευμένα μη χρησιμοποιηθέντα κεφάλαια αντιστοιχούν σε σημαντικό μερίδιο των συνολικών κρατικών δαπανών.

οΗ περίοδος που καλύπτει η δεκαετής στρατηγική «Ευρώπη 2020» και εκείνες των επταετών δημοσιονομικών κύκλων (2007-2013 και 2014-2020) δεν συμπίπτουν. Τα κράτη μέλη δεν αποδίδουν την ενδεδειγμένη σημασία στα επιδιωκόμενα από τη στρατηγική «Ευρώπη 2020» αποτελέσματα στο πλαίσιο των συμφωνιών εταιρικής σχέσης και των προγραμμάτων. Αμφότερα τα ζητήματα αυτά περιορίζουν την ικανότητα της Επιτροπής να παρακολουθεί τις επιδόσεις και τη συμβολή του προϋπολογισμού της ΕΕ στην υλοποίηση της στρατηγικής «Ευρώπη 2020» και να καταρτίζει σχετικές εκθέσεις.

οΗ επικείμενη ενδιάμεση αξιολόγηση του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου της περιόδου 2014-2020 έχει αποφασιστική σημασία για τη διαχείριση των δαπανών της ΕΕ. Είναι σημαντικό η Επιτροπή να προβεί το συντομότερο δυνατό σε ανάλυση των τομέων που εμφανίζουν σταθερά υψηλά επίπεδα σφάλματος και σε αξιολόγηση των ευκαιριών που υπάρχουν για τη μείωσή τους, ενισχύοντας παράλληλα την έμφαση στις επιδόσεις κατά την εκτέλεση των δαπανών.

Το πλήρες κείμενο των ετήσιων εκθέσεών μας σχετικά με τον προϋπολογισμό της ΕΕ και με τις δραστηριότητες που χρηματοδοτήθηκαν από το όγδοο, ένατο, δέκατο και ενδέκατο Ευρωπαϊκό Ταμείο Ανάπτυξης κατά το 2014 είναι διαθέσιμο στον ιστότοπό μας: http://www.eca.europa.eu/el/Pages/AR2014.aspx

Ο έλεγχός μας

Προϋπολογισμός της ΕΕ

Οι δαπάνες της ΕΕ συνιστούν σημαντικό μέσο για την επίτευξη των διαφόρων στόχων πολιτικής. Κάθε χρόνο διενεργούμε έλεγχο των εσόδων και των δαπανών του προϋπολογισμού της ΕΕ και διατυπώνουμε γνώμη σχετικά με την αξιοπιστία των ετήσιων λογαριασμών, καθώς και σχετικά με τη συμμόρφωση των πράξεων εσόδων και δαπανών με τις ισχύουσες νομικές και κανονιστικές διατάξεις.

Το 2014 οι δαπάνες ανήλθαν συνολικά σε 142,5 δισεκατομμύρια ευρώ, ή σε περίπου 285 ευρώ ανά πολίτη. Αυτό αντιστοιχεί σε σχεδόν δύο εκατοστιαίες μονάδες των συνολικών δημόσιων δαπανών των κρατών μελών της ΕΕ.

Ο προϋπολογισμός της ΕΕ εγκρίνεται ετησίως, στο πλαίσιο επταετών δημοσιονομικών πλαισίων, από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο. Η ευθύνη της ορθής εκτέλεσης των δαπανών του προϋπολογισμού βαρύνει πρωτίστως την Επιτροπή. Ποσοστό 76 % περίπου του προϋπολογισμού δαπανάται στο πλαίσιο του συστήματος που είναι γνωστό ως «επιμερισμένη διαχείριση», με τα κράτη μέλη να διανέμουν τα κονδύλια και να διαχειρίζονται τις δαπάνες σύμφωνα με τη νομοθεσία της ΕΕ, όπως παραδείγματος χάριν συμβαίνει στην περίπτωση των δαπανών στον τομέα της οικονομικής, κοινωνικής και εδαφικής συνοχής και των δαπανών στον τομέα των φυσικών πόρων.

Από πού προέρχονται τα κεφάλαια αυτά;

Ο προϋπολογισμός της ΕΕ χρηματοδοτείται με διάφορους τρόπους. Το μεγαλύτερο τμήμα του καταβάλλεται από τα κράτη μέλη βάσει του ακαθάριστου εθνικού εισοδήματός τους (94,9 δισεκατομμύρια ευρώ). Άλλες πηγές είναι τα ποσά που καταβάλλουν τα κράτη μέλη βάσει του εισπραττόμενου φόρου προστιθέμενης αξίας (17,7 δισεκατομμύρια ευρώ), καθώς και οι δασμοί και οι γεωργικές εισφορές (16,4 δισεκατομμύρια ευρώ).

Πώς δαπανώνται τα κεφάλαια αυτά;

Ο ετήσιος προϋπολογισμός της ΕΕ δαπανάται σε ένα ευρύ φάσμα τομέων (βλέπε γράφημα 1). Οι πραγματοποιούμενες πληρωμές σκοπό έχουν την υποστήριξη ποικίλων δραστηριοτήτων, όπως είναι η γεωργία και η ανάπτυξη των αγροτικών και αστικών περιοχών, τα έργα υποδομής στον τομέα των μεταφορών, η έρευνα, η επιμόρφωση ανέργων, η στήριξη προς χώρες που επιθυμούν να ενταχθούν στην ΕΕ ή η βοήθεια προς γειτονικές και αναπτυσσόμενες χώρες.

Γράφημα 1

Συνολικές δαπάνες της ΕΕ για το 2014 (142,5 δισεκατομμύρια ευρώ)

Δύο είναι τα χαρακτηριστικότερα είδη προγραμμάτων δαπανών της ΕΕ που περιέχουν διακριτούς τύπους κινδύνου:

οΤα προγράμματα βάσει δικαιωμάτων, στο πλαίσιο των οποίων οι πληρωμές εξαρτώνται από την πλήρωση ορισμένων προϋποθέσεων. Ενδεικτικά παραδείγματα είναι οι υποτροφίες σε φοιτητές και ερευνητές (στο πλαίσιο των δαπανών στον τομέα της ανταγωνιστικότητας), οι άμεσες ενισχύσεις που καταβάλλονται στους γεωργούς (στο πλαίσιο του τομέα των φυσικών πόρων), η άμεση δημοσιονομική στήριξη (στον τομέα «Η Ευρώπη ως παγκόσμιος παράγοντας») ή οι μισθοί και οι συντάξεις (στο πλαίσιο των διοικητικών δαπανών).

οΤα συστήματα απόδοσης των δαπανών, στο πλαίσιο των οποίων η ΕΕ αποδίδει επιλέξιμες δαπάνες για επιλέξιμες δραστηριότητες. Στα συστήματα αυτού του είδους συγκαταλέγονται, μεταξύ άλλων, ερευνητικά έργα (στο πλαίσιο των δαπανών στον τομέα της ανταγωνιστικότητας), συστήματα επενδύσεων στην περιφερειακή και αγροτική ανάπτυξη (καλυπτόμενα από τις δαπάνες στους τομείς της συνοχής και των φυσικών πόρων), μέτρα κατάρτισης (στον τομέα της συνοχής) και αναπτυξιακά έργα (στον τομέα «Η Ευρώπη ως παγκόσμιος παράγοντας»).

Οι διαπιστώσεις μας

Οι λογαριασμοί της ΕΕ παρέχουν αληθή και ακριβοδίκαιη εικόνα

Οι λογαριασμοί της ΕΕ για το 2014 καταρτίστηκαν ορθά, σύμφωνα με τα διεθνή λογιστικά πρότυπα του δημόσιου τομέα, και απεικονίζουν ακριβοδίκαια τα οικονομικά αποτελέσματα της ΕΕ για το έτος αυτό, καθώς και τα στοιχεία ενεργητικού και παθητικού στο τέλος του οικονομικού έτους. Συνεπώς, διατυπώνουμε γνώμη χωρίς επιφύλαξη όσον αφορά την αξιοπιστία των λογαριασμών («εγκρίνονται»), όπως άλλωστε συμβαίνει από το 2007.

Το εκτιμώμενο επίπεδο σφάλματος παραμένει σταθερά υψηλότερο του ορίου σημαντικότητας του 2 %

Βασική συνιστώσα του ελεγκτικού έργου μας είναι η υποβολή σε ελεγκτικές δοκιμασίες δειγμάτων πράξεων από ολόκληρο το φάσμα του προϋπολογισμού της ΕΕ, με σκοπό τη διατύπωση αμερόληπτων και επακριβών εκτιμήσεων σχετικά με τον βαθμό στον οποίο τα έσοδα και οι διάφοροι τομείς δαπανών περιέχουν σφάλματα.

Στο γράφημα 2 παρουσιάζονται συνοπτικά τα αποτελέσματα για το 2014. Για περισσότερες πληροφορίες σχετικά με τον τρόπο προσέγγισης του ελέγχου που εφαρμόζουμε και το εκτιμώμενο επίπεδο σφάλματος, βλέπε σελίδες 45 και 46.

Γράφημα 2

Αποτελέσματα των ελεγκτικών δοκιμασιών πράξεων για το σύνολο του προϋπολογισμού της ΕΕ για το 2014

Το εκτιμώμενο επίπεδο σφάλματος βασίζεται στα προσδιορίσιμα ποσοτικώς σφάλματα που εντοπίστηκαν στο στατιστικό δείγμα πράξεων που υποβλήθηκε σε έλεγχο.

Όσον αφορά το οικονομικό έτος 2014, καταλήγουμε στο συμπέρασμα ότι τα έσοδα δεν περιείχαν ουσιώδη σφάλματα.

Για το σύνολο των δαπανών του προϋπολογισμού, το εκτιμώμενο επίπεδο σφάλματος του 4,4 % έχει ως συνέπεια τη διατύπωση αρνητικής γνώμης σχετικά με την κανονικότητα των δαπανών (η έννοια της «κανονικότητας» αναλύεται στη σελίδα 46).

Από τις ελεγκτικές δοκιμασίες προκύπτουν επίσης αποτελέσματα για κάθε τομέα δαπανών, τα οποία παρουσιάζονται στο γράφημα 3.

Περαιτέρω πληροφοριακά στοιχεία σχετικά με τα αποτελέσματα για τα έσοδα και κάθε τομέα δαπανών παρατίθενται στις σελίδες 25 έως 44, καθώς και στα συναφή κεφάλαια της ετήσιας έκθεσης για το οικονομικό έτος 2014.

Γράφημα 3

Αποτελέσματα των ελεγκτικών δοκιμασιών πράξεων για τους διάφορους τομείς δαπανών της ΕΕ για το 2014

%Το εκτιμώμενο επίπεδο σφάλματος βασίζεται στα προσδιορίσιμα ποσοτικώς σφάλματα που εντοπίστηκαν στο πλαίσιο των εργασιών μας και, ειδικότερα, στο πλαίσιο των ελεγκτικών δοκιμασιών στις οποίες υποβλήθηκε δείγμα πράξεων. Για την επιλογή του δείγματος και την εκτίμηση του επιπέδου σφάλματος εφαρμόζουμε τυποποιημένες στατιστικές τεχνικές (βλέπε κεφάλαιο 1, παράρτημα 1.1, της ετήσιας έκθεσης για το οικονομικό έτος 2014).

*Δεν παρέχουμε ειδική εκτίμηση και η έκθεση δεν περιέχει χωριστό κεφάλαιο για τις δαπάνες στο πλαίσιο του τομέα 3 (Ασφάλεια και ιθαγένεια) και του τομέα 6 (Αντισταθμίσεις) του ΠΔΠ, ούτε για τις λοιπές δαπάνες (ειδικά μέσα εκτός ΠΔΠ 2014-2020, όπως το Αποθεματικό Επείγουσας Βοήθειας, το Ευρωπαϊκό Ταμείο Προσαρμογής στην Παγκοσμιοποίηση, το Ταμείο Αλληλεγγύης της Ευρωπαϊκής Ένωσης και το Μέσο Ευελιξίας). Ωστόσο, οι εργασίες στους τομείς αυτούς συμβάλλουν στη διατύπωση του συνολικού συμπεράσματός μας σχετικά με τις δαπάνες για το 2014.

**Οι διαφορές στα ποσά που παρουσιάζονται στα γραφήματα 1 και 3 οφείλονται στο γεγονός ότι εξετάζουμε τις πράξεις πληρωμών αφού πραγματοποιηθούν, καταχωριστούν και εγκριθούν οι δαπάνες. Οι προπληρωμές εξετάζονται μόνον αφότου οι αποδέκτες των κεφαλαίων αιτιολογήσουν τη χρησιμοποίησή τους και η προπληρωμή εκκαθαριστεί ή καταστεί ανακτήσιμη.

Ανάλυση των αποτελεσμάτων του ελέγχου

Όσον αφορά τις πληρωμές του 2014, το εκτιμώμενο επίπεδο σφάλματος, το οποίο εκφράζει το επίπεδο παρατυπίας στις πράξεις, είναι 4,4 %, ήτοι προσεγγίζει το αντίστοιχο του 2013 (4,5 %) και του 2012 (4,5 %). Παραμένει σταθερά υψηλότερο του ορίου σημαντικότητας του 2 % (βλέπε γράφημα 4).

Γράφημα 4

Εκτιμώμενο επίπεδο σφάλματος για το σύνολο του προϋπολογισμού της ΕΕ (2012 έως 2014)

Σημ.:

Για την εκτίμηση του επιπέδου σφάλματος εφαρμόζουμε τυποποιημένες στατιστικές τεχνικές. Εκτιμούμε, με επίπεδο εμπιστοσύνης 95 %, ότι το επίπεδο σφάλματος που περιέχει ο πληθυσμός τοποθετείται μεταξύ του κατώτατου και του ανώτατου ορίου σφάλματος (για λεπτομερέστερα στοιχεία, βλέπε κεφάλαιο 1, παράρτημα 1.1, της ετήσιας έκθεσης για το οικονομικό έτος 2014).

Τα εκτιμώμενα επίπεδα σφάλματος για τα έτη 2012 και 2013 αναπροσαρμόστηκαν βάσει της επικαιροποιημένης προσέγγισης που εφαρμόζουμε για τον ποσοτικό προσδιορισμό των σοβαρών σφαλμάτων στον τομέα των δημόσιων συμβάσεων.

Επικαιροποίηση του τρόπου προσέγγισης του ελέγχου που εφαρμόζουμε: αντίκτυπος στα αποτελέσματα του 2013 και του 2012

Στις ετήσιες εκθέσεις για τα οικονομικά έτη 2013 και 2012 είχαμε αναφέρει εκτιμώμενο επίπεδο σφάλματος 4,7 % και 4,8 % αντίστοιχα για τον προϋπολογισμό της ΕΕ συνολικά. Τα συγκρίσιμα εκτιμώμενα επίπεδα σφάλματος για το 2013 και το 2012, τα οποία παρουσιάζονται στην ετήσια έκθεση για το οικονομικό έτος 2014, είναι χαμηλότερα κατά 0,2 και 0,3 εκατοστιαίες μονάδες αντίστοιχα, επειδή επικαιροποιήσαμε τον τρόπο ποσοτικού προσδιορισμού των σοβαρών παραβιάσεων των κανόνων περί δημόσιων συμβάσεων. Συγκεκριμένα, εφαρμόσαμε αναλογική προσέγγιση για τον υπολογισμό των σφαλμάτων που σχετίζονται με τις τροποποιήσεις των συμβάσεων. Η προσαρμογή αυτή δεν επηρεάζει καθόλου τα συμπεράσματά μας ή την ουσία των διαπιστώσεών μας συνολικά για τα αντίστοιχα έτη. Το επίπεδο σφάλματος παραμένει σαφώς σημαντικό.

Σφάλματα, διασπάθιση πόρων και απάτη

Η εκτίμησή μας για το επίπεδο σφάλματος δεν υποδηλώνει το μέγεθος της απάτης, της μη αποδοτικότητας ή της διασπάθισης πόρων. Συνιστά εκτίμηση των κεφαλαίων που δεν θα έπρεπε να είχαν καταβληθεί, διότι δεν χρησιμοποιήθηκαν σύμφωνα με τους ισχύοντες κανόνες και κανονισμούς. Στα συνηθέστερα σφάλματα συγκαταλέγονται οι πληρωμές για δαπάνες που δεν ήταν επιλέξιμες ή για αγορές που πραγματοποιήθηκαν χωρίς ορθή εφαρμογή των κανόνων περί δημόσιων προμηθειών.

Απάτη είναι η δόλια παραπλάνηση με σκοπό τον προσπορισμό οφέλους. Αναφέρουμε τις περιπτώσεις που εγείρουν υπόνοιες απάτης οι οποίες εντοπίζονται στο πλαίσιο των ελεγκτικών εργασιών μας στην OLAF, την Υπηρεσία Καταπολέμησης της Απάτης της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η OLAF διεξάγει έρευνες και δίδει την κατάλληλη συνέχεια σε συνεργασία με τις αρμόδιες αρχές των κρατών μελών. Επί συνόλου περίπου 1 200 πράξεων που αξιολογήσαμε από άποψη νομιμότητας και κανονικότητας στο πλαίσιο του ελέγχου για το 2014, εντοπίσαμε 22 περιπτώσεις που εγείρουν υπόνοιες απάτης (έναντι 14 το 2013), τις οποίες διαβιβάσαμε στην OLAF. Οι συχνότερες τέτοιες περιπτώσεις αφορούσαν δηλώσεις δαπανών που δεν πληρούσαν τα κριτήρια επιλεξιμότητας, και ακολουθούσαν οι περιπτώσεις σύγκρουσης συμφερόντων και άλλων παρατυπιών στους τομείς των δημόσιων συμβάσεων, καθώς και οι περιπτώσεις τεχνητής δημιουργίας των συνθηκών επιλεξιμότητας για την εξασφάλιση επιδοτήσεων. Κατά τη διάρκεια του έτους, εντοπίζουμε επίσης περιπτώσεις που εγείρουν υπόνοιες απάτης στο πλαίσιο εργασιών που δεν σχετίζονται με τη δήλωση αξιοπιστίας.

Στο γράφημα 5 παρουσιάζεται σύγκριση των εκτιμώμενων επιπέδων σφάλματος για τους διάφορους τομείς δαπανών του νέου πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου (ΠΔΠ). Γενικώς, η αύξηση του εκτιμώμενου επιπέδου σφάλματος στους τομείς «Ανταγωνιστικότητα για την ανάπτυξη και την απασχόληση», «Οικονομική, κοινωνική και εδαφική συνοχή» και «Η Ευρώπη ως παγκόσμιος παράγοντας» αντισταθμίστηκε από σημαντική μείωση στους τομείς «Φυσικοί πόροι» και «Διοίκηση».

Γράφημα 5

Σύγκριση των εκτιμώμενων επιπέδων σφάλματος για τους διάφορους τομείς δαπανών της ΕΕ (2013 και 2014)

%Το εκτιμώμενο επίπεδο σφάλματος βασίζεται στα προσδιορίσιμα ποσοτικώς σφάλματα που εντοπίστηκαν στο δείγμα πράξεων που υποβλήθηκε σε έλεγχο. Για την επιλογή του δείγματος και την εκτίμηση του επιπέδου σφάλματος εφαρμόζουμε τυποποιημένες στατιστικές τεχνικές (βλέπε κεφάλαιο 1, παράρτημα 1.1, της ετήσιας έκθεσης για το 2014).

*Τα εκτιμώμενα επίπεδα σφάλματος για το 2013 αναπροσαρμόστηκαν κατά τρόπο ώστε να καθιστούν δυνατή την πραγματοποίηση συγκρίσεων με τους νέους τομείς του ΠΔΠ, καθώς και βάσει της επικαιροποιημένης προσέγγισης που εφαρμόζεται για τον ποσοτικό προσδιορισμό των σοβαρών σφαλμάτων στον τομέα των δημόσιων συμβάσεων.

Το εκτιμώμενο επίπεδο σφάλματος για τις δαπάνες στον τομέα «Ανταγωνιστικότητα για την ανάπτυξη και την απασχόληση» είναι σημαντικά υψηλότερο το 2014 (5,6 %) σε σύγκριση με αυτό που αφορούσε τις αντίστοιχες δαπάνες του 2013 (4,0 %). Μεγάλο μέρος των δαπανών πραγματοποιείται επί τη βάσει απόδοσης εξόδων. Τα εντοπισθέντα σφάλματα αντιστοιχούν σε διάφορες κατηγορίες μη επιλέξιμων δαπανών (πρόκειται κυρίως για δαπάνες προσωπικού και άλλες άμεσες και έμμεσες δαπάνες).

Το εκτιμώμενο επίπεδο σφάλματος στον τομέα «Οικονομική, κοινωνική και εδαφική συνοχή» (5,7 %) για το 2014 προκύπτει από το εκτιμώμενο επίπεδο σφάλματος στις δαπάνες στο πλαίσιο της περιφερειακής πολιτικής και της πολιτικής αστικής ανάπτυξης (6,1 %) και από το εκτιμώμενο επίπεδο σφάλματος στον τομέα της απασχόλησης και των κοινωνικών υποθέσεων (3,7 %). Το σύνολο σχεδόν των δαπανών στον τομέα αυτό έχει τη μορφή απόδοσης εξόδων και οι βασικές αιτίες σφαλμάτων είναι οι σοβαρές παραβιάσεις των κανόνων περί δημόσιων συμβάσεων (περί το ήμισυ του εκτιμώμενου επιπέδου σφάλματος) και η ενσωμάτωση μη επιλέξιμων στοιχείων κόστους στις σχετικές δηλώσεις (άνω του ενός τετάρτου του εκτιμώμενου επιπέδου σφάλματος).

Στο γράφημα 6 αναλύουμε τη συμβολή συγκεκριμένων τομέων δαπανών, ανά τομέα του ΠΔΠ, στο συνολικό εκτιμώμενο επίπεδο σφάλματος. Οι δαπάνες του τομέα «Οικονομική, κοινωνική και εδαφική συνοχή» είναι οι δεύτερες σε ύψος στον προϋπολογισμό της ΕΕ και παρουσιάζουν το υψηλότερο εκτιμώμενο επίπεδο σφάλματος. Αυτός ο συνδυασμός τον καθιστά τον τομέα με τη μεγαλύτερη συμβολή στο συνολικό εκτιμώμενο επίπεδο σφάλματος (ήμισυ του συνόλου). Ο τομέας «Φυσικοί πόροι» αντιπροσωπεύει το μεγαλύτερο μερίδιο του προϋπολογισμού της ΕΕ και συμβάλλει επίσης σημαντικά στο συνολικό εκτιμώμενο επίπεδο σφάλματος λόγω του υψηλού εκτιμώμενου επιπέδου σφάλματος που εμφανίζει για το 2014 (ένα τρίτο του συνόλου).

Γράφημα 6

Ανάλυση του συνολικού εκτιμώμενου επιπέδου σφάλματος ανά τομέα δαπανών και ανά είδος σφάλματος (2014)

%Τμήμα του συνολικού εκτιμώμενου επιπέδου σφάλματος, εκφραζόμενο σε εκατοστιαίες μονάδες.

Οι δαπάνες που δεν πληρούσαν τις αναγκαίες προϋποθέσεις προκειμένου να καταλογιστούν σε χρηματοδοτούμενα από την ΕΕ έργα εξακολουθούν να είναι αυτές που συμβάλλουν περισσότερο στο συνολικό εκτιμώμενο επίπεδο σφάλματος (οι μη επιλέξιμες δαπάνες στις σχετικές δηλώσεις αντιστοιχούν στο 41 % του συνολικού εκτιμώμενου επιπέδου σφάλματος). Τη δεύτερη θέση το 2014 κατέλαβαν τα σοβαρά σφάλματα στις δημόσιες συμβάσεις που αντιστοιχούν στο 27 % του συνολικού εκτιμώμενου επιπέδου σφάλματος. Επιπλέον, το 2014,σε σύγκριση με παρελθόν έτος, τα σφάλματα που οφείλονται σε μη επιλέξιμα έργα / μη επιλέξιμες δραστηριότητες ή μη επιλέξιμους δικαιούχους συνέβαλαν σημαντικά λιγότερο στο συνολικό εκτιμώμενο επίπεδο σφάλματος (βλέπε γράφημα 7).

Γράφημα 7

Σύγκριση των διαφόρων ειδών σφάλματος και της συμβολής τους στο συνολικό εκτιμώμενο επίπεδο σφάλματος (2013 και 2014)

%Τμήμα του συνολικού εκτιμώμενου επιπέδου σφάλματος, εκφραζόμενο σε εκατοστιαίες μονάδες.

*Τα εκτιμώμενα επίπεδα σφάλματος για το 2013 αναπροσαρμόστηκαν κατά τρόπο ώστε να καθιστούν δυνατή την πραγματοποίηση συγκρίσεων, βάσει της επικαιροποιημένης προσέγγισης που εφαρμόζεται για τον ποσοτικό προσδιορισμό των σοβαρών σφαλμάτων στον τομέα των δημόσιων συμβάσεων.

Όσον αφορά τις επιχειρησιακές δαπάνες, το εκτιμώμενο επίπεδο σφάλματος είναι το ίδιο (4,6 %) τόσο για τις δαπάνες στο πλαίσιο της επιμερισμένης με τα κράτη μέλη διαχείρισης (έναντι 4,9 % το 2013) όσο και για τις άλλες μορφές επιχειρησιακών δαπανών στο πλαίσιο των οποίων η Επιτροπή διαδραματίζει κεντρικό ρόλο (έναντι 3,7 % το 2013).

Το 2014, οι διοικητικές δαπάνες δεν περιείχαν ουσιώδη σφάλματα, με εκτιμώμενο επίπεδο σφάλματος 0,5 % (έναντι 1,0 % το 2013).

Αυτή η ετήσια σύγκριση στηρίζεται σε αριθμητικά στοιχεία που υπολογίστηκαν κατ’ εφαρμογή της επικαιροποιημένης προσέγγισής μας όσον αφορά τον ποσοτικό προσδιορισμό των σφαλμάτων στον τομέα των δημόσιων συμβάσεων (βλέπε πλαίσιο στη σελίδα 10).

Οι αποδιδόμενες δαπάνες εμφανίζουν τα υψηλότερα επίπεδα σφάλματος

Ο ορθός υπολογισμός των πληρωμών προς τους αποδέκτες χρηματοδότησης συχνά εξαρτάται από τα πληροφοριακά στοιχεία που παρέχουν οι ίδιοι οι αποδέκτες. Αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό στην περίπτωση δραστηριοτήτων για τις οποίες αποδίδονται δαπάνες.

Οι δαπάνες της ΕΕ ανά είδος προγράμματος δαπανών περιλαμβάνουν τα εξής σφάλματα:

οΌσον αφορά τις αποδιδόμενες δαπάνες, το εκτιμώμενο επίπεδο σφάλματος είναι 5,5 % (έναντι 5,6 % το 2013). Στα συνηθέστερα σφάλματα στον τομέα αυτό συγκαταλέγονται η ενσωμάτωση μη επιλέξιμων στοιχείων κόστους στις σχετικές δηλώσεις, μη επιλέξιμα έργα, μη επιλέξιμες δραστηριότητες και μη επιλέξιμοι δικαιούχοι, καθώς και σοβαρές παραβιάσεις των κανόνων περί δημόσιων συμβάσεων.

οΌσον αφορά τα προγράμματα βάσει δικαιωμάτων, το εκτιμώμενο επίπεδο σφάλματος είναι 2,7 % (έναντι 3,0 % το 2013). Στα συνηθέστερα σφάλματα περιλαμβάνονται δηλώσεις γεωργικών εκτάσεων από γεωργούς οι οποίες υπερέβαιναν τις πραγματικές και διοικητικά σφάλματα που είχαν αντίκτυπο στις πληρωμές προς γεωργούς.

Στο γράφημα 8, το οποίο βασίζεται στις ελεγκτικές δοκιμασίες στις οποίες υποβάλαμε δαπάνες της ΕΕ από την τελευταία διετία, παρουσιάζεται αξιολόγηση των διαφορετικών προφίλ κινδύνου ανά είδος πράξης, καθώς και ανά εκτιμώμενο επίπεδο σφάλματος. Η αξιολόγηση αυτή βασίζεται τόσο σε στοιχεία επαγγελματικής κρίσης (αξιολόγηση του αντικτύπου των συστημάτων και των κινδύνων που σχετίζονται με το συγκεκριμένο είδος πράξης) όσο και σε εμπειρικά στοιχεία (επίπεδα σφάλματος για μία διετία).

Γράφημα 8

Σχέση μεταξύ του είδους της πράξης, του κινδύνου και του εκτιμώμενου επιπέδου σφάλματος στις πράξεις της ΕΕ (2013-2014)

Επεξήγηση:

•Οι ροές πληρωμών κατηγοριοποιούνται ανάλογα με τη φύση τους.

•Το χρώμα των κύκλων υποδεικνύει εάν οι δαπάνες βασίζονται σε δικαίωμα ή σε απόδοση.

•Το μέγεθος των κύκλων αντικατοπτρίζει την αναλογία τους επί του συνόλου των δαπανών.

•Η θέση τους επί της γραμμής των 45° υποδηλώνει το αντίστοιχο επίπεδο του εκτιμώμενου σφάλματος.

•Όσον αφορά τον τομέα «Η Ευρώπη ως παγκόσμιος παράγοντας», η απόδοση δαπανών περιλαμβάνει έργα πολλαπλών χορηγών βοήθειας τα οποία, στην πράξη, έχουν πολλά κοινά χαρακτηριστικά με τις δαπάνες βάσει δικαιωμάτων, ενώ παρουσιάζουν χαμηλότερα επίπεδα σφάλματος.

•Η Επιτροπή διασφαλίζει ότι οι αποδέκτες δικαιούνται δημοσιονομική στήριξη πριν από την καταβολή της πληρωμής

Οι διορθωτικές δράσεις μείωσαν σημαντικά το εκτιμώμενο επίπεδο σφάλματος

Τα κράτη μέλη και η Επιτροπή χρησιμοποιούν διορθωτικά μέτρα στις περιπτώσεις παράτυπων δαπανών, καθώς και στις περιπτώσεις κατά τις οποίες τα σφάλματα στις πληρωμές δεν έχουν εντοπιστεί σε προγενέστερο στάδιο της διαδικασίας. Οι μηχανισμοί που εφαρμόζονται όσον αφορά τη λήψη και την καταγραφή διορθωτικών μέτρων είναι περίπλοκοι. Επιδίωξή μας είναι τα αποτελέσματα των ελέγχων μας να λαμβάνουν υπόψη τα μέτρα αυτά, όταν προηγούνται της πληρωμής ή της εξέτασής μας. Ελέγχουμε την εφαρμογή των διορθώσεων (παραδείγματος χάριν, ανακτήσεις από τους δικαιούχους και διορθώσεις σε επίπεδο έργου) και προσαρμόζουμε, κατά περίπτωση, τον ποσοτικό προσδιορισμό του σφάλματος. Μολονότι λαμβάνουμε υπόψη τις διορθώσεις που εφαρμόζονται έπειτα από τη γνωστοποίηση των ελέγχων μας, δεν θεωρούμε δεδομένο ότι μια διορθωτική δράση που επήλθε συνεπεία των εργασιών μας είναι αντιπροσωπευτική του πληθυσμού συνολικά.

Για το 2014, εάν τέτοια διορθωτικά μέτρα δεν είχαν εφαρμοστεί στις πληρωμές που υποβάλαμε σε έλεγχο, το συνολικό εκτιμώμενο επίπεδο σφάλματος θα ήταν 5,5 % αντί για 4,4 %.

Ωστόσο, διαπιστώσαμε επίσης ότι, στην περίπτωση ορισμένων πράξεων που περιείχαν σφάλματα, εάν η Επιτροπή, οι αρμόδιες αρχές των κρατών μελών ή οι ανεξάρτητοι ελεγκτές είχαν χρησιμοποιήσει όλα τα διαθέσιμα σχετικά πληροφοριακά στοιχεία, θα είχαν προλάβει ή εντοπίσει και διορθώσει τα σφάλματα πριν από την εμφάνισή τους.

Βάσει των πράξεων που περιλαμβάνονται στα δείγματά μας, αυτό θα μπορούσε δυνητικά να μειώσει τα εκτιμώμενα επίπεδα σφάλματος τόσο για τις δαπάνες υπό επιμερισμένη διαχείριση όσο και για τις δαπάνες που διαχειρίζεται άμεσα η Επιτροπή. Παραδείγματος χάριν, η αξιοποίηση του συνόλου των διαθέσιμων πληροφοριακών στοιχείων θα μπορούσε να είχε μειώσει το επίπεδο σφάλματος κατά 3,3 εκατοστιαίες μονάδες τόσο για τις δαπάνες του τομέα πολιτικής «Περιφερειακή πολιτική και αστική ανάπτυξη» (6,1 %) όσο και για τις δαπάνες του τομέα πολιτικής «Αγροτική ανάπτυξη, περιβάλλον, δράση για το κλίμα και αλιεία» (6,2 %) —βλέπε σελίδες 34 έως 38. Όσον αφορά τον τομέα «Ανταγωνιστικότητα για την ανάπτυξη και την απασχόληση», που τελεί υπό την άμεση διαχείριση της Επιτροπής, το εκτιμώμενο επίπεδο σφάλματος (5,6 %) θα μπορούσε να είχε μειωθεί κατά 2,8 εκατοστιαίες μονάδες —βλέπε σελίδες 27 έως 29.

Η Επιτροπή μπορεί να βελτιώσει περαιτέρω την αξιολόγηση των κινδύνων και τον αντίκτυπο των διορθωτικών δράσεων

Κάθε γενική διεύθυνση της Επιτροπής καταρτίζει ετήσια έκθεση δραστηριοτήτων. Η συγκεφαλαιωτική έκθεση της Επιτροπής συνοψίζει τις πληροφορίες αυτές και περιέχει δήλωση με την οποία αυτή αναλαμβάνει τη συνολική πολιτική ευθύνη για τη διαχείριση του προϋπολογισμού της ΕΕ.

Διαπιστώσαμε ότι οι πληροφορίες που περιέχονται στη συγκεφαλαιωτική έκθεση για το 2014 είναι βελτιωμένες σε σύγκριση με τα προηγούμενα έτη. Στους λογαριασμούς γνωστοποιούνται πλέον οι διορθώσεις που είχαν ήδη γίνει πριν από την καταχώριση των πληρωμών. Ωστόσο, θα μπορούσαν να παρέχονται περισσότερες πληροφορίες κατά τρόπο ώστε να διασφαλίζεται η ακριβής και συνεπής αξιολόγηση και παρουσίαση των κινδύνων και του αντικτύπου των διορθωτικών δράσεων.

Ενδιαφέρεστε να μάθετε περισσότερα; Λεπτομερή πληροφοριακά στοιχεία σχετικά με τις σημαντικότερες διαπιστώσεις παρουσιάζονται στο κεφάλαιο 1 της ετήσιας έκθεσης σχετικά με την εκτέλεση του προϋπολογισμού της ΕΕ για το οικονομικό έτος 2014, το οποίο έχει τίτλο «Δήλωση αξιοπιστίας και στοιχεία προς υποστήριξή της».

Το πλήρες κείμενο της ετήσιας έκθεσής μας είναι διαθέσιμο στον ιστότοπό μας: http://www.eca.europa.eu/el/Pages/AR2014.aspx

Υψηλό επίπεδο δυνητικών δηλώσεων και πληρωμών που αφορούν την περίοδο προγραμματισμού 2007-2013

Ο προϋπολογισμός πληρωμών του 2014 ήταν ο δεύτερος σε ύψος που εγκρίθηκε ποτέ. Όπως και το 2013, το οριστικό επίπεδο των πληρωμών (142,5 δισεκατομμύρια ευρώ) ήταν κατά 5 % περίπου υψηλότερο από την αρχική πρόβλεψη στο ΠΔΠ (135,9 δισεκατομμύρια ευρώ). Αυτό έγινε μέσω επτά διορθωτικών προϋπολογισμών και απαιτήθηκε η ενεργοποίηση του «περιθωρίου για απρόβλεπτες ανάγκες», του έσχατου μέσου αντιμετώπισης απρόβλεπτων καταστάσεων.

Από το «οικονομικό αποτέλεσμα» για το 2014 προκύπτει έλλειμμα: τα στοιχεία παθητικού αυξήθηκαν με ταχύτερο ρυθμό από ό,τι τα στοιχεία ενεργητικού.

Το επίπεδο των υποχρεώσεων που ανελήφθησαν το 2014 ήταν σαφώς κατώτερο του συνολικού ορίου (76,6 % του διαθέσιμου ποσού). Αυτό απηχούσε τον βαθμό προόδου όσον αφορά την έγκριση νέων προγραμμάτων από την Επιτροπή κατά το πρώτο έτος του ΠΔΠ 2014-2020.

Τι είναι οι αναλήψεις υποχρεώσεων και οι πληρωμές;

Δύο είναι οι συνιστώσες του προϋπολογισμού της ΕΕ: οι αναλήψεις υποχρεώσεων (ποσά που πρέπει να καταβληθούν κατά το τρέχον ή σε μελλοντικά έτη) και οι πληρωμές (ποσά που προορίζονται για τις καταβολές κεφαλαίων κατά το τρέχον έτος). Πληρωμές μπορούν να πραγματοποιηθούν μόνον εφόσον υπάρχει αντίστοιχη έγκυρη ανάληψη υποχρέωσης. Τα ετήσια ανώτατα όρια για τις αναλήψεις υποχρεώσεων και τις πληρωμές καθορίζονται στα πολυετή δημοσιονομικά πλαίσια που εγκρίνουν το Συμβούλιο και το Κοινοβούλιο.

Οι καθυστερήσεις στην απορρόφηση των κεφαλαίων των πολυετών ταμείων είναι σημαντικές και ενδέχεται να συνιστούν σημαντική πρόκληση για ορισμένα κράτη μέλη.

Συνιστούμε στην Επιτροπή να εξετάσει, στο πλαίσιο της δημοσιονομικής και χρηματοοικονομικής διαχείρισης που ασκεί, τους παράγοντες που περιορίζουν την ικανότητα απορρόφησης ορισμένων κρατών μελών.

Οι σωρευθείσες εκκρεμείς δημοσιονομικές αναλήψεις υποχρεώσεων για δαπάνες πολυετούς χαρακτήρα παραμένουν πολύ υψηλές. Οι περισσότερες εξ αυτών αφορούν το προηγούμενο ΠΔΠ, το οποίο καλύπτει την περίοδο 2007-2013. Διαπιστώσαμε επίσης υπερβολικά ταμειακά υπόλοιπα σε επίπεδο χρηματοοικονομικών μέσων.

Συνιστούμε στην Επιτροπή να εξετάσει το ενδεχόμενο εφαρμογής μέτρων για τη μείωση των εκκρεμών αναλήψεων υποχρεώσεων, συμπεριλαμβανομένου του ταχύτερου κλεισίματος των προγραμμάτων της περιόδου 2007-2013 και της μείωσης των ταμειακών διαθεσίμων που διακρατώνται από καταπιστευματικούς φορείς. Συνιστούμε ακόμη την υιοθέτηση μιας περισσότερο μακροπρόθεσμης προοπτικής, συμπεριλαμβανομένων προβλέψεων οι οποίες να καλύπτουν τα ανώτατα δημοσιονομικά όρια, τις ανάγκες πληρωμών, τους περιορισμούς της ικανότητας απορρόφησης και τις ενδεχόμενες αποδεσμεύσεις.

Ενδιαφέρεστε να μάθετε περισσότερα; Λεπτομερή πληροφοριακά στοιχεία σχετικά με τις κύριες διαπιστώσεις όσον αφορά τη δημοσιονομική και τη χρηματοοικονομική διαχείριση παρουσιάζονται στο κεφάλαιο 2 της ετήσιας έκθεσης σχετικά με την εκτέλεση του προϋπολογισμού της ΕΕ για το οικονομικό έτος 2014.

Οι εκθέσεις σχετικά με τις επιδόσεις εξακολουθούν να εμφανίζουν αδυναμίες

Τα κεφάλαια της ΕΕ πρέπει να δαπανώνται σύμφωνα με τις αρχές της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης: οικονομία, αποδοτικότητα και αποτελεσματικότητα. Η επίτευξη θετικών επιδόσεων προϋποθέτει τις εισροές (τα οικονομικά, ανθρώπινα, υλικά, οργανωτικά ή ρυθμιστικά μέσα που είναι αναγκαία για την υλοποίηση του προγράμματος), τις υλοποιήσεις (τα παραδοτέα του προγράμματος), τα αποτελέσματα (τις άμεσες επιδράσεις του προγράμματος στους άμεσους παραλήπτες ή αποδέκτες) και τον αντίκτυπο (τις μακροπρόθεσμες αλλαγές στην κοινωνία, οι οποίες μπορούν, εν μέρει τουλάχιστον, να αποδοθούν στη δράση της ΕΕ). Αξιολογούμε τακτικά τις συνιστώσες αυτές μέσω των ελέγχων επιδόσεων που διενεργούμε.

Η στρατηγική «Ευρώπη 2020» είναι η δεκαετής στρατηγική της ΕΕ για την απασχόληση και την ανάπτυξη. Παρέχει κατευθύνσεις για τις δαπάνες τόσο της ΕΕ όσο και των κρατών μελών. Δρομολογήθηκε το 2010 και αποσκοπεί στη δημιουργία των συνθηκών για μια «έξυπνη, διατηρήσιμη και χωρίς αποκλεισμούς ανάπτυξη».

Φιλόδοξο πλαίσιο για την παρακολούθηση και την κατάρτιση εκθέσεων σχετικά με τη στρατηγική «Ευρώπη 2020»

Οι πολιτικές επιδιώξεις της στρατηγικής «Ευρώπη 2020» βασίζονται μια πολύπλοκη δομή που περιλαμβάνει πέντε πρωταρχικούς στόχους, επτά εμβληματικές πρωτοβουλίες και, για τα Ευρωπαϊκά Διαρθρωτικά και Επενδυτικά Ταμεία (ΕΔΕΤ), 11 θεματικούς στόχους. Ωστόσο, διαπιστώσαμε ότι, είτε μεμονωμένα είτε συνολικά, αυτά τα διαφορετικά επίπεδα δεν έχουν σχεδιαστεί κατά τρόπο ώστε να μετατρέπουν τις πολιτικές επιδιώξεις αυτής της στρατηγικής σε χρήσιμους επιχειρησιακούς στόχους.

Οι περίοδοι που καλύπτουν, αφενός, η δεκαετής στρατηγική «Ευρώπη 2020» και, αφετέρου, ο επταετής δημοσιονομικός κύκλος της ΕΕ, γνωστός ως πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο (ΠΔΠ), δεν συμπίπτουν. Το πλαίσιο παρακολούθησης και κατάρτισης εκθέσεων στο οποίο βασίζεται το ΠΔΠ ευθυγραμμίστηκε με τη στρατηγική «Ευρώπη 2020» μόνον από την περίοδο ΠΔΠ 2014-2020. Κατά συνέπεια, κατά το πρώτο ήμισυ της περιόδου ισχύος της, η στρατηγική «Ευρώπη 2020» υλοποιείται στο πλαίσιο ΠΔΠ που έχει σχεδιαστεί για άλλη στρατηγική, με αποτέλεσμα να περιορίζεται η ικανότητα της Επιτροπής να παρακολουθεί τη συμβολή του προϋπολογισμού της ΕΕ στην υλοποίηση της στρατηγικής «Ευρώπη 2020» κατά την περίοδο ΠΔΠ 2007-2013.

Διαπιστώσαμε ακόμη ότι, μέχρι στιγμής, η Επιτροπή έχει δημοσιοποιήσει περιορισμένα μόνο στοιχεία σχετικά με τη συμβολή του προϋπολογισμού της ΕΕ στην επίτευξη των στόχων της στρατηγικής «Ευρώπη 2020». Ήδη υπάρχουν ορισμένα από τα συστατικά μέρη ενός αποτελεσματικού συστήματος παρακολούθησης και κατάρτισης εκθέσεων. Η Eurostat, η στατιστική υπηρεσία της Επιτροπής, διαθέτει στατιστικά δεδομένα σχετικά με την πρόοδο, τόσο σε επίπεδο ΕΕ όσο και σε εθνικό επίπεδο, προς την κατεύθυνση της επίτευξης των πρωταρχικών στόχων της στρατηγικής «Ευρώπη 2020». Ωστόσο, η επανεξέταση της στρατηγικής «Ευρώπη 2020» από την Επιτροπή αναβλήθηκε για τις αρχές του 2016. Επιπλέον, τα αποτελέσματα της δημόσιας διαβούλευσης σχετικά με τη στρατηγική «Ευρώπη 2020» δεν παρέχουν πληροφορίες σχετικά με τον ρόλο των προγραμμάτων της ΕΕ σε σχέση με την στρατηγική.

Συνιστούμε στην Επιτροπή να υποβάλει στον νομοθέτη κατάλληλες προτάσεις για την καλύτερη ευθυγράμμιση της στρατηγικής της ΕΕ και του ΠΔΠ. Αυτό θα επέτρεπε να διασφαλιστεί η θέσπιση κατάλληλων και αποτελεσματικών μηχανισμών παρακολούθησης και κατάρτισης εκθέσεων για τις μελλοντικές στρατηγικές της ΕΕ.

Ανεπαρκής η έμφαση που δίνεται στα επιτεύγματα της στρατηγικής «Ευρώπη 2020» στις συμφωνίες εταιρικής σχέσης και τα προγράμματα

Τα δυνητικά οφέλη του συνδυασμού των Ευρωπαϊκών Διαρθρωτικών και Επενδυτικών Ταμείων (ΕΔΕΤ) δεν αξιοποιήθηκαν πλήρως. Η ορθή χρησιμοποίηση των ΕΔΕΤ βρίσκεται στο επίκεντρο των προσπαθειών της ΕΕ για την επίτευξη των στόχων της στρατηγικής «Ευρώπη 2020». Ο συνδυασμός των πέντε ΕΔΕΤ σε έναν πολυσυλλεκτικό κανονισμό και η χρησιμοποίηση, για κάθε κράτος μέλος, μίας συμφωνίας εταιρικής σχέσης έχει δυνητικά πλεονεκτήματα από την άποψη της συνοχής της δράσης της ΕΕ. Ωστόσο, σε επίπεδο ταμείων και, ως εκ τούτου, προγραμμάτων εξακολουθούν να ισχύουν διαφορετικοί κανόνες.

Τι είναι οι συμφωνίες εταιρικής σχέσης και τα προγράμματα;

Οι συμφωνίες εταιρικής σχέσης μεταξύ της Επιτροπής και των επιμέρους κρατών μελών αποτελούν κεντρικό στοιχείο του πλαισίου των ΕΔΕΤ. Προσδιορίζουν τις αναπτυξιακές ανάγκες κάθε χώρας και, για κάθε ταμείο, συγκεφαλαιώνουν τα κύρια προσδοκώμενα αποτελέσματα ανά επιλεγέντα θεματικό στόχο. Βάσει των συμφωνιών αυτών, τα κράτη μέλη καταρτίζουν προγράμματα για κάθε ταμείο (ή για περισσότερα ταμεία), στα οποία ορίζουν τις προτεραιότητες για την οικεία χώρα ή περιφέρεια.

Η έμφαση στα αποτελέσματα πρέπει να ενταθεί περαιτέρω, ιδίως στις συμφωνίες εταιρικής σχέσης. Μολονότι έχει επιτευχθεί ορισμένη πρόοδος, πρέπει να ενταθεί η έμφαση στα αποτελέσματα. Σε ορισμένες από τις συμφωνίες εταιρικής σχέσης που εξετάστηκαν, τα προσδοκώμενα αποτελέσματα ήταν αόριστα και συχνά εκφράζονταν με ποιοτικούς όρους, χωρίς να εξειδικεύεται το εύρος της προσδοκώμενης μεταβολής. Συνιστούμε στην Επιτροπή να προτείνει στον νομοθέτη, στις συμφωνίες εταιρικής σχέσης και στα προγράμματά τους, τα κράτη μέλη να καθορίζουν τα ποσοτικώς προσδιορισμένα αποτελέσματα που επιδιώκεται να επιτευχθούν με τη χρηματοδότηση.

Θα είναι δύσκολο για την Επιτροπή να καταρτίζει εκθέσεις και να παρακολουθεί κατά τρόπο συνεκτικό τους θεματικούς στόχους και για τα πέντε ΕΔΕΤ και, συνεπώς, τη συμβολή των ταμείων αυτών στη στρατηγική «Ευρώπη 2020». Οι υψηλού επιπέδου στόχοι της στρατηγικής αυτής δεν μετατρέπονται κατά τρόπο συστηματικό σε επιχειρησιακούς ειδικούς στόχους στις συμφωνίες εταιρικής σχέσης και τα προγράμματα. Στις περιπτώσεις δύο ΕΔΕΤ (ΕΓΤΑΑ και ΕΤΘΑ), η νομοθεσία δεν απαιτεί να διαρθρώνονται βάσει θεματικών στόχων. Ο καθορισμός κοινών δεικτών για κάθε ταμείο αποτελεί σημαντικό βήμα, αλλά ο σχεδιασμός τους εμφανίζει περιορισμούς που θα έχουν σημαντικό αντίκτυπο στην ποιότητα των εκθέσεων της Επιτροπής. Συνιστούμε κάθε συμφωνία εταιρικής σχέσης και πρόγραμμα να περιλαμβάνει κοινούς δείκτες αποτελεσμάτων, ει δυνατόν κοινούς για τα διάφορα ταμεία, σχεδιασμένους για την παρακολούθηση της προόδου σε επίπεδο τοπικό, εθνικό και ΕΕ. Η Επιτροπή οφείλει να υποβάλει στον νομοθέτη προτάσεις στην κατεύθυνση αυτή.

Οι ανεπαρκείς επιδόσεις όσον αφορά την επίτευξη αποτελεσμάτων δεν συνεπάγεται για τα κράτη μέλη απώλεια του αποθεματικού επίδοσης. Το αποθεματικό επίδοσης θα έπρεπε να αποτελεί το κύριο κίνητρο που παρέχεται στα κράτη μέλη προκειμένου να εξακολουθούν να εστιάζουν στις επιδόσεις και μετά την έναρξη των προγραμμάτων. Ένα μικρό ποσοστό της χρηματοδότησης της ΕΕ σε επίπεδο προγράμματος μπορεί να παρακρατείται και να διατίθεται μόνον εφόσον επιτευχθούν ορισμένοι στόχοι. Ωστόσο, οι σχετικές ρυθμίσεις εμφανίζουν ελαττώματα, τα οποία αποδυναμώνουν το πλαίσιο επιδόσεων όσον αφορά τη χρήση δεικτών και κινήτρων και την επικέντρωση στα αποτελέσματα. Συνιστούμε στην Επιτροπή να προτείνει στον νομοθέτη το πλαίσιο επιδόσεων να βασίζεται, στο μέτρο του δυνατού, σε κοινούς δείκτες αποτελεσμάτων.

Οι στόχοι πρέπει να προσαρμοστούν περαιτέρω σε μια νοοτροπία εστίασης στις επιδόσεις

Η κατάρτιση των ετήσιων εκθέσεων των επιμέρους γενικών διευθύνσεων (ΓΔ) της Επιτροπής σχετικά με τις επιδόσεις βελτιώθηκε, ιδίως όσον αφορά την καθοδήγηση που παρέχεται σε κεντρικό επίπεδο για την κατάρτιση των δηλώσεων προγράμματος, των σχεδίων διαχείρισης και των ετήσιων εκθέσεων δραστηριοτήτων.

Ωστόσο, οι εκθέσεις δεν είναι απολύτως προσαρμοσμένες στις ανάγκες της μετάβασης από το προηγούμενο στο νέο ΠΔΠ. Σε πολλές περιπτώσεις δεν είναι δυνατό να διαπιστωθεί ποιοι γενικοί και ειδικοί στόχοι του προηγούμενου ΠΔΠ διατηρήθηκαν ή επικαιροποιήθηκαν και ποιοι καταργήθηκαν. Ελλείψει συγκρίσιμων πληροφοριών, υπάρχει κίνδυνος να αποδειχθεί αδύνατη η αξιολόγηση της επίτευξης των παλαιών γενικών και ειδικών στόχων.

Ανεπαρκής επικέντρωση στα αποτελέσματα και βέλτιστη σχέση κόστους αποτελεσματικότητας

Οι 24 ειδικές εκθέσεις που δημοσιεύσαμε το 2014 καλύπτουν ευρεία θεματολογία από το πεδίο του ελέγχου επιδόσεων, στο πλαίσιο του οποίου αξιολογείται κατά πόσον η διαχείριση της παρέμβασης της ΕΕ ασκήθηκε σύμφωνα με τις αρχές της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης (οικονομία, αποδοτικότητα και αποτελεσματικότητα). Αξιολογήσαμε τις εκθέσεις αυτές προκειμένου να διαπιστώσουμε αν, στους εξετασθέντες τομείς, η επίτευξη αποτελεσμάτων είχε τεθεί στο επίκεντρο, καθώς και αν επιλέγονταν τα έργα που εμφάνιζαν τις περισσότερες πιθανότητες να επιτύχουν τη βέλτιστη σχέση κόστους αποτελεσματικότητας. Στη συνέχεια παρατίθενται ορισμένα παραδείγματα.

Παραδείγματα: Ανεπαρκής επικέντρωση στα αποτελέσματα

Στο πλαίσιο του ελέγχου που διενεργήσαμε σχετικά με τη EuropeAid, καταλήξαμε στο συμπέρασμα ότι τα εφαρμοζόμενα συστήματα παρακολούθησης και αξιολόγησης δεν παρείχαν επαρκείς πληροφορίες σχετικά με τα επιτευχθέντα αποτελέσματα (ειδική έκθεση αριθ. 18/2014). Σε παρόμοιο συμπέρασμα καταλήξαμε στην περίπτωση της ειδικής έκθεσης για το Ταμείο Εξωτερικών Συνόρων, στην οποία διαπιστώσαμε ότι οι αρμόδιες αρχές δεν παρακολούθησαν ή δεν παρακολούθησαν επαρκώς τα αποτελέσματα που επιτεύχθηκαν (ειδική έκθεση αριθ. 15/2004).

Παράδειγμα: Δεν επιλέγονταν πάντα τα έργα με τις περισσότερες πιθανότητες να επιτύχουν τη βέλτιστη σχέση κόστους αποτελεσματικότητας

Στο πλαίσιο του ελέγχου μας σχετικά με τις χρηματοδοτούμενες από την ΕΕ αερολιμενικές υποδομές διαπιστώθηκε πλημμελής επιλογή έργων. Η ανάγκη για τέτοιες επενδύσεις μπορούσε να αποδειχθεί για τα μισά περίπου έργα που εξετάστηκαν. Επίσης, το ένα τρίτο περίπου των αερολιμένων δεν ήταν κερδοφόρο και, ως εκ τούτου, υπήρχε κίνδυνος οι αερολιμένες αυτοί να κλείσουν, εάν δεν λάμβαναν διαρκή δημόσια χρηματοδοτική στήριξη (ειδική έκθεση αριθ. 21/2014).

Ενδιαφέρεστε να μάθετε περισσότερα; Λεπτομερή πληροφοριακά στοιχεία σχετικά με την αξιολόγηση των επιδόσεων παρουσιάζονται στο κεφάλαιο 3 της ετήσιας έκθεσης σχετικά με την εκτέλεση του προϋπολογισμού της ΕΕ για το οικονομικό έτος 2014, το οποίο έχει τίτλο «Επίτευξη αποτελεσμάτων από τον προϋπολογισμό της ΕΕ».

Όλες οι ειδικές εκθέσεις διατίθενται στον ιστότοπό μας: http://www.eca.europa.eu/el/Pages/AuditReportsOpinions.aspx

Τα έσοδα και οι διάφοροι τομείς δαπανών αναλυτικότερα

Σημείωση σχετικά με την κατονομασία κρατών μελών στα παραδείγματα:

Λόγω του τρόπου προσέγγισης που εφαρμόζουμε όσον αφορά τη δειγματοληψία, δεν ελέγχουμε κάθε χρόνο πράξεις σε κάθε κράτος μέλος, δικαιούχο χώρα ή/και περιφέρεια. Τα παραδείγματα σφαλμάτων που παρατίθενται στο παρόν έγγραφο είναι ενδεικτικά των συχνότερων ειδών σφαλμάτων και δεν αποτελούν στοιχεία για τη θεμελίωση συμπερασμάτων σχετικά με τα οικεία κράτη μέλη και τις δικαιούχους χώρες ή/και περιφέρειες.

Έσοδα

143,9 δισεκατομμύρια ευρώ

Ο έλεγχός μας

Ο έλεγχος κάλυψε τα έσοδα της ΕΕ, διά των οποίων η τελευταία χρηματοδοτεί τον προϋπολογισμό της. Το 2014 οι εισφορές στα έσοδα που υπολογίζονται βάσει του ΑΕΕ των κρατών μελών και του ΦΠΑ τον οποίο αυτά εισπράττουν ανήλθαν στο 66 % και στο 12 % των συνολικών εσόδων αντίστοιχα. Οι παραδοσιακοί ίδιοι πόροι, κυρίως δασμοί που εισπράττονται επί των εισαγωγών και τέλη παραγωγής ζάχαρης που εισπράττονται από τις διοικητικές αρχές των κρατών μελών για λογαριασμό της ΕΕ, αντιστοιχούν στο 12 % των εσόδων, ενώ τα λοιπά έσοδα αντιστοιχούν στο υπόλοιπο 10 %.

Οι διαπιστώσεις μας

Διαπιστώθηκαν ουσιώδη σφάλματα;

Όχι

Εκτιμώμενο επίπεδο σφάλματος:

0,0 % (έναντι 0,0 % το 2013)

Ο έλεγχος των εσόδων της ΕΕ

Τα έσοδα της ΕΕ που βασίζονται στο ΑΕΕ και τον ΦΠΑ υπολογίζονται βάσει μακροοικονομικών στατιστικών στοιχείων και εκτιμήσεων προερχόμενων από τα κράτη μέλη. Ο έλεγχός μας όσον αφορά την κανονικότητα των σχετικών πράξεων καλύπτει τα συστήματα της Επιτροπής για την επεξεργασία των δεδομένων που λαμβάνει, όχι όμως και τον τρόπο με τον οποίο τα δεδομένα αυτά καταρτίζονται αρχικά από τις αρχές των κρατών μελών. Συνεπώς, το συμπέρασμα του ελέγχου μας αφορά τον αντίκτυπο των τυχόν σφαλμάτων της Επιτροπής στο συνολικό ποσό των εσόδων.

Όσον αφορά τους δασμούς και τα τέλη παραγωγής ζάχαρης, εξετάζουμε την επεξεργασία, εκ μέρους της Επιτροπής, των καταστάσεων που υποβάλλουν τα κράτη μέλη, καθώς και τις δικλίδες ελέγχου που εφαρμόζονται στα επιλεγέντα κράτη μέλη, την είσπραξη των ποσών από την Επιτροπή και την καταχώρισή τους στους λογαριασμούς.

Από το σύνολο των αποδεικτικών στοιχείων ελέγχου συνάγεται ότι τα συστήματα αυτά ήταν συνολικά αποτελεσματικά και δεν διαπιστώσαμε σφάλματα στις πράξεις τις οποίες υποβάλαμε σε ελεγκτικές δοκιμασίες.

Εφιστούμε την προσοχή στις επικαιροποιήσεις των στοιχείων για το ΑΕΕ που πραγματοποιήθηκαν το 2014 και οδήγησαν σε άνευ προηγουμένου προσαρμογές των εισφορών των κρατών μελών, ιδίως δε στις επικαιροποιήσεις σε συνέχεια επιφυλάξεων και σε εκείνες που σήμαιναν την αναθεώρηση των μεθόδων και των πηγών των κρατών μελών.

Η επιφύλαξη αποτελεί μέσο που καθιστά εφικτή την πραγματοποίηση διορθώσεων στα αμφισβητούμενα στοιχεία που περιλαμβάνουν τα δεδομένα ΑΕΕ τα οποία υποβάλλουν τα κράτη μέλη. Οι κύκλοι επαλήθευσης της Επιτροπής όσον αφορά το ΑΕΕ καλύπτουν μακρά χρονική περίοδο. Οι επακόλουθες διορθώσεις ενδέχεται να έχουν σημαντικό αντίκτυπο στις εισφορές ορισμένων κρατών μελών.

Παράλληλα, διαπιστώσαμε την ανάγκη να λάβει μέτρα η Επιτροπή προκειμένου να μειωθεί ο αντίκτυπος από τις σημαντικές αναθεωρήσεις των μεθόδων και πηγών που χρησιμοποιούν τα κράτη μέλη για την κατάρτιση των στοιχείων τους για το ΑΕΕ. Παραδείγματος χάριν, οι εισφορές της Κύπρου και των Κάτω Χωρών αυξήθηκαν σημαντικά λόγω αυτών των αναθεωρήσεων. Οι προτάσεις που υπέβαλε η Επιτροπή το 2013 για τη διαχείριση του κινδύνου αυτού δεν έχουν ακόμη υιοθετηθεί και η Επιτροπή δεν ανέλαβε περαιτέρω δράση για τη θέσπιση κοινής πολιτικής αναθεώρησης στην ΕΕ.

Όσον αφορά τους δασμούς, οι τελωνειακές αρχές των κρατών μελών διενεργούν ελέγχους προκειμένου να επαληθεύουν τη συμμόρφωση των εισαγωγέων με τις δασμολογικές διατάξεις και τους κανονισμούς για τις εισαγωγές. Όπως και κατά τα προηγούμενα έτη, διαπιστώσαμε ότι η ποιότητα των εν λόγω ελέγχων εμφάνιζε σημαντικές διαφορές στα διάφορα κράτη μέλη που ελέγχθηκαν. Παρατηρήσαμε ακόμη ότι ο επικαιροποιημένος οδηγός τελωνειακών ελέγχων που εξέδωσε η Επιτροπή το 2014 δεν καλύπτει ορισμένες από τις αδυναμίες οι οποίες είχαν διαπιστωθεί κατά τη διάρκεια των επισκέψεών μας στα κράτη μέλη, όπως τα ζητήματα που σχετίζονται με την αντιμετώπιση των εισαγωγών που εκτελωνίζονται σε άλλα κράτη μέλη.

Οι συστάσεις μας

Συνιστούμε στην Επιτροπή τα εξής:

ονα λάβει μέτρα ώστε να μειωθεί ο αριθμός των ετών που θα αφορούν οι επιφυλάξεις στο τέλος του επόμενου κύκλου επαληθεύσεων για τις εισφορές που βασίζονται στο ΑΕΕ·

ονα λάβει μέτρα προκειμένου να μειωθεί ο αντίκτυπος από τις αναθεωρήσεις των μεθόδων και πηγών που παρουσιάζουν τα κράτη μέλη για την κατάρτιση των στοιχείων τους για το ΑΕΕ·

ονα βελτιώσει την καθοδήγηση προς τις τελωνειακές αρχές των κρατών μελών για τους ελέγχους που διενεργούν·

ονα διασφαλίσει ότι τα κράτη μέλη διαθέτουν κατάλληλα συστήματα για την κατάρτιση και τη διαχείριση των καταστάσεων των τελωνειακών δασμών και των εισφορών στον τομέα της ζάχαρης.

Ενδιαφέρεστε να μάθετε περισσότερα; Λεπτομερή πληροφοριακά στοιχεία σχετικά με τον έλεγχό μας επί των εσόδων της ΕΕ παρουσιάζονται στο κεφάλαιο 4 της ετήσιας έκθεσης σχετικά με την εκτέλεση του προϋπολογισμού της ΕΕ για το οικονομικό έτος 2014.

Ανταγωνιστικότητα για την ανάπτυξη και την απασχόληση

13,0 δισεκατομμύρια ευρώ

Ο έλεγχός μας

Οι δαπάνες αποσκοπούν στη βελτίωση της έρευνας και της καινοτομίας, την ενίσχυση των εκπαιδευτικών συστημάτων και την προώθηση της απασχόλησης, τη διασφάλιση μιας ψηφιακής ενιαίας αγοράς, την προώθηση της ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές και της ενεργειακής απόδοσης, τον εκσυγχρονισμό του τομέα των μεταφορών και τη βελτίωση του επιχειρηματικού περιβάλλοντος, κυρίως για τις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις (ΜΜΕ).

Η έρευνα και η καινοτομία αντιστοιχούν στο 60 % περίπου των δαπανών. Οι δαπάνες πραγματοποιούνται μέσω του έβδομου προγράμματος-πλαισίου για την έρευνα και την ανάπτυξη 2007-2013 (7ο ΠΠ) και του «Ορίζων 2020», του νέου προγράμματος-πλαισίου που καλύπτει την περίοδο 2014-2020. Άλλα σημαντικά μέσα δαπανών παρέχουν στήριξη στους τομείς της εκπαίδευσης, της κατάρτισης, της νεολαίας και του αθλητισμού (το πρόγραμμα διά βίου μάθησης και το Erasmus+), της ανάπτυξης των υποδομών μεταφορών [το πρόγραμμα των διευρωπαϊκών δικτύων μεταφορών (ΔΕΔ-Μ) και η διευκόλυνση «Συνδέοντας την Ευρώπη»], καθώς και σε έργα στον τομέα της ενέργειας [το ευρωπαϊκό ενεργειακό πρόγραμμα ανάκαμψης (ΕΕΠΑ)] και στο πρόγραμμα Galileo για το ευρωπαϊκό δορυφορικό σύστημα πλοήγησης.

Το 90 % σχεδόν των δαπανών λαμβάνει τη μορφή επιχορηγήσεων σε δικαιούχους του δημόσιου ή του ιδιωτικού τομέα, με την Επιτροπή να αποδίδει τις δαπάνες που περιέχονται στις δηλώσεις δαπανών των έργων που υποβάλλουν οι δικαιούχοι.

Οι διαπιστώσεις μας

Διαπιστώθηκαν ουσιώδη σφάλματα;

Ναι

Εκτιμώμενο επίπεδο σφάλματος ¹:

5,6 % (έναντι 4,0 % το 2013)

1Ισοδύναμα εκτιμώμενα επίπεδα σφάλματος για το 2013 που λαμβάνουν υπόψη τους νέους τομείς του ΠΔΠ.

Στον τομέα της έρευνας και της καινοτομίας εντοπίσαμε το ίδιο είδος και εύρος σφαλμάτων με αυτό που είχαμε εντοπίσει σε όλη τη διάρκεια του ελέγχου μας για το 7ο ΠΠ: εσφαλμένο υπολογισμό δαπανών προσωπικού, άλλες μη επιλέξιμες άμεσες δαπάνες, όπως δαπάνες ταξιδίου ή εξοπλισμού που δεν τεκμηριώνονται, καθώς και μη επιλέξιμες έμμεσες δαπάνες που βασίζονται σε εσφαλμένα γενικά έξοδα ή περιλαμβάνουν κατηγορίες δαπανών που δεν συνδέονται με το έργο.

Παράδειγμα: Σημαντικά σφάλματα σε δαπάνες που δηλώθηκαν για απόδοση από ΜΜΕ στον τομέα της έρευνας και της καινοτομίας στο πλαίσιο του 7ου ΠΠ

Διαπιστώσαμε ότι ΜΜΕ, η οποία συμμετέχει με 16 εταίρους σε έργο στο πλαίσιο του έβδομου προγράμματος-πλαισίου για την έρευνα σχετικά με την ενέργεια από ανανεώσιμες πηγές, δήλωσε δαπάνες ύψους 764 000 ευρώ οι οποίες ήταν σχεδόν στο σύνολό τους μη επιλέξιμες. Το ωρομίσθιο που χρέωσε ο ιδιοκτήτης της ΜΜΕ ήταν κατά πολύ υψηλότερο αυτού που ορίζουν οι κατευθυντήριες οδηγίες της Επιτροπής. Επιπλέον, εντοπίσαμε δαπάνες υπεργολαβίας που δεν ήταν ούτε επιλέξιμη συνιστώσα των δαπανών ούτε προέκυψαν μέσω διαδικασίας διαγωνισμού. Οι δηλωθείσες έμμεσες δαπάνες περιλάμβαναν επίσης μη επιλέξιμα στοιχεία, τα οποία βασίζονταν σε εκτιμήσεις και δεν συμφωνούσαν με τα λογιστικά αρχεία του δικαιούχου.

Το πρόγραμμα «Ορίζων 2020» διέπεται από απλούστερους κανόνες χρηματοδότησης σε σχέση με το 7ο ΠΠ και η Επιτροπή έχει καταβάλει σημαντικές προσπάθειες για τη μείωση της πολυπλοκότητας των διοικητικών διαδικασιών. Εντούτοις, ορισμένα στοιχεία του νέου προγράμματος-πλαισίου συνεπάγονται αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης σφάλματος. Παραδείγματος χάριν, το «Ορίζων 2020», έχοντας ως στόχο την καλύτερη υποστήριξη της έρευνας και της καινοτομίας και την επίτευξη ανάπτυξης και απασχόλησης, έχει σχεδιαστεί ώστε να αυξηθεί η συμμετοχή ΜΜΕ και νεοεισερχομένων στην αγορά, αλλά αυτές οι κατηγορίες συμμετεχόντων είναι ιδιαιτέρως επιρρεπείς σε σφάλματα. Επιπροσθέτως, το «Ορίζων 2020», θεσπίζει ειδικά κριτήρια επιλεξιμότητας σε ορισμένες περιπτώσεις, όπως όταν ερευνητές λαμβάνουν πρόσθετη αμοιβή ή όταν συμμετέχοντες χρησιμοποιούν μεγάλες ερευνητικές υποδομές.

Εντοπίσαμε επίσης σφάλματα σε αποδοθείσες δαπάνες στο πλαίσιο άλλων σημαντικών μέσων δαπανών. Αυτά περιλαμβάνουν μη τεκμηριωμένες και μη επιλέξιμες δαπάνες, καθώς και περιπτώσεις μη συμμόρφωσης με τους κανόνες που διέπουν τη σύναψη δημόσιων συμβάσεων.

Παραδείγματα: Σφάλματα σε αποδοθείσες στο πλαίσιο άλλων προγραμμάτων δαπάνες

ΔΕΔ-Μ

Στο πλαίσιο ενός έργου, ο δικαιούχος προέβη σε απευθείας ανάθεση σύμβασης παροχής συμβουλευτικών υπηρεσιών στον τομέα των ΤΠ χωρίς να ακολουθηθεί η προβλεπόμενη ανοικτή διεθνής διαδικασία. Σε άλλο έργο, ο δικαιούχος δήλωσε εσφαλμένα ως επιλέξιμη δαπάνη τον νομικό διακανονισμό που είχε επιτευχθεί με υπεργολάβο σε σχέση με υπόθεση παράβασης συμβατικών όρων.

ΕΕΠΑ

Δικαιούχος περιέλαβε νομοθετικά μη προβλεπόμενες και μη επιλέξιμες δαπάνες (πριμ βάσει των κερδών της εταιρείας) στον υπολογισμό των δαπανών προσωπικού και συμπεριέλαβε στη δήλωσή του μη επιλέξιμες έμμεσες δαπάνες που δεν συνδέονταν με το έργο.

Εντοπίσαμε αδυναμίες στα συστήματα της Επιτροπής, καθώς και ασυνέπειες στις αξιολογήσεις από τις γενικές διευθύνσεις των ποσών σε κίνδυνο και των ποσοστών σφάλματος.

Οι συστάσεις μας

Συνιστούμε στην Επιτροπή τα εξής:

οαπό κοινού με τις εθνικές αρχές και τους ανεξάρτητους ελεγκτές, να χρησιμοποιεί όλα τα διαθέσιμα σχετικά πληροφοριακά στοιχεία προκειμένου να προλαμβάνει ή να εντοπίζει και να διορθώνει τυχόν σφάλματα πριν από την απόδοση δαπανών·

ονα αναπτύξει κατάλληλη στρατηγική διαχείρισης και ελέγχου των κινδύνων για το «Ορίζων 2020», βάσει της εμπειρίας της από το 7ο ΠΠ. Αυτή πρέπει να περιλαμβάνει ελέγχους των δικαιούχων υψηλής επικινδυνότητας και των δαπανών που δηλώνονται βάσει ειδικών κριτηρίων επιλεξιμότητας·

ονα διασφαλίσει ότι οι υπηρεσίες της εφαρμόζουν συνεπή προσέγγιση για τον υπολογισμό των σταθμισμένων μέσων ποσοστών σφάλματος και τη συνακόλουθη εκτίμηση των ποσών σε κίνδυνο.

Ενδιαφέρεστε να μάθετε περισσότερα; Λεπτομερή πληροφοριακά στοιχεία σχετικά με τον έλεγχό μας επί των δαπανών της ΕΕ στον τομέα «Ανταγωνιστικότητα για την ανάπτυξη και την απασχόληση» παρουσιάζονται στο κεφάλαιο 5 της ετήσιας έκθεσης σχετικά με την εκτέλεση του προϋπολογισμού της ΕΕ για το οικονομικό έτος 2014.

Οικονομική, κοινωνική και εδαφική συνοχή

55,7 δισεκατομμύρια ευρώ

Ο έλεγχός μας

Ο εν λόγω τομέας δαπανών περιλαμβάνει δύο μέρη: τον τομέα πολιτικής «Περιφερειακή πολιτική και αστική ανάπτυξη» που αντιστοιχεί στο 80 % των δαπανών και τον τομέα πολιτικής «Απασχόληση και κοινωνικές υποθέσεις» που αντιστοιχεί στο υπόλοιπο 20 % των δαπανών:

οΗ περιφερειακή πολιτική και η πολιτική αστικής ανάπτυξης της ΕΕ υλοποιούνται κατά κύριο λόγο μέσω του Ευρωπαϊκού Ταμείου Περιφερειακής Ανάπτυξης (ΕΤΠΑ) και του Ταμείου Συνοχής (ΤΣ). Το ΕΤΠΑ χρηματοδοτεί έργα υποδομής, τη δημιουργία ή τη διατήρηση θέσεων εργασίας, περιφερειακές πρωτοβουλίες οικονομικής ανάπτυξης, καθώς και δραστηριότητες στήριξης μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων. Το ΤΣ χρηματοδοτεί επενδύσεις σε έργα υποδομής στους τομείς του περιβάλλοντος και των μεταφορών.

οΟ τομέας πολιτικής «Απασχόληση και κοινωνικές υποθέσεις» χρηματοδοτείται κυρίως από το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο (ΕΚΤ). Οι δαπάνες στον τομέα αυτό καλύπτουν επενδύσεις στο ανθρώπινο δυναμικό και στηρίζουν δράσεις με σκοπό τη βελτίωση της προσαρμοστικότητας των εργαζομένων και των επιχειρήσεων στις μεταβολές των εργασιακών προτύπων, τη βελτίωση της πρόσβασης στην απασχόληση, την ενίσχυση της κοινωνικής ένταξης των μειονεκτούντων ατόμων και την ενίσχυση των ικανοτήτων και της αποδοτικότητας των διοικήσεων και των δημόσιων υπηρεσιών.

Το ΕΤΠΑ, το ΤΣ και το ΕΚΤ διέπονται από κοινούς κανόνες, εκτός των εξαιρέσεων που ορίζουν οι ειδικοί κανονισμοί κάθε ταμείου. Η διαχείριση των δαπανών επιμερίζεται μεταξύ της Επιτροπής και των κρατών μελών και περιλαμβάνει τη συγχρηματοδότηση έργων στο πλαίσιο εγκεκριμένων προγραμμάτων δαπανών. Οι κανόνες επιλεξιμότητας σχετικά με την απόδοση των δαπανών προβλέπονται σε εθνικό ή περιφερειακό επίπεδο και ενδέχεται να διαφέρουν μεταξύ των κρατών μελών.

Οι διαπιστώσεις μας

Διαπιστώθηκαν ουσιώδη σφάλματα;

Περιφερειακή πολιτική και αστική ανάπτυξη:

Ναι

Απασχόληση και κοινωνικές υποθέσεις:

Ναι

1Ισοδύναμα εκτιμώμενα επίπεδα σφάλματος για το 2013 που λαμβάνουν υπόψη τους νέους τομείς του ΠΔΠ.

2Αυτά τα ποσοστά για το 2013 υπολογίζονται βάσει της προσέγγισης που εφαρμοζόταν κατά τον χρόνο του ελέγχου για τον ποσοτικό προσδιορισμό των σφαλμάτων στον τομέα των δημόσιων συμβάσεων. Δεν αντικατοπτρίζουν τον αντίκτυπο της επικαιροποιημένης προσέγγισής μας όσον αφορά τον ποσοτικό προσδιορισμό των σφαλμάτων στο εκτιμώμενο επίπεδο σφάλματος.

Η κύρια πηγή σφάλματος για τις δαπάνες του τομέα «Οικονομική, κοινωνική και εδαφική συνοχή» συνολικά εξακολουθεί να είναι οι παραβιάσεις των κανόνων περί δημόσιων συμβάσεων, οι οποίες αντιστοιχούν στο ήμισυ περίπου του εκτιμώμενου επιπέδου σφάλματος. Ακολουθούν η εγγραφή μη επιλέξιμων δαπανών στις σχετικές δηλώσεις των δικαιούχων, οι παραβιάσεις των κανόνων περί κρατικών ενισχύσεων και, τέλος, η επιλογή μη επιλέξιμων έργων. Ο αντίκτυπος των σφαλμάτων διαφέρει μεταξύ αυτών των δύο τομέων δαπανών.

Στις περιπτώσεις σοβαρής μη συμμόρφωσης με τους κανόνες περί δημόσιων συμβάσεων που εντοπίσαμε στο πλαίσιο των ελεγκτικών εργασιών μας περιλαμβάνονταν, παραδείγματος χάριν, περιπτώσεις αδικαιολόγητων απευθείας αναθέσεων συμβάσεων, πρόσθετων εργασιών ή υπηρεσιών, παράνομου αποκλεισμού υποψηφίων, καθώς και περιπτώσεις σύγκρουσης συμφερόντων και κριτηρίων επιλογής που εισάγουν διακρίσεις.

Παράδειγμα: Αδικαιολόγητη απευθείας ανάθεση δημόσιων συμβάσεων έργων

Στο πλαίσιο έργου στη Μάλτα που αφορούσε την ανακατασκευή και την αναβάθμιση τμήματος αυτοκινητόδρομου που ανήκε στο οδικό δίκτυο ΔΕΔ-Μ, η αναθέτουσα αρχή διαπραγματεύτηκε απευθείας με μία εταιρεία την ανάθεση σύμβασης, χωρίς προκήρυξη διαγωνισμού. Η πρακτική αυτή δεν συνάδει με τη νομοθεσία της ΕΕ και του κράτους μέλους για τις δημόσιες συμβάσεις και, ως εκ τούτου, οι δηλωθείσες δαπάνες για την εν λόγω σύμβαση δεν είναι επιλέξιμες. Οι μη επιλέξιμες δαπάνες αποτελούν επίσης κύρια πηγή σφάλματος. Αυτό οφείλεται, παραδείγματος χάριν, σε δαπάνες δηλωθείσες εκτός της περιόδου επιλεξιμότητας, υπερχρέωση μισθών, δήλωση δαπανών άσχετων με το έργο, μη συμμόρφωση με τους εθνικούς κανόνες περί επιλεξιμότητας ή σε έσοδα που δεν είχαν αφαιρεθεί από τις δηλωθείσες δαπάνες.

Παράδειγμα: Εσφαλμένη δήλωση μισθών

Στο πλαίσιο έργου στην Πορτογαλία που αφορούσε πρόγραμμα κατάρτισης για νέους, ο δικαιούχος δεν συμμορφώθηκε με τις διατάξεις της συμφωνίας επιχορήγησης για τον υπολογισμό των μισθών των καθηγητών. Επίσης, οι καθηγητές δεν εργάστηκαν όσες ώρες δηλώθηκαν. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα τη δήλωση δαπανών προσωπικού καθ’ υπέρβαση των πραγματικών.

Ελέγχουμε επίσης τη συμμόρφωση με τους κανόνες της ΕΕ περί κρατικών ενισχύσεων. Οι παράνομες κρατικές ενισχύσεις παρέχουν αθέμιτο πλεονέκτημα στους δικαιούχους, με αποτέλεσμα τη στρέβλωση της εσωτερικής αγοράς. Τα σχετικά με την παραβίαση των κανόνων της ΕΕ περί κρατικών ενισχύσεων σφάλματα αντιστοιχούσαν στο ένα πέμπτο περίπου του εκτιμώμενου επιπέδου σφάλματος των δαπανών στο πλαίσιο αυτού του τίτλου του ΠΔΠ.

Για σημαντικό αριθμό πράξεων που περιείχαν προσδιορίσιμα ποσοτικώς σφάλματα, οι αρχές των κρατών μελών διέθεταν επαρκή πληροφοριακά στοιχεία για την πρόληψη ή τον εντοπισμό και τη διόρθωση των σφαλμάτων πριν από την υποβολή της αίτησης απόδοσης δαπανών στην Επιτροπή. Εάν οι εν λόγω πληροφορίες είχαν χρησιμοποιηθεί στο σύνολό τους για τη διόρθωση των σφαλμάτων πριν από τη δήλωση των δαπανών στην Επιτροπή, το εκτιμώμενο επίπεδο σφάλματος για τις δαπάνες στον τομέα της οικονομικής, κοινωνικής και εδαφικής συνοχής θα ήταν χαμηλότερο κατά 1,6 εκατοστιαίες μονάδες. Επιπλέον, διαπιστώσαμε ότι, σε αρκετές περιπτώσεις, υπεύθυνες για τα εντοπισθέντα σφάλματα ήταν οι εθνικές αρχές. Τα σφάλματα αυτά συνέβαλαν κατά 1,7 εκατοστιαίες μονάδες στο εκτιμώμενο επίπεδο σφάλματος.

Έως το τέλος του 2013, το μέσο ποσοστό εκταμίευσης υπέρ των τελικών αποδεκτών χρηματοοικονομικών μέσων ήταν 47 %. Τα κεφάλαια αυτά παρέχουν στήριξη σε επιχειρήσεις ή έργα αστικής ανάπτυξης μέσω επενδύσεων μετοχικού κεφαλαίου, δανείων ή εγγυήσεων. Συνολικά, από το 2007, τα κράτη μέλη έχουν συστήσει 941 χρηματοοικονομικά μέσα, συνολικής αξίας 14,3 δισεκατομμυρίων ευρώ περίπου. Τον Απρίλιο του 2015, η Επιτροπή, με απόφασή της, παρέτεινε την περίοδο επιλεξιμότητας των μέσων αυτών, αντί να ζητήσει από το Συμβούλιο και το Κοινοβούλιο την τροποποίηση της προθεσμίας που προβλέπεται στον σχετικό κανονισμό του Συμβουλίου. Θεωρούμε ότι ο συγκεκριμένος τρόπος παράτασης της περιόδου επιλεξιμότητας δεν σέβεται την ιεράρχηση των κανόνων δικαίου.

Τα έργα του ΕΚΤ των οποίων οι δαπάνες δηλώνονται βάσει απλουστευμένων μεθόδων απόδοσης δαπανών (καταβολή κατ’ αποκοπήν ποσών, χρήση ενιαίων συντελεστών και τυποποιημένων κλιμάκων μοναδιαίου κόστους) ενέχουν μικρότερο κίνδυνο σφάλματος σε σύγκριση με εκείνα που λαμβάνουν ως βάση τις πραγματικές δαπάνες.

Οι δικαιούχοι δηλώνουν στις εθνικές αρχές τις δαπάνες στις οποίες υποβλήθηκαν και οι πληρωμές από τις εθνικές αρχές στους δικαιούχους πραγματοποιούνται «το συντομότερο δυνατόν και πλήρως». Ωστόσο, διαπιστώσαμε ότι, σε ορισμένες περιπτώσεις, τα κράτη μέλη είχαν δημιουργήσει αποθεματικά και οι πληρωμές στους δικαιούχους είτε πραγματοποιήθηκαν αρκετούς μήνες μετά την εκκαθάριση της σχετικής δήλωσης δαπανών από την Επιτροπή είτε δεν είχαν πραγματοποιηθεί κατά τον χρόνο του ελέγχου.

Σε γενικές γραμμές, η αξιολόγηση από την Επιτροπή των ποσοστών σφάλματος που ανέφεραν οι ελεγκτικές αρχές είναι σε μεγάλο βαθμό συνεπής με τα αποδεικτικά στοιχεία που διαβίβασαν οι εν λόγω αρχές. Ωστόσο, η επαλήθευση των ετήσιων εκθέσεων ελέγχου από την Επιτροπή μόνον εν μέρει μπορεί να αποτρέψει τον κίνδυνο αναφοράς λιγότερων πραγματικών σφαλμάτων και περισσότερων πραγματικών δημοσιονομικών διορθώσεων εκ μέρους των εθνικών αρχών των κρατών μελών. Ειδικότερα, οι έλεγχοι που διενεργούν οι ελεγκτικές αρχές επί των κρατικών ενισχύσεων ήταν ανεπαρκείς στο ένα τρίτο περίπου των εξετασθέντων επιχειρησιακών προγραμμάτων.

Επιπλέον του ελέγχου της κανονικότητας των πράξεων, αξιολογήσαμε αν και σε ποιο βαθμό τα έργα του ΕΤΠΑ, του ΤΣ και του ΕΚΤ που είχαν ήδη ολοκληρωθεί στο τέλος του 2014 είχαν επιτύχει τους στόχους που είχαν τεθεί στις συμφωνίες επιχορήγησης, καθώς και αν οι εν λόγω στόχοι ανταποκρίνονταν σε εκείνους που είχαν τεθεί σε επίπεδο προγράμματος. Διαπιστώσαμε ότι τα τρία τέταρτα των εξετασθέντων έργων είχαν επιτύχει πλήρως ή μερικώς τους στόχους τους. Σε τρεις μόνον περιπτώσεις δεν είχε επιτευχθεί κανένας από τους στόχους του έργου. Διαπιστώσαμε επίσης ορισμένες περιπτώσεις έργων των οποίων οι στόχοι δεν συμφωνούσαν με τους στόχους του επιχειρησιακού προγράμματος και του άξονα προτεραιότητας στο πλαίσιο των οποίων χρηματοδοτείτο το έργο.

Τέλος, με την εξέτασή μας αποκαλύφθηκε ότι οι ρυθμίσεις χρηματοδότησης βάσει επιδόσεων αποτελούν την εξαίρεση και όχι τον κανόνα. Στην πλειονότητα των περιπτώσεων, η μη επίτευξη των στόχων του έργου που είχαν τεθεί στις συμφωνίες επιχορήγησης δεν είχε αντίκτυπο στο επίπεδο της χρηματοδότησης της ΕΕ.

Οι συστάσεις μας

Συνιστούμε τα εξής:

οη Επιτροπή να οφείλει να διενεργήσει ορθώς εστιασμένη ανάλυση των εθνικών κανόνων επιλεξιμότητας για τις περιόδους προγραμματισμού 2007-2013 και 2014-2020, και να παράσχει καθοδήγηση στα κράτη μέλη σχετικά με τρόπους απλούστευσης και αποφυγής περιττών, περίπλοκων ή/και επαχθών κανόνων·

οη Επιτροπή οφείλει να ενισχύσει περαιτέρω το σύστημα ελέγχου των ελεγκτικών αρχών διασφαλίζοντας τη διενέργεια επαρκών ελέγχων συμμόρφωσης με τους κανόνες περί κρατικών ενισχύσεων και δημόσιων συμβάσεων και να ζητεί από τις ελεγκτικές αρχές να παρέχουν συγκεκριμένα πληροφοριακά στοιχεία για τους ελέγχους πράξεων. Η Επιτροπή οφείλει να αξιολογεί σε όλα τα κράτη μέλη την αξιοπιστία των δημοσιονομικών διορθώσεων που αναφέρουν οι αρχές πιστοποίησης·

οη Επιτροπή οφείλει να υποβάλει νομοθετική πρόταση για την τροποποίηση του κανονισμού σχετικά με την παράταση της περιόδου επιλεξιμότητας για τα χρηματοοικονομικά μέσα υπό επιμερισμένη διαχείριση·

οοι διαχειριστικές αρχές και οι ενδιάμεσοι φορείς στα κράτη μέλη οφείλουν να εντείνουν τις προσπάθειές τους για την αντιμετώπιση των αδυναμιών κατά τους πρωτοβάθμιους ελέγχους. Επιπλέον, η Επιτροπή οφείλει να ζητεί από τις ελεγκτικές αρχές να επαναδιενεργούν, μέσω των ελεγκτικών συστημάτων τους, ορισμένους από αυτούς τους ελέγχους·

οτα κράτη μέλη πρέπει να επεκτείνουν τη χρήση των απλουστευμένων μεθόδων απόδοσης δαπανών στα έργα των οποίων η αξία υπερβαίνει τα 50 000 ευρώ, καθώς και να διασφαλίσουν την πραγματοποίηση των σχετικών πληρωμών στους δικαιούχους εντός 90 ημερών από την υποβολή ορθής αίτησης πληρωμής από τον δικαιούχο.

Ενδιαφέρεστε να μάθετε περισσότερα; Λεπτομερή πληροφοριακά στοιχεία σχετικά με τον έλεγχό μας επί των δαπανών της ΕΕ στον τομέα «Οικονομική, κοινωνική και εδαφική συνοχή» παρουσιάζονται στο κεφάλαιο 6 της ετήσιας έκθεσης σχετικά με την εκτέλεση του προϋπολογισμού της ΕΕ για το οικονομικό έτος 2014.

Φυσικοί πόροι

57,5 δισεκατομμύρια ευρώ

Ο έλεγχός μας

Αυτός ο τομέας δαπανών καλύπτει την κοινή γεωργική πολιτική (ΚΓΠ), την κοινή αλιευτική πολιτική (ΚΑΠ) και τα περιβαλλοντικά μέτρα:

οΗ ΚΓΠ αποσκοπεί στην αύξηση της παραγωγικότητας της γεωργίας, την εξασφάλιση δίκαιου βιοτικού επιπέδου για τον γεωργικό πληθυσμό, τη σταθεροποίηση των αγορών, την εξασφάλιση του ανεφοδιασμού και τη διασφάλιση λογικών τιμών κατά την προσφορά των αγαθών στους καταναλωτές. Υλοποιείται μέσω δύο ταμείων: του Ευρωπαϊκού Γεωργικού Ταμείου Εγγυήσεων (ΕΓΤΕ), το οποίο χρηματοδοτεί πλήρως τις άμεσες ενισχύσεις και τα μέτρα στήριξης της αγοράς στο πλαίσιο της ΕΕ, και του Ευρωπαϊκού Γεωργικού Ταμείου Αγροτικής Ανάπτυξης (ΕΓΤΑΑ), το οποίο συγχρηματοδοτεί προγράμματα αγροτικής ανάπτυξης από κοινού με τα κράτη μέλη. Η διαχείριση των δαπανών της ΚΓΠ επιμερίζεται μεταξύ της Επιτροπής και των κρατών μελών. Οι δαπάνες στο πλαίσιο αμφότερων των ταμείων διοχετεύονται μέσω 80 περίπου οργανισμών πληρωμών, οι οποίοι είναι υπεύθυνοι για τον έλεγχο της επιλεξιμότητας των αιτήσεων ενίσχυσης και για την καταβολή των ενισχύσεων στους δικαιούχους.

οΗ ΚΑΠ επιδιώκει στόχους παρεμφερείς με τους στόχους της ΚΓΠ και το κύριο μέσο για την υλοποίησή της είναι το Ευρωπαϊκό Ταμείο Αλιείας. Το ταμείο αυτό αποτελεί αντικείμενο επιμερισμένης διαχείρισης μεταξύ της Επιτροπής και των κρατών μελών.

οΗ πολιτική της ΕΕ για το περιβάλλον αποσκοπεί να συμβάλει στην προστασία και τη βελτίωση τόσο της ποιότητας του περιβάλλοντος όσο και της ζωής των πολιτών της, καθώς και στην ορθολογική χρήση των φυσικών πόρων. Τις δαπάνες στον τομέα αυτόν διαχειρίζεται σε κεντρικό επίπεδο η Επιτροπή. Το σημαντικότερο πρόγραμμα είναι το πρόγραμμα για το περιβάλλον (LIFE), το οποίο συγχρηματοδοτεί έργα που σχετίζονται με τη φύση και τη βιοποικιλότητα, την περιβαλλοντική πολιτική και διακυβέρνηση, καθώς και την πληροφόρηση και την επικοινωνία.

Οι διαπιστώσεις μας

Διαπιστώθηκαν ουσιώδη σφάλματα;

Γεωργία — Στήριξη της αγοράς και άμεσες ενισχύσεις:

Ναι

Αγροτική ανάπτυξη, περιβάλλον, δράση για το κλίμα και αλιεία:

Ναι

1Ισοδύναμα εκτιμώμενα επίπεδα σφάλματος για το 2013 που λαμβάνουν υπόψη τους νέους τομείς του ΠΔΠ.

Η φύση και ο τύπος των σφαλμάτων διαφέρουν σημαντικά μεταξύ του ΕΓΤΕ και των άλλων τομέων δαπανών του τομέα «Φυσικοί πόροι».

Γεωργία — Στήριξη της αγοράς και άμεσες ενισχύσεις (ΕΓΤΕ)

Πολλά από τα σφάλματα που εντοπίζονται στο πλαίσιο των ελέγχων μας αποτελούν συνέπεια ανακριβών δηλώσεων εκ μέρους των δικαιούχων ή δηλώσεων μη επιλέξιμων εκτάσεων. Τα σφάλματα που εμφανίζονται συχνότερα είναι η δήλωση έκτασης μεγαλύτερης της πραγματικής ή η δήλωση μη επιλέξιμων αγροτεμαχίων (βλέπε παραδείγματα). Η ύπαρξη μιας αξιόπιστης και επικαιροποιημένης βάσης δεδομένων του συστήματος αναγνώρισης αγροτεμαχίων (Land Parcel Identification System, LPIS) μπορεί να συμβάλει στη μείωση των σφαλμάτων αυτού του είδους.

Παραδείγματα δήλωσης εκτάσεων καθ’ υπέρβαση των πραγματικών ή μη επιλέξιμων εκτάσεων

Ενίσχυση για μόνιμους βοσκότοπους

Στην Τσεχική Δημοκρατία, τη Γαλλία, την Ελλάδα, την Πολωνία, τη Σλοβακία και την Ισπανία, ορισμένα αγροτεμάχια, τα οποία δηλώθηκαν ως μόνιμοι βοσκότοποι και ως τέτοιοι έλαβαν σχετικές ενισχύσεις, στην πραγματικότητα καλύπτονταν πλήρως ή εν μέρει από μη επιλέξιμη βλάστηση (πυκνή χαμηλή βλάστηση, θάμνους, δένδρα και βράχους).

Ενίσχυση για αρόσιμη γη

Στην Τσεχική Δημοκρατία, τη Δανία, τη Φινλανδία, τη Γαλλία, τη Γερμανία, την Ιταλία, την Πολωνία, τη Σλοβακία, την Ισπανία και το Ηνωμένο Βασίλειο εντοπίσαμε περιπτώσεις εκτάσεων που είχαν δηλωθεί από τους δικαιούχους γεωργούς ως αρόσιμη γη, ενώ αυτό δεν ίσχυε. Στην Ισπανία καταβλήθηκε ενίσχυση για αγροτεμάχιο που είχε δηλωθεί και καταχωριστεί στο σύστημα αναγνώρισης αγροτεμαχίων ως αρόσιμη γη, ενώ στην πραγματικότητα ήταν πίστα για αγώνες μοτοκρός.

Σε αρκετές περιπτώσεις προσδιορίσιμων ποσοτικώς σφαλμάτων από τελικούς δικαιούχους, οι εθνικές αρχές είχαν στη διάθεσή τους επαρκείς πληροφορίες ώστε να προλάβουν ή να εντοπίσουν και να διορθώσουν τα σφάλματα πριν από τη δήλωση των δαπανών στην Επιτροπή. Εάν είχε χρησιμοποιηθεί το σύνολο των διαθέσιμων πληροφοριακών στοιχείων για τη διόρθωση των σφαλμάτων, το εκτιμώμενο επίπεδο σφάλματος θα ήταν χαμηλότερο κατά 0,6 εκατοστιαίες μονάδες. Επιπλέον, διαπιστώσαμε ότι, σε σημαντικό αριθμό περιπτώσεων, υπεύθυνες για τα σφάλματα ήταν οι εθνικές αρχές. Τα σφάλματα αυτά συνέβαλαν κατά 0,7 εκατοστιαίες μονάδες στο εκτιμώμενο επίπεδο σφάλματος.

Οι δικαιούχοι άμεσων ενισχύσεων από το ΕΓΤΕ και ενισχύσεων βάσει έκτασης του ΕΓΤΑΑ υπέχουν νομική υποχρέωση τήρησης των απαιτήσεων της πολλαπλής συμμόρφωσης. Οι απαιτήσεις αυτές αφορούν την προστασία του περιβάλλοντος, τη δημόσια υγεία, την υγεία των ζώων και των φυτών, την καλή διαβίωση των ζώων και τη διατήρηση της γης σε καλή γεωργική και περιβαλλοντική κατάσταση. Η μη συμμόρφωση των γεωργών με τις υποχρεώσεις αυτές έχει ως συνέπεια τη μείωση του ποσού της ενίσχυσης. Κατά τη διενέργεια των ελεγκτικών δοκιμασιών μας, διαπιστώσαμε παραβάσεις στο 27 % των πράξεων οι οποίες υπόκεινται στις υποχρεώσεις της πολλαπλής συμμόρφωσης. Τα σφάλματα πολλαπλής συμμόρφωσης είχαν αντίκτυπο 0,7 εκατοστιαίων μονάδων στο εκτιμώμενο επίπεδο σφάλματος.

Το ολοκληρωμένο σύστημα διαχείρισης και ελέγχου (ΟΣΔΕ) συνιστά το βασικό σύστημα διαχείρισης και ελέγχου για τη διασφάλιση της κανονικότητας των πληρωμών στο πλαίσιο του ΕΓΤΕ. Για το 2014, εξετάσαμε τη λειτουργία του ΟΣΔΕ στην Κροατία και εντοπίσαμε μόνον ήσσονος σημασίας ελλείψεις που δεν επηρεάζουν την αξιοπιστία του συστήματος. Επιπροσθέτως, διενεργήσαμε έλεγχο βάσει εγγράφων σε δείγμα 14 ελέγχων συμμόρφωσης που διενήργησε η Επιτροπή σε συστήματα κρατών μελών και διαπιστώσαμε ότι η ποιότητα των εργασιών της Επιτροπής ήταν ικανοποιητική. Επίσης, ελήφθησαν διορθωτικά μέτρα για την αντιμετώπιση των αδυναμιών του ΟΣΔΕ που αναφέρθηκαν σε προηγούμενες ετήσιες εκθέσεις. Εντούτοις, τα διορθωτικά μέτρα δεν λαμβάνονταν πάντοτε εγκαίρως και, σε ορισμένες περιστάσεις, εξακολουθούν να υπάρχουν αδυναμίες, αν και σε μικρότερο βαθμό.

Οι πληρωμές στο πλαίσιο των μέτρων στήριξης της αγοράς αντιστοιχούν στο 6 % περίπου του ΕΓΤΕ. Ωστόσο, ευθύνονται για δυσανάλογα μεγάλο μερίδιο του συνολικού εκτιμώμενου επιπέδου σφάλματος που προκύπτει για το συγκεκριμένο ταμείο.

Ολοκληρώσαμε επίσης την εξέταση της διαδικασίας ενίσχυσης της διασφάλισης που εφαρμόζεται σε εθελοντική βάση σε έξι κράτη μέλη ή περιφέρειες. Στα εν λόγω κράτη μέλη ή τις περιφέρειες, ένας ανεξάρτητος φορέας ελέγχου διατυπώνει γνώμη σχετικά με την ορθή λειτουργία των συστημάτων και με την κανονικότητα των δαπανών που δηλώνονται στην ΕΕ. Με την εξαίρεση ενός κράτους μέλους, οι αδυναμίες κατά την εφαρμογή της διαδικασίας αυτής στερούν αξιοπιστίας τα αναφερόμενα επίπεδα σφάλματος.

Αγροτική ανάπτυξη, περιβάλλον, δράση για το κλίμα και αλιεία

Σφάλματα διαπιστώθηκαν και στα 18 κράτη μέλη τα οποία ελέγξαμε. Οι κύριες αιτίες σφαλμάτων σε αυτόν τον τομέα δαπανών ήταν η μη επιλεξιμότητα δικαιούχων, δραστηριοτήτων, έργων ή/και δαπανών ή η μη συμμόρφωση με γεωργοπεριβαλλοντικές δεσμεύσεις οι οποίες αφορούν τη χρήση μεθόδων γεωργικής παραγωγής συμβατών με την προστασία του περιβάλλοντος, του τοπίου και των φυσικών πόρων.

Παραδείγματα σφαλμάτων επιλεξιμότητας

Εντοπίσαμε τρεις περιπτώσεις στις οποίες υπάρχει η υπόνοια ότι οι κανόνες καταστρατηγήθηκαν εκ προθέσεως με σκοπό την εξασφάλιση ενίσχυσης. Οι περιπτώσεις αυτές διαβιβάστηκαν στην Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Καταπολέμησης της Απάτης προς ανάλυση και, ενδεχομένως, έρευνα. Για λόγους εμπιστευτικότητας, δεν είναι δυνατή η αποκάλυψη συγκεκριμένων λεπτομερειών για τις εν λόγω υποθέσεις. Μπορούμε, ωστόσο, να περιγράψουμε τον χαρακτήρα των σχετικών σφαλμάτων:

οΕδραιωμένες εταιρίες, οι οποίες δεν θα πληρούσαν τα κριτήρια για χρηματοδότηση, συνέστησαν νέες οντότητες κατά τρόπο ώστε να πληρούν τεχνητά τα κριτήρια επιλεξιμότητας και επιλογής.

οΟμάδες ατόμων προέβησαν στη σύσταση αρκετών οντοτήτων προκειμένου να εξασφαλίσουν ενίσχυση η οποία υπερβαίνει το ανώτατο όριο που προβλέπεται στους όρους του επενδυτικού μέτρου. Μολονότι οι δικαιούχοι δήλωσαν ότι οι εν λόγω οντότητες λειτουργούσαν ανεξάρτητα, στην πραγματικότητα αυτό δεν συνέβαινε.

Παραδείγματα μη συμμόρφωσης με γεωργοπεριβαλλοντικές δεσμεύσεις

Εντοπίσαμε έξι τέτοιες περιπτώσεις στη Γερμανία, την Ιταλία και το Ηνωμένο Βασίλειο. Παραδείγματος χάριν, στο Ηνωμένο Βασίλειο, ένας δικαιούχος δεν τήρησε τη δέσμευση να μην επιτρέπει, κάθε χρόνο έως τις 15 Μαΐου, τη βόσκηση σε θεριζόμενο λειμώνα.

Σε ορισμένες περιπτώσεις προσδιορίσιμων ποσοτικώς σφαλμάτων από τελικούς δικαιούχους, οι εθνικές αρχές είχαν στη διάθεσή τους επαρκείς πληροφορίες ώστε να προλάβουν ή να εντοπίσουν και να διορθώσουν τα σφάλματα πριν από τη δήλωση των δαπανών στην Επιτροπή. Εάν οι εν λόγω πληροφορίες είχαν χρησιμοποιηθεί στο σύνολό τους για τη διόρθωση των σφαλμάτων, το εκτιμώμενο επίπεδο σφάλματος για τον συγκεκριμένο τομέα δαπανών θα ήταν χαμηλότερο κατά 3,3 εκατοστιαίες μονάδες. Επιπλέον, διαπιστώσαμε ότι, σε ορισμένες περιπτώσεις, υπεύθυνες για τα σφάλματα ήταν οι εθνικές αρχές. Τα σφάλματα αυτά συνέβαλαν κατά 0,6 εκατοστιαίες μονάδες στο εκτιμώμενο επίπεδο σφάλματος.

Σημαντικές αδυναμίες εντοπίστηκαν σε εννέα από τα δώδεκα εξετασθέντα συστήματα κρατών μελών. Όσον αφορά τους πέντε οργανισμούς πληρωμών στους οποίους πραγματοποιήσαμε επιτόπιες επισκέψεις, οι αδυναμίες του συστήματος που εντοπίσαμε παρουσίαζαν σημαντικές ομοιότητες με εκείνες που είχαν εντοπιστεί και αναφερθεί κατά τα προηγούμενα έτη.

Για το 2014 ελέγξαμε επίσης, στο πλαίσιο πιλοτικής δοκιμής, ορισμένα ζητήματα επιδόσεων των έργων και διαπιστώσαμε ότι, για το 93 % των έργων στον τομέα της αγροτικής ανάπτυξης τα οποία είχαν ολοκληρωθεί, οι επενδύσεις είχαν πραγματοποιηθεί σύμφωνα με τα προβλεπόμενα. Ωστόσο, οι διαδικασίες στόχευσης των μέτρων και επιλογής των έργων δεν ήταν όσο αυστηρές θα αναμενόταν. Επιπλέον, παρατηρήσαμε ότι δεν υπήρχαν επαρκή στοιχεία που να αποδεικνύουν τον εύλογο χαρακτήρα των δαπανών.

Στην περίπτωση της αλιείας, αξιολογήσαμε την αποτελεσματικότητα των ελέγχων που διενήργησε η ελεγκτική αρχή στην Ιταλία και διαπιστώσαμε ότι, παρόλο που η μεθοδολογία των ελέγχων που διενεργούνται σε πράξεις και συστήματα ήταν αποτελεσματική, υπήρχαν αδυναμίες στη διαχείριση και την τεκμηρίωση των ελεγκτικών καθηκόντων, καθώς και στην εξακρίβωση των όρων επιλεξιμότητας.

Οι συστάσεις μας

Συνιστούμε τα εξής:

οόσον αφορά το ΕΓΤΕ, τα κράτη μέλη να καταβάλλουν περαιτέρω προσπάθειες για να συγκεντρώνουν αξιόπιστα και επικαιροποιημένα πληροφοριακά στοιχεία στις βάσεις δεδομένων LPIS τους και να χρησιμοποιούν συστηματικά κάθε διαθέσιμο πληροφοριακό στοιχείο προκειμένου να αποφεύγεται η πραγματοποίηση πληρωμών για μη επιλέξιμες εκτάσεις·

οόσον αφορά τον τομέα της αγροτικής ανάπτυξης, η Επιτροπή να λάβει κατάλληλα μέτρα για την ενίσχυση των σχεδίων δράσης των κρατών μελών για την αντιμετώπιση των συνήθων αιτιών σφαλμάτων και να αναθεωρήσει τη στρατηγική που εφαρμόζει όσον αφορά τους ελέγχους συμμόρφωσης στον τομέα της αγροτικής ανάπτυξης·

οόσον αφορά αμφότερα το ΕΓΤΕ και τον τομέα της αγροτικής ανάπτυξης, η Επιτροπή να διασφαλίσει ότι η νέα διαδικασία διασφάλισης, η οποία θα καταστεί υποχρεωτική από το οικονομικό έτος 2015, εφαρμόζεται ορθώς και παρέχει αξιόπιστα στοιχεία·

οόσον αφορά τον τομέα της αλιείας, η Επιτροπή να διασφαλίσει ότι τα κράτη μέλη εκτελούν διεξοδικότερα τα καθήκοντά τους, και συγκεκριμένα διενεργώντας τους απαιτούμενους επιτόπιους ελέγχους, εφαρμόζοντας διαδικασίες δικλίδων ποιότητας και βελτιώνοντας την τεκμηρίωση του ελέγχου.

Ενδιαφέρεστε να μάθετε περισσότερα; Λεπτομερή πληροφοριακά στοιχεία σχετικά με τον έλεγχό μας επί των δαπανών της ΕΕ στον τομέα «Φυσικοί πόροι» παρουσιάζονται στο κεφάλαιο 7 της ετήσιας έκθεσης σχετικά με την εκτέλεση του προϋπολογισμού της ΕΕ για το οικονομικό έτος 2014.

Η Ευρώπη ως παγκόσμιος παράγοντας

7,4 δισεκατομμύρια ευρώ

Ο έλεγχός μας

Αυτός ο τομέας δαπανών καλύπτει τις δαπάνες στους τομείς της εξωτερικής πολιτικής, της υποστήριξης των υποψήφιων και των δυνάμει υποψήφιων για ένταξη στην ΕΕ χωρών, καθώς και της αναπτυξιακής και ανθρωπιστικής βοήθειας προς αναπτυσσόμενες και γειτονικές χώρες (με την εξαίρεση των Ευρωπαϊκών Ταμείων Ανάπτυξης). 

Οι δαπάνες εκτελούνται σε περισσότερες από 150 χώρες, στο πλαίσιο ευρέος φάσματος μέσων συνεργασίας και μεθόδων παροχής της βοήθειας, είτε άμεσα από τις γενικές διευθύνσεις της Επιτροπής, από την έδρα τους στις Βρυξέλλες ή από τις αντιπροσωπείες της ΕΕ στις χώρες-αποδέκτες, είτε από κοινού με διεθνείς οργανισμούς.

Οι διαπιστώσεις μας

Διαπιστώθηκαν ουσιώδη σφάλματα;

Ναι

Εκτιμώμενο επίπεδο σφάλματος ¹:

2,7 % (έναντι 2,1 % το 2013)

1Ισοδύναμα εκτιμώμενα επίπεδα σφάλματος για το 2013 που λαμβάνουν υπόψη τους νέους τομείς του ΠΔΠ.

Η πλειονότητα των σφαλμάτων που εντοπίσαμε στο πλαίσιο των ελέγχων μας αφορούσε μη επιλέξιμες δαπάνες που δήλωσαν τελικοί δικαιούχοι, ιδίως δαπάνες πραγματοποιηθείσες εκτός της περιόδου επιλεξιμότητας, μη επιλέξιμους φόρους, μη συμμόρφωση με τους κανόνες καταγωγής, καθώς και έμμεσες δαπάνες που καταλογίστηκαν εσφαλμένα ως άμεσες. Εντοπίσαμε επίσης περιπτώσεις δικαιούχων που δήλωσαν δαπάνες χωρίς τα αναγκαία δικαιολογητικά, περιπτώσεις μη συμμόρφωσης με τους κανόνες περί σύναψης συμβάσεων, καθώς και σφάλματα υπολογισμού.

Άλλα σφάλματα που εντοπίστηκαν σχετίζονταν με την έγκριση και την εκκαθάριση από την Επιτροπή πληρωμών για την παροχή υπηρεσιών, την εκτέλεση έργων και την αγορά προμηθειών που δεν είχαν πραγματοποιηθεί ακόμη από τον δικαιούχο.

Παράδειγμα: Μη πραγματοποιηθείσες δαπάνες

Η Επιτροπή σύναψε συμφωνία συνεισφοράς ύψους 6,5 εκατομμυρίων ευρώ με τράπεζα της Καραϊβικής, η οποία αποσκοπούσε στη δημιουργία ανακυκλούμενης πιστωτικής διευκόλυνσης για την εκ νέου φύτευση ζαχαροκάλαμου στο Μπελίζε. Το 2014 η Επιτροπή ενέκρινε δαπάνες ύψους 2,3 εκατομμυρίων ευρώ, εκ των οποίων 740 000 ευρώ αντιστοιχούσαν σε δάνεια προς γεωργούς που είχαν εγκριθεί από την τράπεζα αλλά δεν είχαν ακόμη καταβληθεί. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα την εκκαθάριση από πλευράς της Επιτροπής μεγαλύτερου μέρους της προχρηματοδότησης από ό,τι θα έπρεπε.

Με τις ελεγκτικές δοκιμασίες στις οποίες υποβλήθηκαν οι πράξεις της EuropeAid, μίας από τις γενικές διευθύνσεις της Επιτροπής η οποία διαχειρίζεται σημαντικό μέρος των δαπανών του τομέα «Η Ευρώπη ως παγκόσμιος παράγοντας», διαπιστώθηκε ότι, σε ορισμένες περιπτώσεις, τα σφάλματα δεν εντοπίστηκαν. Οι αδυναμίες στους εν λόγω προληπτικούς ελέγχους, τους οποίους διενήργησαν ελεγκτές που διορίστηκαν από τους δικαιούχους, είχαν ως αποτέλεσμα την απόδοση από την Επιτροπή μη επιλέξιμων δαπανών.

Οι συστάσεις μας

Συνιστούμε στην Επιτροπή τα εξής:

ονα καταρτίσει και να εφαρμόζει διαδικασίες εσωτερικού ελέγχου προκειμένου να διασφαλίζει ότι οι προχρηματοδοτήσεις εκκαθαρίζονται βάσει των πραγματικών δαπανών·

ονα ενισχύσει τους προληπτικούς ελέγχους στο πλαίσιο των συμβάσεων επιχορήγησης, συμπεριλαμβανομένης της χρήσης σχεδιασμού βάσει ανάλυσης κινδύνου, της συστηματικής παρακολούθησης και των επιτόπιων επισκέψεων.

Ενδιαφέρεστε να μάθετε περισσότερα; Λεπτομερή πληροφοριακά στοιχεία για τον έλεγχό μας επί των δαπανών του τομέα «Η Ευρώπη ως παγκόσμιος παράγοντας» παρουσιάζονται στο κεφάλαιο 8 της ετήσιας έκθεσης σχετικά με την εκτέλεση του προϋπολογισμού της ΕΕ για το οικονομικό έτος 2014.

Διοίκηση

8,8 δισεκατομμύρια ευρώ

Ο έλεγχός μας

Ο τομέας «Διοίκηση» καλύπτει τις δαπάνες των θεσμικών και λοιπών οργάνων της ΕΕ. Πρόκειται για τις δαπάνες της Επιτροπής, του Κοινοβουλίου, της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Εξωτερικής Δράσης (ΕΥΕΔ), του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου και του Συμβουλίου, του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης, του Ευρωπαϊκού Ελεγκτικού Συνεδρίου, της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής, της Επιτροπής των Περιφερειών, του Ευρωπαίου Διαμεσολαβητή και του Ευρωπαίου Επόπτη Προστασίας Δεδομένων. Περιλαμβάνει επίσης τις πληρωμές προς τα Ευρωπαϊκά Σχολεία.

Οι δαπάνες που αφορούν τους ανθρώπινους πόρους (μισθοί, επιδόματα και συντάξεις) αντιστοιχούν στο 60 % των συνολικών δαπανών. Το υπόλοιπο ποσοστό αντιστοιχεί στις δαπάνες που συνδέονται με τα κτίρια, τον εξοπλισμό, την ενέργεια, τις επικοινωνίες και την τεχνολογία των πληροφοριών.

Τα αποτελέσματα των ελέγχων μας σχετικά με τους εκτελεστικούς οργανισμούς και τα λοιπά αποκεντρωμένα όργανα της Ευρωπαϊκής Ένωσης αναφέρονται σε ειδικές ετήσιες εκθέσεις, οι οποίες δημοσιεύονται χωριστά και συνοδεύονται από σύνοψη των αποτελεσμάτων.

Οι διαπιστώσεις μας

Διαπιστώθηκαν ουσιώδη σφάλματα;

Όχι

Εκτιμώμενο επίπεδο σφάλματος ¹:

0,5 % (έναντι 1,1 % το 2013)

1Ισοδύναμα εκτιμώμενα επίπεδα σφάλματος για το 2013 που λαμβάνουν υπόψη τους νέους τομείς του ΠΔΠ.

Η εξέταση που διενεργήσαμε επί των συστημάτων δεν αποκάλυψε σημαντικές αδυναμίες. Ωστόσο, εντοπίσαμε σε ορισμένα από τα θεσμικά όργανα και τους λοιπούς οργανισμούς τομείς στους οποίους υπάρχουν περιθώρια βελτίωσης. Οι τομείς αυτοί καλύπτονται στις συστάσεις που ακολουθούν.

Οι συστάσεις μας

Συνιστούμε τα εξής:

οτο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο οφείλει να ενισχύσει τους ελέγχους που διενεργεί επί των δαπανών που αποδίδονται από τα ευρωπαϊκά πολιτικά κόμματα στις συνδεδεμένες με αυτά οργανώσεις, καθώς και τις διαδικασίες σύναψης δημόσιων συμβάσεων από τα πολιτικά κόμματα·

οη Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή πρέπει να ενισχύσει τις διαδικασίες σύναψης δημόσιων συμβάσεων που εφαρμόζει·

οτα θεσμικά και λοιπά όργανα πρέπει να βελτιώσουν τα συστήματα που εφαρμόζουν για την επικαιροποίηση των στοιχείων σχετικά με τον υπολογισμό των οικογενειακών επιδομάτων.

Ενδιαφέρεστε να μάθετε περισσότερα; Λεπτομερή πληροφοριακά στοιχεία σχετικά με τον έλεγχό μας επί των δαπανών της ΕΕ στον τομέα «Διοίκηση» παρουσιάζονται στο κεφάλαιο 9 της ετήσιας έκθεσης σχετικά με την εκτέλεση του προϋπολογισμού της ΕΕ για το οικονομικό έτος 2014.

Ευρωπαϊκά Ταμεία Ανάπτυξης (ΕΤΑ)

3,1 δισεκατομμύρια ευρώ

Ο έλεγχός μας

Τα ΕΤΑ παρέχουν συνδρομή εκ μέρους της Ευρωπαϊκής Ένωσης στον τομέα της αναπτυξιακής συνεργασίας υπέρ των κρατών της Αφρικής, της Καραϊβικής και του Ειρηνικού (ΑΚΕ), καθώς και υπέρ των υπερπόντιων χωρών και εδαφών (ΥΧΕ). Οι δαπάνες και τα μέσα συνεργασίας των ΕΤΑ αποσκοπούν στην αντιμετώπιση της φτώχειας, καθώς και στην προαγωγή της βιώσιμης ανάπτυξης και της ένταξης των χωρών ΑΚΕ και των ΥΧΕ στην παγκόσμια οικονομία.

Τα ΕΤΑ χρηματοδοτούνται από τα κράτη μέλη. Η διαχείρισή τους ασκείται από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, εκτός του πλαισίου του προϋπολογισμού της ΕΕ, και, στην περίπτωση ορισμένων ενισχύσεων, από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (ΕΤΕπ). Κάθε ΕΤΑ διέπεται από τον δικό του δημοσιονομικό κανονισμό. Η εξωτερική βοήθεια που χρηματοδοτείται από τα ΕΤΑ υλοποιείται σε περιβάλλον υψηλού κινδύνου, ιδίως λόγω της γεωγραφικής διασποράς των δραστηριοτήτων, καθώς και των ισχνών θεσμικών και διοικητικών ικανοτήτων που διαθέτουν οι χώρες-εταίροι.

Οι διαπιστώσεις μας

Αξιοπιστία των λογαριασμών των ΕΤΑ:

Οι λογαριασμοί του 2014 παρέχουν ακριβοδίκαιη εικόνα της οικονομικής κατάστασης των ΕΤΑ, των αποτελεσμάτων των πράξεών τους, των ταμειακών ροών τους και των μεταβολών του καθαρού ενεργητικού.

Διαπιστώθηκαν ουσιώδη σφάλματα στα έσοδα των ΕΤΑ;

Όχι

Διαπιστώθηκαν ουσιώδη σφάλματα στις πληρωμές των ΕΤΑ;

Ναι

Εκτιμώμενο επίπεδο σφάλματος:

3,8 % (έναντι 3,4 % το 2013)

Όπως και τα προηγούμενα έτη, το επίπεδο σφάλματος που εντοπίσαμε, μεταξύ άλλων και σε ορισμένες τελικές αιτήσεις απόδοσης δαπανών οι οποίες είχαν υποβληθεί σε εξωτερικούς ελέγχους και σε επαληθεύσεις δαπανών, καταδεικνύει αδυναμίες των εν λόγω προληπτικών ελέγχων. Τα σφάλματα που αφορούν μη συμμόρφωση με τους κανόνες περί δημόσιων συμβάσεων (βλέπε παράδειγμα) και απουσία δικαιολογητικών αντιστοιχούν στα δύο τρίτα περίπου του εκτιμώμενου επιπέδου σφάλματος.

Παράδειγμα: Μη συμμόρφωση του δικαιούχου με τους κανόνες σύναψης συμβάσεων

Εξετάσαμε την προμήθεια υπηρεσιών ΤΠ από οργανισμό αρμόδιο για τη συνεργασία στον τομέα της γεωργίας μεταξύ των χωρών ΑΚΕ. Με τον έλεγχο αποκαλύφθηκε ότι ο δικαιούχος δεν είχε συμμορφωθεί με τη διαδικασία σύναψης δημόσιων συμβάσεων που προβλεπόταν στη συμφωνία επιχορήγησης, η οποία προϋπέθετε τη δημοσίευση προκήρυξης διαγωνισμού σε διεθνές επίπεδο. Ο δικαιούχος απέστειλε προσκλήσεις μόνο σε τρεις εταιρείες της επιλογής του, στη χώρα της έδρας του, με αποτέλεσμα τον περιορισμό του ανταγωνισμού.

Η ΕuropeAid είναι η γενική διεύθυνση της Επιτροπής που διαχειρίζεται το σύνολο σχεδόν των δαπανών στο πλαίσιο των ΕΤΑ. Επί του παρόντος εφαρμόζει σχέδιο δράσης για την αντιμετώπιση των αδυναμιών που εντοπίστηκαν στα συστήματά της. Δεδομένου ότι η υλοποίηση ορισμένων δράσεων βρίσκεται σε εξέλιξη, είναι πολύ νωρίς για να αξιολογηθεί ο αντίκτυπος των εξελίξεων αυτών στην αποτελεσματικότητα των συστημάτων της.

Οι συστάσεις μας

Συνιστούμε στην Επιτροπή τα εξής:

ονα ενισχύσει τις δικλίδες ελέγχου σχετικά με την εκκαθάριση των προχρηματοδοτήσεων και τη διασφάλιση της χρήσης από τις χώρες-εταίρους της σωστής συναλλαγματικής ισοτιμίας για τη μετατροπή των ποσών των εκταμιεύσεων της δημοσιονομικής στήριξης στα εθνικά τους νομίσματα·

ονα βελτιώσει τους μηχανισμούς για την αξιολόγηση της αποδοτικότητας και της σχέσης κόστους-αποτελεσματικότητας των δικλίδων ελέγχου.

Ενδιαφέρεστε να μάθετε περισσότερα; Λεπτομερή πληροφοριακά στοιχεία σχετικά με τον έλεγχό μας επί των ΕΤΑ παρουσιάζονται στην ετήσια έκθεση σχετικά με τις δραστηριότητες που χρηματοδοτήθηκαν από το όγδοο, ένατο, δέκατο και ενδέκατο Ευρωπαϊκό Ταμείο Ανάπτυξης (ΕΤΑ) για το οικονομικό έτος 2014.

Γενικές πληροφορίες

Ο τρόπος προσέγγισης του ελέγχου εν συντομία

Οι γνώμες που περιλαμβάνονται στη δήλωση αξιοπιστίας του ΕΕΣ βασίζονται σε αντικειμενικά αποδεικτικά στοιχεία, προερχόμενα από ελεγκτικές δοκιμασίες που διενεργούνται σύμφωνα με τα διεθνή πρότυπα ελέγχου. Η σχετική διαδικασία παρουσιάζεται κατωτέρω.

Αξιοπιστία των λογαριασμών

Παρέχουν οι ετήσιοι λογαριασμοί της ΕΕ πλήρη και ακριβή πληροφοριακά στοιχεία;

Ο προϋπολογισμός της ΕΕ είναι πολύπλοκος. Κάθε χρόνο, οι γενικές διευθύνσεις της Επιτροπής προβαίνουν σε εκατοντάδες χιλιάδες λογιστικές εγγραφές, καταγράφοντας στοιχεία προερχόμενα από πολλές διαφορετικές πηγές (συμπεριλαμβανομένων των κρατών μελών). Ελέγχουμε κατά πόσον οι λογιστικές διαδικασίες εφαρμόζονται δεόντως, καθώς και εάν τα λογιστικά δεδομένα που προκύπτουν είναι πλήρη, έχουν καταχωριστεί ορθά και παρουσιάζονται με τον κατάλληλο τρόπο.

οΑξιολόγηση του λογιστικού συστήματος, προκειμένου να εξασφαλίζεται ότι αυτό αποτελεί την κατάλληλη βάση για την εξαγωγή αξιόπιστων δεδομένων (πλήρων και ακριβών).

οΕπαλήθευση των βασικών λογιστικών διαδικασιών, προκειμένου να εξασφαλίζεται ότι αυτές λειτουργούν ορθά.

οΑναλυτικοί έλεγχοι των λογιστικών δεδομένων, προκειμένου να εξασφαλίζεται ότι αυτά παρουσιάζονται με συνέπεια και φαίνονται εύλογα.

οΆμεσος έλεγχος δείγματος λογιστικών εγγραφών, προκειμένου να εξασφαλίζεται ότι η σχετική πράξη υπάρχει και έχει καταγραφεί επακριβώς.

οΈλεγχος των οικονομικών καταστάσεων, προκειμένου να εξασφαλίζεται ότι παρέχουν ακριβοδίκαιη εικόνα της οικονομικής κατάστασης.

Κανονικότητα των πράξεων

Συμμορφώνονται με τους κανόνες που τις διέπουν οι πράξεις εσόδων και καταχωριζόμενων ως δαπάνες πληρωμών ¹, στις οποίες βασίζονται οι λογαριασμοί της ΕΕ;

Ο προϋπολογισμός της ΕΕ περιλαμβάνει εκατομμύρια πληρωμές σε δικαιούχους τόσο εντός ΕΕ όσο και στον υπόλοιπο κόσμο. Την ευθύνη για τη διαχείριση της πλειονότητας των εν λόγω δαπανών φέρουν τα κράτη μέλη. Προκειμένου να συγκεντρώνουμε τα αποδεικτικά στοιχεία που χρειαζόμαστε, υποβάλλουμε σε άμεσες ελεγκτικές δοκιμασίες έσοδα και πληρωμές που καταχωρίζονται ως δαπάνες και αξιολογούμε τα συστήματα διαχείρισης και ελέγχου τους.

οΜε τη βοήθεια στατιστικών τεχνικών, λαμβάνονται δείγματα πράξεων από το σύνολο του προϋπολογισμού της ΕΕ και χρησιμοποιούνται ως βάση για τις λεπτομερείς ελεγκτικές δοκιμασίες στις οποίες προβαίνουν οι ελεγκτές του ΕΕΣ.

οΟι πράξεις του δείγματος ελέγχονται λεπτομερώς, συνήθως στις εγκαταστάσεις των τελικών αποδεκτών (π.χ. γεωργός, ερευνητικό ινστιτούτο, εταιρεία που εκτελεί έργα ή παρέχει υπηρεσίες μετά από δημόσιο διαγωνισμό), προκειμένου να συλλεγούν άμεσα στοιχεία τα οποία να αποδεικνύουν ότι το γεγονός στο οποίο βασίστηκε η πράξη «υπάρχει», έχει καταγραφεί ορθά και συμμορφώνεται με τους κανόνες που διέπουν την πραγματοποίηση των σχετικών πληρωμών.

οΤα σφάλματα αναλύονται και ταξινομούνται είτε ως προσδιορίσιμα ποσοτικώς είτε ως μη προσδιορίσιμα ποσοτικώς.

οΟ αντίκτυπος των σφαλμάτων υπολογίζεται μέσω αναγωγής των προσδιορίσιμων ποσοτικώς σφαλμάτων στον αντίστοιχο πληθυσμό με τη μορφή του εκτιμώμενου επιπέδου σφάλματος.

οΤο εκτιμώμενο επίπεδο σφάλματος συγκρίνεται με το όριο σημαντικότητας του 2 %, προκειμένου το ΕΕΣ να διαμορφώσει τη γνώμη του.

οΑξιολογούνται τα συστήματα ελέγχου, προκειμένου να προσδιοριστεί η αποτελεσματικότητά τους ως προς τη διασφάλιση της νομιμότητας και κανονικότητας των πράξεων που αυτά καλύπτουν.

οΛαμβάνονται υπόψη και άλλα σχετικά πληροφοριακά στοιχεία, όπως οι ετήσιες εκθέσεις δραστηριοτήτων και οι εκθέσεις άλλων εξωτερικών ελεγκτών.

οΌλες οι διαπιστώσεις αποτελούν αντικείμενο συζήτησης τόσο με τις εθνικές αρχές όσο και με την Επιτροπή, προκειμένου να εξασφαλίζεται η ορθότητα των πραγματικών περιστατικών.

οΕγκρίνουμε τις γνώμες μας βάσει των εργασιών μας και των σχετικών αποτελεσμάτων.

1Πληρωμές που καταχωρίζονται ως δαπάνες: ενδιάμεσες πληρωμές, τελικές πληρωμές και εκκαθαρίσεις προπληρωμών.

Περισσότερες πληροφορίες σχετικά με την ελεγκτική διαδικασία στο πλαίσιο της δήλωσης αξιοπιστίας παρουσιάζονται στο παράρτημα 1.1 της ετήσιας έκθεσης σχετικά με την εκτέλεση του προϋπολογισμού της ΕΕ για το οικονομικό έτος 2014.

Το Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο και το έργο του

Το Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο (ΕΕΣ) είναι το ανεξάρτητο θεσμικό όργανο ελέγχου της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Εδρεύει στο Λουξεμβούργο και απασχολεί περί τους 900 υπαλλήλους, επαγγελματίες στον τομέα του ελέγχου και προσωπικό υποστήριξης, προερχόμενους από όλα τα κράτη μέλη της ΕΕ. Από την ίδρυσή του το 1977, το ΕΕΣ επικεντρώνει την προσοχή του στη σημασία της δημοσιονομικής διαχείρισης της ΕΕ και συμβάλλει στη βελτίωσή της.

Οι εκθέσεις ελέγχου και οι γνώμες του ΕΕΣ συνιστούν ουσιώδους σημασίας στοιχείο στην αλυσίδα της υποχρέωσης λογοδοσίας στο πλαίσιο της ΕΕ. Το έργο μας χρησιμοποιείται προκειμένου να λογοδοτούν όσοι βαρύνονται με την ευθύνη διαχείρισης του προϋπολογισμού της ΕΕ, ιδίως στο πλαίσιο της ετήσιας διαδικασίας χορήγησης απαλλαγής. Πρόκειται κυρίως για την Επιτροπή, αλλά και για τα άλλα θεσμικά και τα λοιπά όργανα της ΕΕ. Στο πλαίσιο της επιμερισμένης διαχείρισης, σημαντικό ρόλο διαδραματίζουν επίσης τα κράτη μέλη.

Τα κύρια καθήκοντά μας είναι:

οδημοσιονομικοί έλεγχοι και έλεγχοι συμμόρφωσης, κυρίως με τη μορφή της δήλωσης αξιοπιστίας,

οέλεγχοι επιδόσεων, με αντικείμενο θέματα τα οποία επιλέγονται με σκοπό τη μεγιστοποίηση του αντικτύπου του έργου μας, και

ογνώμες σχετικά με κανονισμούς που αφορούν τη διαχείριση του προϋπολογισμού και άλλα σημαντικά ζητήματα.

Στόχος μας είναι η διαχείριση των πόρων μας κατά τρόπο ώστε να επιτυγχάνεται η κατάλληλη ισορροπία μεταξύ των διαφόρων δραστηριοτήτων μας, η επίτευξη έγκυρων αποτελεσμάτων και η επαρκής κάλυψη των διαφορετικών τομέων του προϋπολογισμού της ΕΕ.

Το έργο μας

Παράγουμε:

οετήσιες εκθέσεις σχετικά με τον προϋπολογισμό της ΕΕ και τα Ευρωπαϊκά Ταμεία Ανάπτυξης. Οι ετήσιες εκθέσεις περιλαμβάνουν κυρίως τις γνώμες και τα αποτελέσματα σχετικά με τη δήλωση αξιοπιστίας και δημοσιεύονται κάθε χρόνο τον Νοέμβριο·

οειδικές ετήσιες εκθέσεις, στις οποίες παρουσιάζονται οι γνώμες του ΕΕΣ που προκύπτουν κατόπιν των δημοσιονομικών ελέγχων του επί των διαφόρων οργανισμών και λοιπών οργάνων της ΕΕ. Το 2014 δημοσιεύθηκαν 51 τέτοιες εκθέσεις·

οειδικές εκθέσεις σχετικά με επιλεγμένα θέματα, οι οποίες δημοσιεύονται καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους. Καταρτίζονται κυρίως κατόπιν ελέγχων επιδόσεων. Το 2014 δημοσιεύθηκαν 24 τέτοιες εκθέσεις·

ογνώμες και άλλα παρόμοια έγγραφα, τα οποία χρησιμοποιούνται από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο κατά την έγκριση νόμων και λοιπών αποφάσεων της ΕΕ που έχουν σημαντικές επιπτώσεις επί της δημοσιονομικής διαχείρισης. Το 2014 δημοσιεύτηκαν 14 τέτοια έγγραφα ·

οπανοραμικές επισκοπήσεις σε επιλεγμένους τομείς πολιτικής της ΕΕ, με τις οποίες αναλύονται οι γενικότερες προκλήσεις και οι μακροπρόθεσμες τάσεις. Το 2014 δημοσιεύθηκαν δύο τέτοιες επισκοπήσεις·

οετήσια έκθεση δραστηριοτήτων, η οποία παρέχει πληροφορίες και διαφωτιστικά στοιχεία σχετικά με τις δραστηριότητές μας κατά τη διάρκεια του έτους.

Το έργο μας συμβάλλει στην ενημέρωση και την αύξηση της διαφάνειας όσον αφορά τη δημοσιονομική διαχείριση της ΕΕ, παρέχοντας διασφάλιση σχετικά με την κατάσταση της διαχείρισης αυτής και διατυπώνοντας συστάσεις για περαιτέρω βελτίωση, πάντοτε προς όφελος των πολιτών της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Πληροφοριακά στοιχεία σχετικά με τους ελέγχους μας επί των εκτελεστικών και λοιπών αποκεντρωμένων οργανισμών της Ευρωπαϊκής Ένωσης παρουσιάζονται στις αντίστοιχες ειδικές ετήσιες εκθέσεις για το οικονομικό έτος 2014, οι οποίες διατίθενται στον ιστότοπό μας: http://www.eca.europa.eu/el/Pages/AuditReportsOpinions.aspx

QJ-04-15-619-EL-E

Παρουσίαση των ετήσιων εκθέσεων του ελεγκτή της ΕΕ για το 2014 συνοδευόμενη από επεξηγηματικά σχόλια

Το Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο (ΕΕΣ) είναι το ανεξάρτητο όργανο ελέγχου της ΕΕ, ο θεματοφύλακας των οικονομικών της. Η παρούσα έκδοση περιέχει σύνοψη των σημαντικότερων διαπιστώσεων και συμπερασμάτων των ετήσιων εκθέσεων του ΕΕΣ για το 2014 σχετικά με τον προϋπολογισμό της ΕΕ και τα Ευρωπαϊκά Ταμεία Ανάπτυξης. Καλύπτει την αξιοπιστία των λογαριασμών, την κανονικότητα των εσόδων και των δαπανών, καθώς και την επίτευξη αποτελεσμάτων από τον προϋπολογισμό. Το πλήρες κείμενο των εκθέσεων είναι διαθέσιμο στον ιστότοπο http://eca.europa.eu και στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.